သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျပည္နယ္ေတြ ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲခြင့္ရတာ တိုးတက္မွဳ တခုလား


ျပည္ေထာင္စု ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမွဳ ပူးတြဲေကာ္မတီ UPDJC အစည္းအေ၀းသို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တက္ေရာက္ေနစဥ္ (ေနျပည္ေတာ္- ေမလ ၁၁ ရက္)

ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက က်င္းပတဲ့ ျပည္ေထာင္စု ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမွဳ ပူးတြဲေကာ္မတီ UPDJC ကေန ထူးျခားတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ တစ္ခု ခ်ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ျပည္နယ္ေတြအားလံုး ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲခြင့္ ရရွိေရး သေဘာတူခဲ့ၾကတာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ လြတ္လပ္္ေရးရျပီးေနာက္ပိုင္း အစိုးရ အဆက္ဆက္ကို တုိင္းရင္းသား အားလံုးလိုလိုက လက္နက္စြဲကိုင္ ပုန္ကန္ တုိက္ခိုက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ တန္းတူေရး၊ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္နဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ ရဖို႔ အတြက္ပါ။ ေခတ္အဆက္ဆက္ ျမန္မာႏုိင္ငံကို အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ အစိုးရေတြဟာ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္နဲ႔ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ကို ေပးဖုိ႔ေ၀းလို႔ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု ဆုိတဲ့ စကားလံုးကိုေတာင္ လက္ခံခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျပီးခဲ့တဲ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ လက္ထက္ေရာက္မွသာ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္မယ္ ဆုိတဲ့ စကား ေျပာဆုိလာပါတယ္။ အခု အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ လက္ထက္မွာ ဆက္ျပီး အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေနတဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မွာေတာ့ အခုလို ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္လို႔ ေျပာႏုိင္တဲ့ ျပည္နယ္တုိင္း ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံု ေရးဆြဲျပဌာန္းခြင့္ သေဘာတူညီခ်က္ ရခဲ့ျခင္းပါပဲ။ ျပည္နယ္ေတြရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံုဟာ တုိင္းရင္းသား တန္းတူေရး အတြက္ ဘယ္ေလာက္ အေရးပါသလဲ၊ အခု ဒီ ေဆြးေႏြးမွဳ ရလာဒ္ဟာ တကယ့္ တုိးတက္မွဳ တစ္ခုလား ဆိုတာ ခုတစ္ပတ္ ေဆြးေႏြး တင္ျပသြားပါ့မယ္။

က်င္းပခဲ့တဲ့ UPDJC ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ႏိုင္ငံေရး က႑ေအာက္က အမ်ိဳးသားတန္းတူေရး၊ ကိုယ္ပိုင္ ျပဌာန္းခြင့္ အခြင့္အေရး၊ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုမူ၊ ပါတီစံု ဒီမုိကေရစီ စနစ္က်င့္သံုးေရး စတဲ့ အခ်က္ (၇) ခ်က္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီ အထဲကမွ ဘာသာေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး ေရာယွက္တဲ့ ကိစၥကလြဲျပီး က်န္ေခါင္းစဥ္အားလံုးကို သေဘာတူညီခ်က္ ရခဲ့ၾကရာမွာ ျပည္နယ္ေတြ အေနနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲႏိုင္ေရး ဆိုတာလည္း ပါ၀င္လာတာပါ။ လက္ရွိ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒမွာေတာ့ ျပည္နယ္ေတြဟာ ဖြဲ႕စည္းပံု ျပဌာန္းခ်က္ ေနာက္ဆက္တြဲ ဇယား(၂) ပါ ကိစၥရပ္ေတြကို သက္ဆုိင္ရာ လႊတ္ေတာ္ အသီးသီးကေန ဥပေဒ ေရးဆြဲ ျပဌာန္းႏိုင္ေပမယ့္ ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပုံ ေရးဆြဲအသံုးျပဳႏုိင္ေရး ကိစၥကိုေတာ့ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ ဇယား ၂ မွာ ခြင့္ျပဳထားတဲ့ အခ်က္ေတြကလည္း နည္းေနတဲ့အတြက္ ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္းေတြ အေနနဲ႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ နည္းနည္းေလးပဲ ရွိတယ္လို႔ ဆိုရမွာပါ။

အခု သေဘာတူလိုက္တဲ့ အခ်က္မွာ ျပည္နယ္ေတြ အေနနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ ေရးဆြဲႏိုင္တယ္ ဆိုေပမယ့္ ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ ေဘာင္ထဲကပဲ ေရးဆြဲရမယ့္အျပင္ ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒက ခြင့္ျပဳသေလာက္ကိုပဲ ျပဌာန္းလို႔ ရမွာပါ။ ဒါ့အျပင္ အဲဒီ ေရးဆြဲထားတဲ့ ျပည္နယ္ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒဟာ ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ နဲ႔ ကိုက္ညီ မကိုက္ညီ အျငင္းပြားခဲ့ရင္ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္က ဆံုးျဖတ္တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို နာခံရမယ္လို႔လဲ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ေလာေလာဆယ္ ျမန္မာႏိုိင္ငံမွာ တိုင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ ၁၄ ခုရွိတဲ့အနက္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အႏုိင္ရထားတဲ့ အင္န္အယ္လ္ဒီ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ပါတီက တုိင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ ၁၂ ခုရဲ႕ လႊတ္ေတာ္ေတြမွာ အမတ္အမ်ားစု ေနရာရျပီး လႊမ္းမိုးထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ ရခုိင္အမ်ိဳးသားပါတီက အမတ္ေနရာ အမ်ားစုနဲ႔ လႊမ္းမိုးထားျပီး ရွမ္းျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္မွာေတာ့ ျပည္ခုိင္ျဖိဳးပါတီနဲ႔ တပ္မေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ေပါင္းရင္ အမ်ားစု ေနရာယူထားႏုိင္ပါတယ္။ လက္ရွိ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒအရ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ေတြဟာ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္နဲ႔ မဆုိင္ပဲ သီးျခားစီလို ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ အဲဒီ အင္န္အယ္လ္ဒီ လႊမ္းမိုးႏုိင္ျခင္း မရွိတဲ့ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ခုရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ တစ္ခ်ိဳ႕ဟာ အျငင္းပြားစရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။

ဥပမာအားျဖင့္ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္က ဖြဲ႕စည္းထားျပီး ကုလသမဂၢ အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း မစၥတာ ကိုဖီအာနန္ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အၾကံေပးေကာ္မရွင္ကို ရခုိင္ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္က လက္မခံတဲ့အေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ထားပါတယ္။ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ျပည္ေထာင္စု အဆင့္ လႊတ္ေတာ္ကေရာ၊ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရကပါ တစ္စံုတစ္ရာ တုန္႔ျပန္တာ မေတြ႕ရပါဘူး။ အလားတူ ရွမ္းျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ကလည္း ေျမာက္ပိုင္းမဟာမိတ္ တိုင္းရင္သား လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕ ေလးဖြဲ႕ကို မတရားအသင္းအဖြဲ႕ေတြ အျဖစ္ ဆံုးျဖတ္ေၾကျငာထားပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္၊ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရရဲ႕ သေဘာထားနဲ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ အဲဒီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ျပည္ေထာင္စု အစိုးရကေရာ လႊတ္ေတာ္ဘက္ကပါ တစ္စံုတစ္ရာ မွတ္ခ်က္ေပးတာမ်ိဳး မေတြ႕ရပါဘူး။ ဒါေတြက လက္ရွိ ျဖစ္ေနတဲ့ အျငင္းပြားမွဳေတြပါ။

တကယ္ေတာ့ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒကို ေရးဆြဲ က်င့္သံုးလာတာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀ ေက်ာ္လာျပီျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ျပည္နယ္ေတြမွာလည္း ကိုယ္ပိုင္ ဖြဲ႕စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံဥပေဒ ေတြ ရွိၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ စိတ္၀င္စားသူ နည္းပါတယ္။ အားလံုး အဓိက အာရံုစိုက္ၾကတာကေတာ့ ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႕စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံ ဥပေဒပါ။ ေနာက္ထပ္ အာရံုစိုက္ၾကတာကေတာ့ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္မွာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ ဥပေဒျပဳေရးနဲ႔ တရားစီရင္ေရး မ႑ိဳင္ၾကီး သံုးရပ္ရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြနဲ႔ အျပန္အလွန္ ထိန္းေက်ာင္းမွဳပါ။ ဒါ့အျပင္ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရ လုပ္ပိုင္ခြင့္နဲ႔ ျပည္နယ္ အစိုးရေတြရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ ျပသနာေတြကိုလည္း စိတ္၀င္စားၾကပါတယ္။

လက္ရွိ UPDJC မွာ ေဆြးေႏြးျပီး သေဘာတူညီခ်က္ ရသြားတယ္ ဆိုတာဟာ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုကို ဘယ္နည္းဘယ္ပံု တည္ေဆာက္မယ္ ဆိုတဲ့ အထဲက ပံုသ႑ာန္ တစ္ခုကို သေဘာတူလိုက္တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ့္ အႏွစ္သာရကိစၥေတြကိုေတာ့ မေဆြးေႏြးရေသးပါဘူး။ လက္ရွိ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒထဲမွာ ျပည္ေထာင္စု စနစ္နဲ႔ ပတ္သက္ရင္ အႏွစ္သာရ မရွိတဲ့ အတုအေယာင္ ျပဌာန္းခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီး ရွိေနပါေသးတယ္။ ဥပမာ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္နဲ႔ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဖြဲ႕စည္း တည္ရွိပံုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ခုဟာ မဲဆႏၵနယ္နဲ႔ အမတ္အရည္အတြက္ သတ္မွတ္ပံု မတူတာကလြဲျပီး တစ္ျခား ဘာမွ ကြဲျပားျခားနားမွဳ မရွိပါဘူး။ အေမရိကန္နဲ႔ ႏုိင္ငံတစ္ခ်ိဳ႕မွာလို ဘယ္လႊတ္ေတာ္ဟာ ဘယ္လိုကိစၥမ်ိဳးကို ကိုင္တြယ္ရမယ္ ဆိုတာ တိတိက်က် သတ္မွတ္ထားတာ မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ခု ခြဲထားတာဟာ နာမည္ ကြဲျပားတာကလြဲျပီး ဘာမွ မထူးဆိုတဲ့ သေဘာပါပဲ။ ေနာက္တစ္ခ်က္ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္ အဆင့္အတန္း တန္းတူညီမွ်တယ္ ဆိုတာကလည္း မမွန္ပါဘူး။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္ စနစ္ က်င့္သံုးတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ ဥပေဒ တစ္ရပ္ရပ္ဟာ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္လံုးက သီးျခားစီ သေဘာတူမွ အတည္ျဖစ္တာမ်ိဳးပါ။ လက္ရွိ ျမန္မာဖြဲ႕စည္းပံုကေတာ့ အျငင္းပြားတာကို ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္လို႔ ဆိုတဲ့ လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္ေပါင္းျပီး မဲခြဲတဲ့ စနစ္ လုပ္ထားတာေၾကာင့္ အမတ္အရည္အတြက္မ်ားတဲ့ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ဘက္က အေရးသာေနတာ အထင္အရွား ေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါဟာလက္ရွိ ဖြဲ႕စည္းပံုမွာ အႏွစ္သာရနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပသနာေတြ အမ်ားၾကီး ရွိေနေသးတာေတြထဲက သာဓက တစ္ခုပါ။

ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ျပည္သူလူထုက ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္ထားတဲ့ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ တုိင္းရင္းသားေတြဟာ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ရာမွာ အေရးပါတဲ့ ပံုသ႑ာန္ပိုင္းဆုိင္ရာ ကိစၥေတြမွာ သေဘာတူညီမွဳ ရၾကတာကိုေတာ့ ၀မ္းသာၾကိဳဆိုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရွ႕ေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာ တကယ့္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု အႏွစ္သာရ နဲ႔ ဆုိင္တဲ့ ျပသနာေတြ ေစာင့္ၾကိဳေနပါေသးေၾကာင္း၊ အဲဒီျဖစ္စဥ္ေတြကို ခက္ခက္ခဲခဲ ျဖတ္သန္းၾကရဦးမွာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

XS
SM
MD
LG