သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လိင္အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အေရးယူဖို႔ ကုလ တိုက္တြန္း

  • သိဂႌထုိက္

မုဒိမ္းက်င့္ အသတ္ခံလိုက္ရတဲ့ ကခ်င္ဆရာမႏွစ္ဦးရဲ႕ စ်ာပနအခမ္းအနား။ (ဇန္နဝါရီ ၂၃၊ ၂၀၁၅)

ျမန္မာ့တိုင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ ျပန္႔ ဆက္ၿပီး ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ကုလ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္းက ေျပာဆိုုလိုက္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာဘဲ ဒီလိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကေန တားဆီးႏုိင္ဖို႔ အတြက္နဲ႔ က်ဴးလြန္သူေတြကို တရားဥပေဒေၾကာင္းအရ ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူဖို႔ လည္း ျမန္မာ အစိုးရကို ကုလအတြင္းေရးမွဴးက တိုက္တြန္းထားပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ တြင္းက အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ က်ဴးလြန္မႈေတြကို တားဆီးႏုိင္ဖို႔ အလားအလာေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး မသိဂၤ ီထုိက္က စုစညး္တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္းက ပဋိပကၡ ျဖစ္ရပ္ေတြ အတြင္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ ဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာကို ထုတ္ျပန္တာမွာေတာ ့ ပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံေနရဆဲ ျဖစ္တယ္ လို႔ ေဖာ္ျပ လိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ရွမ္းျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္း၊ ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ခ်င္းျပည္နယ္၊ ႏုိင္ငံရဲ႕ အေရွ႕ေတာင္ပိုင္း ေဒသေတြက ပဋိပကၡေဒသေတြမွာ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ၊ အမ်ိဳးသမီးေတြကို အတင္းအဓမၼ လက္ထပ္ခိုင္းေစဖို႔ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ လူကုန္ကူးမႈေတြ ျဖစ္ေပၚေနတာဟာဆိုရင္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ အစပိုင္းကတည္းက တိုးျမင့္လာတယ္လို႔လည္း ကုလ အတြင္းေရးမွဴးရဲ႕ အစီရင္ခံစာက ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီလို တိုင္းရင္းေဒသေတြမွာ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈေတြ တိုးလာရတဲ႔ အေၾကာင္းရင္းေတြထဲမွာ ေဒသတြင္း ပဋိပကၡေတြ၊ မူးယစ္ေဆး၀ါး ျပႆနာေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ျမန္မာ အစိုးရ အေနနဲ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ဆက္ၿပီး အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ၊ ပဋိပကၡေတြ အတြင္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံခဲ႔ရသူေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔နဲ႔ ဒီလုပ္ရပ္ေတြကို က်ဴးလြန္ခဲ႔ၾကတယ္ လို႔ စြပ္စြဲခံရတဲ့ လံုျခံဳေရး တပ္သားေတြကိုလည္း တရားဥပေဒ အရ အေရးယူႏုိင္ဖို႔ ကိုလည္း ကုလ အတြင္းေရးမွဴးက တိုက္တြန္းပါတယ္။

ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အခု အစီရင္ခံစာ အေပၚ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းက အမ်ိဳးသမီး အေရး လႈပ္ရွားသူေတြကလည္း ေထာက္ခံၾကပါတယ္။ စစ္ေရး ပဋိပကၡ ျဖစ္ေနတဲ႔ တုိင္းရင္းေဒသေတြမွာ လက္နက္ကိုင္တပ္ေတြကို တရားဥပေဒ အရ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္ဖို႔က အေရးႀကီးတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူ မေမစပယ္ျဖဴက ေျပာပါတယ္။

"ဘာေၾကာင့္ဘဲ စစ္တုိက္ စစ္တိုက္ ဘယ္လို ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြဘဲ သူတို႔မွာ ရွိရွိ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ဘ၀ လံုျခံဳဖို႔ ဆိုရင္ စစ္တပ္ေတြဟာ အရပ္သားေတြ ေနတဲ႔ ေနရာမွာလာၿပီး တပ္ခ်တာတို႔ တပ္စြဲတာတို႔ မျပဳလုပ္ႏုိင္မွဘဲ အဲဒါေတြကို က်မတို႔က ကာကြယ္ႏုိင္မလို ျဖစ္ေနတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဘယ္လို ေခၚမလဲ ကိုယ့္ရဲ႕တပ္သားေတြေပါ့ေနာ္ အထူးသျဖင့္ လက္နက္ကိုင္ထားတဲ႔ ရဲ တို႔ တပ္ကလူေတြရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ ျဖစ္ပြားလာတာ အခုမွေတာ့ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ေတာ္ေတာ္ကို ၾကာေနပါၿပီ။ ျဖစ္ပြားတဲ႔ Case ေတြကလည္း အမ်ားႀကီးပါဘဲ။ အဲဒါေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူ အျပစ္ေပးမႈေတြ အားနည္းတဲ႔ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔လဲ ထပ္ထပ္ၿပီးေတာ့ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ က်မတို႔ကေတာ့ သံုးသပ္တယ္။ ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္တဲ႔သူကို ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူဖို႔ လိုအပ္တယ္။ အဲဒါေတြ အားနညး္တဲ႔ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔လဲ ဒီလို ျပစ္မႈေတြ ထပ္ခါ ထပ္ခါ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ က်မတို႔က သံုးသပ္တယ္။

တိုင္းရင္းေဒသေတြမွာျမန္မာ စစ္တပ္ဘက္က က်ဴးလြန္မႈေတြ ရွိသလို တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္တို႔ဘက္ကလည္း အနည္းအက်ဥ္း ရွိႏုိင္တယ္လို႔ မေမစပယ္ ျဖဴက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အမ်ားစုက ျမန္မာ စစ္တပ္ရဲ႕ က်ဴးလြန္မႈေတြ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း မေမစပါယ္ျဖဴက ေထာက္ျပပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာဘဲ ျမန္မာ့ အေရး လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္မႈ အဖြဲ႔ ၿဗိတိန္ Burma Campaign UK က ေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းက လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈေတြ အေပၚ ကုလ သမဂၢက ေကာ္မရွင္ဖြဲ႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးဖုိ႔ တုိက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

Burma Campaign UK က နမ့္ဇိုယာဖန္းက အခုလို ေျပာပါတယ္။

" အခုေလာေလာဆယ္ေတာ့ ကုလသမဂၢ အေနနဲ႔ေတာ့ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ဦးေဆာင္ၿပီး လုပ္လာဖို႔ကေတာ့ ဘာမွေတာ့ က်မတို႔ မျမင္ရေသးဘူး။ သူတို႔ အေနနဲ႔က ျမန္မာ အစိုးရ ကိုယ္တုိင္က စံုစမ္းေပးဖို႔ အဓိက ထားၿပီး ေတာင္းဆိုေန တယ္။ ဒါေပမယ့္ က်မတို႔ အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီ UN ကေန ဦးေဆာင္ၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံ တကာ ေခါင္းေဆာင္ေတြေပါ့ေနာ္ ဥပမာ UK အစိုးရရယ္ European အစိုးရရယ္ အစိုးရ အသီးသီးေတြ သူတို႔အားလံုး ပူးေပါင္းပါ၀င္ၿပီးေတာ့ ဒီ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး တခု လုပ္ေပးဖို႔ က်မတို႔က အဓိက ထားၿပီးတာ့ Campaign လုပ္ပါတယ္။

ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္းဟာ ျမန္မာ႔ တုိင္းရင္းေဒသေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈအေပၚ အစိုးရ အေနနဲ႔ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းဖို႔ ႏွစ္စဥ္ဆိုသလို တိုက္တြန္းေနေပမယ့္ ကုလ သမဂၢဘက္က အေရးယူ လုပ္ေဆာင္တာ မရွိေသးတဲ့ အေၾကာင္းလည္း Burma Campaign UK က ေထာက္ျပေျပာဆိုပါတယ္။

ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္းကေတာ့ စစ္ေရး ပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ေနတဲ႔ ျမန္မာ့ တိုင္းရင္းေဒသေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ က်ဴးလြန္ၾကသူေတြ ျပစ္ဒဏ္ကေန ကင္းလြတ္ခြင့္ရေနတဲ့ အေျခအေနေတြ မရွိေစေရး အစိုးရ အေနနဲ႔ ေသခ်ာေအာင္ အေရးယူ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ တုိက္တြန္းထားပါတယ္။

ဒါ႔အျပင္ အပစ္ရပ္ေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈေတြမွာလည္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈကို ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးဖို႔၊ ဒီလုပ္ငန္းစဥ္ တေလွ်ာက္လံုးမွာလည္းအမ်ိဳးသမီးေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္နဲ႔ အစဥ္တစိုက္ ပါ၀င္ လုပ္ေဆာင္ခြင့္ရဖို႔ကလည္း အေရးႀကီးတယ္လို႔လည္း ကုလ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္က တိုက္တြန္းထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG