သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေရြးေကာက္ပဲြေစာင့္ၾကည့္ေရး လူငယ္အဖဲြ႔ေတြ လည္း ပါဝင္


၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္း မဲေရတြက္စဥ္။ (ဧၿပီ ၁၊ ၂၀၁၂)

လာမယ့္ ႏို၀င္ဘာလ ေရြးေကာက္ပြဲ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တမႈ ရွိေစဖို႔ အတြက္ ျပည္တြင္းျပည္ပ အဖြဲ႔အစည္းေတြ အေတာ္မ်ားမ်ား က ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာဖို႔ ျပင္ဆင္ေနၾကတဲ့အထဲ လူငယ္အဖြဲ႔အစည္းေတြ လည္း ပါ၀င္လာေနပါတယ္။ လူငယ္ေတြၾကား ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အသိပညာေပးမႈ အားနည္းခဲ့ တာေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္မႈေတြမွာ လူငယ္အမ်ားစုရဲ႕ စိတ္ပါ၀င္စားမႈ ရဖို႔ ခက္ခဲေနတုန္းပဲလို႔ ဦးေဆာင္ႀကိဳးပမ္းေနသူတခ်ိဳ႕က ေျပာပါတယ္။ လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေရးမွာ ဘယ္ေလာက္ထိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ပါ၀င္ႏုိင္မလဲ ဆုိတာကိုေတာ့ မခင္ျဖဴေထြးက ဆက္သြယ္ေမးျမန္း တင္ျပထားပါတယ္။

ရန္ကုန္လူငယ္ကြန္ရက္
ရန္ကုန္လူငယ္ကြန္ရက္

တႏိုင္ငံလံုးဆုိင္ရာ လူငယ္ေတြရဲ႕ ပူးေပါင္းပါ၀င္မႈနဲ႔ လာမယ့္ ႏို၀င္ဘာလ ေရြးေကာက္ပြဲ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တေစဖို႔အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈေတြ လုပ္သြားဖို႔ အမ်ိဳးသားလူငယ္ကြန္ဂရက္က ႀကိဳးပမ္းေနတာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတ၀ွမ္းက အသက္ ၁၈ ႏွစ္ကေန ၃၅ ႏွစ္ၾကား လူငယ္ေတြကို ေရြးေကာက္ပြဲ အသိပညာျဖန္႔ေ၀တဲ့ လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္မႈေတြမွာ ပါ၀င္လာေအာင္ အမ်ိဳးသားကြန္ဂရက္အဖြဲ႔၀င္ျဖစ္တဲ့ ရန္ကုန္လူငယ္ကြန္ရက္က လတ္တေလာမွာ လူငယ္ေစတနာ့၀န္ထမ္းေတြကို ဖိတ္ေခၚေနၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲေန ႔မွာ ေစာင့္ၾကည့္မႈေတြ လုပ္သြားဖို႔ ျပင္ဆင္ေနတယ္လို႔ ရန္ကုန္လူငယ္ကြန္ရက္က တာ၀န္ခံတဦးျဖစ္တဲ့ မသဥၹာရႊန္းလဲ့ရည္ က ေျပာပါတယ္။

"က်မတို႔ အဓိက လုပ္မယ့္ Project က ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မွာ အဓိက ေလ့လာဆန္းစစ္မွာျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီေန႔မွာ က်မတို႔လုပ္ေဆာင္မွာေတြက မဲရံုေလ့လာေစာင့္ၾကည့္တာအျပင္ကို မဲေပးသူလူငယ္ေတြကို သူတို႔ေတြအျမင္ေတြဘာေတြရွိသလဲ၊ သူတို႔ရဲ႕ အေတြးေတြဘယ္လိုရွိသလဲ။ သူတို႔ဘာေၾကာင့္ လာေပးရတာလဲ စသျဖင့္ ဒီလိုစစ္တမ္းမ်ိဳးေတြလည္း ပူးေပါင္းပါ၀င္သြားမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒါလူငယ္ကို အေျချပဳၿပီးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လုပ္တာမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ က်မတို႔ သင္တန္းေတြလည္း ေပးသြားဖို႔ရွိတယ္။ ေနာက္ပါ၀င္လာမယ့္လူငယ္ေတြကိုလည္း ေနာက္ပိုင္းေတြမွာ က်မတို႔ အစီအစဥ္ ေတြ၊ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာလည္း ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ဖိတ္ေခၚသြားမွာေပါ့ေနာ္။

ေမး။ အခုဒီ ေစတနာ့၀န္ထမ္းလာလုပ္မယ့္လူငယ္ေတြရဲ႕capacity အပိုင္းေပါ့ေန။ သူတို႔ေတြအေနနဲ႔ ဘယ္ေလာက္အထိ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေစာင့္ၾကည့္နိုင္တဲ့ အေနအထားျဖစ္ေအာင္ သူတို႔ရဲ႕ စြမ္းရည္အေနအထားပိုင္းကို ဘယ္လိုမ်ိဳးျမင့္တင္ေပးမွာလဲရွင့္။ တကယ္ေကာ သူတို႔က ထိထိေရာက္ေရာက္ေစာင့္ၾကည့္ႏိုင္တဲ့အေနအထားျဖစ္ေအာင္လာလို႔ ဘယ္လိုလုပ္ႏိုင္မလဲ။

ေျဖ။ ။ က်မတို႔ NYC (National Youth Congress) က သင္တန္းေတြေပး သြားဖို႔ရွိပါတယ္။ Yangon Youth Network ကြန္ယက္ကေန ထြက္လာတဲ့ လူငယ္ေတြကလည္း ဒီ NYC လုပ္တဲ့ သင္တန္းေတြမွာ သြားေရာက္ၿပီး တက္ေရာက္မယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီသင္တန္းေတြကေနေပးလာတဲ့ သင္တန္းေပါ့ေနာ္ Check list လိုမ်ိဳး form ေတြေပါ့ေနာ္။ ဘယ္လိုအခ်က္အလက္ေတြကို သတိထားေစာင့္ၾကည့္ရမလဲ။ ဘယ္လိုအခ်က္အလက္ေတြကို သတိထားရမလဲ။ ဘာေတြမက်န္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရမလဲ။ စသျဖင့္ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္ေတြက သင္တန္းေတြမွာ အဓိက ပို႔ခ်ေပးမွာပါ။

ေမး။ ။သင္တန္းေပးတဲ့သူေတြကေရာ ဘယ္သူေတြကလာၿပီး သင္တန္းေပးမွာလဲ။

ေျဖ။ ။ အမွန္အတိုင္းေျပာရင္ က်မတို႔ NYC က ရရွိထားတဲ့ ဒီ Project ကုိ National Democratic Institute လို႔ေခၚတဲ့ အေမရိကန္အေျခစိုက္ ဒီေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ အသိပညာေပးလုပ္တဲ့ Project ကေန ေထာက္ပံုမႈေတြ ရရွိထားတာျဖစ္သလို နည္းပညာပိုင္းေတြလည္းအမ်ားႀကီး ႏိုင္ငံတကာ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြကေန နည္းပညာပိုင္းအကူအညီေတြလည္း အမ်ားႀကီးရထားပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အဲဒါေတြနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အသင့္ေတာ္ဆံုးအေျခအေန လူငယ္ေတြအတြက္ကို ရင္းႏွီးကၽြမ္း၀င္မႈအေကာင္းဆံုးအေျခအေန ေတြကို ဖန္တီးၿပီးေတာ့ လုပ္ရမယ္လို႔လဲ ျမင္ပါတယ္။ အဲ့လိုလုပ္ဖို႔လည္း ျပည္တြင္းအေျခအေနကို အေျခခံၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံတကာက နည္းပညာေတြနဲ႔ ေပါင္းစပ္ၿပီးေတာ့ အေကာင္းဆံုးလူငယ္ေတြေပါ့ေနာ္၊ Data အခ်က္အလက္ကို တိတိက်က်နဲ႔ ခိုင္ခိုင္မာမာ အခ်က္အလက္ေတြကို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ နဲ႔ နည္းစနစ္ေတြအမ်ားႀကီးသံုးသြားဖို႔ရွိပါတယ္။

ေမး။ ။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ တရား၀င္ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ ရဖို႔အတြက္ သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြဆီကေန တရား၀င္ ခြင့္ျပဳခ်က္ ရထားပါသလား။

ေျဖ။ ။ က်မတို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ဆီကေန တရား၀င္စာေပါ့ေနာ္၊ register စာရထားတယ္၊ အဲဒီစာကို အေျခခံၿပီး ကိုယ္တိုင္တိုင္းေဒသအလိုက္မွာ လြတ္လပ္စြာနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈရဖို႔အတြက္ကို ေသခ်ာေအာင္လုပ္ရပါတယ္။

ေမး။ ။ အခုလက္ရွိ အခက္အခဲေတြရင္ဆိုင္ေနရတာေတြကေရာ ဘာေတြရွိပါသလဲ။

ေျဖ။ ။ အခက္အခဲကေတာ့ လူငယ္ေတြၾကားထဲမွာ ဒီ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာတယ္ဆိုတာကသူတို႔ေခါင္းထဲမွာ အေရးတႀကီးမခံစားေနရဘူးေပါ့ေနာ္။ ပိုဆိုးတာက လူအားလံုးကို ေခၚတာမဟုတ္ဘဲနဲ႔ အသက္အရြက္ကန္႔သက္ၿပီးေခၚတာျဖစ္တယ္။ ၃၅ ႏွစ္ေအာက္ကိုပဲ က်မတို႔ အဖြဲ႔နဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးေခၚတာျဖစ္ေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ ခက္ခဲတယ္ေပါ့ေနာ္။ စာေမးပြဲေတြ ရွိၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕လူငယ္ေတြဆိုရင္လည္း သိပ္ၿပီးေတာ့ စိတ္မ၀င္စားၾကဘူး။ အဲဒီေန႔ေတာင္ မဲေပးဖို႔ မေသခ်ာတဲ့ လူငယ္ေတြမ်ားတယ္လို႔ ခံစားရတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒါကို က်မတို႔လည္း အတက္ႏိုင္ဆံုး လူငယ္ေတြၾကားထဲမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ ဘာေၾကာင့္သူတို႔က ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာဖို႔ ပါ၀င္သင့္သလဲ၊ ဘယ္လိုအခန္းကဏေတြမွာ ပါ၀င္သင့္သလဲ ဆိုတာကို အၿမဲ ပညာေပးဖို႔ ႀကိဳးစားရတယ္ေပါ့ေနာ္။ အရင္ဆံုး ပညာေပးတဲ့ အဆင့္ဆင့္ကို အရင္သြားရတဲ့ သေဘာျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒါၿပီးေတာ့မွ ကိုယ့္ project ေတြမွာ ပါ၀င္ဖို႔ေျပာရတာ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီအပိုင္းက နဲနဲခက္ခဲတယ္။ လူငယ္ေတြရဖို႔အတြက္လည္း အခ်ိန္မွီ အမ်ားႀကီး ႀကိဳးစားေနရပါတယ္လို႔။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးကို အကဲစမ္းမယ့္ ႏို၀င္ဘာေရြးေကာက္ပြဲကို အမ်ားက အနီးကပ္ အာ႐ံုစိုက္ ေစာင့္ၾကည့္ေနတာပါ။ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ၾကည့္ႏုိင္ဖို႔ ျပည္တြင္းအဖြဲ႔အစည္းေတြ အေတာ္မ်ားမ်ားက ျပင္ဆင္ေနၾကတာ ရွိသလို၊ ႏုိင္ငံတကာက ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္သူေတြ အေနနဲ႔ကေတာ့ အေမရိကန္အေျခစိုက္ ကာတာစင္တာအဖြဲ႔ႀကီးနဲ႔ ဥေရာပသမဂၢ ႏွစ္ဖြဲ႔ကိုပဲ ျမန္မာအစိုးရက တရား၀င္ဖိတ္ေခၚထားတာ ရွိပါတယ္။

XS
SM
MD
LG