သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ပိုးလမ္းမစီမံကိန္း အာ႐ွ-ဥေရာပ ဆက္စပ္ေနတဲ့အပိုင္း ႐ု႐ွားတာဝန္ယူလို


႐ုရွား သမၼတ Vladimir Putin နဲ႔ တ႐ုတ္ သမၼတ Xi Jinping (ေမ၊ ၁၅၊ ၂၀၁၇)

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကခ်ျပ အေကာင္ထည္ေဖၚေနတဲ့ BRI ရပ္ဝန္းနဲ႔ပိုးလမ္းမ စီမံကိန္းရဲ႕ အာ႐ွ-ဥေရာပ အပုိင္းမွာ ႐ုရွားႏိုင္ငံက အဓိက အခန္းက႑ ကေန ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ႐ုရွားသမၼတ ပူတင္က လိုလားေနပါတယ္။ အေမရိကန္က အျပင္းအထန္ေဝဖန္ေနတဲ့ ဒီစီမံကိန္းကို ႐ုရွားက ဘာ့ေၾကာင့္ အခုလို ခ်ည္းကပ္ေနရသလဲ ဆိုတာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး VOA သတင္းေထာက္ Saibal Dasgupta ေပးပို႔တဲ့သတင္းကို ကိုဥာဏ္ဝင္းေအာင္ ေျပာျပမွာပါ။

တ႐ုတ္ရဲ႕ BRI ရပ္ဝန္းနဲ႔ပိုးလမ္းမ စီမံကိန္း- အာ႐ွ-ဥေရာပေဒအပုိင္းကို အေကာင္ထည္ေဖၚရာမွာ ႐ွရွားႏိုင္ငံက အဓိက အခန္းက႑ကေန ပါဝင္လိုတယ္ဆိုတဲ့ ရပ္တည္ခ်က္ဟာ ႐ုရွားက သူ႔အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြၾကားမွာ ၾသဇာအရွိန္ဝါ က်ဆင္းလာေနတဲ့အေပၚ စုိးရိမ္စိတ္ဝင္ေနတာကို ျပသေနရာေရာက္ပါတယ္။ တ႐ုတ္-ရုရွား ဆက္ဆံေရး လက္ရွိအေျခအေနဟာ သမုိင္းတေလ်ာက္ အေကာင္းဆုံးအေနအထားမွာ ရွိတယ္လို႔ သမၼတပူတင္က ၿပီးခဲ့တဲ့လ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ေဘဂ်င္းမွာက်င္းပတဲ့ BRF ဖိုရမ္မွာေျပာပါတယ္။ BRI စီမံကိန္းဟာ အာရွ-ဥေရာပတြင္း ႏိုင္ငံေတြၾကား ခိုင္မာတဲ့ဆက္ဆံေရးကို ရည္ရြယ္ဖန္တီးမႈျဖစ္တယ္လို႔ သမၼတပူတင္က ေျပာေနတာပါ။

ဒါ့အျပင္ ရုရွားကဦးေဆာင္လုပ္ေနတဲ့ အာရွ-ဥေရာပ စီးပြားေရးသမဂၢ EAEU ကိုလည္း တ႐ုတ္ရဲ႕စီမံကိန္းမွာ ခ်ိတ္ဆက္လုပ္ကိုင္ခြင့္ေပးဖို႔ တ႐ုတ္ကို ေတာင္းဆုိေနၿပီး၊ လုပ္ခြင့္ရဖို႔ သမၼတပူတင္က စိတ္အားထက္သန္ေနပါတယ္။

“အာရွ-ဥေရာပ ေဒသတြင္းႏိုင္ငံေတြၾကား ေပါင္းစပ္ေပးမယ့္ အေျခခံအေဆာက္အဦ လမ္းပန္းအေကာင္ထည္ေဖၚမယ့္ ကိစၥမွာ တားျမစ္ခ်က္ ေတြကို ဖယ္ရွားပစ္ဖို႔ လိုပါလိမ့္တယ္။ ႐ုရွားႏိုင္ငံဟာ ထူးျခားတဲ့ ပထဝီနယ္ပယ္ အေနအထားရွိတာမို႔ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး ကိစၥေတြမွာ ပူးတြဲ ေဆာင္ရြက္လိုပါတယ္။”

သမၼတပူတင္အေနနဲ႔ ရုရွားရဲ႕ EAEU စီးပြားေရးသမဂၢေရာ၊ အာဆီယံအဖြဲ႔နဲ႔ တ႐ုတ္ရဲ႕ BRI စီမံကိန္းလိုမ်ဳိးၾကားမွာ ပူးတြဲ တိုးခ်ဲ႕လုပ္ေဆာင္ခြင့္ ရဖုိ႔ လိုလားေနတယ္လုိ႔ ဟိုႏိုလူလူကၽြန္းက အာရွပစိဖိတ္တကၠသိုလ္ ကမၻာ့လုံၿခဳံေရးဆိုင္ရာ ပါေမာကၡ Mohan Malik က သုံးသပ္ပါတယ္။

“႐ုရွားရဲ႕ EAEU အတြက္ဆြဲေဆာင္တာ ၊ BRI စီမံကိန္းကို EAEU ၊ ရွန္ဟိုင္းေကာ္ပုိေရးရွင္း SCO ၊ အာဆီယံတို႔နဲ႔ ပူးတြဲလုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ ႐ုရွားက အေလးအနက္ ေျပာေနတာေတြက ကမၻာတလႊား ေဝဖန္ေနၾကသလို တ႐ုတ္က သူတဦးတည္း လုပ္ေဆာင္ေနမႈကို သမၼတပူတင္က သြယ္ဝိုက္ေဝဖန္လိုက္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။”

ရုရွားႏိုင္ငံဟာ အာရွအလယ္ပုိင္းႏိုင္ငံေတြၾကား အထူးသျဖင့္ လုံၿခဳံေရးကိစၥရပ္မွာ အေရးပါတဲ့က႑မွာရွိသလို၊ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ မွာလည္း အေရးပါေနတယ္လို႔ သုံးသပ္မႈေတြရွိပါတယ္။ Stephen Blank ဟာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒ သုံးသပ္ေရးေကာင္စီအဖြဲ႔ဝင္ ျဖစ္ပါတယ္။

“ဒီလိုေျပာေနတာက ရုရွားဟာ အနည္းငယ္သာ အေလ်ာ့အတင္း လုပ္ႏိုင္တဲ့ အေျခေနပဲရွိတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာကိုၿပေနၿပီး ေမတၱာရပ္ခံတဲ့ အေနနဲ႔ ရုရွားကိုလည္း ေပါင္းလုပ္ခြင့္ေပးပါဆိုၿပီး လူသိရွင္ၾကား ေတာင္းဆိုေနတာပါ။ ”

BRI စီမံကိန္းကို တ႐ုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ဖ်က္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာ စတင္ေၾကညာခ်ိန္တုန္းက ပုိးလမ္းမအပုိင္းတခုဟာ ရုရွားႏိုင္ငံကိုလည္း ျဖတ္သြားမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ တ႐ုတ္အေနာက္ဘက္ Kazakhstan ကေန ဥေရာပထဲက Belarus ႏိုင္ငံအထိ အေဝးေျပးလမ္းမ အပိုင္းကုိ ရုရွားက တာဝန္ယူလုပ္ေဆာင္သြားဖို႔ မၾကာေသးခင္က သေဘာတူခဲ့ပါတယ္။ ေျမထဲပင္လယ္ကႏိုင္ငံေတြကို ျဖတ္ေဖါက္ရမယ့္ အဲဒီ အေဝးေျပးလမ္းမႀကီးကို ၂၀၂၄ မွာ အၿပီး လုပ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ တ႐ုတ္ရဲ႕ ရပ္ဝန္းနဲ႔ပိုးလမ္းမ စီမံကိန္းမွာ ရုရွားႏိုင္ငံႀကီးကို ေရွာင္ကြင္းလို႔ မရတာေၾကာင့္ ႐ုရွားနဲ႔ပတ္သက္လာရင္ တ႐ုတ္က သည္းခံ စိတ္ရွည္ေနရတယ္လို႔ သုံးသပ္သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။

တ႐ုတ္ရဲ႕ BRI စီမံကိန္းညီလာခံကိုေတာ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက သူ႔ရဲ႕အဆင့္နိမ့္ ကုိယ္စားလွယ္ကိုသာ ေစလႊတ္ခဲ့ၿပီး BRI စီမံကိန္းကိုလည္း အခ်က္ေပါင္း မ်ားစြာနဲ႔ ေထာက္ျပေဝဖန္ခဲ့ပါတယ္။ အာရွ-ဥေရာပလို အေရးပါတဲ့ေဒသမွာ တ႐ုတ္ကို အင္အားႀကီးထြားလာေစမယ့္ အခုလို BRI စီမံကိန္းကို လုပ္ခြင့္ေပးလုိက္တာက အေမရိကန္အတြက္ နည္းဗ်ဴဟာ အမွားျဖစ္တယ္လို႔ ပါေမာကၡ Malik ကျမင္ပါတယ္။

တဘက္မွာလည္း BRI စီမံကိန္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စိန္ေခၚခ်က္ေတြ၊ ျပႆနာေတြကို သမၼတထရမ့္အစိုးရက ျပန္လည္သုံးသပ္ထားၿပီး အဲဒီစီမံကိန္း အေကာင္ထည္ေဖၚတာကို အျပစ္ျမင္ ရန္လိုေနပါတယ္။ BRI နဲ႔ပတ္သက္လို႔ အီတလီႏို္င္ငံဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ မတ္လတုန္းက တ႐ုတ္နဲ႔သေဘာတူ လက္မွတ္ထိုးခဲ့ခ်ိန္တုန္းက အဲဒီသေဘာတူမႈဟာ တခ်ိန္မွာ ႏိုင္ငံေရးအရ ျပန္လည္ေပးဆပ္ရမႈ ပိုမ်ားလိမ့္မယ္လို႔ အေမရိကန္ႏို္င္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး မုိက္ပုံပီယုိက ေျပာခဲ့ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG