သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ငွက္ဖ်ားကာကြယ္ႏိုင္မယ့္ ပဋိပစၥည္းေဆးသစ္ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ စမ္းသပ္  


Malaria Mosquito

[[Zawgyi/Unicode]]

ေဆးကိုတႀကိမ္ပဲယူ႐ုံနဲ႔ ငွက္ဖ်ားကို ၆ လတာကာကြယ္ေပးႏိုင္ေၾကာင္း အာဖရိကမွာလုပ္တဲ့ သုေတသန က ျပသလိုက္ပါတယ္။ ဒါဟာ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ရာမွာ ေနာက္ဆုံး ခ်ဥ္းကပ္ပုံျဖစ္ပါတယ္။
၂၀၂၀ မွာ ငွက္ဖ်ားေၾကာင့္ လူ ၆ သိန္း ၂ ေသာင္းေက်ာ္ ေသဆုံးခဲ့ၿပီး ၂၄၁ သန္းေက်ာ္ နာမက်န္းျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အာဖရိကမွာ ၅ ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြ အဓိကျဖစ္ၾကပါတယ္။

အခု စမ္းသပ္မႈကေတာ့ လက္ရွိရေနတဲ့ ငွက္ဖ်ားကာကြယ္ေဆးနဲ႔ လုံးဝကို မူကြဲျပားတဲ့ စမ္းသပ္ခ်က္ပါ။ ငွက္ဖ်ားျဖစ္တဲ့အခါ အဲဒီ ငွက္ဖ်ားကို တန္ျပန္တိုက္ခိုက္ေပးတဲ့ ပဋိပစၥည္းကို ခႏၵာကိုယ္ရဲ႕ ကိုယ္ခံအား စနစ္က ထုတ္ပါတယ္။ ခု စမ္းသပ္မႈမွာေတာ့ အဲဒီ ပဋိပစၥည္းကို ဓာတ္ခြဲခန္းမွာထုတ္ၿပီး လူကိုေပးလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးသေဘာလိုပဲ ဝင္လာတဲ့ေရာဂါကို ဒီ ပဋိပစၥည္းေတြက သြားေရာက္ ပိတ္ဆို႔လိုက္တာပါ။

အာဖရိက က မာလီမွာလုပ္တဲ့ သုေတသနမွာေတာ့ လူႀကီး ၃၃၀ ကို စမ္းသပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူတို႔ကို ငွက္ဖ်ားပိုး ၂ ပတ္တခါ ၆ လ အထိ စစ္ေဆးခဲ့ပါတယ္။ ပဋိပစၥည္းေဆးကို ျပင္းျပင္းေပးရင္ ၈၈ ရာႏႈန္း ကာကြယ္ေပးၿပီး ျပင္းအားနည္းနည္းေဆးကိုေပးရင္ ၇၅ ရာႏႈန္း ကာကြယ္ေပးတာကို အာဖရိက သုေတသန မွာ ေတြ႕ရပါတယ္။
အဲဒီ ပဋိပစၥည္းေတြကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရးအင္စတီက်ဳ NIH သုေတသီေတြက ဓာတ္ခြဲခန္းထဲမွာထုတ္ခဲ့ၿပီး အေၾကာေဆးနဲ႔ လူကိုေပးရပါတယ္။ အေၾကာေဆးထိုးရတဲ့အခါ လူအမ်ားႀကီးကိုေပးႏိုင္ဖို႔ အလုပ္သေဘာအရခက္တာေၾကာင့္ ဒီ သုေတသီေတြကပဲ ပိုၿပီး လြယ္လြယ္ကူကူထိုးလို႔ရတဲ့ ပဋိပစၥည္းေဆးကို ထပ္ ထုတ္ခဲ့ၾကၿပီး တႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြ၊ ကေလးေတြနဲ႔ လူႀကီးေတြမွာ စမ္းသပ္ခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္အစိုးရရဲ႕သုေတသနကို New England Journal of Medicine သုေတသနစာေစာင္မွာ တနလၤာေန႔က ပုံႏွိပ္ခဲ့ပါတယ္။
ကမာၻ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (WHO) က ကေလးေတြအတြက္ ငွက္ဖ်ားကာကြယ္ေဆးကို အရင္က ထုတ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီ ကာကြယ္ေဆးက ၃၀ ရာႏႈန္းပဲထိေရာက္ၿပီး ေဆး ၄ ခါ ရယူရပါတယ္။

“လက္ရွိရေနတဲ့ကာကြယ္ေဆးက လူလုံလုံေလာက္ေလာက္ အကာအကြယ္ မေပးႏိုင္ပါဘူး။” လို႔ အခု ပဋိပစၥည္း ေလ့လာခ်က္ကို ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ မာလီႏိုင္ငံ Bamako ၿမိဳ႕မွာရွိတဲ့ သိပၸံ၊ နည္းနာနဲ႔နည္းပညာဆိုင္ရာ တကၠသိုလ္က ေဒါက္တာ Kassoum Kayentao က ေျပာပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

================

[[Unicode]]

ငှက်ဖျားကာကွယ်နိုင်မယ့် ပဋိပစ္စည်းဆေးသစ် အောင်အောင်မြင်မြင် စမ်းသပ်

ဆေးကိုတကြိမ်ပဲယူရုံနဲ့ ငှက်ဖျားကို ၆ လတာကာကွယ်ပေးနိုင်ကြောင်း အာဖရိကမှာလုပ်တဲ့ သုတေသန က ပြသလိုက်ပါတယ်။ ဒါဟာ ခြင်ကြောင့်ဖြစ်တဲ့ရောဂါတိုက်ဖျက်ရာမှာ နောက်ဆုံး ချဉ်းကပ်ပုံဖြစ်ပါတယ်။
၂၀၂၀ မှာ ငှက်ဖျားကြောင့် လူ ၆ သိန်း ၂ သောင်းကျော် သေဆုံးခဲ့ပြီး ၂၄၁ သန်းကျော် နာမကျန်းဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် အာဖရိကမှာ ၅ နှစ်အောက်ကလေးတွေ အဓိကဖြစ်ကြပါတယ်။

အခု စမ်းသပ်မှုကတော့ လက်ရှိရနေတဲ့ ငှက်ဖျားကာကွယ်ဆေးနဲ့ လုံးဝကို မူကွဲပြားတဲ့ စမ်းသပ်ချက်ပါ။ ငှက်ဖျားဖြစ်တဲ့အခါ အဲဒီ ငှက်ဖျားကို တန်ပြန်တိုက်ခိုက်ပေးတဲ့ ပဋိပစ္စည်းကို ခန္ဒာကိုယ်ရဲ့ ကိုယ်ခံအား စနစ်က ထုတ်ပါတယ်။ ခု စမ်းသပ်မှုမှာတော့ အဲဒီ ပဋိပစ္စည်းကို ဓာတ်ခွဲခန်းမှာထုတ်ပြီး လူကိုပေးလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။ ကာကွယ်ဆေးသဘောလိုပဲ ဝင်လာတဲ့ရောဂါကို ဒီ ပဋိပစ္စည်းတွေက သွားရောက် ပိတ်ဆို့လိုက်တာပါ။

အာဖရိက က မာလီမှာလုပ်တဲ့ သုတေသနမှာတော့ လူကြီး ၃၃၀ ကို စမ်းသပ်ခဲ့ပါတယ်။ သူတို့ကို ငှက်ဖျားပိုး ၂ ပတ်တခါ ၆ လ အထိ စစ်ဆေးခဲ့ပါတယ်။ ပဋိပစ္စည်းဆေးကို ပြင်းပြင်းပေးရင် ၈၈ ရာနှုန်း ကာကွယ်ပေးပြီး ပြင်းအားနည်းနည်းဆေးကိုပေးရင် ၇၅ ရာနှုန်း ကာကွယ်ပေးတာကို အာဖရိက သုတေသန မှာ တွေ့ရပါတယ်။
အဲဒီ ပဋိပစ္စည်းတွေကို အမေရိကန်နိုင်ငံ အမျိုးသားကျန်းမာရေးအင်စတီကျု NIH သုတေသီတွေက ဓာတ်ခွဲခန်းထဲမှာထုတ်ခဲ့ပြီး အကြောဆေးနဲ့ လူကိုပေးရပါတယ်။ အကြောဆေးထိုးရတဲ့အခါ လူအများကြီးကိုပေးနိုင်ဖို့ အလုပ်သဘောအရခက်တာကြောင့် ဒီ သုတေသီတွေကပဲ ပိုပြီး လွယ်လွယ်ကူကူထိုးလို့ရတဲ့ ပဋိပစ္စည်းဆေးကို ထပ် ထုတ်ခဲ့ကြပြီး တနှစ်အောက်ကလေးတွေ၊ ကလေးတွေနဲ့ လူကြီးတွေမှာ စမ်းသပ်ခဲ့ပါတယ်။ အမေရိကန်အစိုးရရဲ့သုတေသနကို New England Journal of Medicine သုတေသနစာစောင်မှာ တနင်္လာနေ့က ပုံနှိပ်ခဲ့ပါတယ်။
ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) က ကလေးတွေအတွက် ငှက်ဖျားကာကွယ်ဆေးကို အရင်က ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီ ကာကွယ်ဆေးက ၃၀ ရာနှုန်းပဲထိရောက်ပြီး ဆေး ၄ ခါ ရယူရပါတယ်။

“လက်ရှိရနေတဲ့ကာကွယ်ဆေးက လူလုံလုံလောက်လောက် အကာအကွယ် မပေးနိုင်ပါဘူး။” လို့ အခု ပဋိပစ္စည်း လေ့လာချက်ကို ဦးဆောင်ခဲ့တဲ့ မာလီနိုင်ငံ Bamako မြို့မှာရှိတဲ့ သိပ္ပံ၊ နည်းနာနဲ့နည်းပညာဆိုင်ရာ တက္ကသိုလ်က ဒေါက်တာ Kassoum Kayentao က ပြောပါတယ်။

XS
SM
MD
LG