သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ညွဥ္းပန္းႏိွပ္စက္မႈဆန္႔က်င္ေရး နိုင္ငံတကာသေဘာတူစာခ်ဳပ္ ျမန္မာ အျမန္ဆံုးေရးထိုးဖို႔ တိုက္တြန္း


ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မႈဆန္႔က်င္ေရးေန႔အထိမ္းအမွတ္ (ဓါတ္ပံု-ခိုင္စိုးဦး)

ကမာၻ႕ ကုလသမဂၢ ရဲ႕ ၁၉၈၄ခုနွစ္မွာ စတင္ျပဌာန္းလိုက္တဲ႔ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မႈ နွင္႔အျခား ရက္စက္လူမဆန္ေသာ (သို႕မဟုတ္) လူ႕ဂုဏ္သိကၡာက်ဆင္းေစေသာ ဆက္ဆံမႈ (သို႔မဟုတ္) ျပစ္ဒဏ္ေပးမႈ ဆန္႔က်င္ေရး နိုင္ငံတကာသေဘာတူစာခ်ဳပ္ကို ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ အျမန္ဆံုးေရးထိုးနိုင္ဖို႕ လိုတယ္လို႔ လူ႕အခြင္႔အေရးေဆာင္ရြက္သူေတြက ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ မည္သည္႔ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မႈမ်ိဳးကိုမဆို တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ အေရးယူေဆာင္ရြက္ ဖို႔လိုေနေသးတယ္လို႕လည္း မေန႕က ျပဳလုပ္တဲ႔နွိပ္စက္ခံရသူမ်ားအား အားေပးကူညီတဲ႔ နိုင္ငံတကာေန႔ အခမ္းအနားမွာ ေထာက္ျပၾကတာပါ။ အျပည္႔အစံုကိုေတာ႔ ကိုေကာင္းစံဟိန္းက ေျပာျပေပးသြားမွာပါ။

ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ ညွင္းနွိပ္စက္တာမ်ိဳးေတြ လူ႕အခြင္႔အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရတာမ်ိဳးေတြ ေလ်ာ႔နည္းလာေစဖို႔ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မႈေတြကို ဆန္႕က်င္႔တဲ႔ ကုလသမဂၢစာခ်ဳပ္ (UNCAT)ကို အျမန္ဆံုးလက္မွတ္ထိုးၿပီး ျပည္တြင္းကဥပေဒေတြကိုလည္း ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမယ္လို႔ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင္႔ေရွာက္ေရးအသင္း(AAPP) က ကိုေအာင္မ်ိဳးေက်ာ္က မေန႕က ျပဳလုပ္တဲ႔နွိပ္စက္ခံရသူမ်ားအား အားေပးကူညီတဲ႔ နိုင္ငံတကာေန႔ အခမ္းအနားမွာ ေျပာပါတယ္။

“အဓိက ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူေတြကိုပေပ်ာက္ဖို႔အတြက္က ပထမဦးဆံုးအလြယ္ကူဆံုးျဖစ္တာကေတာ့ UNCAT ကို လက္မွတ္ထိုးလိုက္ဖို႔လိုပါတယ္။ UNCAT ကို လက္မွတ္ထိုးလိုက္ၿပီးတဲ့အခါမွာ သူ႔အထဲမွာပါတဲ့ အခ်က္ေတြအတိုင္း ျပည္တြင္းဥပေဒထဲမွာ လိုက္ၿပီးေတာ့ ျပင္ဆင္ဖို႔လိုပါတယ္။ ၿပီးတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းဥပေဒထဲမွာညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူ မက်ဴးလြန္ရဘူးဆိုတဲ့ ဥပေဒေတြက ရွိထားၿပီးသားပါ။ အဲဒီမွာ ထပ္ၿပီးေတာ့ တခ်ိဳ႕အပိုင္းေလးေတြ ျပင္ဆင္ဖို႔လိုတာေတြ ျပင္ဆင္ရမယ္။ တခ်ိဳ႕ျဖဳတ္ရမယ့္ဟာေတြ ျဖဳတ္ပစ္ရမယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံက ဒီအုပ္ခ်ဳပ္တဲ့သူေတြ ၊ အာနာပိုင္အဖြဲ႔အစည္းေတြက ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူေတြကို က်ဴးလြန္ေနဆဲပဲျဖစ္တယ္။ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူကိုေျပာမယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ အစိုးရတခုတည္းကိုေျပာေနလုိ႔ မရဘူး၊ စစ္တပ္တခုတည္းကို ေျပာေနလို႔မရဘူး။ အလားတူ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူက်ဴးလြန္ေနတဲ့ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းေတြရွိတယ္။ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းေတြကိုယ္တိုင္ကလည္း ဒီညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူေတြကို မက်ဴးလြန္ဖို႔အတြက္ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ ကိုင္တြယ္ဖို႔လိုအပ္တယ္။ လက္ရွိအေနအထားမွာဆိုရင္ UNCAT ကို လက္မွတ္ထိုးလိုက္ၿပီးေတာ့ ျပည္တြင္းဥပေဒေတြကို ျပဳျပင္သင့္တာျပဳျပင္မယ္။ ေျပာင္းလဲသင့္တာေတြ ေျပာင္းလဲမယ္၊ ထပ္ျဖည့္သင့္တာေတြ ထပ္ျဖည့္မယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီဥပေဒေတြကို လိုက္နာမယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံက ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူေတြ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ေလွ်ာ့နည္းသြား ၿပီးေတာ့ တခ်ိန္မွာေတာ့ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မူေတြပေျပာက္သြားတဲ့ လံုး၀မရွိေတာ့တဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံအျဖစ္ ႏိုင္ငံတကာအလယ္မွာ မ်က္ႏွာဘန္းလွမွာျဖစ္ပါတယ္။"

ျမန္မာနိုင္ငံအတြင္း ျဖစ္ပြားတဲ႔ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္မႉေတြကို နီးစပ္ရာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြကေနတစ္ဆင္႔ တိုင္ၾကားနိုင္ပီး ထိေရာက္တဲ႔ ပစ္ဒဏ္ေတြခ်မွတ္နိုင္ဖို႔ လုပ္ေဆာင္သြားမယ္လို႔ ပန္းဘဲတန္းျမိဳ႔နယ္ တိုင္းေဒသၾကီးကိုယ္စားလွယ္ ဦးသန္းနိုင္ဦးက ေျပာပါတယ္။

“မ်က္ေမွာက္ေခတ္ကာလမွာ က်ေနာ္တို႔ ထင္ထင္ရွားရွားေတြ႔ရတဲ့ ၁၉၈၈ အေရးေတာ္ပံုကာလဆိုရင္ ဘယ္သူမွ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားလို႔မရပါဘူး။ အားလံုးဟာ ကိုယ္စီ ႀကိတ္မိွတ္ၿပီးေတာ့ ခံခဲ့ရတာဆိုရင္ေၾကကြဲစရာအျဖစ္ဆိုးနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ႀကံဳခဲ့ရပါတယ္။ အခုလိုေျပာင္းလဲလာတဲ့ အေျခအေနတရပ္မွာ က်ေနာ္တို႔ ဒါေတြကို ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားလို႔ရပါၿပီ။ ေနာက္တခုက အစိုးရအေနနဲ႔လည္း တတ္ႏိုင္သမွ်ကို အေရးယူေဆာင္ရြက္မႈေတြကို ေဆာင္ရြက္ေပးေနပါၿပီလို႔ က်ေနာ္ဒီေနရာကေန အသိေပး ေျပာၾကားလိုပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ့္ေနရာ ၊ ကိုယ့္ေဒသမွာ ဒီလိုမ်ိဳးေတြ ေပၚေပါက္လာတယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တုိ႔ အဓိကေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ တိုင္းေဒသႀကီးလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ အသိေပးအေၾကာင္းၾကားလို႔ရပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြကို အသိေပးအေၾကာင္းၾကားလို႔ရပါတယ္။ အဲဒီကေနမွတဆင့္ က်ေနာ္တို႔က ထိေရာက္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္ေတြေပးဖို႔၊ ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒေတြကို ေဆာင္ရြက္ဖို႔ဆိုတာက က်ေနာ္တို႔ တဆင့္ၿပီးတဆင့္ ႀကိဳးစားေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။”

ၿပီးခဲ႔တဲ႔ အစိုးရလက္ထက္မွာေတာ႔ လက္ရွိမေကြးတိုင္း၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာေအာင္မိုးညိဳက UNCAT စာခ်ဳပ္လက္မွတ္ေရးထိုးဖို႔ အဆိုတင္သြင္းရာမွာ ေအာင္ျမင္ခဲ႔ေပမယ့္ လည္း ယေန႕အခ်ိန္ထိေတာ႔ လက္မွတ္မေရးထိုးနိုင္ေသးပါဖူး။

အစိုးရအေနနဲ႔ UNCAT လက္မွတ္ကို အျမန္ဆံုးေရးထိုးနိုင္ဖို႔ကိုေတာ႔ လႊတ္ေတာ္ကေန အဆိုတင္သြင္းၿပီး လုပ္ေဆာင္သြားမွာျဖစ္တယ္လို႔ ကိုေအာင္မ်ိဳးေက်ာ္ကေျပာပါတယ္။

“စာခ်ဳပ္လက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္ဖို႔အတြက္ကို က်ေနာ္တို႔အဓိကေတာ့ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ UNCAT သတ္သတ္ ေဆြးေႏြးရတာမရွိေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ အက်ဥ္းေထာင္ဥပေဒဟာမ်ိဳးေတြ အျခားကိစၥေတြနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုသြားတဲ့အခါမွာ လႊတ္ေတာ္ကေန UNCAT လက္မွတ္ကို အစိုးရအေနနဲ႔လက္မွတ္ထိုးႏိုင္ဖို႔ ကိစၥကိုလုပ္ေပးဖို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ေျပာေနဆိုေန တာေတာ့ရွိပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြဘက္ကလည္း UNCATကို လက္မွတ္ထိုးဖို႔ ကိစၥက မူအားျဖင့္သေဘာတူထားၿပီးသားပါ။ UNCATက အ၇င္လႊတ္ေတာ္ သက္တမ္းမွာတုန္းက က်ေနာ္တို႔ေတြ ဒီလက္ရွိမေကြးတိုင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္ေနတဲ့ ေဒါက္တာေအာင္မ်ိဳးညိွက UNCATကို လက္မွတ္ထိုးဖို႔ အဆိုတင္တဲ့အခါမွာ လႊတ္ေတာ္မွာ မဲခြဲဆံုးျဖတ္တယ္။ အဲဒီမွာ ေအာင္ျမင္ခဲ့တယ္။ အစိုးရကလည္း ဒါကိုလက္မွတ္ထိုးမယ္ဆိုၿပီး ကတိေပးခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ယေန႔အခ်ိန္အထိ UNCATကို လက္မွတ္မထိုးႏိုင္ေသးဘူး။ ဆိုေတာ့ အဲဒီေအာင္ျမင္ထားတဲ့ အဆိုကိုပဲ ဆက္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြက အစိုးရကို ဆက္ၿပီးေမးခြန္းေမးတာေတြ၊ အဆိုတင္တာေတြနဲ႔ ဆက္ၿပီးေတာ့ လုပ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ကို က်ေနာ္တုိ႔ႀကိဳးစားေဆာင္ရြက္သြားမွာပါ။”

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္သူမ်ား ပေပ်ာက္ေရးေန႔ အခမ္းအနားး အထိမ္းအမွတ္ပြဲကိုေတာ႔ ရန္ကုန္ျမို႕ ေတာ္၀င္နွင္းဆီမွာက်င္းပခဲ႔တာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG