သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ကခ်င္ႏွစ္ျခင္းဆရာႏွစ္ဦး ေပ်ာက္ဆံုးမႈ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြ စိုးရိမ္


Photo - Citizen Journalist

မံုးကိုးေဒသမွာ ေပ်ာက္ဆံုးေနတဲ့ ကခ်င္ႏွစ္ျခင္းခရစ္ယာန္အသင္းေတာ္ ဘာသာေရးဆရာ (၂) ဦးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အျမန္ဆံုး စံုစမ္းအေရးယူ ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ေတြက တိုက္တြန္းလို္က္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ အရပ္သားအစိုးရ တက္လာတယ္ဆိုေပမဲ့ တပ္မေတာ္နဲ႔ တိုက္ပဲြေတြျဖစ္ေနတဲ့ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြဟာ စိုးရိမ္စရာ အေျခအေန ေရာက္ေနတယ္လို႔လည္း ဆိုပါတယ္။ စံုစမ္းေမးျမန္းထားတဲ့ မအင္ၾကင္းႏိုင္က တင္ျပထားပါတယ္။

ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း တိုက္ပဲြေတြျဖစ္ေနတဲ့ မံုးကိုးမွာ သီတင္းပတ္ ၃ ပတ္ၾကာ ေပ်ာက္ဆံုးေနတဲ့ ကခ်င္ႏွစ္ျခင္း ခရစ္ယာန္အသင္းေတာ္ရဲ႕ သင္းေထာက္ဆရာ ဦးဒြမ္ေဒါ့ေနာင္လတ္ (၆၅) ႏွစ္နဲ႔ ဓမၼဆရာ ဦးလန္းေဂ်ာ္ဂမ္ဆိုင္း (၃၅) ႏွစ္တို႔ကို ဘယ္မွာထိန္းသိမ္းထားသလဲ၊ သူတို႔ရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေန ဘယ္လိုရွိသလဲ ဆိုတာေတြကို ျမန္မာအစိုးရဘက္က အျမန္ဆံုး သတင္းထုတ္ျပန္ေပးဖို႔ နယူးေယာက္အေျခစိုက္ HRW လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႔ နဲ႔ Fortify Rights-လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔တို႔ ပူးေပါင္းၿပီး မေန႔ အဂၤါေန႔က ေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

သူတို႔ႏွစ္ဦးကို ျမန္မာတပ္မေတာ္ဘက္က ဖမ္းဆီးထားတာ မဟုတ္ေၾကာင္းနဲ႔ KIA ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္က ေခၚေဆာင္သြားတာျဖစ္ေၾကာင္း သမၼတ႐ံုးရဲ႕ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဦးေဇာ္ေဌးက ဇန္န၀ါရီလ (၁၀) ရက္ေန႔က တုံ႔ျပန္ေျပာၾကားခဲ့ေပမဲ့ ဒီတုံ႔ျပန္ခ်က္မွာ ခိုင္လံုတဲ့ အေထာက္အထားေတြ ေဖာ္ျပမထားဘူးလို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

အခုလို အရပ္သား ဘာသာေရးဆရာႏွစ္ဦး ေပ်ာက္ဆံုးေနတဲ့ျဖစ္ရပ္မွာ ျမန္မာစစ္တပ္က ပတ္သက္ေနတယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စဲြခ်က္ေတြ ရွိေနတဲ့အေပၚ အစိုးရဘက္က အေလးအနက္ထား ကိုင္တြယ္ စံုစမ္းၿပီး မွန္မွန္ကန္ကန္ သတင္းထုတ္ျပန္ဖို႔ လိုအပ္ေနေၾကာင္း HRW အာရွေရးရာတာ၀န္ခံ Brad Adams က ေျပာပါတယ္။

“သမၼတရံုးေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဦးေဇာ္ေဌးရဲ႕ ျငင္းဆိုခ်က္ဟာ က်ေနာ္တို႔အတြက္ ယုတၱိမရွိပါဘူး။ သူက အဲဒီေဒသကလာတဲ့ သတင္းေတြအရလို႔ ဆိုေပမဲ့ တပ္မေတာ္ တဘက္တည္းကိုပဲ ေမးထားတာျဖစ္ ပါတယ္။ တပ္မေတာ္က သူတို႔ မဖမ္းထားဘူးဆိုတဲ့ ျငင္းဆိုတဲ့ အေျဖကိုပဲ ယူၿပီး ဦးေဇာ္ေဌးက တုံ႔ျပန္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကိုၾကည့္ရင္ အရပ္သားႏွစ္ဦး ေပ်ာက္ဆံုးေနၿပီး စိုးရိမ္ရတဲ့ အေျခအေနကို အစိုးရဘက္က အေလးနက္ထား စံုစမ္းတာမ်ဳိး မလုပ္ခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာရမွာပါ။”

ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ ေဒသခံေတြ ေပ်ာက္ဆံုးခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္ အပါအ၀င္ လူေတြ သတ္ျဖတ္တာ၊ မတရားဖမ္းဆီး ႏွိပ္စက္တာ စတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို က်ဴးလြန္တဲ့ မွတ္တမ္း နွစ္ေပါင္း (၆၀) ၾကာ ရွိေနခဲ့တာျဖစ္တာေၾကာင့္ အခုလို အစိုးရရဲ႕ တုံ႔ျပန္ခ်က္မွာ ခိုင္လံုေသခ်ာတဲ့ အေထာက္အထားေတြ မပါ၀င္ဘူးလို႔ သူတို႔ဘက္က ေျပာေနရတာျဖစ္ေၾကာင္း Brad Adams က ဆိုပါတယ္။

အခုလို အသင္းေတာ္က ဘာသာေရးဆရာႏွစ္ဦး ေပ်ာက္ဆံုးေနဆဲ အမႈနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အျမန္ဆံုး စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔ ကခ်င္ႏွစ္ျခင္းခရစ္ယာန္အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ KBC က ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတထံ ဇန္န၀ါရီလ (၉)ရက္ေန႔ ရက္စဲြနဲ႔ တင္ျပထားပါတယ္။

ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ေနဆဲ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ တပ္မေတာ္ဘက္က လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ စဲြခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အခု အရပ္အသားအစိုးရလက္ထက္မွာလည္း စံုစမ္းေျဖရွင္း အေရးယူ ႏိုင္ျခင္းမရွိေသးတဲ့အတြက္ အေျခအေနေတြဟာ ပိုၿပီး စိုးရိမ္စရာျဖစ္ေနေၾကာင္း ေဟာင္ေကာင္ အေျခစိုက္ အာရွလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာတာ၀န္ခံ ဦးမင္းလြင္ဦး ကေျပာပါတယ္။

“အခု သင္းေထာက္ဆရာႏွစ္ဦး ေပ်ာက္သြားတဲ့ကိစၥမွာလည္း တပ္မေတာ္ဘက္ကေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဒါမွမဟုတ္လို႔ရွိရင္ KIA ဘက္ကေသာ္လည္းေကာင္း ဘယ္ဘက္က ဖမ္းမွန္းေတာ့ မသိဘူးေပါ့ေလ၊ အမ်ားဆံုးျဖစ္ႏုိင္ေခ်ရွိတာကေတာ့ ယခင္ကလည္း လုပ္ခဲ့ဖူးတဲ့ အစဥ္အလာေတြရွိေလေတာ့ တပ္မေတာ္စစ္ေၾကာင္းကေန ေခၚယူဖမ္းဆီးၿပီးေတာ့ ေပ်ာက္ဆံုးသြားတယ္ဆိုၿပီး အခု အေျပာမ်ားေနၾကတာေပါ့ေလ။ အဲေတာ့ ဒီလိုျဖစ္တဲ့ကိစၥေတြက အခုမွ မဟုတ္ပါဘူး။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားလည္း ၾကာပါၿပီ။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားလည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲေတာ့ ျပည္တြင္းစစ္ကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို စစ္တပ္ကေန က်ဴးလြန္ေနတယ္။ က်ဴးလြန္ေနတဲ့လူေတြကို တုိင္ရင္လည္း တုိင္တဲ့သူေတြ ဖမ္းဆီးအေရးယူခံရတယ္။ ဒါ အရင္တုန္းကေပါ့ေနာ္။ အခုက်ေတာ့ တုိင္ဖို႔ေတာင္မွ အမႈဖြင့္ဖို႔ေတာင္မွ ေနရာမရွိတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးျဖစ္ေနတယ္ဆုိတာကို က်ေနာ္တုိ႔ ျမင္ရတယ္။ ဒါကေတာ့ အလြန္ စိုးရိမ္စရာေကာင္းတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

ေပ်ာက္ဆံုးေနတဲ့ ကခ်င္ ဘာသာေရးဆရာႏွစ္ဦးလံုးဟာ ႏို၀င္ဘာနဲ႔ ဒီဇင္ဘာလေတြမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ မံုးကိုးေဒသက တိုက္ပဲြအေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သတင္းမီဒီယာေတြကို လိုက္လံ ျပသ ေျပာျပခဲ့သူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ႏွစ္ဦးကို ဒီဇင္ဘာလ (၂၄) ရက္ေန႔မွာ ဗ်ဴဟာမွဴးက ဆင့္ေခၚတဲ့အတြက္ စစ္တပ္ရွိရာ ဗ်ဴဟာကုန္းကို သြားခဲ့ၿပီးေနာက္ ေပ်ာက္ဆံုးေနေၾကာင္း သမၼတ ဆီကိုေပးပို႔တဲ့ KBC ရဲ႕စာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ သူတို႔ႏွစ္ဦးေပ်ာက္ဆံုးမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သက္ဆိုင္ရာ ရဲစခန္းကို အေၾကာင္းၾကား တိုင္ၾကားခဲ့ေပမယ့္ အခုခ်ိန္ထိ ဘာမွ အေၾကာင္းမထူးဘူးလို႔ KBC က ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG