သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တရုတ္ႏိုင္ငံက လက္မခံဘဲ ေမာင္းႏွင္ထုတ္ခံရတဲ့ ကခ်င္စစ္ေရွာင္ဒုကၡသည္ ၂၀၀၀ေလာက္ဟာ အခုအခါမွာ မဂါယန္အနီးက စခန္းတခုမွာ ခိုလႈံေနၾကၿပီး ရာသီဥတုျပင္းထန္တာေၾကာင့္ က်န္းမာေရးအတြက္ စိုးရိမ္ရသလို စားနပ္ရိကၡာလည္း ျပတ္လပ္မယ္အေျခအေနရိွေနေၾကာင္း ဒုကၡသည္အေရးကူညီသူတဦးက ေျပာပါတယ္။ ဒါအျပင္ စစ္ေရွာင္စခန္းက ကေလးငယ္ေတြရဲ့ ပညာသင္ၾကားေရးဟာလည္း ရပ္ဆုိင္းေနေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ ဒီသတင္းကိုေတာ့ ဗီအုိေအျမန္မာပိုင္းရဲ့သတင္းေထာက္ ကိုမုိးေဇာ္က တင္ျပထားပါတယ္။

ဇန္န၀ါရီလအတြင္းက တရုတ္ျပည္ဘက္ကိုတိမ္းေရွာင္ခဲ့တဲ့ ကခ်င္စစ္ေရွာင္ဒုကၡသည္ IDP ေတြဟာ တရုတ္အာဏာပုိင္ေတြက လက္မခံခဲ့တဲ့ေနာက္ အခုအခါမွာ မဂါယန္နဲ႔ ပါေဂ်ာင္အၾကားက ရွအစ္ယန္ စခန္းမွာ ခိုလႈံေနၾကပါတယ္။

လက္ရိွ စစ္ေရွာင္ျပည္သူေတြရဲ့အေျခအေနကို သူတုိ႔ကို ကူညီေပးေနတဲ့စုေပါင္းအဖဲြ႔က ေျပာခြင့္ရသူ ကိုဂြန္ရွာေအာင္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“အမ်ားစုက ရွအစ္ယန္လို႔ေခၚတဲ့ေနရာကို ေရာက္ေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ လူဦးေရကေတာ့ ၁၈၀၀ ၀န္းက်င္ေလာက္ေ၇ာက္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။အဲဒီမွာ ယာယီတဲေတြထိုးၿပီးမွ ခိုလံုေနတာျဖစ္ပါတယ္။”

စစ္ေရွာင္ဒုကၡသည္တခ်ိဳ႔ဟာ တရုတ္ႏိုင္ငံဖက္က မိတ္ေဆြေတြ၊ ေဆြမ်ိဳးေတြ ရိွရာကို သြားေရာက္ခုိလႈံတာရိွသလို တခ်ိဳ႔ကေတာ့ ျမစ္ၾကီးနား၊ ၀ိုင္းေမာ္ၿမိဳ႔ေတြမွာရိွတဲ့ စစ္ေရွာင္စခန္းေတြကို ခိုလႈံေနတာလည္းရိွေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

ေလာေလာဆယ္ ရွအစ္ျပန္စခန္းမွာရိွတဲ့ ျပည္သူေတြဟာ ျပင္းထန္တဲ့ အေအးဒဏ္ကို ခံစားေနရၿပီး စားနပ္ရိကၡာအတြက္လည္း စိုးရိမ္ေနရေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

“ေဆာင္းတြင္းကာလျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အဲဒီေနရာေဒသဟာ အင္မတန္မွ ေအးတဲ့ေနရာျဖစ္ပါတယ္။ အခုအေနအထားမွာက်ေတာ့ ယာယီတဲထိုးၿပီးမွ ေနေနရတဲ့အေနအထားဆိုေတာ့ ဒီ IDP ေတြအတြက္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈအပိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ေတာ္ေတာ္ စိုးရိမ္စရာလိုတယ္ေပါ့ေနာ္၊ ဖ်ားတာနာတာမ်ားတဲ့အေနအထားမွာ ရွိတယ္၊ တဖက္မွာလည္း သူတို႔အတြက္ စားနပ္ရိကၡာေတြကလည္း ျပတ္လက္လာႏိုင္တဲ့ အေနအထားရွိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အဲဒါလည္းစိုးရိမ္တာျဖစ္ပါတယ္။ ကေလးေတြလည္း အတန္းတင္ စာေမးပြဲနီးလာတဲ့အခါမွာ ဒီလိုေက်ာင္းလည္း မဆက္ႏိုင္တဲ့ အေနအထားျဖစ္ေနေတာ့ အဲဒီအပိုင္းမွာလည္း က်ေနာ္တို႔ စိုးရိမ္ေနတဲ့အပိုင္းေတြရွိပါတယ္။”

ၿပီးခဲ့တဲ့လကုန္ပိုင္းကေတာ့ တရုတ္ႏိုင္ငံဖက္က ကခ်င္လူမ်ိဳးေတြက ေစာင္နဲ႔ အေႏြးထည္ေတြ၊ အမိုးအကာေတြ လႈဒါန္းခဲ့ေပမဲ့ ေလာက္ငမႈမရိွေၾကာင္း သတင္းေတြထြက္ေပၚခဲ့ပါတယ္။

ရွအစ္ယန္စခန္းကိုေရာက္ရိွေနသူေတြဟာ ဒီဇင္ဘာလလယ္ပိုင္းက ျဖစ္ပြားတဲ့ ဂီဒြန္နဲ႔ လုိင္ေဖာင္စခန္းအနီးတုိက္ပဲြေတြေၾကာင့္ ဇိုင္းေအာင္နဲ႔ ေခါင္ေရွာင္ IDPစခန္းေတြက တိမ္းေရွာင္လာသူေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစခန္းေတြမွာ လက္နက္ၾကီးက်ည္ေတြက်ေရာက္တာေၾကာင့္ တရုတ္ႏိုင္ငံဖက္ကို တိမ္းေရွာင္ခဲ့ေပမဲ့ တရုတ္အစိုးရက အ၀င္မခံတာေၾကာင့္ လက္ရိွ ရွအစ္ယန္စခန္းကို ခုိလႈံေနထုိင္ေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီရက္ပုိင္းေတြအတြင္းမွာေတာ့ ကခ်င္ျပည္နယ္ အတြင္းမွာ တိုက္ပဲြေတြအတန္ငယ္ၿငိမ္သက္ေနသလို အစိုးရနဲ႔ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖဲြ႔ KIO အၾကားမွာ သီးသန္႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးဖုိ႔ ကမ္းလွမ္းလာတာေတြ ရိွေနပါတယ္။

အစုိးရဖက္က ကမ္းလွမ္းလာတဲ့အေျခအေနနဲ႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမယ့္ အလားအလာကိုေတာ့ KIO ရဲ့ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရိွသူ ဒု ဗုိလ္မႈးၾကီး ေနာ္ဘူက အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ေတြ႔ဆံုဖို႔ေခၚတာမဟုတ္ပါဘူး၊ ေတြ႔ဆံုလိုရင္ေတာ့ ေတြ႔ဆံုလို႔ရပါတယ္ ၊ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းၾကားတဲ့စာျဖစ္ပါတယ္။ KIO ဘက္ကလည္း သီးသန္႔ေတြ႔ဖို႔အစီအစဥ္ကေတာ့ အခုေလာေလာဆယ္မရွိေသးဘူး။ တကယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီ UNFC အဖြဲ႔၀င္ျဖစ္တဲ့အတြက္ UNFCေဆြးေႏြးမႈအတိုင္းပဲ သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ DPN ရဲ႕လမ္းေၾကာင္းေပါ့ အဲဒါနဲ႔ ပဲ က်ေနာ္တို႔ သြားဖို႔ ရွိပါတယ္။ တကယ္လို႔မ်ား KIO နဲ႔ပဲ သီးသန္႔ေတြ႔လာဖို႔ ကိစၥေတြရွိရင္ေတာ့ ဒါကေတြ႔ဖို႔ရွိပါတယ္၊ ဒါေပမယ့္ အခုေလာေလာဆယ္ကေတာ့ ေတြ႔ဖို႔ အစီအစဥ္ကေတာ့ မရွိပါဘူး။”

KIO အဖဲြ႔ဟာ အပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္ NCA ကို လက္မွတ္မထိုးေသးတဲ့ ညီညြတ္ေသာတုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ UNFC မွာ ပါ၀င္ၿပီး UNFCက ဖဲြ႔စည္းထားတဲ့ DPN ေခၚ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးေရးအဖဲြ႔က အစိုးရရဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္နဲ႔ ေဆြးေႏြးေနတာျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ လကုန္ပိုင္းကလည္း DPN အဖဲြ႔ဟာ ႏိုင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ေဆြးေႏြးဖို႔ သတင္းေတြထြက္ေပၚခဲ့ေပမဲ့ ေတြ႔ဆံုႏိုင္တာေတာ့ မရိွပါဘူး။

ဒီလကုန္ပိုင္းမွာေတာ့ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ -၂၁ရာစုပင္လံု ဒုတိယအၾကိမ္ျပန္လည္က်င္းပဖုိ႔ ရိွေနၿပီး NCA လက္မွတ္မထုိးေသးတဲ့ အဖဲြ႔ေတြ ထဲက ဘယ္အဖဲြ႔ေတြကို ဖိတ္ၾကားၿပီး ဘယ္အဖဲြ႔ေတြ တက္ေရာက္မယ္ဆုိတာေတာ့ တိတိက်က် မသိေသးပါဘူး။ ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းေဒသဖက္မွာေတာ့ တအာင္း-ပေလာင္တပ္၊ ကိုးကန္႔တပ္ဖဲြ႔ေတြနဲ႔ အစိုးရတပ္မေတာ္ၾကားမွာေတာ့ ဒီရက္ပိုင္းေတြမွာ တုိက္ပဲြေတြ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားေနဆဲ ရိွပါတယ္။

XS
SM
MD
LG