သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ရဲ ႔ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစစ္တမ္း


သမၼတဦးသိန္းစိန္ နဲ႔ အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ အႀကီးအကဲ Takehiko Nakao

အရပ္သားတပိုင္းအစိုးရရဲ ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး အစီအစဥ္ေအာင္ျမင္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ျပဳျပင္ေရးအရွိန္အဟုန္ ျမွင့္တင္ဖုိ႔ လိုအပ္ေၾကာင္း သံုးသပ္ထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာ (၂၀၀) ေက်ာ္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစစ္တမ္း Unlocking the Potential ကို ADB အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္က လြန္ခဲ့တဲ့ ၾသဂုတ္လက ထုတ္ေဝထားပါတယ္။ ထူးျခားတာကေတာ့ အမ်ဳိးသားစီမံကိန္းနဲ႔ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးမႈဝန္ႀကီး ေဒါက္တာကံေဇာ္ ကပါ အမွာစာေရးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ က ေဝဖန္ဆန္းစစ္ၿပီး အႀကံေပးတာကို ေက်းဇူးတင္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာ ေဝဖန္သံုးသပ္မႈကို ျမန္မာအစိုးရ ႀကိဳဆိုႏိုင္တာဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့အရိပ္လကၡဏာတခု ျဖစ္ပါတယ္။

အျခားအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ထုတ္ျပန္တဲ့ ျမန္မာျပည္ဆုိင္ရာ အစီရင္ခံစာေတြကိုလည္း ADB စစ္တမ္းမွာ ကိုးကားထားပါတယ္။ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးမွာ လိုအပ္တဲ့ ဥပေဒေရးဆြဲရာမွာ ရပိုင္ခြင့္နဲ႔ ျပႆနာေျဖရွင္းမႈကို အထူးအာရံုစိုက္သင့္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေျဖရွင္းရမယ့္ ေျမယာျပႆနာ (၇၀၀) ေက်ာ္ရွိၿပီး လယ္ယာေျမဥပေဒ ရွိေပမယ့္ အဆက္အသြယ္အားကိုးၿပီး အလြဲသံုးစားလုပ္ေနတုန္းပဲလို႔ ဆိုပါတယ္။ လယ္ယာေျမ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္ကို ေရာက္ေနတဲ့ တုိင္စာ (၂၆၀၀၀) ေက်ာ္ရွိၿပီး ျပႆနာေျဖရွင္းႏိုင္တဲ့ အေရအတြက္ အလြန္နည္းေနတာကိုေတာ့ ျပည္တြင္းသတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပပါတယ္။

မိမိလုပ္ရပ္နဲ႔ ေပၚလစီကို တာဝန္ယူမႈ၊ သိသာျမင္သာမႈ၊ စည္းမ်ဥ္းကို ခန္႔မွန္းႏိုင္မႈ စတာေတြဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရယႏၱရားမွာ အေရးတႀကီး ျပဳျပင္ရမွာနဲ႔ လုပ္ရည္ကိုင္ရည္ ျမွင့္တင္ရမွာေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနပါတယ္။ အထက္အမိန္႔ကို နာခံတဲ့ စစ္အစိုးရစနစ္ေအာက္မွာ ေနလာခဲ့တဲ့ အစိုးရဌာနေတြဟာ ညိႇႏိႈင္းလုပ္ကိုင္ဖို႔ အခက္အခဲ ရွိေနပါတယ္။ အာဆီယံႏုိင္ငံေတြမွာ ဝန္ႀကီးဌာန (၂၀) ဝန္းက်င္သာ ရွိေပမဲ့ ျမန္မာမွာ ဝန္ႀကီးဌာန (၃၆) ခု ရွိေနတာမို႔ လုပ္ငန္းမတြင္က်ယ္တာလုိ႔ ဆုိပါတယ္။ ဒီေလာက္ႀကီးမားတဲ့ ဗ်ဴရိုကေရစီယႏၱရားကို စြမ္းရည္ရွိလာေအာင္လုပ္ဖို႔ ခက္ခဲပါတယ္။ စစ္ဗုိလ္အမ်ားအျပား ပါဝင္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျဖစ္လို႔ ဌာနခ်င္း ပူးတြဲလုပ္ေဆာင္မႈ လစ္ဟင္းေနပါတယ္။ စစ္ဗိုလ္နဲ႔ စစ္ဗုိလ္ေဟာင္းေတြရဲ ႔ စြမ္းရည္မွာ အကန္႔အသတ္ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။

ဝန္ႀကီးဌာနအဆင့္မွာ ေပၚလစီညိႇႏိႈင္းေဆာင္ရြက္မႈ အားနည္းတဲ့အတြက္ ပူးတြဲေဆာင္ရြက္ဖို႔ ခက္ခဲပါတယ္။ အမ်ဳိးသားစီမံကိန္းနဲ႔ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးမႈဝန္ႀကီးဌာနနဲ႔ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးဌာနတို႔ ပူးတြဲညႇိႏိႈင္းၿပီး ဘတ္ဂ်က္ေရးဆြဲႏုိင္ၾကသလို က်န္ဝန္ႀကီးဌာနေတြက မလုပ္ႏိုင္ၾကပါဘူး။ စြမ္းအင္ဝန္ႀကီးဌာနနဲ႔ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ဝန္ႀကီးဌာနဟာ သီးျခားစီမံကိန္းေတြ လုပ္ေနေပမဲ့ အခ်င္းခ်င္းညိႇႏိႈင္းမႈ မရွိပါဘူး။ ပညာေရးမွာ ပါဝင္ပတ္သက္ေနတဲ့ ဝန္ႀကီးဌာနေတြကလည္း (၁၂) ခု ရွိပါတယ္။ ဝန္ႀကီးဌာနေတြရဲ ႔ ေပၚလစီကိစၥကို ႀကီးၾကပ္ညိႇႏိႈင္းႏုိင္သူဟာ အမ်ဳိးသားစီမံကိန္းနဲ႔ စီးပြားေရးဝန္ႀကီးဌာန ျဖစ္ေပမဲ့ လုပ္ပိုင္ခြင့္မရွိဘဲ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဗဟိုအစိုးရနဲ႔ ျပည္နယ္ေဒသႀကီး အစိုးရေတြအၾကား ညိႇႏိႈင္းေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔လည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ မရွင္းလင္းရင္ အဂတိလိုက္စားမႈ ႀကီးထြားလာႏိုင္ပါတယ္။

သဘာဝသယံဇာတ၊ စိုက္ပ်ဳိးေရး၊ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းနဲ႔ ခရီးသြားလာေရးလုပ္ငန္းေတြက ျမန္မာ့စီးပြားေရးကို ဦးေဆာင္လိမ့္မယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ လူဦေရ (၇၀) ရာခိုင္ႏႈန္းရွိတဲ့ စိုက္ပ်ဳိးေရးက႑ အထြက္တိုးလာရင္ ဆင္းရဲမႈက်ဆင္းလာၿပီး စီးပြားေရး တိုးတက္ဖြံ႔ၿဖိဳးလာႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဆန္အထြက္ အနည္းဆံုးမွာ ျမန္မာက ဒုတိယလိုက္ေနပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ႔ ဗိယက္နမ္ဟာ ျမန္မာ့ဖက္ အမ်ားႀကီးသာေနပါတယ္။ ဟိုတယ္ခနဲ႔ အျခားစရိတ္စခေတြ ႀကီးျမွင့္လာလုိ႔ ခရီးသြားလုပ္ငန္းမွာ လူႀကိဳက္နည္းမယ့္ အလားအလာကို ေတြ႔ေနရပါတယ္။ တုိးပြားလာတဲ့ ခရီးသြားဦးေရကို ကိုင္တြယ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းမွာ အႀကံဥာဏ္ အားေကာင္းဖို႔ လိုေၾကာင္း အႀကံေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ပညာေရးအစဥ္အလာ ႀကီးမားပါတယ္။ ျမန္မာပညာတတ္ေတြကို ျပည္တြင္းျပည္ပမွာ တခ်ိန္က ရိုေသေလးစားၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ပညာေရးနဲ႔ က်န္းမာေရးကို အႏွစ္ (၅၀) လ်စ္လ်ဴရႈခဲ့တာေၾကာင့္ လူ႔စြမ္းရည္တုိးတက္မႈ ရပ္ဆိုင္းသြားတာဟာ တုိင္းျပည္ရဲ ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈကို ထိခိုက္ေစပါတယ္။ အာရွတုိက္မွာ ပညာေရးအသံုးစရိတ္ အနည္းဆံုးႏိုင္ငံဟာ ျမန္မာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗိယက္နမ္က အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး၊ မေလးရွားက ဒုတိယ၊ ထုိင္းက တတိယ ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက ပညာေရးအသံုးစရိတ္ကို တုိးျမွင့္သံုးေပမယ့္ အာရွတုိက္မွာေတာ့ အနည္းဆံုးအဆင့္ ျဖစ္ေနပါတယ္။

ေကာင္းမြန္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနဲ႔ တုိင္းျပည္စီးပြားေရး တည္ၿငိမ္ေရးကို အေျခခိုင္ေအာင္ ရည္ရြယ္တဲ့ မဟာဗ်ဴဟာ ရွိသင့္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ လူသားရင္းျမစ္တုိးတက္ေရးနဲ႔ အေျခခံအေဆာက္အအံု ေကာင္းမြန္ေရးကိုလည္း တာဝန္ယူရပါလိမ့္မယ္။ ေနရာတကာမွာရွိေနတဲ့ အဂတိလိုက္စားမႈကိုလည္း တုိက္ဖ်က္ဖို႔ လုိပါတယ္။ တုိးတက္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိစၥမွာ အစိုးရအေနနဲ႔ မလုပ္ႏိုင္တာေတြကို လုပ္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားဖို႔လိုအပ္ၿပီး ႏုိင္ငံျခားကၽြမ္းက်င္သူမ်ားကို ေခၚသင့္ရင္လည္း ေခၚရမွာျဖစ္ေၾကာင္း အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဘဏ္ရဲ ႔ ၾသဂုတ္လထုတ္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစစ္တမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG