သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေရေဘးဒဏ္သင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီႏွစ္ဆန္အထြက္ ေလ်ာ့မယ့္ အလားအလာ ရွိေနပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအ၀င္ အာရွက ေရႀကီးမႈေတြ ႀကံဳခဲ့ရတဲ့ ႏုိင္ငံေတြမွာ ဆန္စပါး အထြက္ ေလ်ာ့နည္းႏုိင္တယ္လုိ႔ ကုလသမဂၢ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ စုိက္ပ်ဳိးေရးအဖဲြ႔ (FAO) က သတိေပးပါတယ္။ ဒီလုိ အထြက္ေလ်ာ့ႏုိင္ေပမဲ့လည္း တျခားေဒသေတြမွာ အလားအလာေကာင္းေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ ကမာၻတ၀ွမ္း ဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြမွာေတာ့ ႀကီးႀကီးမားမား သက္ေရာက္မႈ မရွိႏုိင္ဘူးလုိ႔ ခန္႔မွန္းထားတာပါ။ စုိက္ပ်ဳိးေရးကုိ ပင္မစီးပြားေရး တခုအျဖစ္ လုပ္ကုိင္ေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ အာရွက ဆန္စပါး ထုတ္လုပ္မႈ အေျခအေန အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ဒီသီတင္းပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရး က႑မွာ ကုိေအာင္လြင္ဦး က တင္ျပေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအ၀င္ အာရွေဒသက ေရႀကီးမႈဒဏ္ခံေနရတဲ့ တုိင္းျပည္ေတြမွာ ဒီႏွစ္ ဆန္စပါး အထြက္ ေလ်ာ့နည္းႏုိင္တယ္လုိ႔ FAO ရဲ႔ ေနာက္ဆုံး ခန္႔မွန္းခ်က္ အစီရင္ခံစာက ေဖာ္ျပပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ မႏွစ္တုန္းက တန္ခ်ိန္ ၃၁ သန္းထြက္ခဲ့ရာက ဒီႏွစ္မွာေတာ့ ၂ သိန္းေလာက္ေလ်ာ့ၿပီး တန္ခ်ိန္သန္းေပါင္း ၃၀ နဲ႔ ၈ သိန္းေလာက္ ထြက္မယ္လုိ႔ ဇူလုိင္လတြင္း FAO ရဲ႔ ကမာၻ႔ဆန္ေစ်းကြက္ ဆန္းစစ္ခ်က္ အစီရင္ခံစာက တြက္ခ်က္ထားတာပါ။

ဒါေပမဲ့လည္း ၾသဂုတ္လကစလုိ႔ ေရႀကီးမႈဒဏ္ခံရတဲ့ အာရွတုိင္းျပည္ေတြထဲက ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီခန္႔မွန္းခ်က္ထက္ေတာင္ ပုိၿပီးေလ်ာ့နည္းမယ့္ အလားအလာေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔ FAO ရဲ႔ အႀကီးတန္း စီးပြားေရး ပညာရွင္ ကြန္ဆပ္ရႊန္ ကပ္ပ္ (Concepción Calpe) က ေျပာပါတယ္။
“ျမန္မာႏုိင္ငံဟာလည္း ေရႀကီးတဲ့ဒဏ္ ခံခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက အထြက္ႏႈန္းအေပၚ က်မတုိ႔က အေစာပုိင္း ခန္႔မွန္းခ်က္ထက္ ေလ်ာ့မယ္လုိ႔ တြက္ထားတာပါ။ ေရွ႔ႏွစ္ ျမန္မာႏုိင္ငံကေန ျပည္ပကုိ ဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြမွာလည္း ေလ်ာ့တာမ်ဳိး ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း သိပ္မ်ားမ်ားစားစားေတာ့ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။”

ဆယ္စုႏွစ္ေတြနဲ႔ခ်ီၿပီး ဆန္တင္ပုိ႔မႈ အပါအ၀င္ ျပည္ပနဲ႔ ကုန္သြယ္မႈေတြမွာ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ ခ်ဳပ္ကုိင္ထားခဲ့ေပမဲ့ ဒီႏွစ္ဆန္းပုိင္းကစလုိ႔ ဆန္အပါအ၀င္ ျပည္ပပုိ႔ကုန္ေတြအေပၚ အခြန္အတုပ္ ေကာက္ခံေနတာေတြကုိ အစုိးရက ေလွ်ာ့ေပါ့တာလုိ အေျပာင္းအလဲေတြ လုပ္ေဆာင္ၿပီး ႏုိင္ငံျခားနဲ႔ ကုန္သြယ္မႈေတြကုိ အားေပးတာေတြ ရွိလာခဲ့တာပါ။ မတ္လမွာ အဆုံးသတ္သြားတဲ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၀ ဘ႑ာေရးႏွစ္အတြင္း ျပည္ပကုိ ဆန္တန္ခ်ိန္ ၅၇၀,၀၀၀ တင္ပုိ႔ခဲ့သလုိ၊ ဒါကုိ ၂ ဆေလာက္အထိ တုိးႏုိင္ဖုိ႔လည္း ရည္ရြယ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၂ ဘ႑ာေရး ႏွစ္၀က္ထဲမွာပဲ အေနာက္အာဖရိကနဲ႔ အာရွႏုိင္ငံေတြ အပါအ၀င္ ျပည္ပကုိ ဆန္တင္ပုိ႔မႈဟာ တန္ခ်ိန္ ၃၇၀,၀၀၀ ေလာက္အထိ ရွိခဲ့တာပါ။

ဒါေပမဲ့လည္း ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္မႈေတြေၾကာင့္ လူဦးေရသန္း ၄,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိတဲ့ အာရွ-ပစိဖိတ္ေဒသမွာ စားနပ္ရိကၡာ ရွားပါးမႈေတြ ႀကံဳရႏုိင္တယ္လုိ႔ ေဒသတြင္း စီးပြားေရး အေျခအေနေတြကုိ ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာေနတဲ့ အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ (ADB) ကလည္း သတိေပးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ မုန္တုိင္းေတြနဲ႔ မုိးသည္းထန္ ရြာသြန္းမႈေတြေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအႏွံ႔ ေရႀကီးမႈေတြ ႀကံဳခဲ့ရတဲ့အတြက္ စုိက္ပ်ဳိးေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ ထိခုိက္မႈေတြ ႀကံဳေနရတာေၾကာင့္ စားနပ္ရိကၡာ ဖူလုံမႈကုိ ထိခုိက္မယ့္အေရး စုိးရိမ္မႈေတြလည္း ရွိေနၾကတာပါ။

ျမန္မာႏုိင္ငံက အဓိက စပါးထြက္ရာ ေဒသေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚနဲ႔ ပဲခူးတုိင္း ေဒသေတြမွာ လယ္ေတြယာေတြပ်က္လုိ႔ ေရွ႔ႏွစ္မွာ ဆန္ျပတ္လပ္မွာ စုိးရိမ္ေနၾကတယ္လုိ႔လည္း လယ္သမားအေရး ကြင္းဆင္း ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ပဲခူးၿမိဳ႔က ေရွ႔ေနဦးေအးျမင့္ ကေျပာပါတယ္။
“အခုအခ်ိန္အထိ က၀ၿမိဳ႔နယ္၊ သနပၸင္ၿမိဳ႔နယ္ေတြမွာ ေရကမက်ေသးဘူးခင္ဗ်။ ေရကမက်တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ တန္ေဆာင္မုန္းလ ေရာက္ၿပီဆုိရင္၊ သီတင္းကၽြတ္ ကတည္းက ထုံးစံဆုိရင္ ေရက်ၿပီးေနာက္ပုိင္းစုိက္တဲ့ ေႏြစပါး စိုက္ရမယ့္ သူေတြေတာင္ စုိက္ပ်ဳိးလုိ႔ မရပဲ ထားရတဲ့ အေျခအေနပါ။ ဒီပဲခူးတုိင္း အေရွ႔ျခမ္း၊ က်ေနာ္တုိ႔ မ်က္ျမင္အရ ဆုိရင္ေတာ့ အနည္းဆုံး ထက္၀က္ေလာက္က ဒီတုိင္းလယ္ေတြ ပစ္ထားလုိက္ရၿပီ။ ဧရာ၀တီတုိင္း က်ေနာ္တုိ႔ ရွိသမွ် ေနရာအသီးသီးမွာေတာ့ အထြက္ႏႈန္းက လုံး၀မရွိဘူး။ ဒီမုိးဆုိရင္ေတာ့ တတုိင္းတျပည္လုံး ထမင္းငတ္က်မယ္လုိ႔ပဲ က်ေနာ္တုိ႔ ႀကိမ္းေသေျပာရဲတဲ့ အဆင့္မ်ဳိးမွာ ေရာက္ေနပါတယ္။”

FAO ကေတာ့ အာရွတုိက္က ႏုိင္ငံတခ်ဳိ႔နဲ႔ တျခားေဒသေတြမွာ အထြက္ေကာင္းမယ့္ အလားအလာေတြ ရွိေနတာေၾကာင့္ ႏွစ္လယ္ပုိင္းက ခန္႔မွန္းထားတာထက္ ဒီႏွစ္မွာ ဆန္ထုတ္လုပ္မႈေတြ တုိးလာမယ့္အတြက္ ကမာၻတ၀န္း ဆန္တင္ပုိ႔မႈဟာ မႏွစ္ကထက္ေတာင္ ပုိႏုိင္တယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အာရွနဲ႔ အာဖရိကတုိ႔က ၀ယ္လုိအားေတြ ေကာင္းေနတာမုိ႔ တန္ခ်ိန္ တသန္းေလာက္ တုိးၿပီး ၃၄.၃ သန္းေလာက္အထိ ရွိႏုိင္တယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားတာပါ။ ဒါဟာဆုိရင္ မႏွစ္ကထက္စာရင္ ၉% တုိးလာတာျဖစ္ၿပီး၊ FAO က မွတ္တမ္းတင္ထားတဲ့ တေလွ်ာက္လုံးမွာ အမ်ားဆုံးလုိ႔လည္း ေဖာ္ျပပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ျပည္ပ ဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြမွာ ထိပ္ဆုံးေနရာ ေရာက္ေနတဲ့ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာေတာ့ ေရႀကီးမႈေတြ အႀကီးအက်ယ္ ႀကံဳေနရ႐ုံသာမက၊ အစုိးရက စပါးေတြကုိ ေစ်းေကာင္းေပးၿပီး လယ္သမားေတြဆီက ၀ယ္ယူဖုိ႔ မူ၀ါဒသစ္ကုိ ခ်မွတ္လုိက္တဲ့အတြက္ ျပည္ပဆန္တင္ပုိ႔မႈမွာ ထိခုိက္မယ့္ အလားအလာေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔လည္း သတိေပးထားတာပါ။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာေတာ့ ဒီႏွစ္မတ္လကုန္မွာ အစုိးရသစ္ တက္လာၿပီးတဲ့ေနာက္ ျပည္ပကုန္တင္ပုိ႔တဲ့ မူ၀ါဒေတြကုိ ပုိမုိအားေပး လာတာမ်ဳိး ရွိတဲ့အတြက္ ရာသီဥတုဒဏ္ ခံရတာေတာင္ ဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြမွာ သိပ္ထိခုိက္စရာ မရွိႏုိင္ဘူး လုိ႔လည္း FAO က အႀကီးတန္းစီးပြားေရး ပညာရွင္ Concepción Calpe က ေျပာပါတယ္။
“တကယ္ေတာ့ ဒီႏွစ္ထဲမွာ ျမန္မာအစုိးရက ျပည္ပကုိ ကုန္တင္ပုိ႔တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ အားေပးဖုိ႔ ႀကိဳးစားေနတာပါ။ ျပည္ပတင္ပုိ႔ခြင့္ လုိင္စင္ေတြကုိ ခ်ေပးဖုိ႔လည္း စီစဥ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ထုတ္လုပ္မႈအပုိင္းမွာ အကန္႔အသတ္ေတြ ရွိႏုိင္ေပမဲ့ ေစ်းေကာင္းရေနတဲ့ ျပည္ပကုိ ကုန္တင္ပုိ႔တာေတြမ်ဳိး အစုိးရက အားသန္ေနတာမုိ႔ ဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြကေတာ့ ရွိေနဦးမွာပါ။”

ဇြန္လကေန စက္တင္ဘာလအထိ ႏုိင္ငံတကာ ေစ်းကြက္ထဲမွာေတာ့ ဆန္ေစ်းေတြ ေကာင္းေနရာမွာ FAO ရဲ႔ အညႊန္းကိန္းအရ ဇူလုိင္လထဲတုန္းက ပ်မ္းမွ် ၂၅၁ မွတ္ရွိေနရာက၊ ၾသဂုတ္လနဲ႔ စက္တင္ဘာလေတြအတြင္း ၂၆၀၊ နဲ႔ ေအာက္တုိဘာလမွာ ၂၅၅ မွတ္အထိ ရွိေနတာပါ။ ေရေဘးသင့္ရာက ဆန္စပါး အထြက္ေလ်ာ့လာတာ၊ ထုိင္းႏုိင္ငံက လယ္သမားေတြဆီကေန စပါးေတြကုိ ေစ်းျမႇင့္၀ယ္ယူဖုိ႔ အစီအစဥ္ေတြေၾကာင့္ ကမာၻ႔ဆန္ေစ်းကြက္မွာ ၀ယ္လုိအား ပုိေကာင္းလာရတာလုိ႔လည္း FAO ကေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ဆန္ေစ်းေကာင္းေနခ်ိန္ ျပည္ပတင္ပုိ႔တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ အစုိးရကလည္း အားေပးလာေနတာမုိ႔၊ ဒီအေျခအေနေတြက ျပည္တြင္းေစ်းကြက္အေပၚ ဂယက္႐ုိက္လာမွာကုိလည္း စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ေတြ စုိးရိမ္မကင္း ျဖစ္ေနၾကတာပါ။

ထုတ္လုပ္မႈ ပမာဏအေပၚ က်က်နန တြက္ခ်က္မႈေတြ မလုပ္ပဲ ျပည္ပပုိ႔ႏုိင္ဖုိ႔ အာ႐ုံစုိက္ေနမယ္ဆုိရင္ အခုလုိ ရာသီဥတုဒဏ္ ခံေနရတဲ့ အေျခအေနမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ ျပည္တြင္းဖူလုံမႈအတြက္ အခက္ႀကံဳႏုိင္တယ္လုိ႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔က ဆန္ကုန္သည္ တေယာက္က ျမင္ပါတယ္။
“သူတုိ႔ GDP ကုိ အမွန္မသိပဲနဲ႔ ျပည္ပကုိထုတ္မယ္ ဆုိရင္ေတာ့ လာမယ့္ႏွစ္မွာ ဆန္ေစ်းက တက္လာႏုိင္စရာ အေၾကာင္းရွိတယ္။ လက္ရွိ စပါးေစ်းကလည္း ျမင့္တယ္။ မႏွစ္က က်ေနာ္တုိ႔ အခုလုိ ေပၚကာစမွာ ၀ယ္လုိ႔ရွိရင္ ၅ သိန္း၊ ၅ သိန္းခဲြပဲ ၀ယ္ရတယ္၊ စပါး တင္း ၁၀၀ ကုိ၊ အခုဒီႏွစ္ဆုိရင္ ၆ သိန္း၊ ၆ သိန္းခဲြ ၀ယ္ရတယ္။ ဒီမွာ ဆန္ျပတ္သြားႏုိင္ပါတယ္၊ သူတုိ႔ ျပည္ပကုိ ပုံမွန္ႏႈန္းနဲ႔ ထုတ္မယ္ဆုိရင္ေပါ့ေနာ္။”

ဒီႏွစ္ေဖေဖာ္၀ါရီ လဆန္းပုိင္းမွာ တုန္းကေတာ့ ျပည္တြင္းက ဆန္စပါးေစ်း တည္ၿငိမ္ေစေရး ရည္ရြယ္ၿပီး ျပည္ပဆန္တင္ပုိ႔မႈေတြကုိ အစုိးရက ယာယီ တားျမစ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း လပုိင္းအၾကာ ေမလမွာပဲ ျပည္ပဆန္တင္ပုိ႔ခြင့္ ပိတ္ပင္ထားတာကုိ ျပန္လည္ ႐ုပ္သိမ္းလုိက္တာပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာဆုိရင္ ဒုတိယကမာၻစစ္ မတုိင္မီ ကာလအထိ ႏွစ္စဥ္ ျပည္ပကုိ ပ်မ္းမွ် ဆန္တန္ခ်ိန္ ၃ သန္းအထိ တင္ပုိ႔ေနၿပီး ကမာၻေပၚမွာ အဓိကဆန္တင္ပုိ႔တဲ့ ႏုိင္ငံတႏုိင္ငံျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့ တုိင္းျပည္တျပည္ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့လည္း လြတ္လပ္ေရး ရလာၿပီးတဲ့ေနာက္ပုိင္းကစလုိ႔ အစုိးရ အဆက္ဆက္ လက္ထက္မွာ လယ္ယာက႑နဲ႔ ဆန္စပါး တင္ပုိ႔မႈေတြကုိ အစုိးရကသာ ထိန္းခ်ဳပ္လာခဲ့သလုိ၊ စီမံခန္႔ခဲြမႈေတြမွာ အမွားမွား အယြင္းယြင္းေတြ ရွိခဲ့ရာက တုိင္းျပည္လူဦးေရရဲ႔ အမ်ားစု အေျခခံအားျဖင့္ လုပ္ကုိင္စားေသာက္ေနတဲ့ ပင္မစီးပြားေရး လုပ္ငန္းမွာလည္း က်ဆင္းမႈေတြ ႀကံဳခဲ့ရတာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း တင္ျပရင္းနဲ႔ပဲ ဒီသီတင္းပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရး က႑ကုိ ရပ္နားပါရေစ။

XS
SM
MD
LG