သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔


AAPP တဲြဘက္အတြင္းေရးမွဴး ကိုဘိုၾကည္
အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔
please wait

No media source currently available

0:00 0:11:33 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ ႐ုပ္၀တၱဳေျပာင္းလဲမႈေတြထက္ ပတ္သက္မႈရွိတဲ့က႑အားလံုး ေျပာင္းပစ္ရမယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္းက ေျပာပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာအဆင့္မီ ေျပာင္းလဲမႈေတြရဖို႔ ဘာေတြလုပ္ရပါမလဲ။ မအင္ၾကင္းႏိုင္ က တဲြဘက္အတြင္းေရးမွဴး ကိုဘိုၾကည္နဲ႔ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး ။ ။ ကိုဘုိၾကည္က ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP ရဲ ႔ တြဲဘက္အတြင္းေရးမွဴး၊ ကိုယ္တုိင္ကလည္း အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ (၇) ႏွစ္ေက်ာ္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားတဦးအေနနဲ႔ ေထာင္ႏွစ္ႀကိမ္က်ခံ ေနခဲ့ရတယ္။ ဆိုေတာ့ အခုျမန္မာႏုိင္ငံက အက်ဥ္းေထာင္ေတြ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကိစၥကို ကိုဘုိၾကည္ AAPP အဖြဲ႔ကေန အခုလို တြန္းတြန္းတိုက္တိုက္ ဖိအားေပးေဆာင္ရြက္ေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက အက်ဥ္းေထာင္ေတြက ဘာေၾကာင့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ျမင္တာလဲ။

ေျဖ ။ ။ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာရိွတဲ့ ျပစ္မႈအမ်ဳိးအစားေတြအားလံုးကို ၾကည့္လိုက္ရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာေတြ၊ စီးပြားေရးျပႆနာေတြ၊ လူမႈေရးျပႆနာေတြ - အဲဒီျပႆနာေတြရဲ ႔ အက်ဥ္းခ်ဳပ္ကို ေထာင္ထဲမွာ ေတြ႔ႏုိင္ရတာရိွပါတယ္။ တကယ္တမ္းဆိုရင္ အက်ဥ္းေထာင္ကို အဂၤလိပ္အစိုးရက တည္ေဆာက္ခဲ့တာ။ တည္ေဆာက္ခဲ့တဲ့ အဓိကရည္ရြယ္ခ်က္က ႏွစ္ခု ရိွပါတယ္။ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းကို ကာကြယ္ဖို႔ဆုိတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ရိွတယ္။ ေနာက္တခုက ႏုိင္ငံေရးအရ သူတုိ႔ကိုလႈပ္ရွားေနတဲ့၊ တြန္းလွန္ေနတဲ့ လူေတြကို ဆက္ၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံေရးအရ မလုပ္ရဲေအာင္လို႔၊ ဒီလူေတြကိုဖမ္းတယ္။ ဖမ္းၿပီးေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္ထဲထည့္တယ္။

အဲဒီစနစ္ကို အခုအခ်ိန္အထိ ေခတ္အဆက္ဆက္၊ စစ္အစိုးရအဆက္ဆက္ နဲ႔ အခုအစိုးရတုိ႔က ဒီဟာကို ဆက္ၿပီးေတာ့ က်င့္သံုးေနတာျဖစ္တယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္တဲ့အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔လိုတယ္။ တကယ္တမ္း ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးစနစ္ကို သြားတယ္ဆိုလို႔ရိွရင္ အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ကို မျပဳျပင္မေျပာင္းလဲဘဲနဲ႔ ဒီမုိကေရစီကိုသြားလို႔ မရဘူး။

အဲဒီလိုပဲ အက်ဥ္းေထာင္တခုတည္းကို ကြက္ၿပီးေတာ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလို႔ မရဘူး။ Penal Reform လို႔ေခၚတဲ့ ျပစ္မႈဆိုင္ရာစနစ္ႀကီးတခုလံုးကို က်ေနာ္တုိ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမယ္။ Penal reform လို႔ေခၚရာမွာ နံပတ္တစ္က ရဲကိုလည္း ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔လုိတယ္။ အခုက ရဲကလည္း စစ္တပ္ရဲ ႔ လႊမ္းမိုးမႈေအာက္မွာ အျပည့္အဝ ရိွေနတယ္။

အဲဒီလိုပဲ တရားေရးစနစ္ - တရားေရးစနစ္ကလည္း တကယ့္ကို လြတ္လပ္တဲ့၊ မွ်တတဲ့ တရားစီရင္ေရးစနစ္ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းရမယ္။ ၿပီးေနာက္ တရားသူႀကီးေတြရဲ ႔ ဆင္ခ်င္တံုတရားက ဒီထက္ျမင့္မားဖို႔လိုတယ္။ အဲဒီလိုပဲ legislative reform လို႔ေခၚတဲ့ ဥပေဒကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရမယ္။ ဒီဥပေဒေတြကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ရမယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆိုေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္ဆိုတာ ဂိုေဒါင္တလံုးနဲ႔တူတယ္။ ရဲကေန သံသယရိွတဲ့ လူေတြကိုဖမ္းတယ္။ သက္ဆိုိင္ရာပုဒ္မေတြနဲ႔ သူတုိ႔ကို တရားစြဲတယ္။ တရားစြဲၿပီးေတာ့ တရားရံုးကေန ျပစ္ဒဏ္ဆိုၿပီခ်တယ္. ခ်တယ္ဆိုေတာ့ ဒီမွာ မွ်တမႈ မရိွခဲ့လို႔ရိွရင္ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ ေထာင္က်ေနတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြက သူတုိ႔ကိုယ္သူတို႔ တရားစီရင္မႈေၾကာင့္ ဒီေထာင္ေရာက္ေနရပါတယ္လို႔ မခံစားရဘူး။ ေနာက္တခုက အက်ဥ္းေထာင္ကိုထားတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္က ဒီလူေတြ ရာဇဝတ္က်ဴးလြန္တယ္ဆိုလို႔ရိွရင္ က်ဴးလြန္သူဘက္က ေထာင္ကေနျပန္ထြက္လို႔ရိွရင္ ရာဇဝတ္မက်ဴးလြန္ေအာင္ ျပန္လည္ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ၿပီးေတာ့ ျပန္လႊတ္ေပးရမယ္။ အဲဒီလိုမွ အက်ဥ္းေထာင္ တည္ေဆာက္ရျခင္း ရည္ရြယ္ခ်က္ကို ေပါက္မျမာက္မယ္။

ေမး ။ ။ ဘယ္လိုျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမလဲဆိုတဲ့ အပိုင္းလည္း အခုေတာ့ ေမးခ်င္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုေလာေလာဆယ္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ ႔ လက္ရိွ အက်ဥ္းေထာင္ေတြရဲ ႔ အေျခအေနက ဘယ္လိုရိွလဲ။

ေျဖ ။ ။ အက်ဥ္းေထာင္ေတြရဲ ႔ လက္ရိွအေျခအေနက ေယဘုယ်အားျဖင့္ေတာ့ တိုးတက္သေယာင္ ရိွပါတယ္။ အက်ဥ္းေထာင္နဲ႔ အက်ဥ္းသားအေရအတြက္က မမွ်မတ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီလို မမွ်မတျဖစ္တဲ့အတြက္ အက်ဥ္းသားေတြက သူတုိ႔ရဲ ႔ရပိုင္ခြင့္ မရေတာ့တဲ့ အက်ဥ္းသားရပိုင္ခြင့္ေတြ ဆံုးရႈံးသြားရတာေတြ ရိွတယ္။ အဲဒီအျပင္ အက်ဥ္းသားေတြက ညဘက္က်လို႔ရိွရင္ အိပ္တဲ့အခါမွာ တေစာင္းအိပ္ေနရတဲ့ အေျခအေနရိွတယ္။ ကူးစက္ေရာဂါပိုးေတြ ခံစားေနရတာေတြ ရိွတယ္။ အက်ဥ္းသားေတြက ေန႔တဓုဝ ျဖစ္တဲ့အခါၾကေတာ့ အိပ္ေရးမဝလို႔ရိွရင္ တကယ့္ကို ႏွစ္ႏွစ္ၿခိဳက္ၿခိဳက္ အိပ္ေပ်ာ္တာမ်ဳိး မရိွတဲ့အခါ လူေတြရဲ ႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီးတက္တယ္။

ေနာက္တခုက လံုေလာက္တဲ့ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ - တခ်ဳိ ႔ေထာင္ေတြမွာ ဆရာဝန္ မရိွဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေထာင္ေပါင္း (၄၆) ေထာင္နဲ႔ ရဲဘက္စခန္း (၄၈) ခု ရိွတယ္။ ဆရာဝန္အျပည့္အဝ မရိွဘူး။ လံုေလာက္တဲ့ေဆးဝါး မရိွဘူး။ အက်ဥ္းသားေတြက အခ်ိန္မီကုသႏိုင္တဲ့ အေျခအေန မရိွဘူး။ တခ်ဳိ ႔ရဲဘက္စခန္္းေတြမွာ လူေသႏႈန္းက ေတာ္ေတာ္ေလးမ်ားတယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တုိ႔ မွတ္သားရတယ္။ ေလ့လာေတြ႔ရိွတာေတြ ရိွတယ္။ တခ်ဳိ ႔ၾကေတာ့ ေထာင္က်တာက မေတာ္တဆကိစၥေလးေတြနဲ႔ ေထာင္က်တယ္။ ဥပမာ ကားတိုက္မႈေတြနဲ႔ ေထာင္က်တယ္။ ေထာင္က်တာက ေျခာက္လ၊ တႏွစ္ေလာက္ ရဲဘက္စခန္းေရာက္တယ္။ အဲဒီမွာ ေသဆံုးသြားသူေတြ ရိွတယ္။ အခုေတာ့ နည္းနည္းကံေကာင္းသြားတာ ရိွတယ္။ အရင္တုန္းကဆိုရင္ ေရွ ႔တန္းကို အက်ဥ္းသားေတြကို ေပၚတာအျဖစ္နဲ႔ ေခၚသြားတာရိွတယ္။ ၂၀၁၂ က စၿပီးေတာ့ အခုထိ အက်ဥ္းသားေတြကိုထုတ္တာ မရိွဘူး။ ဒါေပမဲ့ တျခားရဲဘက္စခန္း (၄၈) ခုကိုထုတ္တာေတာ့ ရိွေနေသးတယ္။ ထုတ္ေနတဲ့ထဲမွာ ရိုးရိုးအက်ဥ္းသားေတြသာ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ အက်ဥ္းသူေတြကိုပါထုတ္တာေတြ ရိွတယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ အက်ဥ္းသူေတြက အဲဒီမွာ ကူးစက္ေရာဂါပိုးေတြ၊ အလုပ္ပင္းပန္တဲ့ဒဏ္ေတြနဲ႔ က်န္းမာေရးဆိုးဆိုးဝါးဝါး ထိခိုက္မႈေတြ ရိွလာတယ္။

ေမး ။ ။ ဒီအက်ဥ္းေထာင္ေတြကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္တဲ့ေနရာမွာ ဘယ္လိုစၿပီးေတာ့ အထိေရာက္ဆံုးနဲ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလို႔ လုပ္ႏိုင္မလဲ။

ေျဖ ။ ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရိွတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြထဲမွာ အက်ဥ္းသား ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္က မူးယစ္ေဆးဝါးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အက်ဥ္းသားေတြ ျဖစ္တယ္။ တခ်ဳိ ႔ႏုိင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ မူးယစ္ေဆးဝါးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့လူေတြကို အထူးသျဖင့္ သံုးစြဲ၊ ထုတ္လုပ္တဲ့လူေတြနဲ႔ ျဖန္႔ျဖဴးတဲ့လူေတြကေတာ့ ပံုစံတမ်ဳိးနဲ႔ ကိုင္တြယ္ၾကတယ္။ သံုးစြဲတဲ့လူေတြကို မူးယစ္ေဆးဝါးရဲ ႔ သားေကာင္အေနနဲ႔ ယူဆတယ္။ ယူဆၿပီးေတာ့ သူတုိိ႔ေတြကို အက်ဥ္းေထာင္ထဲ မထည့္ဘဲနဲ႔ မူးယစ္ေဆးျဖတ္စခန္းေတြ၊ တျခားျပန္လည္ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ေရးေတြနဲ႔ ကိုင္တြယ္တာမ်ဳိးေတြ ရိွတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံမွာက မူးယစ္ေဆးဝါးဆိုတာနဲ႔ ရာဇဝတ္မႈလို႔ သတ္မွတ္ထားတယ္။

ေနာက္တခုက ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနဆိုတာရိွတယ္။ အခုမရိွဘူး။ ဆိုတဲ့အခါၾကေတာ့ တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနကို ျပန္လည္ၿပီးေတာ့ ဖြဲ႔စည္းဖို႔ လိုအပ္တယ္။ အဲဒီလို တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနကို ျပန္ဖြဲ႔ၿပီးေတာ့မွ တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနက တရားေရးကိုလည္း ေစာင့္ၾကည့္မယ္။ အဲဒီလိုပဲ အက်ဥ္းသားေတြကို စီမံခန္႔ခြဲတဲ့ကိစၥ။ ေထာင္ေတြကို စီမံခန္႔ခြဲတဲ့ကိစၥကို တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနက လုပ္မယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္တဲ့အခါမွာ အလုပ္ၾကမ္းနဲ႔ ေထာင္ဒဏ္ဆုိတာ ခ်မွတ္ေလ့မရိွဘူး။ ေထာင္ဒဏ္ဆိုတာပဲ ခ်မွတ္ေလ့ ရိွတယ္။ ေထာင္ထဲမွာ အက်ဥ္းသားေတြကို အလုပ္ခိုင္းတာေတြ ရိွတယ္။ အဲဒီအလုပ္ခိုင္းတာက သူ႔ရဲ ႔ ျပန္လည္ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ဖို႔အတြက္ ရည္ရြယ္တဲ့ ျဖစ္ေစတဲ့ အလုပ္ေတြကိုပဲ ခုိင္းေလ့ရိွတယ္။ ဒါက ႏုိင္ငံတကာဥပေဒေတြမွာလည္း ဒီအတိုင္း ျပဌာန္းထားတယ္။ တခ်ဳိ ႔ေထာင္ေတြမွာ အလုပ္လုပ္ရင္ ပိုက္ဆံရတာေတြလည္း ရိွတယ္။ အဲဒီပိုက္ဆံကို စုထားၿပီးေတာ့ ေထာင္ထဲမွာလည္း သူလုိခ်င္တာကို သံုးလို႔ရတယ္။ ေထာင္ကထြက္သြားတဲ့အခါမွာလည္း စုမိၿပီးေတာ့ သူ႔ဘဝကို ယံုၾကည္မႈရိွရိွနဲ႔ ျဖတ္သန္းတာမ်ဳိးေတြ ရိွတယ္။

ဒီလိုမ်ဳိးလုပ္မယ္ဆိုရင္ ဒီလူတေယာက္က ေထာင္ျပန္က်ႏုိင္မယ့္ အခြင့္အလမ္းက အရမ္းနည္းသြားတယ္။ ေနာက္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေထာင္ကေန လြတ္ၿပီးရင္၊ အက်ဥ္းသားေတြကို ေစာင့္ေရွာက္ေပးတဲ့ စနစ္ မရိွဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာေတာ့ ဒီစနစ္ကို က်င့္သံုးေနတာ ရိွတယ္။ After released program ေထာင္ကလႊတ္ၿပီးရင္ သူတို႔အတြက္ ဘာလုပ္ေပးမးလဲေပါ့။ ေထာင္ထဲမွာ ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္တယ္။ ေထာင္ကထြက္ၿပီးရင္လည္း သူတုိိ႔ကို အလုပ္အကိုင္ ရရိွေရးေတြကအစ အစိုးရက ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေပးတာေတြ ရိွတယ္။ ေနစရာမရိွရင္ေတာင္မွ သူတုိ႔ေနဖိုိ႔ ယာယီေနရာေလးေတြ ဖန္တီးေပးထားတာေတြ ရိွတယ္။

ေမး ။ ။ ေစာေစာက ကိုဘုိၾကည္ေျပာသြားတယ္ ဥပေဒေတြ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔လုိတယ္ ေျပာတဲ့အခါမွာ လက္ရိွ ကိုလိုနီေခတ္က ဥပေဒေတြကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏုိင္စြမ္း မရိွေသးဘူးေလ။ တေလာကပဲ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ျပည္ထဲေရး ဒုဝန္ႀကီးက အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ အက်ဥ္းသားေတြ မ်ားလာတဲ့ကိစၥ - အဲဒီမွာ သူက အက်ဥ္းေထာင္ေတြကို ပုိၿပီးေတာ့ တုိးခ်ဲ ႔တည္ေဆာက္မယ္ဆုိတဲ့ နည္းလမ္းကို အဆုိျပဳတင္သြင္းသြားတာကို ေတြ႔ရတယ္။ ဆိုေတာ့ အခုလက္ရိွ အက်ဥ္းေထာင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး၊ အက်ဥ္းေထာင္ေတြ တိုးေဆာက္မယ္ဆိုတဲ့ နည္းလမ္းက တကယ္ပဲသင့္ေတာ္သလား။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ အက်ဥ္းေထာင္ေတြ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး အေျခအေနေတြ ဘယ္ေလာက္အထိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မလဲလို႔ ျမင္လဲ။

ေျဖ ။ ။ အဓိကေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္ေတြ တုိးခ်ဲ ႔ၿပီးေဆာက္တာကေတာ့ အေျဖမဟုတ္ဘူး။ တကယ္တမ္း ေျဖရွင္းရမွာက အခုနေျပာတဲ့ အက်ဥ္းေထာင္ဆုိတဲ့ဟာကို ျပည္ထဲေရးလက္ေအာက္မွာ ထားမွာဆိုတာနဲ႔ တကယ့္ ႏိုင္ငံေရးအရ အမီွအခိုကင္းတဲ့ တရားေရးဝန္ႀကီးဌာနလို႔ လက္ေအာက္မွာထားတာက ပိုေကာင္းတယ္။ ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးဌာနက ခ်ဳပ္ကိုင္တဲ့အခါၾကေတာ့ မ်ားေသာအားျဖင့္ စစ္ဖက္လႊမ္းမိုိးမႈေတြ အရမ္းမ်ားတယ္။ အရာရိွေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း စစ္ဖက္ကျဖစ္ေလ့ရိွတယ္။ ဒီလူေတြရဲ ႔ စဥ္းစားပံုက စစ္တပ္လို စဥ္းစားတာမ်ားတယ္။ မ်ားတဲ့အခါၾကေတာ့ စီမံခန္႔ခြဲမႈထဲမွာလည္း အက်ဥ္းသားေတြအားလံုးက တန္းတူပဲဆုိတဲ့ ဆုိရွယ္လစ္အေတြးအေခၚကလည္း အခုအခ်ိန္အထိ ရိွေနေသးတယ္။ တကယ္တမ္းၾကေတာ့ အက်ဥ္းသားအားလံုးက တန္းတူလို႔ သတ္မွတ္လုိ႔ မရဘူး။ က်ေနာ္တို႔ အက်ဥ္းသားေတြကို အမ်ဳိးအစားေတြ ခြဲရမယ္။ တကယ့္ျပစ္မႈႀကီးကို က်ဴးလြန္သူေတြကသက္သက္၊ ဒါကို က်ေနာ္တို႔ သီးျခားကိုင္တြယ္ရမယ္။ ေသေသခ်ာခ်ာ လံုၿခံဳေရးအရေကာ၊ သူတုိ႔ကို ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ဖိုိ႔ကိုေရာ အရမ္းကို လုိအပ္ေနတဲ့လူေတြ။

အဲဒီလိုပဲ အခုမွေထာင္ကို ေရာက္ဖူးတဲ့လူေတြ၊ မေတာ္မဆမႈေတြနဲ႔ ေရာက္တဲ့လူေတြ - ဒီလူေတြကို က်ေနာ္တုိ႔ ေထာင္ထဲမွာ အတူတူသြားထားလုိ႔ မရဘူး။ အဲဒီလို အက်ဥ္းသားေတြကို အတူတူ - တန္းတူပဲ၊ အတူတူထားရမယ္ဆိုတဲ့ အေတြးအေခၚေၾကာင့္ ဘာေတြျဖစ္သြားလဲဆိုေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္က မာဖီယာဂိုဏ္း လူဆိုးေတြ လူသစ္စုေဆာင္းတဲ့ေနရာမ်ဳိး ျဖစ္သြားတယ္။ သူခိုးေလးေတြက သူခုိးႀကီး ျဖစ္သြားတယ္။ အဲဒီလိုပဲ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြက္ ေနာက္ထပ္ စိုးရိမ္စရာေကာင္းတာက က်န္းမာေရး။

ေထာင္ထဲမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါေတြက ဒီလူေတြက အၿမဲတမ္း ေထာင္ထဲမွာေနၾကတာ မဟုတ္ဘူး။ ျပန္လြတ္လာၾကတယ္။ က်န္းက်န္းမာမာနဲ႔ ျပန္လြတ္တာ မဟုတ္္ဘဲနဲ႔ ေရာဂါေတြနဲ႔ ျပန္လြတ္သြားၾကတဲ့အခါၾကေတာ့ သူတို႔ရဲ ႔ အနီးဆံုး မိသားစုကေန လူ႔အဖြဲ႔အစည္းထဲမွာ ကူးစက္ေရာဂါေတြ ျပန္႔ပြားႏုိင္တဲ့ အေျခအေနေတြ ရိွပါတယ္။

အဲဒီလုိပဲ ေနာက္တခုက သူတို႔ေတြက ေထာင္ထဲမွာ ေသခ်ာျပဳစုပ်ဳိးေထာင္တာ မဟုတ္ဘဲ၊ ျပန္လႊတ္ေပးလိုက္တဲ့အခါၾကေတာ့ ေထာင္ကထြက္ၿပီးတဲ့အခါမွာ ရာဇဝတ္မႈေတြ ထပ္ၿပီးေတာ့ က်ဴးလြန္တာေတြ ရိွတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ဒါကိုကိုင္တြယ္တဲ့အခါမွာ ျပည္ထဲေရးက ကိုင္တြယ္တဲ့ဟာက လံုေလာက္မႈ မရိွဘူး။ ဒါက က်ေနာ္တို႔ ေခတ္အဆက္ဆက္ ရာဇဝတ္မႈေတြ တုိးပြားေနတာ ေထာင္ကေနထြက္ၿပီး ရာဇဝတ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ေနတာေတြကို ပိုၿပီးသက္ေသျပေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အက်ဥ္းေထာင္ကို အရပ္ဖက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဘက္ကို ေရႊ ႔ရမယ္။ အဲဒါက တရားေရးဝန္ႀကီးဌာန ဖြဲ႔ၿပီးေတာ့ အဲဒီထဲမွာ ထားရမယ္။ အဲဒီအခါၾကမွ စီမံခန္႔ခြဲမႈေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ စီမံလုပ္ကိုင္ႏုိင္မယ့္ အေနအထားေတြ ရိွတယ္။

ေမး ။ ။ အဲဒီေတာ့ အခု လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြ သူတုိ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အေနအထား - အက်ဥ္းေထာင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ဘယ္လိုအေျခအေန ရိွလဲ။

ေျဖ ။ ။ အဲဒါက အက်ဥ္းေထာင္စနစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ ေကာ္မတီတရပ္ အစိုးရအေနနဲ႔ ဖြဲ႔သင့္တယ္။ အဲဒီေကာ္မတီထဲမွာ အစိုးရဘက္ကလည္းပါမယ္။ ျပည္ထဲေရးဘက္ကလည္း ပါမယ္။ အက်ဥ္းဦးစီးဘက္ကလည္း ပါမယ္။ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြလည္း ပါမယ္။ အရပ္ဘက္အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြ ပါမယ္။ ဒီအဖြဲ႔ဖြဲ႔ၿပီးေတာ့ စနစ္တက်နဲ႔ ေသခ်ာလုပ္ကိုင္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ တကယ္ကို ျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းႏုိင္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ဳိးေတြ၊ ျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းႏုိင္တဲ့ ဥပေဒမ်ဳိးေတြ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ အခုအခ်ိန္မွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကလည္း ဥပေဒကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလိုက္တဲ့အခါမွာ အကန္႔အသတ္ေတြ အမ်ားႀကီးရိွေနတယ္။ အစိုးရအေနနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာ စာခ်ဳပ္စာတမ္းေတြကိုလည္း လက္မွတ္ထိုးဖုိိ႔လုိတယ္။ အထူးသျဖင့္ Convention against torture ႏိွပ္စက္ညဥ္းပမ္းမႈကို ဆန္႔က်င္တဲ့ ဥပေဒမ်ဳိးကို ကုလသမဂၢမွာ လက္မွတ္ထိုးသင့္တယ္။ အဲဒီလို လက္မွတ္ထိုးၿပီးရင္ ဥပေဒေတြကိုလည္း ဒီဟာေတြနဲ႔အညီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ လိုတယ္။ ၿပီးရင္ နည္းပညာလည္း ႏုိင္ငံတကာကေန ယူလို႔ရတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံက ဆင္းရဲတဲ့ႏုိင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ ေငြေၾကးလည္း အမ်ားႀကီးသံုးစြဲႏုိင္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈဆိုတာ ေငြေၾကးလုိအပ္တယ္။

ေမး ။ ။ အခုဆိုရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ NLD အစိုးရ - ေနာက္ၿပီးေတာ့ အဲဒီအစိုးရမွာလည္း တကယ္တမ္း ျပည္နယ္၊ တုိင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အမ်ားအားျဖင့္ သူတုိ႔ကိုယ္တိုင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ ေနခဲ့ရတဲ့လူေတြ ျဖစ္တဲ့အခါၾကေတာ့ ေစာေစာက ကိုဘိုၾကည္ ေထာက္ျပသလို ဒီအက်ဥ္းေထာင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ အစိုးရဦးေဆာင္တဲ့ ေကာ္မတီတရပ္၊ အားလံုးပူးေပါင္းပါဝင္တဲ့ ေကာ္မတီတရပ္ ဖြဲ႔စည္းေရးကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အေနအထား။ အဲဒီေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အစိုးရအေနနဲ႔ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မယ့္ အေနအထား ရိွမရိွ ဘယ္လုိျမင္ပါလဲ။

ေျဖ ။ ။ အဲဒါကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဆက္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးေနရမွာပါ။ အခုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးမႈေတြ နည္းနည္းေလး စိတ္လာတာေတာ့ ရိွတယ္။ ဒါကေတာ့ ေကာင္းတဲ့ဘက္ကိုိ သြားေနတယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။

ေမး ။ ။ သူတို႔ဘက္က စိတ္ဝင္စားတယ္လို႔ ေတြ႔ရလား။

ေျဖ ။ ။ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြဘက္ကေတာ စိတ္ဝင္စားတယ္။ အစိုးရဘက္ကေတာ့ ျပည္ထဲေရးကေတာ့ ေတြ႔ခြင့္ေတာင္းေနတာကိုေတာ့ အခုထိ တရားဝင္ေတြ႔ခြင့္ မရေသးတဲ့ အေနအထားမွာရိွတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ထုတ္တဲ့ Reports ေတြ၊ အစီရင္ခံစာေတြ အကုန္လံုးကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျပည္ထဲေရးကို ပို႔တယ္။ အစိုးရကိုလည္း ပို႔တယ္။ ဒီဟာေတြေပၚမွာေတာ့ သူတုိ႔ ေလ့လာလိမ့္မယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ အခုလို VOA မွာ လာၿပီးေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ရွင္းျပေပးတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG