သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ျပင္မွာျဖစ္ေနတဲ့ တင္းမာမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အထူးစိုးရိမ္မကင္းေၾကာင္း စစ္ေရးတည္ေဆာက္မႈေတြကို ရပ္ဆုိင္းဖို႔ ေတာင္းဆုိေၾကာင္း အာဆီယံႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေတြက ေျပာလုိက္ပါတယ္။ စေနေန႔က လာအိုႏိုင္ငံမွာ ေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကတဲ့ အာဆီယံႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေတြရဲ႕ အစည္းအေ၀းကေန အခုလို ေျပာၾကားလိုက္တာပါ။ ေအပီသတင္းဌာနရဲ႕ ေရးသားခ်က္ေတြကို အေျခခံၿပီးေတာ့ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က တင္ျပထားပါတယ္။

အာဆီယံႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေတြဟာ လာအိုႏုိင္ငံ ဗီယန္က်င္းၿမိဳ႕ေတာ္မွာ စေနေန႔က ေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေတြ႔ဆံုမႈမွာ အဓိကထား ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတဲ့ ကိစၥတခုကေတာ့ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္မွာ ျဖစ္ထြန္းေနတဲ့ တင္းမာမႈပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗီယက္နမ္နဲ႔ ဖိလစ္ပိုင္အပါအ၀င္ အာဆီယံႏုိင္ငံ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ဒီေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္အတြင္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံနဲ႔ နယ္ေျမအျငင္းပြားမႈေတြ အသီးသီးရိွေနတာပါ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္အတြင္းကဆုိရင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံဟာ ဘ႐ုႏိုင္း၊ မေလးရွား၊ ထုိင္၀မ္၊ ဗီယက္နမ္တုိ႔ကပါ သူပိုင္ငါပိုင္ အျငင္းပြားေနတဲ့ နယ္ေျမထဲမွာ ေျမေတြ ဆည္ဖုိ႔ၿပီး ကၽြန္းသစ္ေတြ တည္ေဆာက္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီလို အျငင္းပြားမႈကို အေမရိကန္ရဲ႕ မဟာမိတ္ႏိုင္ငံ တခုျဖစ္တဲ့ ဖိလစ္ပိုင္ႏို္င္ငံက ႏိုင္ငံတကာ တရား႐ံုးက ေျဖရွင္းေပးဖို႔ တင္ျပလာတဲ့အတြက္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ဒီလုပ္ရပ္ဟာ ႏုိ္င္ငံေရးအရ ရန္စမႈျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ဒီႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေတြ ေဆြးေႏြးခဲ့တဲ့အခါမွာလည္းပဲ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ကိစၥဟာ အဓိကကိစၥ ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ အိမ္ရွင္ႏုိင္ငံလည္းျဖစ္၊ ကြန္ျမဴနစ္ႏုိင္ငံ တခုလည္းျဖစ္တဲ့ လာအိုႏုိင္ငံ ဒုတိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကေတာ့ - ဒီလို ေျမဖို႔ ကၽြန္းဆည္တဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စုိးရိမ္မႈေတြ၊ လႈပ္ရွားမႈအရွိန္ တက္လာတာေတြကုိ မွတ္သားထားပါတယ္လို႔ပဲ ခပ္ေဖာ့ေဖာ့ ေျပာသြားခဲ့ပါတယ္။

သို႔ေသာ္လည္း ကြန္ျမဴနစ္ႏုိင္ငံ တခုျဖစ္ေပမဲ့ တ႐ုတ္နဲ႔နယ္ေျမအျငင္းပြားမႈ ထိပ္တိုက္ႀကံဳေနရတဲ့ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Pham Binh Minh ကေတာ့ ဒီကိစၥကို အထူး စိုးရိမ္မကင္းျဖစ္ၿပီး စစ္ေရးတပ္ဆင္မႈ မလုပ္ၾကဖို႔ ေတာင္းဆုိတဲ့အေၾကာင္း အခုလို ေျပာသြားပါတယ္။

“သိပ္ေကာင္းတဲ့စကား၀ိုင္းပါ။ အင္မတန္ အျပဳသေဘာေဆာင္ပါတယ္။ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ ကိစၥအပါအ၀င္ အေၾကာင္းအရာေတြအားလံုးကို ေဆြးေႏြးၾကပါတယ္။ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ရဲ႕ အေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ အထူး စိုးရိမ္မကင္း ျဖစ္ေနၾကတာပါ။ ဒီေနရာမွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက စစ္ေရးတည္ေဆာက္လာတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း စစ္ေရးတည္ေဆာက္မႈ၊ တပ္ဆင္မႈေတြ မလုပ္ဖို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ေတာင္းဆုိပါတယ္။”

မတူကြဲျပားတဲ့ ႏုိင္ငံေရးစနစ္ မ်ိဳးစံုက်င့္သံုးတဲ့ႏုိင္ငံေတြ ေရာေႏွာပါ၀င္ေနၿပီး၊ လူဦးေရသန္းေပါင္း ၆၀၀ ေက်ာ္ ေလာေလာဆယ္ ေနထုိင္လ်က္ရွိတဲ့ ဒီအာဆီယံဆယ္ႏုိင္ငံတုိ႔ဟာ ၂၀၂၅ မွာ တခုတည္းေသာ လူမႈအသိုက္အ၀န္းတခု ျဖစ္ထြန္းေရးကို ရည္ရြယ္ထားၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီရည္ရြယ္ခ်က္ကို ၂၀၁၆ မွာ စတင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း အိမ္ရွင္ လာအိုႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Thongloun Sisoulith က ေျပာၾကားသြားခဲ့ပါတယ္။

"၂၀၁၆ ခုႏွစ္ဟာ အာဆီယံအသိုက္အ၀န္း စတင္မယ့္ ၂၀၂၅ ခုႏွစ္ အာဆီယံအသိုက္အ၀န္း ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ေတြ စတင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ႏွစ္ ျဖစ္တဲ့အတြက္ လြန္စြာ အဓိပၸါယ္ျပည့္၀တဲ့ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ ေရွ႕မွာ ေတြ႔ႀကံဳရမယ့္ စိန္ေခၚမႈေတြကိုေရာ၊ အခြင့္အလန္းေတြကိုပါ က်ေနာ္တို႔ သတိမျပတ္ ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကပါတယ္။"

ဒါေပမဲ့ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ျပသနာဟာ ဒီလို မတူကြဲျပားတဲ့ ႏုိင္ငံေရးစနစ္မ်ိဳးစံုကို က်င့္သံုးတဲ့ ႏုိင္ငံေတြ ပါ၀င္ေနတဲ့ အာဆီယံအဖြဲ႔ရဲ႕ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို စိန္ေခၚေနတယ္လို႔ သံုးသပ္သူတခ်ိဳ႕က ႐ႈျမင္ၾကပါတယ္။ အခု ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေတြ ေတြ႔ဆံုတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ IS အၾကမ္းဖက္သမားေတြ ျပသနာ အစြန္းေရာက္၀ါဒ စတာေတြကိုလည္းပဲ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG