သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

လွ်ပ္စစ္နဲ႔ စြမ္းအင္၀န္ၾကီးဌာန စြမ္းေဆာင္ရည္ ဘယ္ေလာက္ရွိသလဲ


Ministry of Electricity and Energy,Myanmar
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

Zawgyi/ Unicode

ျပီးခဲ့တဲ့ မတ္လ ၂၃ ရက္ေန႔က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ေရာဂါ ကူးစက္ခံရသူ (၂) ေယာက္ စေတြ႕ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ပိုင္းကစ အစိုးရဟာ COVID-19 ကာကြယ္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး အစီအမံ တစ္ခ်ိဳ႕ စ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ အျခားေသာ အစီအမံ မ်ားစြာနဲ႔ အတူ အစိုးရ ၀န္ထမ္းေတြကို တစ္၀က္စီပဲ ရံုးတက္ေစတာ၊ ျပည္သူေတြကိုလည္း တတ္ႏုိင္သေလာက္ stay at home အိမ္မွာပဲ ေနခိုင္းတာ စတာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသံရံုးေတြ၊ ႏိုင္ငံတကာ အင္န္ဂ်ီအို အဖြဲ႕အစည္းေတြ နဲ႔ ကုမၸဏီလုပ္ငန္း တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ အိမ္ကေန အလုပ္လုပ္ရတဲ့ work from home အစီအစဥ္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ၾကပါတယ္။ ဒီအတြက္ အစိုးရဟာ လွ်ပ္စစ္မီး သံုးစြဲတဲ့ အိမ္ေထာင္စုတုိင္းအတြက္ ဧျပီလ အတြက္ က်သင့္တဲ့ မီတာခ ကေန မီတာ ယူနစ္ ၁၅၀ စာ က်ပ္ေငြ ၁၁၅၅၀ ကုိ COVID-19 ကာလ အေထာက္အပံ့အျဖစ္ ေပးမယ္ ဆုိျပီး ေၾကျငာပါတယ္။ ေၾကျငာခ်က္ ထြက္ျပီး မၾကာခင္ အဲဒီမီတာခ သက္သာမယ့္ ေငြက်ပ္ ၁၁၅၅၀ ကို အစိုးရရဲ႕ COVID-19 ကာကြယ္၊ထိန္းခ်ဳပ္၊ ကုသေရး အမ်ိဳးသား အဆင့္ဗဟိုေကာ္မတီရဲ႕ ဘဏ္အေကာင့္န္ေတြထဲ ျပန္ျပီး လွဴဒါန္းသူေတြလည္း အမ်ားအျပား ေပၚေပါက္ခဲ့ပါတယ္။ အစိုးရရဲ႕ မီတာခ သက္သာေပးတဲ့ အစီအစဥ္ကို ေထာက္ခံၾကတဲ့ သေဘာပါ။

ဒါေပမယ့္ ကံမေကာင္း အေၾကာင္းမလွစြာပဲ ဧျပီလ အတြက္ မီတာေဘလ္ေတြ ထြက္လာတဲ့ ေမလဆန္းအေရာက္မွာေတာ့ မီတာခ အမ်ားၾကီး က်ေနတယ္၊ မီတာ ဖတ္တာေတြ မွန္ကန္မွဳ မရွိဘူး၊ အစိုးရက မီတာခ သက္သာခြင့္ ေပးေပမယ့္ ဘာမွ မခံစားရဘူး၊ လွ်ပ္စစ္နဲ႔ စြမ္းအင္၀န္ၾကီးဌာန ၀န္ေဆာင္မွဳ ညံ့ဖ်င္းတယ္ ဆိုတဲ့ ေ၀ဖန္မွဳတစ္ခ်ိဳ႕ ထြက္ေပၚလာပါတယ္။ အဲလို ေ၀ဖန္မွဳေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး လ်ွပ္စစ္စြမ္းအား ၀န္ၾကီးဌာနက သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ လုပ္ျပီး ရွင္းပါတယ္။ ဒီ ျပသနာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ေ၀ဖန္ေျပာဆုိသူေတြ ေထာက္ျပတဲ့အခ်က္ မွန္ပါရဲ႕လား၊ သူတို႔ ေထာက္ျပသလို လွ်ပ္စစ္နဲ႔ စြမ္းအင္၀န္ၾကီးဌာနရဲ႕ စြမ္းေဆာင္မွဳေတြ အရည္အေသြး နိမ့္က်ေနပါသလား ဆိုတဲ့ ျပသနာ စိတ္၀င္စားဖို႔ ေကာင္းပါတယ္။ ခုတစ္ပတ္ အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရလက္ထက္ လွ်ပ္စစ္နဲ႔ စြမ္းအင္ ၀န္ၾကီးဌာန စြမ္းေဆာင္ရည္ ဘယ္ေလာက္ ရွိသလဲ ဆိုတာ ေလ့လာၾကည့္ပါမယ္။

လွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္ ျဖန္႔ျဖဴးမွဳ အေၾကာင္းေျပာရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ နီးပါး အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ စစ္အာဏာရွင္ အစိုးရေတြ လက္ထက္က အေျခအေန အက်ဥ္းေလာက္ ေျပာဖုိ႔ လိုပါလိမ့္မယ္။ သူတို႔လက္ထက္က လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ထုတ္လုပ္မွဳဟာ ႏုိင္ငံတကာ အဆင့္ေ၀းလို႔ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြနဲ႔ေတာင္ ႏွိဳင္းယွဥ္လို႔ မရေအာင္ နည္းပါးလြန္းလွပါတယ္။ ၂၀၁၁ မတိုင္ခင္က ဆုိရင္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား အျမင့္ဆံုး ထုတ္လုပ္ႏိုင္မွဳ မဂၢါ၀ပ္ ၁၃၀၀ နဲ႔ ၁၅၀၀ ၾကားေလာက္ပဲ ထုတ္လုပ္ႏိုင္ျပီး ႏိုင္ငံ့မိသားစု ေလးပံုတစ္ပံု ေအာက္ေလာက္ကိုပဲ လွ်ပ္စစ္မီး ေပးႏုိင္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္မီး အရဆံုးလို႔ ဆိုတဲ့ ရန္ကုန္မွာေတာင္ အင္ဗက္တာေတြကို အားျပန္ျဖည့္လို႔ မရႏုိင္ေတာ့တဲ့အထိ ရက္နဲ႔ခ်ီ မီးျပတ္တာမ်ိဳး ၾကံဳခဲ့ရဖူးပါတယ္။ အက်ိဳးဆက္ကေတာ့ ျပည္သူေတြ ဒုကၡေရာက္ၾကရသလို၊ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမွဳေတြကိုလည္း မဆြဲေဆာင္ႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။

အဲဒီအခ်ိန္က ရခိုင္၊ တနသၤာရီနဲ႔ ျမိဳ႕ရြာ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ကိုယ့္အစီအစဥ္နဲ႔ ကိုယ္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ထုတ္လုပ္ျဖန္႔ျဖဴးမွဳေတြ လုပ္ခဲ့ၾကရျပီး လွ်ပ္စစ္အတြက္ ကုန္က်စားရိတ္ အမ်ားၾကီး သံုးခဲ့ၾကရပါတယ္။ လ်ွပ္စစ္မီး ရတဲ့ ျမိဳ႕ျပေတြမွာလည္း မီးျပတ္တဲ့အခါ အသံုးျပဳလို႔ရေအာင္ မီးစက္ကိုယ္စီ ေဆာင္ထားရတာ၊ ဘတၱရီနဲ႔ အားျဖည့္ျပီး သံုးလို႔ရတဲ့ အင္ဗက္တာေတြ ၀ယ္ထားရတာ၊ မီးအားဟာ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္း သံုးလို႔ မရေလာက္ေအာင္ နည္းေနတာမို႔ ေစ်းၾကီးလွတဲ့ မီးအားျမွင့္စက္ေတြ ၀ယ္ယူ တပ္ဆင္ၾကရတာဟာ ထံုးစံ တစ္ခုလို ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အိမ္တုိင္းလိုလိုေလာက္မွာ အစိုးရလွ်ပ္စစ္မီးလာရင္ သံုးဖုိ႔ မီးလိုင္းတစ္လိုင္း၊ မီးပ်က္တဲ့အခါ မီးစက္၊ ဒါမွမဟုတ္ အင္ဗက္တာနဲ႔ အသံုးျပဳရမယ့္ မီးလိုင္းတစ္လိုင္း ခြဲျခားထားရတဲ့အထိပါပဲ။

ဒီထက္ ဆုိးတာက လွ်ပ္စစ္မီး မွန္မွန္ မေပးႏုိင္ရာကေန ေနာက္ဆက္တြဲေပၚလာတဲ့ အဂတိလိုက္စားမွဳပါ။ လွ်ပ္စစ္မီး မီတာေဘာက္စ္ ရဖို႔ လာဘ္ေပးရသလို၊ မီးမွန္တဲ့ မီးလိုင္းနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ႏုိင္ဖုိ႔ကိုလည္း လာဘ္ေငြ ေပးၾကရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က သာမန္ျပည္သူေတြ အတြက္ဆုိ မီးတစ္လိုင္း၊ ဗီြအုိင္ပီ လုိ႔ ေခၚတဲ့ အစိုးရအရာရွိၾကီးေတြ၊ တပ္မေတာ္ အရာရွိၾကီးေတြ၊ သူေဌးၾကီးေတြ ေနထုိင္တဲ့ အိမ္မ်ိဳးေတြ အတြက္ မီးတစ္လိုင္း အစရွိသျဖင့္ ခြဲျခားမွဳေတြေတာင္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ လွွ်ပ္စစ္မီး မမွန္တာ၊ သြယ္တန္းထားတဲ့ ဓာတ္အားလိုင္းေတြ စိတ္မခ်ရတာ၊ မီးအားမျပည့္တာ စတဲ့ ျပသနာေပါင္းစံုေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တြဲ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြ ပ်က္စီးတာမ်ိဳးအျပင္ မီးေလာင္တာ၊ လူေသတာမ်ိဳး အထိ ဆုိးက်ိဳးမ်ိဳးစံုကိုလည္း ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၁ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ တက္လာတဲ့အခါ အဲဒီ အေျခအေနကို ျပဳျပင္ဖုိ႔ ၾကိဳးစားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကံဆုိးခ်င္ေတာ့ ဒီမိုကေရစီ နည္းနည္းပါးပါး ရလာတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ အားေကာင္းလာတဲ့ အင္န္ဂ်ီအုိ အဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ႕ ေရအားကေန လွ်ပ္စစ္ မထုတ္ဖို႔၊ ေက်ာက္မီးေသြးကေန လွ်ပ္စစ္မထုတ္ဖို႔ စတဲ့ ခုခံ ဆန္႔က်င္မွဳေတြနဲ႔ အၾကီးအက်ယ္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတုိ႔ သက္တမ္းကုန္တဲ့ ၂၀၁၆ ႏွစ္ဆန္းအထိ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား မဂၢါ၀ပ္ ၂၄၀၀ ၀န္းက်င္ေလာက္ပဲ ထုတ္လုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ တစ္ႏိုင္ငံလံုး အတုိင္းအတာနဲ႔ ဆုိရင္ေတာ့ မိသားစုေပါင္း ၃၄ ရာခုိင္ႏွဳန္းကိုပဲ လွ်ပ္စစ္မီးေပးႏုိင္ေသးတဲ့ အေနအထားပါ။

၂၀၁၆ အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ တက္လာတဲ့အခါ ျပည္သူေတြအတြက္ေရာ၊ ႏိုင္ငံတကာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမွဳေတြ ၀င္ေရာက္ဖို႔ အတြက္ကိုပါ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ထုတ္လုပ္ေရးဘက္ကို ပိုျပီး အာရံုစိုက္လာပါတယ္။ ၄ ႏွစ္ျပည့္ျပီးတဲ့ ကေန႔ အခ်ိန္မွာေတာ့ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား မဂၢါ၀ပ္ ၃၇၀၀ ေလာက္အထိ ထုတ္လုပ္ႏုိင္လာပါျပီ။ အရင္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ လက္ထက္က ထုတ္လုပ္ခဲ့တဲ့ ပမာဏ ထက္ ၅၄% ေလာက္ ပိုထုတ္ႏုိင္ေပမယ့္ တစ္ႏုိင္ငံလံုး မိသားစုေတြရဲ႕ တစ္၀က္ျဖစ္တဲ့ ၅၀ ရာခုိင္ႏွဳန္းကိုပဲ လႊမ္းျခံဳ လ်ွပ္စစ္ဓာတ္အား ေပးႏုိင္ပါေသးတယ္။ တစ္ႏုိင္ငံလံုး လႊမ္းျခံဳ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပးႏုိင္ဖုိ႔၊ အခုလက္ရွိ ထုတ္လုပ္ႏုိင္တာထက္ ေနာက္ထပ္ တစ္ဆ ေလာက္ ထပ္ထုတ္လုပ္ႏုိင္ဖို႔ အမ်ားၾကီးလိုအပ္ေနေသးေပမယ့္ အရင္ေခတ္က ဒုကၡနဲ႔ ၀န္ထုတ္၀န္ပိုး တစ္ခ်ိဳ႕ေတာ့ သက္သာသြားေစတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

ရန္ကုန္နဲ႔ ျမိဳ႕ၾကီး အေတာ္မ်ားမ်ားက ေနအိမ္ေတြက မီးစက္ အငယ္ေလးေတြ၊ အင္ဗက္တာေတြ ေပ်ာက္ကြယ္ကုန္ပါျပီ။ ေနရာ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ မီးအားျမွင့္စက္ေတြ သံုးဖုိ႔ မလိုေတာ့ပါဘူး။ ဗြီအုိင္ပီ အထူးသီးသန္႔လိုင္းေတြ ေပ်ာက္ကြယ္ကုန္ျပီး လွ်ပ္စစ္ဌာနဟာ အရင္ေခတ္ကလို ေနရာတကာ အဂတိလိုက္စားမွဳ ျပည့္ႏွက္ေနတဲ့ အေနအထားမ်ိဳးနဲ႔လည္း ျခားနားလာတာ ေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အျခား လိုအပ္ခ်က္ေတြ ျပသနာေတြကေတာ့ အမ်ားၾကီးက်န္ေနဆဲပါ။

လတ္တေလာ ဧျပီလ မီတာခ မ်ားတယ္ ဆိုတဲ့ ျပသနာဟာ တကယ္ေတာ့ သိပ္ မထူးဆန္းပါဘူး။ ရာသီဥတု ပူျပင္းတာ၊ လူေတြအားလံုး ေနအိမ္ေတြမွာ အခ်ိန္ျပည့္နီးပါးေနျပီး အဲကြန္းအပါအ၀င္ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္း သံုးစြဲမွဳ ျမင့္တက္ျခင္းဟာ လွ်ပ္စစ္မီတာ ယူနစ္ ျမင့္တက္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းပါပဲ။ က်သင့္တဲ့ မီတာယူနစ္ထက္ မီတာခ ကို ပုိျပီးေကာက္ခံတယ္ ဆိုတဲ့ ျပသနာမ်ိဳး မေပၚေပါက္ခဲ့ေပမယ့္ မီတာခ မွန္းဖတ္တာေၾကာင့္ လစဥ္ က်သင့္မီတာယူနစ္ အတုိင္း တိတိက်က် ေကာက္ခံတာမ်ိဳး မလုပ္ႏုိင္ခဲ့တဲ့ အားနည္းခ်က္မ်ိဳးကိုေတာ့ ၀န္ၾကီးဌာန တာ၀န္ရွိသူေတြဘက္က ၀န္ခံျပီး ျပဳျပင္မယ္လို႔ ကတိေပးထားျပီး ျဖစ္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ မီတာပံုးေတြ ရွိသင့္တဲ့ ေနရာမွာ ရွိမေနလုိ႔ မီတာယူနစ္ မွန္မွန္ မဖတ္ႏုိင္တဲ့ ျပသနာကိုလည္း ေျဖရွင္းေပးရပါဦးမယ္။ ျပည္သူေတြကို အျမဲတန္း ဒုကၡေပးေနတဲ့ လွ်ပ္စစ္ရံုးကို သြားျပီး လစဥ္ မီတာခ တုိးၾကိတ္ ေဆာင္ေနရတဲ့ ကိစၥကိုလည္း ရန္ကုန္၊ ပဲခူးနဲ႔ မႏၱေလး ျမိဳ႕ေတြမွာ Mobile Banking ကေန တဆင့္၊ Application ေတြကေန တစ္ဆင့္ ေပးလို႔ရတဲ့နည္းေတြ ရွိလာျပီမုိ႔ အဲဒီဒုကၡလည္း သက္သာလာပါျပီ။ ေျပာရရင္ လွ်ပ္စစ္နဲ႔ စြမ္းအင္ ၀န္ၾကီးဌာနအေနနဲ႔ ျပည္တြင္း လွွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္မွဳ၊ ျဖန္႔ျဖဴးမွဳ၊ ၀န္ေဆာင္မွဳ အပိုင္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြ အဆင့္ေလာက္ လိုက္မီဖို႔ အမ်ားၾကီး အေကာင္အထည္ ေဖာ္ဖို႔ လိုေနေသးေပမယ့္ ၄ ႏွစ္အတြင္း စြမ္းေဆာင္မွဳကေတာ့ အသင့္အတင့္ ခရီးေရာက္တာ ေတြ႕ျမင္ရေၾကာင္းပါ။

-------------------------

လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန စွမ်းဆောင်ရည် ဘယ်လောက်ရှိသလဲ

ပြီးခဲ့တဲ့ မတ်လ ၂၃ ရက်နေ့က မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ရောဂါ ကူးစက်ခံရသူ (၂) ယောက် စတွေ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက်ပိုင်းကစ အစိုးရဟာ COVID-19 ကာကွယ်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အစီအမံ တစ်ချို့ စ အကောင်အထည် ဖော်ပါတယ်။ အဲဒီထဲမှာ အခြားသော အစီအမံ များစွာနဲ့ အတူ အစိုးရ ဝန်ထမ်းတွေကို တစ်ဝက်စီပဲ ရုံးတက်စေတာ၊ ပြည်သူတွေကိုလည်း တတ်နိုင်သလောက် stay at home အိမ်မှာပဲ နေခိုင်းတာ စတာတွေ ပါဝင်ပါတယ်။ နိုင်ငံခြားသံရုံးတွေ၊ နိုင်ငံတကာ အင်န်ဂျီအို အဖွဲ့အစည်းတွေ နဲ့ ကုမ္ပဏီလုပ်ငန်း တစ်ချို့ကတော့ အိမ်ကနေ အလုပ်လုပ်ရတဲ့ work from home အစီအစဉ် အကောင်အထည် ဖော်ကြပါတယ်။ ဒီအတွက် အစိုးရဟာ လျှပ်စစ်မီး သုံးစွဲတဲ့ အိမ်ထောင်စုတိုင်းအတွက် ဧပြီလ အတွက် ကျသင့်တဲ့ မီတာခ ကနေ မီတာ ယူနစ် ၁၅၀ စာ ကျပ်ငွေ ၁၁၅၅၀ ကို COVID-19 ကာလ အထောက်အပံ့အဖြစ် ပေးမယ် ဆိုပြီး ကြေငြာပါတယ်။ ကြေငြာချက် ထွက်ပြီး မကြာခင် အဲဒီမီတာခ သက်သာမယ့် ငွေကျပ် ၁၁၅၅၀ ကို အစိုးရရဲ့ COVID-19 ကာကွယ်၊ထိန်းချုပ်၊ ကုသရေး အမျိုးသား အဆင့်ဗဟိုကော်မတီရဲ့ ဘဏ်အကောင့်န်တွေထဲ ပြန်ပြီး လှူဒါန်းသူတွေလည်း အများအပြား ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပါတယ်။ အစိုးရရဲ့ မီတာခ သက်သာပေးတဲ့ အစီအစဉ်ကို ထောက်ခံကြတဲ့ သဘောပါ။

ဒါပေမယ့် ကံမကောင်း အကြောင်းမလှစွာပဲ ဧပြီလ အတွက် မီတာဘေလ်တွေ ထွက်လာတဲ့ မေလဆန်းအရောက်မှာတော့ မီတာခ အများကြီး ကျနေတယ်၊ မီတာ ဖတ်တာတွေ မှန်ကန်မှု မရှိဘူး၊ အစိုးရက မီတာခ သက်သာခွင့် ပေးပေမယ့် ဘာမှ မခံစားရဘူး၊ လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ဆောင်မှု ညံ့ဖျင်းတယ် ဆိုတဲ့ ဝေဖန်မှုတစ်ချို့ ထွက်ပေါ်လာပါတယ်။ အဲလို ဝေဖန်မှုတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာနက သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ လုပ်ပြီး ရှင်းပါတယ်။ ဒီ ပြသနာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဝေဖန်ပြောဆိုသူတွေ ထောက်ပြတဲ့အချက် မှန်ပါရဲ့လား၊ သူတို့ ထောက်ပြသလို လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ စွမ်းဆောင်မှုတွေ အရည်အသွေး နိမ့်ကျနေပါသလား ဆိုတဲ့ ပြသနာ စိတ်ဝင်စားဖို့ ကောင်းပါတယ်။ ခုတစ်ပတ် အင်န်အယ်လ်ဒီ အစိုးရလက်ထက် လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန စွမ်းဆောင်ရည် ဘယ်လောက် ရှိသလဲ ဆိုတာ လေ့လာကြည့်ပါမယ်။


လျှပ်စစ် ထုတ်လုပ် ဖြန့်ဖြူးမှု အကြောင်းပြောရင် မြန်မာနိုင်ငံကို နှစ်ပေါင်း ၅၀ နီးပါး အုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ စစ်အာဏာရှင် အစိုးရတွေ လက်ထက်က အခြေအနေ အကျဉ်းလောက် ပြောဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်။ သူတို့လက်ထက်က လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်မှုဟာ နိုင်ငံတကာ အဆင့်ဝေးလို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေနဲ့တောင် နှိုင်းယှဉ်လို့ မရအောင် နည်းပါးလွန်းလှပါတယ်။ ၂၀၁၁ မတိုင်ခင်က ဆိုရင် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား အမြင့်ဆုံး ထုတ်လုပ်နိုင်မှု မဂ္ဂါဝပ် ၁၃၀၀ နဲ့ ၁၅၀၀ ကြားလောက်ပဲ ထုတ်လုပ်နိုင်ပြီး နိုင်ငံ့မိသားစု လေးပုံတစ်ပုံ အောက်လောက်ကိုပဲ လျှပ်စစ်မီး ပေးနိုင်ပါတယ်။

လျှပ်စစ်မီး အရဆုံးလို့ ဆိုတဲ့ ရန်ကုန်မှာတောင် အင်ဗက်တာတွေကို အားပြန်ဖြည့်လို့ မရနိုင်တော့တဲ့အထိ ရက်နဲ့ချီ မီးပြတ်တာမျိုး ကြုံခဲ့ရဖူးပါတယ်။ အကျိုးဆက်ကတော့ ပြည်သူတွေ ဒုက္ခရောက်ကြရသလို၊ နိုင်ငံခြား ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေကိုလည်း မဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့ပါဘူး။ အဲဒီအချိန်က ရခိုင်၊ တနင်္သာရီနဲ့ မြို့ရွာ အတော်များများမှာ ကိုယ့်အစီအစဉ်နဲ့ ကိုယ် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ဖြန့်ဖြူးမှုတွေ လုပ်ခဲ့ကြရပြီး လျှပ်စစ်အတွက် ကုန်ကျစားရိတ် အများကြီး သုံးခဲ့ကြရပါတယ်။ လျှပ်စစ်မီး ရတဲ့ မြို့ပြတွေမှာလည်း မီးပြတ်တဲ့အခါ အသုံးပြုလို့ရအောင် မီးစက်ကိုယ်စီ ဆောင်ထားရတာ၊ ဘတ္တရီနဲ့ အားဖြည့်ပြီး သုံးလို့ရတဲ့ အင်ဗက်တာတွေ ဝယ်ထားရတာ၊ မီးအားဟာ လျှပ်စစ်ပစ္စည်း သုံးလို့ မရလောက်အောင် နည်းနေတာမို့ ဈေးကြီးလှတဲ့ မီးအားမြှင့်စက်တွေ ဝယ်ယူ တပ်ဆင်ကြရတာဟာ ထုံးစံ တစ်ခုလို ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အိမ်တိုင်းလိုလိုလောက်မှာ အစိုးရလျှပ်စစ်မီးလာရင် သုံးဖို့ မီးလိုင်းတစ်လိုင်း၊ မီးပျက်တဲ့အခါ မီးစက်၊ ဒါမှမဟုတ် အင်ဗက်တာနဲ့ အသုံးပြုရမယ့် မီးလိုင်းတစ်လိုင်း ခွဲခြားထားရတဲ့အထိပါပဲ။

ဒီထက် ဆိုးတာက လျှပ်စစ်မီး မှန်မှန် မပေးနိုင်ရာကနေ နောက်ဆက်တွဲပေါ်လာတဲ့ အဂတိလိုက်စားမှုပါ။ လျှပ်စစ်မီး မီတာဘောက်စ် ရဖို့ လာဘ်ပေးရသလို၊ မီးမှန်တဲ့ မီးလိုင်းနဲ့ ချိတ်ဆက်နိုင်ဖို့ကိုလည်း လာဘ်ငွေ ပေးကြရပါတယ်။ အဲဒီအချိန်က သာမန်ပြည်သူတွေ အတွက်ဆို မီးတစ်လိုင်း၊ ဗွီအိုင်ပီ လို့ ခေါ်တဲ့ အစိုးရအရာရှိကြီးတွေ၊ တပ်မတော် အရာရှိကြီးတွေ၊ သူဌေးကြီးတွေ နေထိုင်တဲ့ အိမ်မျိုးတွေ အတွက် မီးတစ်လိုင်း အစရှိသဖြင့် ခွဲခြားမှုတွေတောင် ရှိခဲ့ပါတယ်။ လျှပ်စစ်မီး မမှန်တာ၊ သွယ်တန်းထားတဲ့ ဓာတ်အားလိုင်းတွေ စိတ်မချရတာ၊ မီးအားမပြည့်တာ စတဲ့ ပြသနာပေါင်းစုံကြောင့် နောက်ဆက်တွဲ လျှပ်စစ်ပစ္စည်းတွေ ပျက်စီးတာမျိုးအပြင် မီးလောင်တာ၊ လူသေတာမျိုး အထိ ဆိုးကျိုးမျိုးစုံကိုလည်း ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။
၂၀၁၁ သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ တက်လာတဲ့အခါ အဲဒီ အခြေအနေကို ပြုပြင်ဖို့ ကြိုးစားပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကံဆိုးချင်တော့ ဒီမိုကရေစီ နည်းနည်းပါးပါး ရလာတဲ့ အခြေအနေအောက်မှာ အားကောင်းလာတဲ့ အင်န်ဂျီအို အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ ရေအားကနေ လျှပ်စစ် မထုတ်ဖို့၊ ကျောက်မီးသွေးကနေ လျှပ်စစ်မထုတ်ဖို့ စတဲ့ ခုခံ ဆန့်ကျင်မှုတွေနဲ့ အကြီးအကျယ် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပါတယ်။ ဒါကြောင့် သူတို့ သက်တမ်းကုန်တဲ့ ၂၀၁၆ နှစ်ဆန်းအထိ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား မဂ္ဂါဝပ် ၂၄၀၀ ဝန်းကျင်လောက်ပဲ ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာနဲ့ ဆိုရင်တော့ မိသားစုပေါင်း ၃၄ ရာခိုင်နှုန်းကိုပဲ လျှပ်စစ်မီးပေးနိုင်သေးတဲ့ အနေအထားပါ။
၂၀၁၆ အင်န်အယ်လ်ဒီ အစိုးရ တက်လာတဲ့အခါ ပြည်သူတွေအတွက်ရော၊ နိုင်ငံတကာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေ ဝင်ရောက်ဖို့ အတွက်ကိုပါ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ရေးဘက်ကို ပိုပြီး အာရုံစိုက်လာပါတယ်။

၄ နှစ်ပြည့်ပြီးတဲ့ ကနေ့ အချိန်မှာတော့ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား မဂ္ဂါဝပ် ၃၇၀၀ လောက်အထိ ထုတ်လုပ်နိုင်လာပါပြီ။ အရင် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ လက်ထက်က ထုတ်လုပ်ခဲ့တဲ့ ပမာဏ ထက် ၅၄% လောက် ပိုထုတ်နိုင်ပေမယ့် တစ်နိုင်ငံလုံး မိသားစုတွေရဲ့ တစ်ဝက်ဖြစ်တဲ့ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုပဲ လွှမ်းခြုံ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပေးနိုင်ပါသေးတယ်။ တစ်နိုင်ငံလုံး လွှမ်းခြုံ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးနိုင်ဖို့၊ အခုလက်ရှိ ထုတ်လုပ်နိုင်တာထက် နောက်ထပ် တစ်ဆ လောက် ထပ်ထုတ်လုပ်နိုင်ဖို့ အများကြီးလိုအပ်နေသေးပေမယ့် အရင်ခေတ်က ဒုက္ခနဲ့ ဝန်ထုတ်ဝန်ပိုး တစ်ချို့တော့ သက်သာသွားစေတာ တွေ့ရပါတယ်။

ရန်ကုန်နဲ့ မြို့ကြီး အတော်များများက နေအိမ်တွေက မီးစက် အငယ်လေးတွေ၊ အင်ဗက်တာတွေ ပျောက်ကွယ်ကုန်ပါပြီ။ နေရာ အတော်များများမှာ မီးအားမြှင့်စက်တွေ သုံးဖို့ မလိုတော့ပါဘူး။ ဗွီအိုင်ပီ အထူးသီးသန့်လိုင်းတွေ ပျောက်ကွယ်ကုန်ပြီး လျှပ်စစ်ဌာနဟာ အရင်ခေတ်ကလို နေရာတကာ အဂတိလိုက်စားမှု ပြည့်နှက်နေတဲ့ အနေအထားမျိုးနဲ့လည်း ခြားနားလာတာ တွေ့နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခြား လိုအပ်ချက်တွေ ပြသနာတွေကတော့ အများကြီးကျန်နေဆဲပါ။


လတ်တလော ဧပြီလ မီတာခ များတယ် ဆိုတဲ့ ပြသနာဟာ တကယ်တော့ သိပ် မထူးဆန်းပါဘူး။ ရာသီဥတု ပူပြင်းတာ၊ လူတွေအားလုံး နေအိမ်တွေမှာ အချိန်ပြည့်နီးပါးနေပြီး အဲကွန်းအပါအဝင် လျှပ်စစ်ပစ္စည်း သုံးစွဲမှု မြင့်တက်ခြင်းဟာ လျှပ်စစ်မီတာ ယူနစ် မြင့်တက်စေတဲ့ အကြောင်းရင်းပါပဲ။ ကျသင့်တဲ့ မီတာယူနစ်ထက် မီတာခ ကို ပိုပြီးကောက်ခံတယ် ဆိုတဲ့ ပြသနာမျိုး မပေါ်ပေါက်ခဲ့ပေမယ့် မီတာခ မှန်းဖတ်တာကြောင့် လစဉ် ကျသင့်မီတာယူနစ် အတိုင်း တိတိကျကျ ကောက်ခံတာမျိုး မလုပ်နိုင်ခဲ့တဲ့ အားနည်းချက်မျိုးကိုတော့ ဝန်ကြီးဌာန တာဝန်ရှိသူတွေဘက်က ဝန်ခံပြီး ပြုပြင်မယ်လို့ ကတိပေးထားပြီး ဖြစ်တာ တွေ့ရပါတယ်။ မီတာပုံးတွေ ရှိသင့်တဲ့ နေရာမှာ ရှိမနေလို့ မီတာယူနစ် မှန်မှန် မဖတ်နိုင်တဲ့ ပြသနာကိုလည်း ဖြေရှင်းပေးရပါဦးမယ်။ ပြည်သူတွေကို အမြဲတန်း ဒုက္ခပေးနေတဲ့ လျှပ်စစ်ရုံးကို သွားပြီး လစဉ် မီတာခ တိုးကြိတ် ဆောင်နေရတဲ့ ကိစ္စကိုလည်း ရန်ကုန်၊ ပဲခူးနဲ့ မန္တလေး မြို့တွေမှာ Mobile Banking ကနေ တဆင့်၊ Application တွေကနေ တစ်ဆင့် ပေးလို့ရတဲ့နည်းတွေ ရှိလာပြီမို့ အဲဒီဒုက္ခလည်း သက်သာလာပါပြီ။ ပြောရရင် လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာနအနေနဲ့ ပြည်တွင်း လျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်မှု၊ ဖြန့်ဖြူးမှု၊ ဝန်ဆောင်မှု အပိုင်းတွေနဲ့ ပတ်သက်လို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေ အဆင့်လောက် လိုက်မီဖို့ အများကြီး အကောင်အထည် ဖော်ဖို့ လိုနေသေးပေမယ့် ၄ နှစ်အတွင်း စွမ်းဆောင်မှုကတော့ အသင့်အတင့် ခရီးရောက်တာ တွေ့မြင်ရကြောင်းပါ။
စည်သူအောင်မြင့်။

XS
SM
MD
LG