သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာျပည္မွာ ႏိုုင္ငံျခားေငြေၾကးေစ်းကြက္ ေပၚေပါက္ေရးနဲ႔ ေငြလဲႏႈန္း တရားဝင္သတ္မွတ္ေရးကို ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း အစိုးရသတင္းမီဒီယာမွာ ဇူလိုင္လ (၂၃) ရက္ေန႔က ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ေငြလဲႏႈန္း အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိပါတယ္။ တစ္ေဒၚလာ (၆) က်ပ္နဲ႔ ေငြလဲႏႈန္း အစိုးရက သတ္မွတ္ထားတာ အႏွစ္ (၃၀) ေက်ာ္ပါၿပီ။ ဒါေပမဲ့ ကာလေပါက္ေစ်းဟာ အစိုးရႏႈန္းထက္ အဆေပါင္းမ်ားစြာ ျမင့္မားပါတယ္။ အခြန္ေကာက္ယူရာမွာသံုးတဲ့ ေငြလဲႏႈန္း၊ ေဟာ္တယ္မွာသံုးတဲ့ ေငြလဲႏႈန္း၊ ေငြလဲသူ (money changer) သံုးတဲ့ႏႈန္း၊ FEC (Foreign Exchange Currency) ဝယ္ယူတဲ့ ေငြဖလွယ္ႏႈန္းစသျဖင့္ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိပါတယ္။

ဒီလုိ စင္ၿပိဳင္ေငြလဲႏႈန္း အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိေနတာဟာ ေစ်းကြက္နဲ႔ ေစ်းႏႈန္းကို ကေမာက္ကမျဖစ္ေစၿပီး ကုန္က်စရိတ္ ႀကီးမားေစတယ္လို႔ ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီစနစ္ေၾကာင့္ စစ္အုပ္စုအသိုင္းအဝိုင္း အက်ဳိးခံစားေနရတဲ့အတြက္ ေစ်းကြက္သေဘာအတိုင္း ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ေငြလဲႏႈန္းကို အခြင့္ထူးခံ လူတန္းစားက လက္ခံႏိုင္ပါ့မလားဆိုတာ စဥ္းစားစရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ လက္ရွိေငြလဲစနစ္ဟာ အစိုးရကို အယံုအၾကည္ကင္းမဲ့ေစတဲ့ အခ်က္တခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ႏိုင္ငံျခားက ျမန္မာအလုပ္သမားက ၾကားပြဲစား/ၾကားလူကိုသံုးတဲ့ ဟြန္ဒီ (Hundi) စနစ္ကိုသာ ယံုၾကည္ၾကပါတယ္။ ဥပမာ ဘန္ေကာက္မွာ အလုပ္လုပ္သူက ရန္ကုန္က မိသားစုကို ေငြပို႔ခ်င္ရင္ ဘန္ေကာက္ ဟြန္ဒီကတဆင့္ ပို႔ပါတယ္။ ဟြန္ဒီအခ်င္းခ်င္း ခ်ိတ္ဆက္ထားတာမို႔ ဘန္ေကာက္မွာ ဘတ္ေငြေပးလုိက္ရင္ ရန္ကုန္မွာ က်ပ္ေငြထုတ္ယူႏိုင္ပါတယ္။ ေငြလႊဲခကိုေတာ့ ေငြဖလွယ္ႏႈန္းထဲ ထည့္ၿပီးသားမို႔ ေပးစရာမလိုပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဘန္ေကာက္ ဟြန္ဒီမွာ ဘတ္ေငြေတြ ပံုလာၿပီး ရန္ကုန္ ဟြန္ဒီမွာ က်ပ္ေငြ နည္းသြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလိုမျဖစ္ေအာင္ ဘန္ေကာက္ ဟြန္ဒီဟာ ရန္ကုန္ကမွာတဲ့ ပစၥည္းကို ပို႔ေပးပါတယ္။ ဘဏ္တိုက္ကတဆင့္ ေငြလႊဲတာမဟုတ္တဲ့အတြက္ ျမန္မာျပည္ကို ေဒၚလာေငြ ေရာက္မလာတာေၾကာင့္ ဗမာအစုိးရ အက်ဳိးမခံစားရဘူးလို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

FEC ေခၚ ေဒၚလာအတု သံုးဖို႔ စီစဥ္ထားတာဟာလည္း အစိုးရစားကြက္တခု ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္တြင္းမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာအသံုးျပဳတာကို လက္မခံဘဲ၊ အစိုးရထုတ္တဲ့ FEC ေဒၚလာအတုကို သံုးခြင့္ျပဳပါတယ္။ အရင္ကဆိုရင္ ႏိုင္ငံျခားခရီးသည္ ေရာက္လာတာနဲ႔ သတ္မွတ္ထားတဲ့ FEC ကို ဝယ္ရပါတယ္။ ၂၀၀၃ ေရာက္မွ ဒီ မဝယ္မေနရစနစ္ကို ရုတ္သိမ္းလိုက္ပါတယ္။ ေလယာဥ္လက္မွတ္၊ ႏိုင္ငံျခားပစၥည္း စတာေတြကို ဝယ္ယူရာမွာလည္း FEC ကို သံုးႏိုင္ပါတယ္။ အေမရိကန္ေဒၚလာ ျပည္သူေတြသံုးတာကို တရားမဝင္ဘူးလို႔ အစိုးရက သတ္မွတ္ေပးမယ့္ အလြတ္ေစ်းကြက္မွာ အေမရိကန္ေဒၚလာကိုသာ တန္ဖိုးထားၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ FEC ဟာ ေဒၚလာေလာက္ ေစ်းမရပါဘူး။ ေဒၚလာကို FEC နဲ႔လဲၿပီး သံုးေနရတဲ့ ႏိုင္ငံျခားအမႈထမ္းေတြဟာ အၿမဲတမ္းအရႈံးေပၚေနပါတယ္။ FEC ကုိ သံုးလာတာ (၁၈) ႏွစ္ ရွိေနပါၿပီ။ ေငြလဲႏႈန္းအမ်ဳိးမ်ဳိးသံုးတာ အဂတိလိုက္စားမႈကို အားေပးသလုိ ျဖစ္ေနပါတယ္။

၂၀၀၈ မွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ နာဂစ္ေလေဘးမွာ ႏိုင္ငံျခားကယ္ဆယ္ေရးဝန္ထမ္းေတြဟာ ေဒၚလာကို FEC နဲ႔လဲၿပီး သံုးၾကရတဲ့အတြက္ ေဒၚလာ (၁၀) သန္းေက်ာ္ ဗမာအစိုးရ အျမတ္ထြက္သြားေၾကာင္း သိရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က အျပင္ေစ်းကြက္မွာ တေဒၚလာ က်ပ္တေထာင္ေက်ာ္ေစ်း ရွိေနေပမယ့္ FEC ဟာ ရွစ္ရာဝန္းက်င္မွာသာ ေစ်းရွိတာေၾကာင့္ FEC ဝယ္သံုးသူဟာ အရံႈးေပၚေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ FEC တစ္ေဒၚလာဟာ အေမရိကန္ တစ္ေဒၚလာနဲ႔ တန္ဖိုးတူညီတယ္လို႔ ဆုိေပမယ့္ အစိုးရပိုင္ ႏိုင္ငံျခားေငြဖလွယ္ေရးဘဏ္မွာ သြားလဲရင္ FEC ဟာ ေဒၚလာေပါက္ေစ်းထက္ အၿမဲတမ္းနည္းေနပါတယ္။ ၁၉၉၃ ကစၿပီး ျပည္တြင္းသံုးအတြက္ (၁၀) ေဒၚလာ၊ (၅) ေဒၚလာ နဲ႔ (၁) ေဒၚလာ တန္ဖိုးနဲ႔ ညီွမွ်တဲ့ FEC ေငြစကၠဴ (၃) မ်ဳိး ထုတ္ေဝထားပါတယ္။ ကမာၻ႔လွည့္ခရီးသည္လုပ္ငန္း၊ ႏိုင္ငံျခားအဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ ကုမၼဏီအမႈထမ္းေတြထဲမွာ FEC နဲ႔ လစာရၾကသူေတြ ရွိပါတယ္။

ဗမာအစိုးရအသံုးစရိတ္မွာ အၿမဲတမ္း လိုေငြျပေနပါတယ္။ ဓါတ္ေငြ႔ေရာင္းရလို႔ ေဒၚလာေတြ သန္းေပါင္းေထာင္ခ်ီၿပီး ဝင္လာလည္း လိုေငြျပတုန္းပါ။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ဓါတ္ေငြ႔ေရာင္းလို႔ရတဲ့ ေဒၚလာကို (၆) က်ပ္ႏႈန္းနဲ႔တြက္ၿပီး စာရင္းျပထားလို႔ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာ့စီးပြားေရးေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔က ေဘာဂေဗဒပညာရွင္ Dr. Sean Turnell က ဆိုပါတယ္။ ဥပမာ ၂၀၀၆/၂၀၀၇ ဘ႑ာေရးႏွစ္မွာ ဓါတ္ေငြ႔ေရာင္းလို႔ရတဲ့ ေဒၚလာသန္း (၁၂၅၀) ကို က်ပ္ေငြသန္း (၇၅၀၀) အျဖစ္ စာရင္းျပထားပါတယ္။ ေပါက္ေစ်းနဲ႔တြက္ရင္ က်ပ္ေငြသန္းေထာင္ေပါင္း တသန္းငါးသိန္း (၁၅၀၀၀၀၀) ရွိမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ အစိုးရအသံုးစရိတ္လိုေငြျပမႈကို အနည္းနဲ႔အမ်ား ေျဖရွင္းႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဓါတ္ေငြ႔ကရတဲ့ ေဒၚလာေတြကို အစိုးရဝင္ေငြစာရင္းမွာမျပဘဲ စစ္အုပ္စုရဲ ႔ အထူးရန္ပံုေငြအျဖစ္ သီးသန္႔ဖယ္ထားတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ Dr. Sean Turnell က သံုးသပ္ပါတယ္။

ဓါတ္ေငြ႔ေဒၚလာကို တမင္တကာ (၆) က်ပ္ႏႈန္းနဲ႔တြက္ၿပီး စာရင္းျပတာဟာ နားလည္ရခက္တဲ့ ကြယ္ဝွက္ခ်က္ျဖစ္တယ္လို႔ ဂ်ပန္စီးပြားေရးပညာရွင္ Koji Kubo က ဆိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားေငြလဲႏႈန္းကို မခ်ဳပ္ကိုင္ဖို႔သူက တင္ျပထားပါတယ္။ ယုတိၱမတန္တဲ့ ေငြလဲမႈစနစ္ကို ဖ်က္သိမ္းဖို႔ IMF (International Monetary Fund) အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႔က တုိက္တြန္းေနတာလည္း ၾကၿပီျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG