သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈစာရင္းထဲ ျမန္မာကိုမထည့္တဲ့အတြက္ Tillerson ေဝဖန္ခံရ


အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson

၂၀၀၈ ခု၊ ကေလးစစ္သားမ်ားကာကြယ္ေရးအသံုးျပဳမႈ ဥပေဒအရ ကမၻာတဝွမ္း ကေလး စစ္သား အသံုးျပဳတဲ့ႏုိင္ငံေတြစာရင္းကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ႏွစ္စဥ္ ထုတ္ျပန္ရပါတယ္။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္အတြက္ ထုတ္ျပန္တဲ့စာရင္းမွာ ျမန္မာ၊ အာဖဂန္နစၥတန္နဲ႔ အီရတ္တို႔ကို ထည့္သြင္းျခင္းမျပဳဖို႔ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson က ဆံုးျဖတ္ခဲ့တဲ့ အတြက္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနအတြင္းမွာ မေက်နပ္တဲ့တုိင္တန္းခ်က္ေတြ ထြက္လာခဲ့ပါတယ္။ အေၾကာင္းစံုကို ေဒၚလွလွသန္းက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

CSPA လို႔အတိုေကာက္ေခၚတဲ့ ကေလးစစ္သားမ်ားအသံုးျပဳမႈဟန္႔တားေရးဥပေဒကို ၂၀၀၈ ခုက ျပဌာန္းခဲ့ၿပီး ၂၀၀၉ ခု၊ ဇြန္လမွာ စတင္ အာဏာသက္ေရာက္လာခဲ့တာပါ။ ဒီဥပေဒ အရ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရးဌာနက ႏွစ္စဥ္ထုတ္ျပန္တဲ့ TIP ေခၚ လူကုန္ကူးမႈ အစီရင္ ခံစာမွာ အစိုးရစစ္တပ္၊ ဒါမွမဟုတ္ အစိုးရေထာက္ခံတဲ့ လက္နက္ကိုင္အင္အားစုေတြက ကေလးစစ္သားေတြစည္း႐ံုးမႈ၊ အသံုးျပဳမႈတို႔ကို ျပဳလုပ္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေတြရဲ႕စာရင္းကို ထုတ္ျပန္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ႏုိ္င္ငံျခားေရးဌာနက ဇြန္လက ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၇ လူကုန္ကူးမႈအစီရင္ခံစာမွာ ကမၻာတဝွန္းကေလးစစ္သားမ်ားအသံုးျပဳတဲ့ႏိုင္ငံေတြစာရင္းကို ေဖာ္ျပရာမွာ ျမန္မာ၊ အီရတ္နဲ႔ အာဖဂန္နစၥတန္တုိ႔ကို စာရင္းထဲမွာထည့္သြင္းထားျခင္း မျပဳ ပါဘူး။ ကမၻာတဝွန္းရွိသံ႐ံုးေတြနဲ႔ ထိပ္တန္း အေမရိကန္အစိုးရအရာရွိေတြ ျပဳစုေပးပို႔တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြအရ ဒီသံုးႏုိင္ငံမွာ ကေလးစစ္သားေတြအသံုးျပဳမႈရွိၿပီး စာရင္းမွာ ထည့္ သြင္းဖို႔ အႀကံျပဳထားေပမယ့္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson က အခ်က္အလက္ေတြ ကို ေလ့လာၿပီး မထည့္သြင္းဖို႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဇြန္လမွာ လူကုန္ကူးမႈ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ၿပီး ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈ ႏုိင္ငံေတြစာရင္းထဲမွာ အဆိုျပဳတဲ့ ၁၁ ႏိုင္ငံအနက္ ျမန္မာ၊ အီရတ္နဲ႔ အာဖဂန္နစၥတန္တို႔ကို ထည့္သြင္းထားျခင္းမရွိတဲ့အတြက္ ႏုိ္င္ငံျခားေရးဌာနရဲ႕ သေဘာထားကြဲျပားမႈကို တင္ျပႏိုင္တဲ့နည္းကိုသံုးၿပီး အခုလို ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနအရာရွိ တဒါဇင္ေလာက္က မေက်နပ္ခ်က္ကို ထုတ္ျပန္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ Heather Nauert က ႏိုဝင္ဘာ ၂၁ ရက္၊ အဂၤါေန႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ အခုလို ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံအျပင္ အီရတ္နဲ႔အာဖဂန္နစၥတန္တို႔ကို ေလ့လာရာမွာ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး အေနနဲ႔ ဒီႏိုင္ငံေတြကို စာရင္းမွာမထည့္သြင္းဖို႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တာက သူလက္ခံရရွိတဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြဟာ ခိုင္လံုတယ္လို႔ ယူဆလို႔ျဖစ္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္အားလံုးကို သူျပန္ေလ့လာ သံုးသပ္ၿပီး ဥပေဒနဲ႔အညီ ဒီႏုိင္ငံေတြကို မထည့္သြင္းသင့္ဘူးဆိုတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို သူခ်မွတ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္”- လို႔ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ Ms. Nauert က ေျဖၾကားသြားတာပါ။

အခုလို ျမန္မာအပါအဝင္ သံုးႏိုင္ငံကို ထည့္သြင္းထားျခင္းမရွိတာကလည္း ရရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြေပၚမွာ မူတည္တယ္လို႔ Ms. Nauert က ေျပာပါတယ္။

“ႏိုင္ငံေတြကို စာရင္းျပဳဖို႔ သတ္မွတ္ရာမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ အမ်ားႀကီး လက္ခံ ရရွိပါတယ္။ NGOs ေတြထံက၊ တခါတရံလည္း သံ႐ံုးေတြထံက၊ တခါတရံလည္း ေထာက္လွမ္းေရးသတင္းရပ္ကြက္ေတြထံက အမ်ဳိးမ်ဳိးပါပဲ။ အခ်က္အလက္ေတြ အမ်ားႀကီး လက္ခံရရွိၿပီး ႏုိ္င္ငံျခားေရးဌာနက ေလ့လာစိစစ္တာပါ။ မွန္ကန္တယ္၊ ခိုင္လံုတယ္ ဆိုတာ ကို ေသခ်ာေအာင္လုပ္ပါတယ္” - လို႔ Ms. Nauert က ေျဖၾကားခဲ့တာပါ။

အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson က မၾကာေသးမီက အာဆီယံညီလာခံႀကီး အၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ထိုစဥ္ ျမန္မာကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္နဲ႔လည္း ေတြ႔ဆံုခဲ့ရာမွာ ဒီကေလးစစ္သားအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေဆြးေႏြးေကာင္း ေဆြးေႏြးဖြယ္ရွိတယ္လို႔ Ms. Nauert က ေျဖၾကားခဲ့ ပါတယ္။

“ျမန္မာႏုိ္င္ငံမွာေရာက္ရွိစဥ္ အေရးႀကီးတဲ့ကိစၥရပ္ေတြကို အမ်ားႀကီးေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။ လက္ငင္း အေရးႀကီးတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြျဖစ္တဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာ ၆ သိန္းေက်ာ္တို႔ ႏုိင္ငံကေန အတင္း အဓမၼထြက္ေျပးရတဲ့ျဖစ္ရပ္၊ အမ်ဳိးသမီးေတြ အဓမၼျပဳက်င့္ခံရတဲ့ျဖစ္ရပ္၊ ကေလးေတြ အသတ္ခံရတဲ့့ျဖစ္ရပ္-စသျဖင့္တို႔ပါ။ ဒီအေၾကာင္းေတြကိုလည္း သိၾကၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကေလးစစ္သားကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ေတာ့ ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးႏိုင္ဖြယ္ရွိပါတယ္။ သံတမန္ေရးေဆြးေႏြးမႈေတြျဖစ္လုိ႔ အေသးစိတ္ကို က်မ အားလံုးမသိပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုမ်ဳိးကိစၥရပ္ေတြကို ကမၻာတဝွန္းႏုိင္ငံေတြနဲ႔ က်မတို႔ေဆြးေႏြးရာမွာ ပံုမွန္အားျဖင့္ ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးေလ့ရွိပါတယ္။”- လို႔ Ms. Nauert က ေျဖၾကားသြားပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ႏုိင္ငံတႏုိင္ငံခ်င္းစီမွာ ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈနည္းတယ္၊ အတည္မျပဳႏုိင္ဘူး၊ ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈပေပ်ာက္ေရး ႀကိဳးပမ္းမႈမွာ တိုးတက္မႈရရွိတာကိုလည္း ထည့္သြင္းစဥ္းစားတဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ မုန္းတီး႐ႈတ္ခ်တဲ့အေၾကာင္းလည္း Ms. Nauert က ေျပာသြားပါတယ္။

၂၀၀၈ ကေလးစစ္သားမ်ားအသံုးျပဳမႈဟန္႔တားေရးဥပေဒအရ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ အရြယ္မေရာက္ေသးသူေတြကို ကေလးစစ္သားအျဖစ္ စည္း႐ံုးျခင္း၊ တပ္ထဲသြင္းျခင္း၊ အဓမၼခုိင္းေစျခင္းမရွိဘူး-ဆိုတာကို ျပသႏုိင္မွ စာရင္းထဲက ဖယ္ရွားေပးႏုိင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကေလးစစ္သားမ်ားအသံုးျပဳမႈကို ျမန္မာ့တပ္မေတာ္အျပင္ တိုင္းရင္း သား လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႔ေတြက အသံုးျပဳေနၾကဆဲရွိတယ္ဆိုတာကို ကုလသမဂၢ အပါအဝင္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြက ေထာက္ျပခဲ့ၾကတာေတြ ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ဒီစာရင္းထဲမွာ ထည့္သြင္းထားျခင္းမျပဳဖို႔ ဝန္ႀကီး Tillerson ရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ဟာ ၂၀၀၈ ဥပေဒကို ခ်ဳိးေဖာက္ရာေရာက္ႏုိင္တယ္လို႔ မေက်နပ္သူေတြက ေထာက္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ သမၼတ ဘာရက္အိုမားဘားလက္ထက္ကေတာ့ ဒီစာရင္းထဲမွာ ျမန္မာ ပါဝင္ ခဲ့ေပမယ့္ သမၼတရဲ႕လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာအရ ကင္းလြတ္ခြင့္ကိုေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ ကေလးစစ္သားမ်ားအသံုးျပဳတဲ့ ႏုိင္ငံေတြစာရင္းမွာေတာ့ ကြန္ဂို၊ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား၊ ဆိုမာ လီယာ၊ ေတာင္ဆူဒန္၊ မာလီ၊ ဆူဒန္၊ ဆီးရီးယားနဲ႔ ယီမင္တို႔ ပါဝင္ၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG