သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

မူးယစ္ေဆးဝါး တိုက္ဖ်က္ေရး ကိစၥ မူးယစ္ဗဟို အၿငိမ္းစား အႀကီးအကဲေဟာင္း နဲ႔ ေမးျမန္းခ်က္


ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းက ဘိန္းစိုက္ခင္းမ်ား။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မူးယစ္ေဆးဝါးတိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းေတြ ပိုၿပီး ေအာင္ျမင္ဖို႔ အတြက္ ထိေရာက္တဲ့ သင္တန္းေတြနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္မႈစနစ္လိုအပ္တယ္လို႔ မူးယစ္ေဆးဝါး တုိက္ဖ်က္ေရးဗဟိုအဖြဲ႔ရဲ့ အႀကီးအကဲျဖစ္ခဲ့သူ အၿငိမ္းစားရဲမွဴးႀကီး ဦးခမ္းေအာင္ကေျပာပါတယ္။ အခုဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန၊ မူးယစ္ေဆးဝါး ထိန္းခ်ဳပ္ေရးနဲ႔ တရားဥပေဒ ထိန္းေၾကာင္းေရး ဆိုင္ရာ လက္ေထာက္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး William R. Brownfield လည္း ေရာက္ရွိေနတဲ့အတြက္ အေမရိကန္-ျမန္မာႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးေပါင္း မူးယစ္ေဆးဝါး တိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္းေတြ ပိုၿပီး လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္တဲ့ အေၾကာင္းလည္း သူကေျပာပါတယ္။ ဦးခမ္းေအာင္ကို ျမန္မာႏုိင္ငံ မူးယစ္ေဆးဝါးတိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္း အေျခအေနေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ မေမစႏၵီက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး။ ။ လက္ရွိလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ UNODC တို႔လို အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ မူးယစ္ေဆးဝါး တိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္းေတြလည္း လုပ္ေနတယ္။ အခုဆိုရင္လည္း အေမရိကန္နဲ႔ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ မူးယစ္ေဆးဝါးတိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေတာ့မွာ ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးမႈ အျမစ္ျပတ္ေျခရွိတယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါသလားရွင့္။

ေျဖ။ ။ ေအာ္ အဲ့တာေတာ့ အေတာ္ခက္ဦးမယ္ဗ်။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အခု အေမရိကန္နဲ႔ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တာရယ္။ UNODC လို UN အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တာရယ္က အခုလို ဆာေဗးလုပ္တဲ့အပိုင္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ဆာေဗးလုပ္တဲ့အေပၚ မူတည္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ႏုိင္ငံရဲ့ ေပၚလစီအရ အရင္တုန္းက က်ေနာ္တို႔ ႏုိင္ငံက မူးယစ္ေဆးဝါး ထြက္တယ္ဆိုၿပီး လက္ညိႇဳးထိုးခံေနရတာ။ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ဘိန္းခင္းေတြ႔ရင္ တားဆီးႏွိမ္ႏွင္းေရးအဖြဲ႔က ဥပေဒအရ ဘိန္းခင္းေတြ႔ရင္ က်ေနာ္တို႔ ဖ်က္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ဘိန္းခင္းေတာင္သူစိုက္ပ်ိဳးသူေတြကို ႀကိဳတင္အေၾကာင္းၾကားထားတာေပါ့။ ဝမ္နင္ေတြေပးၿပီး က်ေနာ္တို႔ ဖ်က္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ တဖက္က အေမရိကန္တို႔ ယူအန္တို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ တယ္ဆိုေပမဲ့ ေနာက္က လိုက္တာက ဘိန္းခင္းဖ်က္တာနဲ႔ မၿပီးပါဘူးခင္ဗ်။ ဘိန္းခင္းဖ်က္႐ံုနဲ႔ မၿပီးတဲ့အတြက္ ဘိန္းစိုက္ေတာင္သူေတြ ကို အစားထိုးေပါ့ေလ။ Alternative Development ေတြ သူတုိ႔ စားဝတ္ေနမႈေနထိုင္ေရး အတြက္ကို က်ေနာ္တို႔က ေျဖရွင္းေပးဖို႔လည္း လိုပါတယ္။ အဲ့ဒီ့အပိုင္းမွာ က်ေနာ္တို႔က ေတာ္ေတာ္ေလး အားနည္းတာေပါ့။

အားနည္းေတာ့ ဖ်က္တာေတာ့ ဖ်က္တာပဲ။ ဖ်က္ၿပီးလို႔ ဘိန္းစိုက္ေတာင္သူေတြမွာ စားစရာမရွိရင္ တျခားေနာက္တေနရာ ကူးၿပီးထပ္စိုက္ရင္ ဒီဟာႀကီးက သံသရာလည္ေနတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ျမင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ခဲ့တုန္းက အေမရိကန္ကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ေျပာပါတယ္။ ဘိန္းခင္းဖ်က္တာနဲ႔တင္ လုပ္ငန္းမျဖစ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ဒီလူေတြအတြက္ အစားထိုးဖြံ႔ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေပးဖို႔ က်ေနာ္တို႔ အကူအညီေတာင္းပါတယ္။ UN ကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ အကူအညီေတာင္းပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း အဲ့အပိုင္းမွာလည္း က်ေနာ္တို႔ေတာ္ေတာ္ေလး အားနည္းတယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။

ေမး။ ။ အခုဆိုရင္ အာဖဂန္နစၥတန္ႏိုင္ငံဘက္ျခမ္းမွာ မူးယစ္ေဆးဝါးတိုက္ဖ်က္ေရးလုပ္ငန္းေတြ ေအာင္ျမင္လာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ မူးယစ္ေဆးဝါးလုပ္ငန္းရွင္ေတြအေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံဘက္ကို ကူးလာမလားဆိုၿပီး စိုးရိမ္မႈေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဦးခမ္းေအာင္အေနနဲ႔ေရာ ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲရွင့္။

ေျဖ။ ။ က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ေလ အာဖဂန္ ထြက္တာနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ထြက္တာနဲ႔က ကြာတယ္ခင္ဗ်။ သူတို႔ဆီက တကယ္တမ္း ကမာၻေပၚမွာ အမ်ားဆံုးထြက္တယ္။ က်ေနာ္တို႔က ဒုတိယအမ်ားဆံုးထြက္တယ္ဆိုၿပီး ပထမနဲ႔ဒုတိယေပါ့ေလ။ ေရႊတံဆိပ္နဲ႔ေငြတံဆိပ္က သူ႔ရဲ့ ရီေကာ့ဒ္က အရမ္းကြာပါတယ္။ ဘယ္လို မွ အနားကပ္လို႔မရဘူး။ ပြတ္ကာသီကာ ႏိုင္တာ ရံႈးတာမဟုတ္ပဲ၊ အာဖဂန္က ဘိန္းတန္ခ်ိန္ ေထာင္ဂဏန္းနဲ႔ခ်ီၿပီး သူတို႔ဆီမွာ ၇၀၀၀၊ ၈၀၀၀ ထြက္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ဆီမွာ ရာဂဏန္း ၂၀၀၊ ၃၀၀၊ ၄၀၀ အမ်ားဆံုး ထြက္ေတာ့ ဘယ္လိုမွ မမွီႏိုင္ပါဘူး။ ေနာက္တခု ရွိတာက မားကတ္ေပါ့ေနာ္ သူ႔ရဲ့ မားကတ္က အဓိကဥေရာပဘက္ကိုသြားေနတာ။ က်ေနာ္တို႔ဘက္က အဓိက သြားေနတာ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေစ်းကြက္နဲ႔ တရုတ္ေပါ့ေလ။ ထိုင္းတို႔ ဒီဘက္ တခြင္လံုးပါပဲ။ ဒါအျပင္ ၾသစေၾတးလ်ဘက္လည္း နည္းနည္းထြက္တာ ရွိတာေပါ့ေလ။ ေဟာင္ေကာင္ကေန ၾသစေၾတးလ်ဘက္ထြက္တယ္ US ေစ်းကြက္ကိုလည္း ေနာက္ဘက္မွာ နည္းနည္းဝင္တာရွိပါတယ္။ နည္းပါတယ္။

ေမး။ ။ ဦးခမ္းေအာင္ခုနက ေျပာတဲ့အထဲမွာ ဖမ္းဆီးတဲ့အထဲ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြရွိတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဘယ္လိုမ်ိဳး ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြကို ဆိုလိုတာပါလဲရွင့္။

ေျဖ။ ။ က်ေနာ္ခုနကေျပာသလို ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြရွိတယ္ဆိုတာ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ႔ အနီးစပ္ဆံုး ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ကန္႔သတ္ခ်က္ Equipment and Training ေရာေပါ့ေနာ္။ ေနာက္တခါ လူပုဂၢိဳလ္ကိုလည္း သင္တန္းေပးတာ ရွိတယ္။ ေနာက္ အနံ႔ခံတဲ့ေခြးေတြရွိတယ္။ အဲ့လိုဟာမ်ိဳးေတြေပါ့။ လူပုဂၢိဳလ္ကို Train လုပ္တယ္ဆိုတာ လူတစ္ေယာက္ကို ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ ဒီလူရဲ့ အမူအက်င့္ကို ၾကည့္ၿပီး ဒီလူဟာ ဘာလဲဆုိတာ ခန္႔မွန္းလို႔ရတာရွိတယ္။ ေနာက္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ေလဆိပ္ေတြမွာ ဆိုရင္ CCTV လို ကင္မရာေတြ ထားတဲ့အခါက်ေတာ့ အကုန္လံုး တေနရာ ကေနၿပီးေတာ့ ေမာ္နီတာ လုပ္လို႔ရတယ္။ အဲ့လိုမ်ိဳးစနစ္ေတြေပါ့ေလ။ ဒါဥပမာတခု အေနနဲ႔ က်ေနာ္ကေပးတာပါ။ အဲ့တာမ်ိဳးေတြမွာပါ က်ေနာ္တို႔မွာ ကန္႔သတ္ခ်က္ရွိတယ္။
ေနာက္က်ေနာ္ခုနကေျပာတဲ့ လက္လွမ္းမမွီတဲ့ေနရာေတြက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဆီမွာ အင္နဲ႔အားနဲ႔သြားရမယ့္ ဟာက်ေတာ့ လက္နက္ခဲယမ္း က်ေနာ္တို႔ပါသြားမွရတယ္။ ဆက္သြယ္ေရးစက္တို႔ အဲ့တာေတြ အမ်ားႀကီးပါ။ အဲ့လိုကန္႔သတ္ခ်က္ေတြရွိတယ္။ အဲ့လိုေနရာမ်ိဳးက်ေတာ့ ရဲလို၊ တပ္ဖြဲ႔ေတြနဲ႔သြားရပါတယ္။ နည္းနည္း ခက္ပါတယ္။ တပ္ရဲ့အကူအညီလိုပါတယ္။ တပ္ကလည္း သူ႔ရဲ့ လုပ္ငန္းတျခားတာဝန္ေတြရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ တပ္အေနနဲ႔ ဒါမ်ိဳးအကူအညီေတြကို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တဲ့အခါမွာ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြရွိတယ္ က်ေနာ္ အဲ့လိုေျပာတာပါ။

မေမစႏၵီက အၿငိမ္းစားရဲမွဴးႀကီး ဦးခမ္းေအာင္ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG