သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ခ်င္းအမ်ဳိးသား ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ကို ေနာ္ေဝးမစ္ရွင္မွ စိန္႔စတီဗင္ဆု ခ်ီးျမႇင့္မည္


ခ်င္းအမ်ဳိးသား ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္။

ေနာ္ေဝးႏိုင္ငံ အေရွ႕ပိုင္းဆိုင္ရာ မစ္ရွင္အဖြဲ႕က ခ်င္းအမ်ဳိးသား တဦးျဖစ္တဲ့ ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ကို လူ႔အခြင့္အေရး တက္ႂကြစြာ ပါဝင္လႈပ္ရွားတဲ့ သူတေယာက္အေနနဲ႔ လာမယ့္ ႏိုဝင္ဘာ ၉ ရက္ေန႔မွာ ေအာ္စလိုၿမိဳ႕ Freedom of Expression Foundation မွာ စိန္႔စတီဗင္ဆုကို ခ်ီးျမႇင့္ေပးမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူ႔အေနနဲ႔ အခုလို ဆုခ်ီးျမႇင့္ျခင္း ခံရတာဟာ ခ်င္းအမ်ဳိးသားေတြ သာမက လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူေတြ အတြက္ပါ ဂုဏ္ယူစရာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ အေနနဲ႔ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပး လုပ္ငန္းမွာေရာ ဘာသာေရး ဖိႏွိပ္မႈေတြ တားဆီးဖို႔အတြက္ပါ ဆက္လက္ တိုက္ပြဲဝင္သြားမယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ဗြီအိုေအ ထိုင္းအေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ႏိုင္ကြန္းအိန္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

လူ႔အခြင့္အေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ တက္တက္ႂကြႂကြ ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့တဲ့ ခ်င္းအမ်ဳိးသား ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ကို အေရွ႕ပိုင္းဆိုင္ရာ ေနာ္ေဝး မစ္ရွင္အဖြဲ႕က စိန္႔စတီဗင္ဆု ခ်ီးျမႇင့္ေပးမယ္လို႔ ျပည္ပအေျခစိုက္ Chinland Guardian သတင္းဌာနကေန ေအာက္တိုဘာ ၈ ရက္ေန႔မွာ သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ဟာ ENC ေခၚ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားေကာင္စီ အဖြဲ႕မွာ အဖြဲ႕ဝင္တဦး ျဖစ္သလို ခ်င္းဖိုရမ္အဖြဲ႕မွာလည္း လူ႔အခြင့္အေရးေတြအတြက္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ သူတဦး ျဖစ္ပါတယ္။ ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ အေနနဲ႔ စိန္႔စတီဗင္ဆု ခ်ီးျမႇင့္ျခင္း ခံရတဲ့အေပၚ ENC အဖြဲ႕ရဲ႕ အတြင္းေရးမႉး ေဒးဗစ္ေထာကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရာမွာ အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ေနာ္ေဝးအေျခစိုက္က ေနၿပီးေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ဆုကို ေပးမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဓိကကေတာ့ ခ်င္းလူ႔အခြင့္အေရးေတြ ဆုံး႐ႈံးနစ္နာတဲ့ ကိစၥကို သူက တက္တက္ႂကြႂကြပဲ ႏိုင္ငံတကာမွာ လုိက္ေျပာဆိုတယ္။ အဓိကကေတာ့ Chin Humanrights Organization ကေပါ့။ ဒါေပမဲ့ သူက ခ်င္းကိစၥတင္ မကပါဘူး၊ တျခားတိုင္းရင္းသား ကိစၥေတြပါ သူအကုန္လုံးေျပာတဲ့ ခ်င္းအမ်ဳိးသားတေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။”

ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ကုိ လာမယ့္ ႏိုဝင္ဘာလ ၉ ရက္ေန႔ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံ ေအာ္စလိုၿမိဳ႕မွာ ဆုခ်ီးျမႇင့္ေပးမွာျဖစ္ၿပီး အဲဒီဆုကို ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ အေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားမႈ သက္တမ္းတေလွ်ာက္မွာ ပထမဦးဆုံး ရတဲ့ဆုလို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားတေယာက္ အေနနဲ႔ အခုလို လူ႔အခြင့္အေရးဆု ခ်ီးျမႇင့္ခံရတာဟာ ဝမ္းသာဂုဏ္ယူစရာတခု ျဖစ္တယ္လို႔ ENC အတြင္းေရးမႉး ေဒးဗစ္ေထာက ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီ ENC ရဲ႕ တိုင္းရင္းသား အဖြဲ႕ဝင္ တေယာက္လည္းျဖစ္တယ္၊ ဒီလို ဆုရရွိတာ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ အမ်ားႀကီး ဂုဏ္ယူ ဝမ္းသာပါတယ္။ ဒီဆုဟာ အမွန္ေတာ့ သူတြင္မကပါဘူး၊ သူ႔ ခ်င္းအမ်ဳိးသား တခုလုံးကိုေရာ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ENC ကိုပါ အမ်ားႀကီး ေရာင္ျပန္ဟပ္ေစပါတယ္။”

စိန္႔စတီဗင္ဆု ခ်ီးျမႇင့္ျခင္း ခံရတဲ့အေပၚ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ခံစားခ်က္ေလးေတြကို ကေနဒါႏုိင္ငံ အေျခစုိက္ ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ကို ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခဲ့ရာမွာ အခုလို ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္ ဝမ္းသာပီတိ ျဖစ္မိတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အခုလို ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းတခု အေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ လွဳပ္ရွားမႈ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အနစ္နာခံမႈ၊ ေပးဆပ္မႈေတြကို အသိအမွတ္ျပဳျခင္း ခံရတာဟာ အင္မတန္မွ အားတက္မိတယ္။ က်ေနာ္ ခံစားမိတာကေတာ့ အမွန္ေတာ့ က်ေနာ္တေယာက္တည္း မဟုတ္ဘဲနဲ႔ က်ေနာ့္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္ေတြရယ္ ေနာက္ၿပီး ဒီမိုကေရစီ လိုလားတဲ့၊ တိုက္ပြဲဝင္ေနတဲ့ ရဲေဘာ္ရဲဘက္အားလုံးကို အသိအမွတ္ ျပဳတာလည္း ျဖစ္တယ္လို႔ ခံစားမိတယ္ဗ်။ လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပး လုပ္ငန္းေတြပဲျဖစ္ျဖစ္၊ က်ေနာ္တုိ႔ ခ်င္း လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ အေနနဲ႔ လာမယ့္အခ်ိန္မွာလည္း က်ေနာ္တုိ႔ ဘာသာေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ လြတ္လပ္မႈေတြကုိလည္း Focus လုပ္ၿပီးေတာ့ ဆက္လက္ လႈပ္ရွားဖို႔ရွိတယ္။

“ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ ဘာသာေရး အေနနဲ႔ လူနည္းစု ဘာသာေရး အဖြဲ႕ဝင္ေတြကို နည္းနည္း အစိုးရ အဖြဲ႕အစည္း အေနနဲ႔ ခြဲျခားဆက္ဆံတာတို႔၊ ဖိႏွိပ္တာတို႔ က်ေနာ္တို႔ ေတြ႕ရတယ္။ သက္ေသ အေထာက္အထားေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ စာအုပ္ေတြ ဘာေတြ ထုတ္ဖို႔ရွိတယ္။”

ဗစ္တာဗ်က္လ်န္င္ဟာ ခ်င္းျပည္နယ္ ဟားခါးၿမိဳ႕ ဇာတိျဖစ္ၿပီး ရန္ကုန္တကၠသုိလ္က ႐ုကၡေဗဒ ဘာသာရပ္နဲ႔ ေနာက္ဆုံးႏွစ္မွာ ေက်ာင္းတက္ေနစဥ္အတြင္း ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ အေရးအခင္းကာလမွာ ေတာ္လွန္ေရးနယ္ေျမထဲ ေရာက္ရွိလာၿပီးေတာ့ ခ်င္းအမ်ဳိးသားတပ္ဦးမွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ခ်င္းဖိုရမ္အဖြဲ႕ကို စတင္တည္ေထာင္သူတဦး ျဖစ္သလို ခ်င္းလူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕မွာလည္း တက္ႂကြစြာ ပါဝင္လႈပ္ရွားေနသူတဦး ျဖစ္ပါတယ္။

အခုဆိုရင္ ကေနဒါႏိုင္ငံမွာ အေျခခ်ေနထိုင္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာေရာ၊ ဘာသာေရး ႏွိပ္ကြပ္မႈ၊ လူသားေတြရဲ႕ ယုံၾကည္ခ်က္ေတြကို ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြ ပေပ်ာက္ေအာင္ အကာအကြယ္ေပး ေစာင့္ေရွာက္မႈ လုပ္ငန္းေတြမွာ တက္တက္ႂကြႂကြ ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ေနဆဲလို႔ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားေကာင္စီ အတြင္းေရးမႉး ေဒးဗစ္ေထာက ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG