သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ပုိးသတ္ေဆးေၾကာင့္ ျမန္မာမွာေရာဂါေတြ အျဖစ္မ်ား


 စားနပ္ရိကၡာ ရပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Hilal Elver

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ လယ္ယာလုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာ ပိုးသတ္ေဆး သံုးစြဲမႈဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း ၾကပ္မတ္မႈနည္းပါးၿပီး ေတာင္သူလယ္သမားေတြနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြအတြက္ က်န္းမာေရး အႏၱရာယ္ ႀကီးႀကီးမားမား ရွိေနတာ ေတြ႔ရေၾကာင္း Food to Right စားနပ္ရိကၡာ ရပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Hilal Elver က အဂၤါေန႔ ကုလသမဂၢရံုးခ်ဳပ္မွာ ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ေဒၚခင္မ်ိဳးသက္က တင္ျပေပးမွာပါ။

ကုလသမဂၢရဲ့ Food to Right စားနပ္ရိကၡာ ရပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Hilal Elver က ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကို ေသာၾကာေန႔ မနက္က်ရင္ ကုလသမဂၢအေထြေထြညီလာခံ တတိယေကာ္မတီ အစည္းအေဝးမွာ တင္ျပေတာ့မွာ ျဖစ္ၿပီး အခုလို မတင္ျပခင္ အဂၤါေန႔မွာ နယူေရာက္က ကုလသမဂၢရံုးခ်ဳပ္မွာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့တာပါ။

လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးတာကေန စားသံုးသူေတြ လက္ထဲ ေရာက္တဲ့အထိ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ လုပ္ငန္းအဆင့္ဆင့္မွာ ေတာင္သူလယ္သမားေတြ ႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ ျပႆနာေတြ၊ ဆင္းရဲမြဲေတမႈနဲ႔ ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈ ျပႆနာေတြအျပင္ အလုပ္သမား ရပိုင္ခြင့္ေတြ အတြက္ ILO ကမာၻ႔အလုပ္သမား အဖြဲ႔ႀကီးက အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ၿပီးအကာကြယ္ေပးေနတဲ့ထဲက အကာအကြယ္မရတဲ့ သူေတြ အေၾကာင္း ဦးစားေပးတင္ျပမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း အထူးကိုယ္စားလွယ္ မစၥ Elver ကေျပာပါတယ္။

ဒီအထဲမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြ ေရႊ႕ေျပာင္း လုပ္သားေတြ အေၾကာင္းကို ဒီႏွစ္အတြက္ အစီရင္ခံစာ ထဲမွာ အထူးတင္ျပဖို႔ ရွိတယ္လို႔ စားနပ္ရိကၡာ ရပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Hilal Elver က ေျပာပါတယ္။

"စုိက္ပ်ိဳးေရး လုပ္သားေတြထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ၊ ကေလးငယ္ေတြနဲ႔ ေရႊ႕ေျပာင္းလုပ္သားေတြအေၾကာင္း က်မ ဦးစားေပးေလ့လာခဲ့ၿပီး ဒါကိုအစီရင္ခံစာ တင္သြင္းမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္း ဆိုေတာ့ သူတို႔ေတြဟာ ေယဘူယ်အားျဖင့္ အားမဲ့သူေတြ ျဖစ္ေနၿပီး အကာကြယ္မဲ့ေနၾကလို႔ပါ။ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္သားေတြကို ILO က အကာကြယ္ေပးဖုိ႔ လုပ္ေဆာင္မႈေတြ အမ်ားႀကီးရွိေနတဲ့ၾကားက အမ်ိဳးသမီး အမ်ားစုကို မီးဖိုေခ်ာင္အလုပ္လုပ္သူလို႔ သတ္မွတ္ၿပီး ကေလးငယ္ေတြကလည္း အလားတူ အသိမွတ္ျပဳ မခံရတဲ့ အတြက္ သူတို႔အကာကြယ္ မရၾကတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ သူတုိ႔ကို စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္သားေတြ အျဖစ္ တရားဝင္သတ္မွတ္ေရးဟာ သိပ္အေရးႀကီးပါတယ္။"

မစၥ Elver ဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္တုန္းကေတာ့ ပိုးသတ္ေဆးသံုးစြဲတာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အစီရင္ခံစာေရးသားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီမွာ ပိုးသတ္ေဆးေတြရဲ့ လူအားလံုးအေပၚ ေယဘူယ် ဆိုးက်ိဳးသက္ေရာက္မႈကို အဓိကထားၿပီး တင္ျပခဲ့ေပမယ့္ အခုအစီရင္ခံစာမွာေတာ့ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္သားေတြ ပိုးသတ္ေဆးသံုးစြဲ မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဆိုးက်ိဳးသက္ေရာက္မႈေတြကို တင္ျပထားတယ္ လို႔ ေျပာပါတယ္။

ပိုးသတ္ေဆးေတြထဲမွာ ပါဝင္ေနတဲ့ ဓါတုအဆိပ္ေတြရဲ့ သက္ေရာက္မႈဟာ လူတိုင္းကို ထိခိုက္ေစတာ ျဖစ္ၿပီး ဒီအထဲမွာ စိုက္ပ်ိဳးေရး လုပ္သားေတြရဲ့ က်န္းမာေရးအတြက္ ပိုၿပီးထိခိုက္ေစတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

“ပိုးသတ္ေဆးရဲ့ အႏၱရာယ္က သိပ္ကိုႀကီးမားပါတယ္။ အဓိက က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစတာပါ။ ပိုးသတ္ေဆးသံုးစြဲမႈ ကလည္း သံုးစြဲနည္း မက်ရင္ အႏၱရာယ္ ရွိပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ ပိုးသတ္ေဆးကို ျဖန္းတဲ့အခါ သူ႔သတၱိက ေတာ္ရံုနဲ႔ပ်ယ္မသြားပဲ က်န္ေနတတ္ပါတယ္။ ပိုးသတ္ေဆးကို လိုတာထက္ ပိုၿပီး သံုးရင္လည္း အႏၱရာယ္ရွိပါတယ္။ အဆိပ္ဓါတ္ေတြ ကိုယ္ခႏၶာထဲ စိမ့္ဝင္မယ့္ အႏၱရာယ္ရွိၿပီး သူက လက္ငင္းဒုကၡေပး တတ္သလို ပိုးသတ္ေဆးထဲမွာပါတဲ့ အဆိပ္ေတြဟာ ကာလတာရွည္ ကိုယ္ထဲက်န္ရစ္ၿပီး တေျဖးေျဖးခ်င္းလည္း အႏၱရာယ္ေပးတတ္ပါတယ္။ သူတုိ႔အႏၱရာယ္ကို ခ်က္ခ်င္းမသိႏုိင္သလို လြယ္လြယ္ကူကူလည္း မသိၾကပဲ တေျဖးေျဖးခ်င္း စုလာတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာ့ က်န္းမာေရးအတြက္ သိပ္ကို အႏၱရာယ္ႀကီးေနပါၿပီ။”

ပိုးသတ္ေဆးထဲမွာ ပါတဲ့ ဓါတုပစၥည္းေတြကေန ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္လာႏုိင္သလို ကေလးငယ္ေတြ အတြက္ဆို စိတ္က်န္းမာေရးကိုပါ ထိခိုက္ေစႏုိင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္မွာ ဒီလို ဓါတုအဆိပ္သင့္ရင္ မေမြးခင္ကတည္က ကေလးမွာ ေရာဂါမ်ိဳးစံု ျဖစ္ပြါးႏိုင္တဲ့ အႏၱရာယ္ ရွိေနတာမုိ႔ ဒါကို သိပ္အေရးႀကီးတဲ့ ျပႆနာ တရပ္အျဖစ္ ေျဖရွင္းသင့္တယ္လို႔လည္း ေထာက္ျပပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံလို ဖြ႔ံၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံေတြ မွာ ပိုးသတ္ေဆး သံုးစြဲမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း တင္းၾကပ္မႈေတြ မရွိတာဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံက ထြက္တဲ့ စားနပ္ရိကၡာေတြ အတြက္ပါ အႏၱရာယ္ရွိေနတယ္လုိ႔လည္း သတိေပးပါတယ္။

“ေနာက္ျပႆနာ တခုက စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း ျပႆနာျဖစ္ပါတယ္။ ပိုးသတ္ေဆးအႏၱရာယ္ ကာကြယ္ရာမွာ ဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီးႏုိင္ငံေတြနဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲ ႏုိင္ငံေတြၾကား ကြဲျပားမႈ သိပ္ႀကီးမားပါတယ္။ ဖြြံ႔ၿဖိဳးၿပီးႏုိင္ငံေတြက စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္စစ္ေဆးမႈ ေသေသခ်ာခ်ာ လုပ္မလုပ္ ေကာင္းေကာင္းစစ္ေဆး ၾကေပမယ့္ ဖြ႔ံၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေတြမွာ မရွိပါဘူး။”

အခုလို ၾကပ္မတ္စစ္ေဆးမႈ ေကာင္းေကာင္းမရွိတဲ့ႏိုင္ငံေတြက ထြက္တဲ့ လယ္ယာထြက္ကုန္ေတြ စားေသာက္ကုန္ေတြကို ျပည္တြင္းမွာတင္ စားသံုးတာ မဟုတ္ပဲ ဖြ႔ံၿဖိဳးၿပီးႏုိင္ငံေတြ အပါအဝင္ တျခားႏုိင္ငံေတြကို တင္ပို႔ေနၾကတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ကမာၻတလႊား သက္ေရာက္မႈ ရွိေနတာကို သတိထားသင့္တယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ စားနပ္ရိကၡာ ျပႆနာဟာ တေယာက္ကိုုတေယာက္ လက္ညွိဳးထိုး အျပစ္တင္ေနဖို႔မဟုတ္ပဲ ပိုးသတ္ေဆးသံုးစြဲမႈ ျပႆနာကိုု အားလံုးက အေလးထားစဥ္းစား ေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔လည္း တုိက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG