သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တုိင္းရင္းေဒသေတြမွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ စစ္ပြဲေတြအတြင္း အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အစိုးရစစ္တပ္က အဓမၼျပဳက်င့္မႈကို လက္နက္အသြင္ အသံုးျပဳေနတာေတြ အျမန္ဆံုး ရပ္တန္႔ေပးဖို႔ အမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

အဓမၼျပဳက်င့္မႈ က်ဴးလြန္သူေတြအေပၚ ဥပေဒအရ အကာအကြယ္ ေပးထားတာေၾကာင့္ တရားမွ်တမႈ ရွိဖို႔နဲ႔ က်ဴးလြန္ခံရသူေတြအတြက္ မွန္ကန္တဲ့ တရားစီရင္ေရး ျဖစ္ေစဖို႔ကိုလည္း တာဝန္ရွိသူေတြကို တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို မဆုမြန္က တင္ျပထားပါတယ္။

တတိုင္းျပည္လံုး အတုိင္းအတာနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္ဖို႔ အစိုးရနဲ႔ တာဝန္ရွိသူေတြ ႀကိဳးပမ္းေနခ်ိန္မွာပဲ တဘက္မွာလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းက တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ အစိုးရစစ္တပ္နဲ႔ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြၾကား ႏွစ္ဘက္ရင္ဆိုင္ တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနဆဲပါ။

အဲဒီစစ္ပြဲေတြအတြင္း ေဒသခံျပည္သူေတြဟာ စစ္ပြဲရဲ႕ ဆိုးရြားတဲ့ဒဏ္ကို စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ အလူးအလဲ ခံေနရသလို အမ်ိဴးသမီးေတြအေပၚမွာ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အႏုိင္က်င့္ ေစာ္ကားမႈေတြကိုလည္း ေနာက္ဆက္တြဲ ဆိုးက်ိဳးေတြအျဖစ္ ရင္ဆုိင္ခံစားေနရၿပီး၊ အသက္နဲ႔အရွက္ လံုၿခံဳေရးအတြက္ လံုးဝကို အကာအကြယ္ မဲ့ေနရတဲ့ အေနအထား ေရာက္ေနတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားသူေတြက အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္ၿပီး ေထာက္ျပ ေျပာဆိုလုိက္ပါတယ္။

“အေရးယူမႈ ကင္းလြတ္ျခင္းႏွင့္ မေျပာင္းလဲေသးသည့္စနစ္” လို႔ အမည္ေပးထားတဲ့ အဲဒီအစီရင္ခံစာထဲမွာ စစ္ပြဲေတြအတြင္း တုိင္းရင္းသူ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အႏိုင္က်င့္မႈေတြကို လက္နက္အျဖစ္ အသံုးျပဳေနတာကို ေထာက္ျပထားသလို က်ဴးလြန္သူေတြအေပၚ တစံုတရာ အေရးယူမႈမရွိဘဲ က်ဴးလြန္ခံရသူေတြအတြက္ တရားမွ်တမႈမရွိ ျဖစ္ေနတဲ့အေပၚ စစ္မွန္တဲ့ တရားစီရင္ေရးနဲ႔ တရားမွ်တမႈရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ တုိက္တြန္းတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္(ျမန္မာႏုိင္ငံ) ရဲ႕ အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး ေဒၚတင္တင္ညိဳက ဗီြအိုေအကိုေျပာပါတယ္။

“ဒီလုပ္ပုိင္ခြင့္ အာဏာေတြက လက္ရွိ အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ သူေတြမွာ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ တပ္မေတာ္ဆီမွာ ရွိတဲ့အတြက္ အမ်ဳိးသမီးေတြကုိ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္မႈ မရွိဘဲနဲ႔ က်ဴးလြန္ခြင့္ေတြကုိ ေပးထားတဲ့ အေနအထားေတြကေတာ့ လုံး၀ မျဖစ္ရဘူး ဆုိတာကုိေတာ့ က်မတုိ႔ တတ္ႏုိင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြကုိ အသုံးျပဳၿပီးေတာ့မွ လက္ရွိ တာ၀န္ရွိတဲ့သူေတြကုိ ေျပာသြားမယ္၊ ညႇိႏႈိင္းသြားမယ္၊ ေဆြးေႏြးသြားမယ္။ လက္ရွိ အစုိးရေပါ့ေနာ္၊ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရအေနနဲ႔ကလည္းပဲ တကယ္ပဲ အဲဒီအေပၚမွာ ေလးေလးနက္နက္ ထားမယ္လုိ႔ က်မအေနနဲ႔ ယုံၾကည္ပါတယ္။”

စစ္အစိုးရလက္ထက္ကေန အခုအရပ္သား အစိုးရလက္ထက္ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ကာလအတြင္းမွာကို မၿငိမ္းခ်မ္းႏုိင္ေသးတဲ့ ကခ်င္၊ ရွမ္းနဲ႔ ကရင္ျပည္နယ္တြင္းမွာ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ရာနဲ႔ခ်ီၿပီး ျဖစ္ေနတုန္းပဲလို႔ အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကာလကေန ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလအထိ စစ္တမ္းေကာက္ယူခ်က္အရ စစ္တပ္ကေန လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အႏုိင္က်င့္ေစာ္ကားခဲ့တဲ့ အမႈေပါင္း ၁၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ေျပာပါတယ္။

အရြယ္မေရာက္ေသးတဲ့ မိန္းကေလးငယ္ေတြအပါအဝင္ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ အုပ္စုလုိက္ အႏုိင္က်င့္ ေစာ္ကားမႈေတြအေပၚ အေရးယူျခင္းမရွိဘဲ က်ဴးလြန္သူေတြအေပၚ ကင္းလြတ္ခြင့္ေပးထားတဲ့ အေနအထားအေပၚလည္း အမ်ိဳးသမီးေရးလႈပ္ရွားသူ ေဒၚစူဆန္နာ လွလွစိုးက အခုလို ေျပာပါတယ္။

“တပ္မေတာ္မွာ ဥပေဒရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒါေတြက အၿမဲတမ္း ကင္းလြတ္ခြင့္ ရေနတာေလ။ က်ဴးလြန္တဲ့လူက ႐ုိး႐ုိးလူပဲျဖစ္ျဖစ္၊ စစ္တပ္ကလူပဲျဖစ္ျဖစ္ က်ဴးလြန္တဲ့အတုိင္း ဥပေဒရဲ႕ အဆုံးအျဖတ္ကုိ ခံယူေစခ်င္တယ္။ အဲဒါတခုေပါ့ေနာ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ စစ္တပ္မုိ႔လုိ႔ အထူးအေရးေပးတာမ်ဳိး၊ အဲဒါမ်ဳိးကုိလည္း အန္တီတုိ႔ မလုိခ်င္ဘူးေပါ့ေနာ္။ ဒါေတြကုိ အန္တီတုိ႔ Report အေနနဲ႔ ထုတ္ျခင္းအားျဖင့္ အရင္တုန္းက စစ္တပ္အုပ္ခ်ဳပ္မႈတုန္းကလည္း က်ဴးလြန္တယ္၊ အခုအရပ္သားဘက္ကုိ ေျပာင္းတယ္လုိ႔ ေျပာေသာ္လည္းပဲ ဆက္ၿပီးေတာ့ က်ဴးလြန္တာ ရွိတုန္းပဲေပါ့။ ဘယ္လုိပဲ ေျပာင္းလဲလာၿပီ ေျပာေပမဲ့လည္း တုိင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ ဒါေတြက ရွိတုန္းပဲဆုိတာကုိ သိေစခ်င္တာေပါ့ေနာ္၊ ကမၻာကုိ။”

တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ အစိုးရၾကား ၿငိ္မ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္ၿပီး ႏုိင္ငံေရး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈေတြလုပ္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနခ်ိန္ အခုလို စစ္အတြင္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ အသက္နဲ႔ဘဝေတြ ဆံုးရံႈးနစ္နာခဲ့ရသူေတြ အတြက္လည္း တာဝန္ရွိသူေတြဘက္က တရားမ်ွတမႈရွိေစဖို႔ အမႈမွန္ ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔ ေဒၚတင္တင္ညိဳက ေတာင္းဆိုပါတယ္။

“အခုလုိမ်ဳိး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ သြားေနေပမဲ့ အခုလုိ အဓမၼျပဳက်င့္မႈေတြက ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ဆုိးရြားတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါဟာ လုံး၀မျဖစ္သင့္ဘူး ဆုိတဲ့ဟာကုိ က်မတုိ႔ျမင္တယ္။ လက္ရွိအေနအထားမွာ က်မတုိ႔တေတြက တဘက္နဲ႔တဘက္ အျပန္အလွန္ ၿငိမ္းခ်မ္္းေရးစကားေတြ ေျပာေနၾကတယ္၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲမႈေတြ ေျပာေနၾကတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့မွ ႏုိင္ငံ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈကုိ ဦးတည္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ျပဳလုပ္ေနတဲ့ တၿပိဳင္နက္တည္းမွာ အခုလုိ အၾကမ္းဖက္မႈေတြက ပုိပုိၿပီးေတာ့မွ ျဖစ္လာတဲ့ အေနအထားေပါ့ေနာ္။ တကယ့္စစ္မွန္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္မႈအတြက္ အဟန္႔အတားေတြ ျဖစ္ေစတယ္ ဆုိတာမ်ဳိးကုိ က်မတုိ႔က ေထာက္ျပခ်င္တာေပါ့။”

တာဝန္အရ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား ဆိုတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္လိုု႔ အျပစ္ေပး အေရးယူမႈ မရွိေစရ ဆိုၿပီးေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ၊ အခန္း ၁၄၊ ပုဒ္မ ၄၄၅ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ ျပဌာန္းခ်က္မ်ားအခန္းမွာ ေပးထားတဲ့ ကင္းလြတ္ခြင့္ကလည္း စစ္တပ္က တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခ်ိန္အတြင္း က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ လိင္အၾကမ္းဖက္မႈေတြအေပၚ တစံုတရာ အျပစ္ေပး မခံရေအာင္ အကာအကြယ္ေပးထားတဲ့ အေနအထားျဖစ္တယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးဖြ႔ံၿဖိဳးေရး ေဆာင္ရြက္ေနသူ ေဒၚစူဆန္နာလွလွစိုး ကလည္း ေထာက္ျပေဝဖန္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ရာမွာလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ အခြင့္အေရး အျပည့္အဝရေစဖို႔၊ အႏုိင္က်င့္ေစာ္ကားမႈ၊ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကေန အကာအကြယ္ေပးဖို႔၊ မွ်တတဲ့ တရားေရးစီရင္မႈေတြ အျပည့္အဝ ရေစဖို႔နဲ႔ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အကာအကြယ္ေပးတဲ့ နည္းဥပေဒေတြ ထည့္သြင္း ေရးဆြဲေပးဖို႔ကိုလည္း အမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားသူေတြဘက္က အႀကံျပဳေျပာဆိုထားပါတယ္။
XS
SM
MD
LG