သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ပို႔ကုန္ ပိုေငြ ျပလာရတဲ႔ အေၾကာင္း


တရုတ္ ျမန္မာ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးဂိတ္ (AP Photo/Eugene Hoshiko)

(Zawgyi / Unicode)

Covid-19 ကပ္ေဘးေရာဂါ ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈ ၾကံဳေနရတဲ႔ ကာလမွာ အာဏာသိမ္းခဲ႔ၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံေရး မတည္ၿငိမ္မႈပါ ထပ္ေပါင္းၿပီး ကုန္သြယ္ေရး ထိခိုက္ေနရတဲ႔ အေျခအေနမွာ ဒီႏွစ္ အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ပို႔ကုန္ ပိုေငြ ျပေနေၾကာင္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္က ႏို၀င္ဘာလ အေစာပိုင္း မိန္႔ခြန္းမွာ ထည့္သြင္း ေျပာဆိုခဲ႔ပါတယ္။ ပို႔ကုန္ပိုင္းမွာ သိသိသာသာ တိုးတက္မႈ မရွိေပမယ့္ သြင္းကုန္ တင္သြင္းမႈကို တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တဲ႔ အခ်က္ေၾကာင့္လည္း ပါတယ္လို႔ စီးပြားေရး အသိုင္းအဝိုင္းက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ ေဒါက္တာ စိုးထြန္းကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၿပီး ဒီသီတင္းပတ္ စီးပြားေရး အစီအစဥ္အျဖစ္ မသိဂၤ ီထိုက္ တင္ျပထားပါတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္ရဲ႕ မိန္႔ခြန္းထဲမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံက ပို႔ကုန္ ၀င္ေငြဟာ ဒီႏွစ္ ဘ႑ာႏွစ္ အတြင္းမွာ ပိုလာတယ္လို႔ ေျပာထားပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အေျခအေနက ဘယ္လို ျဖစ္လို႔ ပို႔ကုန္ ၀င္ေငြ ပိုတာပါလဲရွင့္။ ဒီကိစၥက ထူးျခားမေနဘူးလားရွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ အေျခအေနနဲ႔ ဆိုရင္။

ေဒါက္တာ စိုးထြန္း။ ။ အဓိက ကေတာ့ Import (သြင္းကုန္)ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တာေပါ့ေနာ္။ ပထမဆံုး နယ္စပ္က တင္သြင္းတာေပါ့ေနာ္။ ဒီ ယိုးဒယား (ထုိင္း) နယ္စပ္ကေတာ့ တင္ပို႔မႈမ်ားတာေပါ့။ ယိုးဒယား နယ္စပ္ကိုလည္း အခ်ိဳရည္တို႔ ေခါက္ဆြဲေျခာက္တို႔ က်န္တဲ႔ ပစၥည္းေတြကို နယ္စပ္က တင္သြင္းခြင့္ ပိတ္လိုက္တယ္။ ပိတ္လိုက္ေတာ့ အဲဒီဟာ ေတာ္ေတာ္ ေလ်ာ့က်သြားတယ္။

တရား၀င္ေတာ့ Oversea က တင္သြင္းခြင့္ ေပးတယ္။ ဒါေပမယ့္ အမ်ားစုကေတာ့ နယ္စပ္က တင္သြင္းရင္ စာရိတ္ သက္သာတယ္ဆိုၿပီး ေျပာတကိုး။ နယ္စပ္က တင္သြင္းခြင့္ မရေတာ့ ကုန္စည္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက တင္သြင္းမႈ ေလ်ာ့က်သြားတယ္။

ဒုတိယ အခ်က္ကေတာ့ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရးမွာ ျမန္မာျပည္က Export (ပို႔ကုန္) ပိတ္ထားၿပီး တ႐ုတ္ဘက္ကေတာ့ သြင္းတာ ရွိတယ္။ အခုေတာ့ ျမန္မာဘက္ျခမ္းကလည္း လံုး၀ႀကီး ပိတ္လိုက္တယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ ဆက္စပ္တဲ႔ Covid နဲ႔ ဆက္စပ္တဲ႔ ပစၥည္းက လြဲရင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက တင္သြင္းခြင့္ က်ေနာ္တို႔က ပိတ္လိုက္တာေပါ့ေနာ္။

ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ ေမာ္ေတာ္ကား တင္သြင္းခြင့္ေပါ့။ ဒါလည္း သူတို႔က ေမာ္ေတာ္ကား တင္သြင္းခြင့္ကို ပိတ္လိုက္တယ္။ ကား အေရာင္းစင္တာ၊ ကား Showroom တခုကို အစီး ၂၀ တို႔ဘာတို႔ သတ္မွတ္ၿပီးေတာ့ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တယ္။ ၀န္ထမ္း ပါမစ္ ဆိုၿပီးေတာ့မွ ႏွစ္ ၂၀ အထက္ ၀န္ထမ္းေတြကို ေပးတာကိုလည္း လံုး၀ ဆိုင္းငံ႔လိုက္တယ္ေပါ့ေနာ္။

ေနာက္ဆံုး တခ်က္ လုပ္တာကေတာ့ စားအုန္းဆီေပါ့။ စားအုန္းဆီ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ဆီ အရင္က လြတ္လြတ္လပ္လပ္ တင္သြင္းခြင့္ ေပးခဲ႔တယ္။ အခုကေတာ့ တလကို တန္ခ်ိန္ ၅ ေသာင္းဆိုၿပီး သတ္မွတ္တယ္။ သတ္မွတ္တဲ႔ ေနရာမွာ Quota (ခြဲတမ္း) စနစ္နဲ႔ ကုမၸဏီေတြကို အခ်ိဳးက် ခြဲေ၀ၿပီး တင္သြင္းခြင့္ ေပးတယ္။ အဓိက သူလုပ္သြားတာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တာေတာ့ Import Permit (သြင္းကုန္ ခြင့္ျပဳခ်က္) ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တဲ႔ သေဘာလို႔ ျမင္ပါတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဟုတ္ကဲ႔ရွင့္။ Export ပိုင္းမွာေရာ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ နယ္စပ္ေတာ့ ျပန္ဖြင့္တယ္လို႔ ၾကားပါတယ္။ တျခား တင္ပို႔တဲ႔ အပိုင္းမွာေရာ ပံုမွန္ အေနအထားမ်ိဳး ျပန္ျဖစ္လာပါၿပီလားရွင့္။ အေျခအေန ဘယ္လို ရွိပါလဲ။

ေဒါက္တာ စိုးထြန္း။ ။ တင္ပို႔တဲ႔ အပိုင္းမွာေတာ့ ပဲ ကိုေတာ့ အိႏၵိယနဲ႔ စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ထားတာေတာ့ ေတြ႕တယ္။ ၅ ႏွစ္ေပါ့ေနာ္။ G to G စာခ်ဳပ္ေပါ့။ ဒီႏွစ္ထဲမွာ လက္မွတ္ ထိုးလိုက္တာေပါ့။ ဒါေတာ့ ပဲ ကေတာ့ ပံုမွန္ တင္ပို႔မႈ ရွိတယ္။ ဆန္ကေတာ့ လက္ရွိ အေနအထားမွာေတာ့ တ႐ုတ္ နယ္စပ္ကေတာ့ မဖြင့္ေသးဘူးေပါ့ေနာ္။ သို႔ေသာ္လည္းဘဲ ပံုမွန္ လမ္းေၾကာင္းကေတာ့ ဆန္တင္ပို႔မႈေတာ့ ရွိတယ္။ အလားတူ ကာလနဲ႔ ႏိႈင္းယွဥ္ရင္ေတာ့ ေလ်ာ့က်ေပမယ့္လည္း သူလည္း နည္းေတာ့ မနည္းဘူး။

နယ္စပ္ဂိတ္ကေတာ့ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ နယ္စပ္ ျပန္ဖြင့္လိုက္တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဖြင့္လိုက္တဲ႔ အခါက်ေတာ့ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ နယ္စပ္ကလည္း က်ေနာ္တို႔က Export ဘဲ ရွိတယ္။ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ ကေန ျမန္မာျပည္ကို ျပန္သြင္းတာ နည္းတယ္ေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တို႔ဆီကေတာ့ အစံုေပါ့။ ဇီးသီးတို႔ ၾကက္သြန္တို႔ င႐ုတ္တို႔ ဒါေတြ က်ေနာ္တို႔က ေဆးေပါ့လိပ္က အစ အရက္ အဆံုးေပါ့ ဒါေတြ သြားတာ မ်ားတယ္။

ဘဂၤလားေဒရွ္႕ နယ္စပ္ ဖြင့္တဲ႔ တပတ္မွာေတာ့ ေဒၚလာ ၆ သိန္းေက်ာ္ တင္ပို႔ႏိုင္တယ္ ဆိုၿပီးမွ က်ေနာ္တို႔ ေတြ႕ရတယ္ေပါ့ေနာ္။ ေျပာရရင္ေတာ့ဗ်ာ Export ပိုင္းမွာေတာ့ သူ နည္းနည္းေလး အားစိုက္ၿပီးေတာ့ လုပ္တာမ်ိဳးေတြ ေတြ႕တယ္။ Import ကိုေတာ့ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ခုန Import – Export မွာ Export က သာတယ္ဆိုတဲ႔ ဟာမ်ိဳး ျဖစ္လာတာေပါ့။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဟုတ္ကဲ႕ ကုန္သြယ္ေရး စာရင္း ဇယားေတြကို သြားၾကည့္ေတာ့လည္း အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုကို တင္ပို႔မႈမွာလည္း သိပ္ၿပီး က်တာ မေတြ႕ဘူး ဆရာ။ ဆိုေတာ့ အေမရိကန္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံက တင္ပို႔ေနတာ ဘယ္လို ပစၥည္းေတြမ်ား ရွိပါလဲ ဆရာ။

ေဒါက္တာ စိုးထြန္း။ ။ အစားအစာေပါ့။ စားေသာက္ကုန္၊ ေရထြက္ကုန္ တခ်ိဳ႕ရယ္၊ ေနာက္ အထည္အလိပ္ေပါ့ေနာ္။ အထည္ဆိုတာ အထည္ခ်ဳပ္က ပို႔တဲ႔ဟာေပါ့ အဲဒါမ်ိဳးေတြေတာ့ ရွိပါတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ တင္သြင္းမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္ၿပီးေတာ့ ပို႔ကုန္ကို ပိုၿပီးေတာ့ ပို႔ဖို႔ လုပ္ေနတယ္ဆိုေတာ့ ဒါက ဆရာတို႔ အျမင္ တိုးတက္ ျဖစ္ထြန္းမႈ ရွိပါသလား ဆရာ။

ေဒါက္တာ စိုးထြန္း။ ။ Export ကေတာ့ အမ်ားႀကီးေတာ့ တက္လာတာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ Import ကေတာ့ အမ်ားႀကီး ေလ်ာ့က်သြားတာေပါ့ေနာ္။ ၂ ခ်က္ေပါ့။ Import Permit ထိန္းခ်ဳပ္တာလည္း ပါတယ္။ ျပည္တြင္းမွာလည္း Purchasing Power ေပါ့။ လူေတြဟာ Covid ေရာ၊ ေနာက္ အာဏာ ထိန္းသိမ္းတဲ႔ အတြက္ ဘဏ္ကေန ေငြထုတ္ မရတာေၾကာင့္ လုပ္ငန္းေတြ မေကာင္းတဲ႔ အခ်က္ေၾကာင့္ လူေတြရဲ႕ သံုးစြဲတဲ႔ ပမာဏ ေလ်ာ့က်သြားတဲ႔ ဟာလည္း ပါတာေပါ့ေနာ္။

ဥပမာ ဆိုပါစို႔ဗ်ာ က်ေနာ္တို႔က Covid ေၾကာင့္ ပြဲလမ္း သဘင္ေတြ လုပ္လို႔ မရဘူး မသြားရဘူးဆိုေတာ့ အ၀တ္အစားတို႔ က်န္တဲ႔ အသံုးအေဆာင္ မ၀ယ္ဘူးေပါ့။ ေနာက္ နယ္စပ္ကလည္း တင္သြင္းတဲ႔ ေခါက္ဆြဲေျခာက္တို႔ အခ်ိဳရည္တို႔ ဒါေတြကလည္း ေစ်းတက္သြားတယ္။ ေစ်းတက္သြားတဲ႔ အခါက်ေတာ့ ၀ယ္မစားဘူးေပါ့။ အရင္က ၂ ထုပ္စားတဲ႔သူက ၁ ထုပ္ဘဲ စားေတာ့တာေပါ့။ အေၾကာင္းအရာ အားလံုး စံုသြားတာေပါ့။ Import ပိတ္တာ အျပင္ကို တဖက္ကလည္း သံုးစြဲႏိုင္တဲ႔ Purchasing Power က်သြားတာလည္း ပါတာေပါ့။ ေစ်းေတြ ႀကီးသြားတဲ႔ အတြက္ေၾကာင့္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ တ႐ုတ္ နယ္စပ္ ျပန္ဖြင့္ႏိုင္မယ့္ အလားအလာေရာ။ ႀကိဳးစားေနၾကတယ္လို႔ေတာ့ ၾကားပါတယ္။ ျပန္ဖြင့္ႏိုင္မယ့္ အေျခအေန ဘယ္လိုမ်ား ရွိပါလဲ ဆရာ။

ေဒါက္တာ စိုးထြန္း။ ။ တ႐ုတ္ကေတာ့ နည္းနည္းေလးေတာ့ လူလည္က်တယ္။ သူက သူ႔ပစၥည္း ဗမာျပည္ကို သြင္းဖို႔ အတြက္ေတာ့ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ စည္းရံုးေနတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဗမာျပည္က ပစၥည္းကို ျပန္သြင္းဖို႔ေတာ့ သူက လက္ရွိက အကန္႔အသတ္ ျဖစ္တယ္။ အခုကေတာ့ ခ်င္းေရႊေဟာ္မွာေတာ့ ပစၥည္း ၄ မ်ိဳး - ျမန္မာဘက္က စက္မႈ ကုန္ၾကမ္းေပါ့။ ဂုန္ေလွ်ာ္တို႔ ၾကံတို႔ အစရွိသည္ေပါ့ေနာ္ ၄ မ်ိဳးကိုေတာ့ တင္သြင္းခြင့္ ေပးမယ္ေပါ့။ က်န္တာကေတာ့ ခြင့္မျပဳဘူး။

ျမန္မာကေတာ့ အေျခခံ က်တဲ႔ ဆန္တို႔ ဆန္ကြဲတို႔ ေျပာင္းတို႔ ဒါေတြက ေတာင္သူ လယ္သမားေတြရဲ႕ ထြက္ကုန္ ျဖစ္ေတာ့ ဒီဥစၥာ မပါဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီဟာပါ ညႇိေနၾကတဲ႔ အပိုင္းေတာ့ ရွိတယ္။ ပထမေတာ့ တ႐ုတ္က ျမန္မာဘက္က ခြင့္မျပဳဘူး။ သူ႔ဆီက ပစၥည္းေတာ့ ေရာင္းမယ္ေပါ့ေနာ္။ ျမန္မာဘက္ကေတာ့ ညႇိရင္း ညႇိရင္းနဲ႔ အခု ၄ မ်ိဳးေတာ့ တ႐ုတ္ဘက္က ခြင့္ျပဳလာၿပီ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ ၄ မ်ိဳးက က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အဓိက ထြက္ကုန္ မဟုတ္ဘူး။ အဓိက ခုန ေျပာတဲ႔ ဆန္ကြဲေပါ့ေနာ္ ဆန္ကြဲနဲ႔ ေျပာင္းနဲ႔ က်န္တဲ႔ လယ္ယာ ထြက္ကုန္ေတြ မပါဘူးေပါ့။ ဖရဲတို႔ သရက္တို႔ တစ္ရွဴး ငွက္ေပ်ာတို႔။ ဒါေတြ ထပ္ၿပီး ညႇိေနတုန္း ဆိုေတာ့ ေျပာရတာေတာ့ ခက္ပါတယ္။ သူတို႔ဘက္မွာလည္း ယူနန္ျပည္နယ္ အေနနဲ႔ လိုအပ္ခ်က္ေတာ့ ရွိေနတယ္ေပါ့ေနာ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဆရာ ေဒါက္တာ စိုးထြန္း အထူးဘဲ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


(Unicode)

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပို့ကုန် ပိုငွေ ပြလာရတဲ့ အကြောင်း

Covid-19 ကပ်ဘေးရောဂါ ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှု ကြုံနေရတဲ့ ကာလမှာ အာဏာသိမ်းခဲ့ပြီးနောက် နိုင်ငံရေး မတည်ငြိမ်မှုပါ ထပ်ပေါင်းပြီး ကုန်သွယ်ရေး ထိခိုက်နေရတဲ့ အခြေအနေမှာ ဒီနှစ် အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ ပို့ကုန် ပိုငွေ ပြနေကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က နိုဝင်ဘာလ အစောပိုင်း မိန့်ခွန်းမှာ ထည့်သွင်း ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။ ပို့ကုန်ပိုင်းမှာ သိသိသာသာ တိုးတက်မှု မရှိပေမယ့် သွင်းကုန် တင်သွင်းမှုကို တင်းတင်းကြပ်ကြပ် ထိန်းချုပ်လိုက်တဲ့ အချက်ကြောင့်လည်း ပါတယ်လို့ စီးပွားရေး အသိုင်းအဝိုင်းက သုံးသပ်ကြပါတယ်။ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင် ဒေါက်တာ စိုးထွန်းကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းပြီး ဒီသီတင်းပတ် စီးပွားရေး အစီအစဉ်အဖြစ် မသိင်္ဂ ီထိုက် တင်ပြထားပါတယ်။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ မိန့်ခွန်းထဲမှာ မြန်မာနိုင်ငံက ပို့ကုန် ဝင်ငွေဟာ ဒီနှစ် ဘဏ္ဍာနှစ် အတွင်းမှာ ပိုလာတယ်လို့ ပြောထားပါတယ်။ ဆိုတော့ အခြေအနေက ဘယ်လို ဖြစ်လို့ ပို့ကုန် ဝင်ငွေ ပိုတာပါလဲရှင့်။ ဒီကိစ္စက ထူးခြားမနေဘူးလားရှင့် မြန်မာနိုင်ငံ အခြေအနေနဲ့ ဆိုရင်။

ဒေါက်တာ စိုးထွန်း။ ။ အဓိက ကတော့ Import (သွင်းကုန်)တွေကို ထိန်းချုပ်လိုက်တာပေါ့နော်။ ပထမဆုံး နယ်စပ်က တင်သွင်းတာပေါ့နော်။ ဒီ ယိုးဒယား (ထိုင်း) နယ်စပ်ကတော့ တင်ပို့မှုများတာပေါ့။ ယိုးဒယား နယ်စပ်ကိုလည်း အချိုရည်တို့ ခေါက်ဆွဲခြောက်တို့ ကျန်တဲ့ ပစ္စည်းတွေကို နယ်စပ်က တင်သွင်းခွင့် ပိတ်လိုက်တယ်။ ပိတ်လိုက်တော့ အဲဒီဟာ တော်တော် လျော့ကျသွားတယ်။

တရားဝင်တော့ Oversea က တင်သွင်းခွင့် ပေးတယ်။ ဒါပေမယ့် အများစုကတော့ နယ်စပ်က တင်သွင်းရင် စာရိတ် သက်သာတယ်ဆိုပြီး ပြောတကိုး။ နယ်စပ်က တင်သွင်းခွင့် မရတော့ ကုန်စည် တော်တော်များများက တင်သွင်းမှု လျော့ကျသွားတယ်။

ဒုတိယ အချက်ကတော့ တရုတ်နိုင်ငံ နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေးမှာ မြန်မာပြည်က Export (ပို့ကုန်) ပိတ်ထားပြီး တရုတ်ဘက်ကတော့ သွင်းတာ ရှိတယ်။ အခုတော့ မြန်မာဘက်ခြမ်းကလည်း လုံးဝကြီး ပိတ်လိုက်တယ်။ ကျန်းမာရေးနဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ Covid နဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ ပစ္စည်းက လွဲရင် တရုတ်နိုင်ငံက တင်သွင်းခွင့် ကျနော်တို့က ပိတ်လိုက်တာပေါ့နော်။

နောက်တချက်ကတော့ မော်တော်ကား တင်သွင်းခွင့်ပေါ့။ ဒါလည်း သူတို့က မော်တော်ကား တင်သွင်းခွင့်ကို ပိတ်လိုက်တယ်။ ကား အရောင်းစင်တာ၊ ကား Showroom တခုကို အစီး ၂၀ တို့ဘာတို့ သတ်မှတ်ပြီးတော့ ထိန်းချုပ်လိုက်တယ်။ ဝန်ထမ်း ပါမစ် ဆိုပြီးတော့မှ နှစ် ၂၀ အထက် ဝန်ထမ်းတွေကို ပေးတာကိုလည်း လုံး၀ ဆိုင်းငံ့လိုက်တယ်ပေါ့နော်။

နောက်ဆုံး တချက် လုပ်တာကတော့ စားအုန်းဆီပေါ့။ စားအုန်းဆီ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်ဆီ အရင်က လွတ်လွတ်လပ်လပ် တင်သွင်းခွင့် ပေးခဲ့တယ်။ အခုကတော့ တလကို တန်ချိန် ၅ သောင်းဆိုပြီး သတ်မှတ်တယ်။ သတ်မှတ်တဲ့ နေရာမှာ Quota (ခွဲတမ်း) စနစ်နဲ့ ကုမ္ပဏီတွေကို အချိုးကျ ခွဲဝေပြီး တင်သွင်းခွင့် ပေးတယ်။ အဓိက သူလုပ်သွားတာကတော့ ကျနော်တို့ မြင်တာတော့ Import Permit (သွင်းကုန် ခွင့်ပြုချက်) တွေကို ထိန်းချုပ်လိုက်တဲ့ သဘောလို့ မြင်ပါတယ်။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ ဟုတ်ကဲ့ရှင့်။ Export ပိုင်းမှာရော ဘင်္ဂလားဒေရှ့် နယ်စပ်တော့ ပြန်ဖွင့်တယ်လို့ ကြားပါတယ်။ တခြား တင်ပို့တဲ့ အပိုင်းမှာရော ပုံမှန် အနေအထားမျိုး ပြန်ဖြစ်လာပါပြီလားရှင့်။ အခြေအနေ ဘယ်လို ရှိပါလဲ။

ဒေါက်တာ စိုးထွန်း။ ။ တင်ပို့တဲ့ အပိုင်းမှာတော့ ပဲ ကိုတော့ အိန္ဒိယနဲ့ စာချုပ် ချုပ်ထားတာတော့ တွေ့တယ်။ ၅ နှစ်ပေါ့နော်။ G to G စာချုပ်ပေါ့။ ဒီနှစ်ထဲမှာ လက်မှတ် ထိုးလိုက်တာပေါ့။ ဒါတော့ ပဲ ကတော့ ပုံမှန် တင်ပို့မှု ရှိတယ်။ ဆန်ကတော့ လက်ရှိ အနေအထားမှာတော့ တရုတ် နယ်စပ်ကတော့ မဖွင့်သေးဘူးပေါ့နော်။ သို့သော်လည်းဘဲ ပုံမှန် လမ်းကြောင်းကတော့ ဆန်တင်ပို့မှုတော့ ရှိတယ်။ အလားတူ ကာလနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင်တော့ လျော့ကျပေမယ့်လည်း သူလည်း နည်းတော့ မနည်းဘူး။

နယ်စပ်ဂိတ်ကတော့ ဘင်္ဂလားဒေရှ့် နယ်စပ် ပြန်ဖွင့်လိုက်တယ်ပေါ့နော်။ ဖွင့်လိုက်တဲ့ အခါကျတော့ ဘင်္ဂလားဒေရှ့် နယ်စပ်ကလည်း ကျနော်တို့က Export ဘဲ ရှိတယ်။ ဘင်္ဂလားဒေရှ့် ကနေ မြန်မာပြည်ကို ပြန်သွင်းတာ နည်းတယ်ပေါ့နော်။ ကျနော်တို့ဆီကတော့ အစုံပေါ့။ ဇီးသီးတို့ ကြက်သွန်တို့ ငရုတ်တို့ ဒါတွေ ကျနော်တို့က ဆေးပေါ့လိပ်က အစ အရက် အဆုံးပေါ့ ဒါတွေ သွားတာ များတယ်။

ဘင်္ဂလားဒေရှ့် နယ်စပ် ဖွင့်တဲ့ တပတ်မှာတော့ ဒေါ်လာ ၆ သိန်းကျော် တင်ပို့နိုင်တယ် ဆိုပြီးမှ ကျနော်တို့ တွေ့ရတယ်ပေါ့နော်။ ပြောရရင်တော့ဗျာ Export ပိုင်းမှာတော့ သူ နည်းနည်းလေး အားစိုက်ပြီးတော့ လုပ်တာမျိုးတွေ တွေ့တယ်။ Import ကိုတော့ ထိန်းချုပ်လိုက်တယ်။ ဒါကြောင့် ခုန Import – Export မှာ Export က သာတယ်ဆိုတဲ့ ဟာမျိုး ဖြစ်လာတာပေါ့။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ ဟုတ်ကဲ့ ကုန်သွယ်ရေး စာရင်း ဇယားတွေကို သွားကြည့်တော့လည်း အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုကို တင်ပို့မှုမှာလည်း သိပ်ပြီး ကျတာ မတွေ့ဘူး ဆရာ။ ဆိုတော့ အမေရိကန်ကို မြန်မာနိုင်ငံက တင်ပို့နေတာ ဘယ်လို ပစ္စည်းတွေများ ရှိပါလဲ ဆရာ။

ဒေါက်တာ စိုးထွန်း။ ။ အစားအစာပေါ့။ စားသောက်ကုန်၊ ရေထွက်ကုန် တချို့ရယ်၊ နောက် အထည်အလိပ်ပေါ့နော်။ အထည်ဆိုတာ အထည်ချုပ်က ပို့တဲ့ဟာပေါ့ အဲဒါမျိုးတွေတော့ ရှိပါတယ်။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ တင်သွင်းမှုကို ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီးတော့ ပို့ကုန်ကို ပိုပြီးတော့ ပို့ဖို့ လုပ်နေတယ်ဆိုတော့ ဒါက ဆရာတို့ အမြင် တိုးတက် ဖြစ်ထွန်းမှု ရှိပါသလား ဆရာ။

ဒေါက်တာ စိုးထွန်း။ ။ Export ကတော့ အများကြီးတော့ တက်လာတာတော့ မဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမယ့် Import ကတော့ အများကြီး လျော့ကျသွားတာပေါ့နော်။ ၂ ချက်ပေါ့။ Import Permit ထိန်းချုပ်တာလည်း ပါတယ်။ ပြည်တွင်းမှာလည်း Purchasing Power ပေါ့။ လူတွေဟာ Covid ရော၊ နောက် အာဏာ ထိန်းသိမ်းတဲ့ အတွက် ဘဏ်ကနေ ငွေထုတ် မရတာကြောင့် လုပ်ငန်းတွေ မကောင်းတဲ့ အချက်ကြောင့် လူတွေရဲ့ သုံးစွဲတဲ့ ပမာဏ လျော့ကျသွားတဲ့ ဟာလည်း ပါတာပေါ့နော်။

ဥပမာ ဆိုပါစို့ဗျာ ကျနော်တို့က Covid ကြောင့် ပွဲလမ်း သဘင်တွေ လုပ်လို့ မရဘူး မသွားရဘူးဆိုတော့ အဝတ်အစားတို့ ကျန်တဲ့ အသုံးအဆောင် မဝယ်ဘူးပေါ့။ နောက် နယ်စပ်ကလည်း တင်သွင်းတဲ့ ခေါက်ဆွဲခြောက်တို့ အချိုရည်တို့ ဒါတွေကလည်း ဈေးတက်သွားတယ်။ ဈေးတက်သွားတဲ့ အခါကျတော့ ဝယ်မစားဘူးပေါ့။ အရင်က ၂ ထုပ်စားတဲ့သူက ၁ ထုပ်ဘဲ စားတော့တာပေါ့။ အကြောင်းအရာ အားလုံး စုံသွားတာပေါ့။ Import ပိတ်တာ အပြင်ကို တဖက်ကလည်း သုံးစွဲနိုင်တဲ့ Purchasing Power ကျသွားတာလည်း ပါတာပေါ့။ ဈေးတွေ ကြီးသွားတဲ့ အတွက်ကြောင့်။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ တရုတ် နယ်စပ် ပြန်ဖွင့်နိုင်မယ့် အလားအလာရော။ ကြိုးစားနေကြတယ်လို့တော့ ကြားပါတယ်။ ပြန်ဖွင့်နိုင်မယ့် အခြေအနေ ဘယ်လိုများ ရှိပါလဲ ဆရာ။

ဒေါက်တာ စိုးထွန်း။ ။ တရုတ်ကတော့ နည်းနည်းလေးတော့ လူလည်ကျတယ်။ သူက သူ့ပစ္စည်း ဗမာပြည်ကို သွင်းဖို့ အတွက်တော့ နည်းမျိုးစုံနဲ့ စည်းရုံးနေတယ်။ ဒါပေမယ့် ဗမာပြည်က ပစ္စည်းကို ပြန်သွင်းဖို့တော့ သူက လက်ရှိက အကန့်အသတ် ဖြစ်တယ်။ အခုကတော့ ချင်းရွှေဟော်မှာတော့ ပစ္စည်း ၄ မျိုး - မြန်မာဘက်က စက်မှု ကုန်ကြမ်းပေါ့။ ဂုန်လျှော်တို့ ကြံတို့ အစရှိသည်ပေါ့နော် ၄ မျိုးကိုတော့ တင်သွင်းခွင့် ပေးမယ်ပေါ့။ ကျန်တာကတော့ ခွင့်မပြုဘူး။

မြန်မာကတော့ အခြေခံ ကျတဲ့ ဆန်တို့ ဆန်ကွဲတို့ ပြောင်းတို့ ဒါတွေက တောင်သူ လယ်သမားတွေရဲ့ ထွက်ကုန် ဖြစ်တော့ ဒီဥစ္စာ မပါဘူး ဖြစ်နေတယ်။ အဲဒီဟာပါ ညှိနေကြတဲ့ အပိုင်းတော့ ရှိတယ်။ ပထမတော့ တရုတ်က မြန်မာဘက်က ခွင့်မပြုဘူး။ သူ့ဆီက ပစ္စည်းတော့ ရောင်းမယ်ပေါ့နော်။ မြန်မာဘက်ကတော့ ညှိရင်း ညှိရင်းနဲ့ အခု ၄ မျိုးတော့ တရုတ်ဘက်က ခွင့်ပြုလာပြီ။ ဒါပေမယ့် အဲဒီ ၄ မျိုးက ကျနော်တို့ရဲ့ အဓိက ထွက်ကုန် မဟုတ်ဘူး။ အဓိက ခုန ပြောတဲ့ ဆန်ကွဲပေါ့နော် ဆန်ကွဲနဲ့ ပြောင်းနဲ့ ကျန်တဲ့ လယ်ယာ ထွက်ကုန်တွေ မပါဘူးပေါ့။ ဖရဲတို့ သရက်တို့ တစ်ရှူး ငှက်ပျောတို့။ ဒါတွေ ထပ်ပြီး ညှိနေတုန်း ဆိုတော့ ပြောရတာတော့ ခက်ပါတယ်။ သူတို့ဘက်မှာလည်း ယူနန်ပြည်နယ် အနေနဲ့ လိုအပ်ချက်တော့ ရှိနေတယ်ပေါ့နော်။

သိင်္ဂ ီထိုက်။ ။ ဆရာ ဒေါက်တာ စိုးထွန်း အထူးဘဲ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။

XS
SM
MD
LG