သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တုိက္ရုိက္ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံမႈ တုိးေရး ျမန္မာ့အခက္အခဲ


ျမန္မာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသစ္အရ ထုိင္း-ျမန္မာနယ္စပ္၊ နမ့္ခမ္းၿမိဳ႕မွာ တည္ေဆာက္ေနတဲ့ Tarbe လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပးစက္႐ံု။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း တိုက္ရိုက္ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြ တိုးလာၿပီး ေစ်းကြက္အၿပိဳင္အဆိုင္ျဖစ္ေပၚလာဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနရာမွာ အစိုးရဌာနတြင္း လုပ္ငန္းပိုင္းကြ်မ္းက်င္မႈေတြမွာ အခက္အခဲေတြရိွသလို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြဘက္ကလည္း စိုးရိမ္မႈေတြရိွေနတုန္းပဲလို႔ အစိုးရအဖဲြ႔ရဲ႕ စီးပြားေရးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ ဝန္ႀကီးဌာနေတြကို ဆက္စပ္ႀကီးၾကပ္ေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းက ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။ ဝန္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းနဲ႔ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းထားတဲ့ ကိုသားညြန္႔ဦးက ရန္ကုန္႐ံုးခဲြကေန ဒီအေၾကာင္း သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့သံုးႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့ရာမွာ ရလာဒ္ေကာင္းေတြ ေတြ႔ခဲ့ရသလို တဘက္မွာ ဝန္ႀကီးဌာန ေအာက္ေျခအဆင့္အဆင့္မွာပဲ ရဲတင္းတဲ့ ေျပာင္းလဲမႈေတြလုပ္သြားဖို႔ လိုေနတယ္လို႔ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းက ေျပာပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာ အေျပာင္းအလဲေတြကို လိုက္ပါ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ဖို႔ လုပ္ငန္းပိုင္းကြ်မ္းက်င္မႈေတြ အားနည္းေနတဲ့ အေျခအေနရိွတာကိုလည္း ဝန္ခံေျပာခဲ့ပါတယ္။

“တျခားအုပ္ခ်ဳပ္ေရး system နဲ႔ လုိက္ေလ်ာညီေထြတဲ့ Institution ေတြ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ ယခု ဒီမုိကေရစီစနစ္နဲ႔လုိက္ေလ်ာညီေထြတဲ့ Institution ေတြ က်ေနာ္တို႔ တည္ေထာင္ေပးတယ္၊ တခ်ဳိ႕-တည္ေဆာက္ေပးတယ္၊ တည္ေဆာက္ေနတယ္။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ လူက ဒီလူပဲျဖစ္ေတာ့ ဒီ Institution ေတြနဲ႔ fitting ျဖစ္မယ့္မန္ေနဂ်ာေတြက လိုေသးတယ္။ အဲဒါေတာ့ ေတာ္ေတာ္အားနည္းတယ္ဗ်။ တခ်ဳိ႕အပိုင္းေတြက် ဒီ Institution ရွိေသာ္လည္း အရင္မန္ေနဂ်ာေတြနဲ႔ ဒီ Institution က ဝင္ရတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီအားနည္းခ်က္ကေတာ့ ဘယ္အစိုးရမဆို ရွိလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ စိတ္ရွည္ရမယ္။ ဒီလိုပဲ က်ေနာ္တို႔ နားလည္ေအာင္ move လုပ္ရမယ္။”

အေမရိကန္ Pepsi အခ်ဳိရည္ စတင္ေရင္းခ်ဖို႔ ေနျပည္ေတာ္မွာ ေၾကာ္ျငာဆုိင္းဘုတ္ ေထာင္ထားပံု။
အေမရိကန္ Pepsi အခ်ဳိရည္ စတင္ေရင္းခ်ဖို႔ ေနျပည္ေတာ္မွာ ေၾကာ္ျငာဆုိင္းဘုတ္ ေထာင္ထားပံု။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အရင္တုန္းကထက္စာရင္ ပြင့္လင္းလာတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန စီးပြားေရးအေျခအေနေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာက စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈေတြကို ေျဖေလွ်ာ့ေပးခဲ့သလို ႏိုင္ငံျခားရင္းနွီးျမွဳပ္ႏွံမႈအေတာ္မ်ားမ်ားလည္း ဝင္လာပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာက အထူးသျဖင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြက လုပ္ငန္းႀကီးေတြအေနနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖို႔ စိတ္ဝင္တစား လာေရာက္ေလ့လာတာေတြ၊ ေဆြးေႏြးတာေတြ ရိွေပမယ့္လို႔ ေငြအလံုးအရင္းနဲ႔ေတာ့ တိုက္ရိုက္ရင္းနွီးျမႇဳပ္ႏွံတာေတြေတာ့ အေတာ့္ကိုနည္းပါေသးတယ္။ ဒါဟာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရွ႕လာမယ့္ႏွစ္ေတြအတြင္း ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈအေျခအေနကို ေစာင့္ၾကည့္လိုတဲ့ စိုးရိမ္စိတ္ေတြေၾကာင့္ျဖစ္တယ္လိ္ု႔ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းက ေျပာပါတယ္။

“မ်ားတဲ့ Investment ကေတာ့ ခ်ိန္တာေပါ့ေနာ္၊ သင့္ေတာ္တဲ့ Investment ကေတာ့ ဝင္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနတယ္။ ေနာက္တခ်က္က တခ်ဳိ႕အပိုင္းေတြမွာေတာ့ ၂၀၁၆-၁၅ ရဲ႕ Political stabikuty ကို ၾကည့္ခ်င္တဲ့ အပိုင္းလည္းရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔က ေျပာပါတယ္။ ဒါေလးက ဘယ္အစိုးရတက္တက္၊ အစိုးရတစ္ခုကို- ေနာက္တစ္ခုက Honor လုပ္ရတာပါ။ က်ေနာ္တို႔လည္း ယခင္အစိုးရရဲ႕ အေမြေတြခံၿပီး ယခင္အစိုးရရဲ႕ စာခ်ဳပ္စာတမ္းနဲ႔ Honor လုပ္ရတယ္။ Honor လုပ္လို႔ ကန္႔သတ္ခ်က္တစ္ခ်က္ review လုပ္ရတယ္။ ဒီလိုႀကီးေတာ့ ပစ္ပယ္ၿပီး လံုးဝဖ်က္ပစ္တဲ့အစိုးရမဟုတ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လုပ္စရာရွိတာ လာလုပ္ပါ၊ မဟုတ္ရင္ေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔ ေနာက္က်မယ္ဆိုေတာ့ လာေတာ့ လာေနပါတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ရွိၿပီးသား Legal aspect ကလည္း အားနည္းခ်က္ကေလးေတြ ရွိတယ္။ ဒါေလးေတြ ညႇိႏႈိင္းၿပီး က်ေနာ္တို႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ သူတို႔ Investment ေတြကို ဘယ္လို ကာကြယ္ေပးႏုိင္မလဲဆိုတာေတာ့ - အစိုးရခ်င္းက ဟုတ္ေပမယ့္လို႔ သူ႔အစိုးရကလည္း သူ႔လူေတြကို ဒီလိုကာကြယ္ေပးဖို႔ ငါတို႔လုပ္ထားတယ္ကြာ-ဆိုတာေတာ့ သူကလည္း ျပခ်င္တာေပါ့ေနာ္။ အဲဒါေလးေတြ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ေနရတယ္။”

လုပ္ငန္းႀကီးအေတာ္မ်ားမ်ားကေတာ့ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပဲြအလြန္ ကာလ ႏို္င္ငံေရးအေျခအေနနဲ႔ စီးပြားေရးအလားအလာေတြကို တြက္ဆ ခ်ိန္ၾကည့္ေနတယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြအတြက္ ဥပေဒအရ အကာအကြယ္ေပးႏိုင္မယ့္ အာမခံခ်က္မ်ိဳး အျပင္ ႏိုင္ငံေရးအရ စိတ္ခ်ရတဲ့ ဝန္းက်င္ကိုလည္း ေစာင့္ၾကည့္ေနပံုရပါတယ္။

သမၼတဦးသိန္းစိန္ကေတာ့ တေန႔တုန္းက ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုခဲ့ရာမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ပံုစံတက်ရိွတဲ့ စီးပြားေရးစနစ္မျဖစ္ခဲ့တာေၾကာင့္ ဒီအားနည္းခ်က္ေတြကို ျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္လို႔ေတာ့ ေျပာသြားပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ပံုစံတက်ရွိတဲ့ အမ်ဳိးသားစီးပြားေရးတရပ္ကို ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ျခင္း မရွိေသးတာကို ေတြ႔ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ ျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့ႏိုင္ငံေရးစနစ္ မ်ဳိးစံုမွာ ျဖစ္ခဲ့၊ အေကာင္အထည္ေဖာ္ခဲ့တဲ့ အမ်ဳိးသားစီးပြား ပံုစံခ်မႈျဖစ္စဥ္ေတြကို ၾကည့္ရင္ ႏိုင္ငံအတြက္ စီးပြားေရးေအာင္ျမင္မႈနဲ႔ ႏုိင္ငံဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ေဖာ္ေဆာင္ေျဖရွင္းေပးႏုိင္ခဲ့ျခင္း မရွိတာကိုလည္း ေတြ႔ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အခု ျမန္မာႏိုင္ငံစီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြမွာ သိသာတိုးတက္လာတဲ့ က႑ေတြဆိုရင္ေတာ့ ခရီးသြားလုပ္ငန္းနဲ႔ ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း ျဖစ္တယ္လို႔ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းက ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။

ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းပိုင္းမွာဆိုရင္ေတာ့ ကာတာႏိုင္ငံအေျခစိုက္ ေအာ္ရီဒူးကုမၸဏီနဲ႔ ေနာ္ေဝးအေျခစိုက္ တယ္လီေနာကုမၸဏီတို႔ တင္ဒါရရိွထားၿပီး အခု လုပ္ငန္းေတြ စတင္ႏိုင္ဖို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံ ေဆာင္ရြက္ ေနသလို တခ်ိန္တည္းမွာေတာ့ ျပည္သူပိုင္လုပ္ငန္းအေတာ္မ်ားမ်ားကိုလည္း အျခားျပည္တြင္း ျပည္ပလုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ ဖက္စပ္ပံုစံ၊ အမ်ားပိုင္ ေကာ္ပိုေရရွင္းပံုစံအျဖစ္ အဆင့္ဆင့္ေျပာင္းလဲသြားဖို႔ရိွတယ္လို႔လည္း ေျပာဆိုသြားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေစ်းကြက္ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈေတြမွာ တန္းတူယွဥ္ၿပိဳင္မႈေတြ မွန္ကန္တဲ့ နည္းလမ္းယွဥ္ၿပိဳင္မႈေတြျဖစ္ေအာင္ ျပင္ဆင္ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။
XS
SM
MD
LG