သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အခုအခါမွာ ေငြအင္အား ခ်ိဳ႕တဲ့ေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ စံနစ္က်တဲ့ ထိန္းသိမ္းေရးဟာ မရွိမျဖစ္ လုိအပ္ေနတာပါ။ စက္ပစၥည္းေတြကအစ သဘာဝ ဝန္းက်င္အတြက္ ကမ္းနားမွာ ေရတိုက္စားတာ၊ ေျမၿပိဳတာေတြကစၿပီး ထိန္းသိမ္းေရး လုပ္ဖို႔ လိုအပ္ ပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာမွာ ပစၥည္းကအစ သဘာဝဝန္းက်င္အဆံုး ပ်က္မွျပင္တာထက္ မပ်က္စီးခင္ တာရွည္ခံေအာင္ ထိမ္းသိမ္းႏုိင္ဖုိ႔ က်ိဳးစားေနၾကခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ အမ်ားစုက ပ်က္မွ ျပင္မယ္ ဆိုတဲ့ အသိက ရိုးစြဲေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ထိန္းသိမ္းေရးအတြက္ စားရိတ္စကက ကုန္က်တာမို႔ တတ္ႏိုင္ရင္ မပ်က္သေရႊ႕ ျပင္ခ်င္တဲ့ စိတ္မေပၚတတ္သလို မထိန္းသိမ္းပဲ ဒီအတိုင္း သံုးေနရင္လည္း ရတာမို႔ ပ်က္မွပဲ ျပင္ေနၾကတာပါ။ သဘာဝ ေဘးအႏၱရာယ္ေတြ ႀကံဳလာရင္လည္း ျဖစ္မွ လႈၾကသူေတြ မ်ားပါတယ္။ မျဖစ္ခင္က ထိန္းသိမ္းေရးအတြက္ အလႈခံရင္ လႈခ်င္သူ မရွိတတ္ပါဘူး။

ထိမ္းသိမ္းေရး အင္ဂ်င္နီယာပညာရပ္ဟာ ပညာရပ္တခုအေနနဲ႔ က်ယ္ျပန္႔လာေနတယ္ ဆိုေပမယ့္ စံနစ္တက် ေလ့လာမႈ သက္တမ္းက ႏုေသးသလို သူ႔အတြက္ စံသတ္မွတ္မႈ standard ကလည္း ၂၀၁၄ ကမွ စထြက္တာလို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒီ ထိန္းသိမ္းေရး အင္ဂ်င္နီယာပညာရပ္ရဲ့ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္က asset လို႔ေခၚတဲ့ ရုပ္ဝတၱဳပစၥည္းေတြကို စံနစ္တက် ထိမ္းသိမ္းတဲ့ ပညာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီရုပ္ဝတၳဳပစၥည္းေတြထဲမွာ လူလုပ္တဲ့ စက္ကရိယာ၊ စက္ရံု အလုပ္ရံု၊ ယာဥ္ယႏၱရားေတြ ပါဝင္ေနသလို သဘာဝ အရ ေပးထားတဲ့ ျမစ္ေခ်ာင္း၊ ေတာေတာင္၊ ေရေျမေတြလည္း ပါပါတယ္။

လူလုပ္ပစၥည္းေတြမွာ ပ်က္ရင္ရလာမယ့္ ဆိုးက်ိဳးသိပ္မ်ားတဲ့ ပစၥည္း ဥပမာ ေလယာဥ္ပ်ံဆို လမ္းမွာ ပ်ံေနတုန္း လံုးဝရပ္လို႔မျဖစ္သလို တခ်ိဳ႕စက္ရံုႀကီးေတြမွာ တနာရီေလာက္ ရပ္သြားတာနဲ႔ ေဒၚလာသန္းနဲ႔ခ်ီ ဆံုးရံႈးတာမ်ိဳးေၾကာင့္ မပ်က္ခင္က စံနစ္တက် ထိန္းသိမ္းဖို႔ လုပ္ၾကတာပါ။

သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္မွာ ဆိုရင္လည္း သစ္ပင္ေတြ မဆင္မျခင္ခုတ္ၿပီး ျမစ္ေခ်ာင္းထိမ္းသိမ္းမႈေတြ မလုပ္ရင္ ေရႀကီးေရလွ်ံလာတာ မ်ိဳးပါ။ ဒီအခါမွာ ေနာက္ဆက္တြဲ လူေသဆံုးတဲ့အထိ ဆိုးက်ိဳးေတြ ရႏိုင္ပါတယ္။ လမ္းေတြဆိုရင္လည္း ပ်က္မွ သန္းနဲ႔ခ်ီ အကုန္က်ခံၿပီး ျပင္မယ့္အစား ဒီကုန္က်စားရိတ္ထဲက တစိတ္တပိုင္းနဲ႔ ပံုမွန္ ျပဳျပင္တာဟာ ျဖစ္လာမယ့္ ေဘးဒုကၡကို ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္ၿပီး လမ္းအႏၱရာယ္ ကင္းေစသလို တာရွည္လည္း ခံပါတယ္။

ဒီလိုႀကိဳတင္ကာကြယ္ဖုိ႔ လုပ္ရမယ့္ စံနစ္တက် နည္းလမ္းေတြ ရွိေနပါတယ္။ ဒါကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ အမ်ားက သိပ္မသိေသးတာမို႔ သိေအာင္ ပညာေပးဖုိ႔ လိုပါတယ္။

ဥပမာ ခ်င္းျပည္နယ္မွာ ေျမၿပိဳတာ၊ ဧရာဝတီျမစ္ကမ္းပါးေတြ အတိုက္စားခံရတာ၊ လမ္းေဘး ေျမၿပိဳတာေတြ အတြက္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္တာမ်ိဳးပါ။

အဲဒီမွာ ေက်ာက္နံရံႀကီးေတြ ေဆာက္ၿပီး ျပင္ၾကသလို ဒီေက်ာက္စီနံရံေတြဟာ ေျမၿပိဳတဲ့အခါ သူတို႔ပါေရာၿပီး ၿပိဳက်တာေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီလိုအေနထားမ်ိဳးကို ႏိုင္ငံတကာမွာေတာ့ Vetiver လုိ႔ေခၚတဲ့ အျမစ္ရွည္ ျမက္မ်ိဳးကို စိုက္ၿပီး ကာကြယ္ၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူ႔ကို အတန္းလိုက္စိုက္ေပးရင္ အုတ္နံရံ ႀကီးတခုလို ျဖစ္သြားေစတာမို႔ ႀကီးမားတဲ့ structure ေတြနဲ႔ တည္ေဆာက္မႈေတြ လုပ္မယ့္အစား ျမက္ကိုစိုက္ၿပီး ပါတ္ဝန္းက်င္ ထိမ္းသိမ္းေရးလုပ္ၾကတာပါ။ ဒီလိုထိန္းသိမ္းေရး လုပ္တဲ့တဲ့ နည္းေတြဟာ သိပ္ကို က်ယ္ျပန္႔ေပမယ့္ သိထားသင့္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

အခု အစိုးရသစ္မွာ ဦးေဆာင္ေနတဲ့ NLD ပါတီဝင္ေတြ သိေအာင္က်ိဳးစားေန ၾကတဲ့ထဲမွာ ဒီပညာရပ္လည္း ပါတာ ေတြ႔ရတဲ့အတြက္ အနာဂါတ္အတြက္ အလားအလာ ေကာင္းတယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။

ထိန္းသိမ္းေရး အင္ဂ်င္နီယာ ပညာရပ္ဟာ လူသိနည္းေနတာမို႔ ဒါကို အမ်ားသိေအာင္ ပညာေပးမႈေတြနဲ႔ က်ိဳးစားေနတယ္လုိ႔ ၾသစေၾတးလ်ားႏိုင္ငံ Monash တကၠသိုလ္မွာ ထိန္းသိမ္းေရးအင္ဂ်င္နီယာပညာ သင္ၾကားခဲ့တဲ့ အင္ဂ်င္နီယာဦးသိန္းေမာ္က ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG