သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရွမ္းျပည္နယ္တြင္း ရွမ္းေျမာက္ပိုင္းတပ္နဲ႔ အစိုးရတပ္ၾကား တုိက္ပြဲေတြ ျပင္းထန္လို႔ အသက္ေဘးအတြက္ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပး တိမ္းေရွာင္ေနရတဲ့ ရွမ္းစစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြဟာ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ထိခိုက္မႈေတြနဲ႔ ႀကံဳေနရတဲ့အျပင္ ေဒသတြင္း လံုၿခံဳေရး မတည္ၿငိမ္တဲ့အတြက္ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတယ္လို႔ ဒုကၡသည္ေတြကို ကူညီေပးေနတဲ့ ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔က ေျပာပါတယ္။ ဒီလိုဒုကၡသည္အေရး လံုၿခံဳေရးအရ စိုးရိမ္စရာ အေနအထားမွာ ႏွစ္ဘက္တပ္ေတြ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ကေတာ့ ေဆြးေႏြးေနၾကဆဲျဖစ္ေပမဲ့ တိက်တဲ့ရလဒ္ အေျဖမရေသးလို႔ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ရင္း ျပန္ႏုိင္ေရးက မေရရာေသးတဲ့ အေနအထား ျဖစ္ေနတာပါ။ အေသးစိတ္ မဆုမြန္ က တင္ျပထားပါတယ္။

တႏိုင္ငံလံုး အပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္ NCA မွာ လက္မွတ္မထိုးထားတဲ့ ရွမ္းျပည္တိုးတက္ေရးပါတီ SSPP လက္ေအာက္ခံ ရွမ္းျပည္တပ္မေတာ္ SSA (North) ေျမာက္ပိုင္းတပ္နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရ စစ္တပ္တို႔ၾကား ရွမ္းျပည္နယ္တြင္းမွာ တုိက္ပြဲေတြ ျပင္းထန္ခဲ့တဲ့အတြက္ ေထာင္ခ်ီတဲ့ ရွမ္းျပည္သူလူထုေတြဟာ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ ေဘးလြတ္ရာကို ထြက္ေျပး တိမ္းေရွာင္ခဲ့ရပါတယ္။ စစ္ေရးပဋိပကၡ ျပင္းထန္ခဲ့တဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္တြင္း နယ္ေျမေအးခ်မ္းေရးနဲ႔ တုိက္ပြဲ အရွိန္ေလွ်ာ့ခ်ေရး ႏွစ္ဘက္တို႔ ေဆြးေႏြးေနၾကခ်ိန္ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ ေနရပ္ရင္း ျပန္ႏုိင္ေရး အေျဖကေတာ့ မေရမရာျဖစ္ေနဆဲ အေနအထား ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလိုအေျခအေနမွာ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးခဲ့ရတဲ့ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြမွာ အသက္အႏၱရာယ္ စိုးရိမ္ရတဲ့ မလံုၿခံဳမႈေတြေၾကာင့္ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ထိခိုက္မႈေတြ ခံစားေနရတယ္လို႔ ဒုကၡသည္ေတြကို ကူညီေပးေနတဲ့ ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔က ေျပာပါတယ္။ မိုင္း႐ႉးၿမိဳ႕နယ္ ဟိုင္းပါေက်းရြာ စစ္ေဘးေရွာင္ ဒုကၡသည္စခန္းထဲမွာ စစ္ေျပးဒုကၡသည္တဦးဟာလည္း စိတ္ဓာတ္က်လို႔ ဆြဲႀကိဳးခ် ေသဆံုးခဲ့ပါတယ္။ ဒုကၡသည္ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာလည္း တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ လံုၿခံဳေရး မတည္ၿငိမ္မႈေၾကာင့္ ေနေရးထုိင္ေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့အတြက္ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ထိခိုက္မႈေတြ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးမ႑ိဳင္က စိုင္းခြန္မုိင္ က ေျပာပါတယ္။

“ဒီဒုကၡသည္မွာ အခု ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ဟာက်ေတာ့ ျပန္လုိ႔ရၿပီလို႔ ေျပာတဲ့ေနရာေတြကလည္း ရွိတယ္ေလေနာ္။ ဒါေပမဲ့ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ဘယ္သူမွ မျပန္ရဲေသးဘူးေလ။ ဘာလို႔လဲဆုိေတာ့ ဗမာစစ္တပ္ဘက္ရယ္၊ ရွမ္းျပည္စစ္တပ္ဘက္ရယ္က ဘယ္ဘက္မွလည္း မဆုတ္ေသးဘူးေလေနာ္။ အဲ့လိုမ်ိဳး အေနအထား ရွိေနေသးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ေနာက္ထပ္ ကိုယ့္ကိုယ္ကုိ ေသေၾကာင္းႀကံတဲ့ဟာလည္း တကယ့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ေသေၾကာင္းႀကံတာေပါ့ သစ္ပင္ေပၚမွာေပါ့။ ဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ အေျခအေန ဘယ္လိုရွိသလဲဆုိေတာ့ ဟိုဟိုဒီဒီ ျဖစ္ကုန္ၿပီး ေတာ္ေတာ္ေလး စုရခက္ေနတဲ့ အေနအထားေလးေတာ့ ျဖစ္ေနၿပီေပါ့ေလ။”

ဒီလိုဒုကၡသည္ ေထာင္ခ်ီထြက္ေျပးေနရတဲ့ စစ္ေရးပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္တြင္းက SSPP/SSA ေျမာက္ပိုင္းတပ္နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရတပ္တို႔ၾကား တုိက္ပြဲေတြ အရွိန္ေလွ်ာ့ခ်ေရး ႏွစ္ဘက္ေဆြးေႏြးမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္တပ္မေတာ္ ေျမာက္ပိုင္းတပ္က ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဖိင္းဖ ေျပာတာကေတာ့-

“က်ေနာ္တုိ႔နဲ႔ သူတို႔နဲ႔ စ ဆုတ္ခြာမယ့္ကိစၥ ေဆြးေႏြးတယ္။ သူတုိ႔လည္း ဆုတ္မယ္။ က်ေနာ္တုိ႔လည္း ဆုတ္မယ္ဆိုတဲ့သေဘာ လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ေနရာမွာ မရွိေသးဘူးလို႔ေျပာတယ္။”

ေမး - ဗိုလ္မႉးႀကီး အခု စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း အခုထက္ထိ တခ်ိဳ႕ ေနရပ္ရင္း မျပန္ႏုိ္င္ေသးတဲ့၊ မျပန္ရဲေသးတဲ့ အေနအထားရွိေနေတာ့ အဲဒီဒုကၡသည္ေတြ လံုၿခံဳမႈရွိေအာင္လို႔ဆုိရင္ ဘာေတြမ်ား လုပ္ေပးႏုိင္တာ ရွိပါသလဲ ဗိုလ္မႉးႀကီးတို႔ဘက္ကေလ။

“အဲဒါ ႏွစ္ဘက္ ညိႇႏိႈင္းရမွာေပါ့။ ညိႇႏိႈင္းလို႔ တခ်ိဳ႕ ျပန္သြားတယ္။ အဲဒါ တပ္မေတာ္က မင္းတုိ႔ ဘာလို႔ ျပန္လာသလဲ။ ျပန္ခိုင္းတယ္။ အဲ့လိုေမးတယ္။ စစ္ေျပးဒုကၡသည္လည္း ျပန္လာရတယ္။ အနီးနားရြာေတြေတာ့ သူတုိ႔ျပန္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အတြင္းပိုင္း နမ့္ပါမြန္းတို႔ ဘက္မွာေတာ့ တပ္မေတာ္ေတြရွိတယ္။”

အခုလို ႏွစ္ဘက္ ေဆြးေႏြးေနၾကဆဲအခ်ိန္မွာ တိုက္ပြဲေတြ အနည္းငယ္ၿငိမ္သက္ သြားေပမဲ့လို႔ ရွမ္းဒုကၡသည္ေတြကေတာ့ မိမိတို႔ေနရပ္ရင္းကို မျပန္ရဲၾကေသးဘူးလို႔ေျပာပါတယ္။ အခုလတ္တေလာ ရာသီဥတုကလည္း ေဆာင္းတြင္းပိုင္းျဖစ္ေနလို႔ ယာယီဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ ေနထုိင္ေနရတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြအတြက္ ေနထိုင္ေရးအခက္အခဲျဖစ္သလို စားနပ္ရိကၡာ အခက္အခဲေတြလည္း ရွိတယ္လို႔ ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးမ႑ိဳင္က ေျပာပါတယ္။

“တအားႀကီး ခက္ခဲတယ္ေလေနာ္။ ဒါေပမဲ့လည္း မ်ားေသာအားျဖင့္လည္း လူမႈအဖြဲ႔အစည္းကေနၿပီးေတာ့ သြားသြားၿပီးေတာ့ ကူေနတာေပါ့ေလ။ အခုက်ေတာ့ ဘယ္လိုျဖစ္သလဲဆုိေတာ့ ရာသီဥတုဒဏ္လည္း တအားႀကီး ေအးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔ ေဆးလည္း သိပ္မရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔ေပါ့ေလ ေနရာေတြမွာ တခ်ိဳ႕ကလည္း ဒုကၡတအားေရာက္တဲ့ေနရာေတြ၊ တအားႀကီး လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး တအားႀကီး ၾကမ္းတဲ့ေနရာေတြက်ေတာ့ ဘယ္သူမွလည္း သိပ္မ၀င္ၾကဘူးေလ။ တကယ့္ ဒုကၡေရာက္ေနတဲ့ေနရာေတြ၊ ဘယ္ေတြကို ေျပးသြားမွန္း မသိတဲ့လူေတြအတြက္နဲ႔ ေနာက္ထပ္ ဟို တအားႀကီးလည္း လမ္းၾကမ္းတဲ့ သြားဖို႔အတြက္ တအားႀကီး ခက္ခဲတဲ့ေနရာေတြက်ေတာ့ ဒီဥစၥာ ၀င္ႏုိင္ဖုိ႔ဆုိတာ မလြယ္ဘူးေပါ့ေလ။”

အဓိကကေတာ့ တုိက္ပြဲေတြေၾကာင့္ လံုျခံဳေရးစိုးရိမ္ခ်က္ေတြနဲ႔ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ထိခိုက္ခံစားခဲ့ရတဲ့ ရွမ္းဒုကၡသည္ေတြအတြက္ စိတ္ဓာတ္ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးနဲ႔ လူေနမႈဘဝ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ႏုိင္ေရး ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရ၊ လႊတ္ေတာ္၊ အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ စတဲ့ တာဝန္ရွိသူေတြဘက္က အေလးအနက္ထား ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္လို႔လည္း ရွမ္းဒုကၡသည္ေတြကို ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြက ေျပာပါတယ္။

လာမယ့္ဇန္နဝါရီလ ၁၂ ရက္ေန႔မွာေတာ့ တႏိုင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္ NCA လက္မွတ္ထိုးထားတဲ့ အဖြဲ႔ (၈) ဖြဲ႔နဲ႔ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ လႊတ္ေတာ္က ကိုယ္စားလွယ္ေတြပါဝင္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံတရပ္ကိုလည္း က်င္းပဖို႔ရွိၿပီး အမ်ိဳးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး၊ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေရးနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာကို ႏုိင္ငံေရးအရ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အေျဖရွာႏုိင္ေရးအဓိက ေဆြးေႏြးၾကမွာျဖစ္ၿပီး ဒီညီလာခံမွာ တက္ေရာက္ဖို႔ အပစ္မရပ္ရေသးတဲ့ အဖြဲ႔ေတြကိုလည္း ဖိတ္ေခၚထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG