သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တစ္ဖြဲ႕က၀င္မယ့္ မဲဆႏၵနယ္ေျမကို တစ္ဖြဲ႕က ေရွာင္ရွားျပီး ျပည္နယ္ တစ္ခုလံုးမွာ ႏွစ္ဖြဲ႕ စုေပါင္း မဲဆြယ္စည္းရံုးတာမ်ိဳး လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီလို လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ NLD ေထာက္ခံသူနဲ႔ မဟာမိတ္ တိုင္းရင္းသားပါတီ ေထာက္ခံသူေတြ မဲမကြဲျပားပဲ အႏုိင္ရဖို႔ ေသျခာသေလာက္ အေျခအေန ဖန္တီးႏုိင္ပါတယ္။

အခုဆိုရင္ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပမယ့္ ေန႔ရက္ အတိအက် ေၾကျငာျပီးျဖစ္သလို NLD အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ကလည္း ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မယ္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့ျပီးပါျပီ။ NLD ရဲ႕ သေဘာထားကေတာ့ တစ္ႏုိင္ငံလံုးအႏွံ႕ မဲဆႏၵနယ္ေျမ အားလံုးမွာ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မယ္၊ ေနရာ အမ်ားစုမွာ အျပတ္အသတ္ အႏုိင္ရေအာင္ ၾကိဳးစားမယ္ ဆိုတာပါပဲ။ ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ရာမွာ အျခား ဘယ္ပါတီနဲ႔မွ မဟာမိတ္အျဖစ္ ညွိႏွိဳင္းတုိင္ပင္မွာ မဟုတ္ပဲ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ေက်ာ္ အစိုးရကို အတုိက္အခံလုပ္၊ ေသအတူ ရွင္မကြာ လုပ္ကိုင္ခဲ့တဲ့ CRPP အဖြဲ႕၀င္ တုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြ ၀င္ျပိဳင္မယ့္ ေနရာေတြကိုေတာ့ ေရွာင္ေပးမယ္လို႔ ဆုိထားပါတယ္။ CRPP ဆိုတာ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္တုန္းက ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားျပဳ ေကာ္မတီကို ဆိုလိုတာပါ။ ဒီေလာက္ဆိုရင္ပဲ NLD ရဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဟာမိတ္ နည္းဗ်ဴဟာ ျပည့္စံုပါျပီလား၊ အျခား တုိင္းရင္းသားပါတီေတြကေရာ ဘယ္လို မဟာမိတ္ နည္းဗ်ဴဟာ က်င့္သံုးဖုိ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ ရွိၾကသလဲ၊ NLDရဲ႕ မဟာမိတ္ နည္းဗ်ဴဟာ ဘယ္လို ျဖစ္သင့္သလဲ ဆုိတာ ဒီတစ္ပါတ္ ေဆြးေႏြးတင္ျပသြားပါ့မယ္။

လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲဟာ လႊတ္ေတာ္ သံုးရပ္အတြက္ အမတ္ေတြကို ေရြးခ်ယ္ေပးမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ခုဟာ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္ျဖစ္ျပီး လႊတ္ေတာ္ တစ္ခုကေတာ့ ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္း အဆင့္အတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။ တည္ဆဲ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒအရ ႏုိင္ငံရဲ႕ အထြဋ္အထိပ္ ရာထူးျဖစ္တဲ့ သမၼတ ကို ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက ေရြးခ်ယ္ေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။ သမၼတ ဟာ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရအဖြဲ႕၀င္ ၀န္ၾကီးေတြကို ခန္႔အပ္မွာ ျဖစ္သလို ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္း ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေတြကိုလည္း အဲဒီ သမၼတ ကပဲ ေရြးခ်ယ္ခန္႔အပ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခုရွိတာက သမၼတကို ေရြးေကာက္ခံ အမတ္ထဲကျဖစ္ေစ၊ ေရြးေကာက္ခံ မဟုတ္သူထဲကျဖစ္ေစ ခန္႔အပ္ႏုိင္ေပမယ့္ ျပည္နယ္ နဲ႔ တုိင္း ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ကိုေတာ့ သက္ဆုိင္ရာ ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္း လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြထဲကပဲ ေရြးခ်ယ္ ခန္႔အပ္ဖို႔ ျပဌာန္းထားပါတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင္ ၁၅ ရက္ေန႔ စာရင္းအရ လက္ရွိ ေကာ္မရွင္မွာ မွတ္ပံုတင္ထားျပီးတဲ့ ႏုိင္ငံေရးပါတီ (၉၇) ပါတီ ရွိေနပါျပီ။ ဒီ ပါတီေတြကို ခြဲျခားၾကည့္ရင္ တစ္တုိင္းျပည္လံုးကို ကိုယ္စားျပဳမယ့္ ပါတီၾကီး တစ္ခ်ိဳ႕နဲ႔ ျပည္နယ္ေတြကို ကိုယ္စားျပဳလိုတဲ့ တုိင္းရင္းသားပါတီေတြရယ္လို႔ ႏွစ္မ်ိဳး ခြဲျခားႏုိင္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ တကယ့္ အဓိက အက်ိဳးစီးပြားျခင္းလည္း မတူညီၾကေတာ့ပါဘူး။ NLD လို၊ ျပည္ခုိင္ျဖိဳး လို ပါတီၾကီးမ်ိဳးဟာ တစ္တုိင္းျပည္လံုးကို စီမံခန္႔ခြဲႏုိင္ဖို႔ အတြက္ အစိုးရအာဏာ ရယူလိုၾကပါတယ္။ တနည္းေျပာရရင္ သမၼတ တစ္ေယာက္ေယာက္ကို ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ခ်င္၊ အစိုးရဖြဲ႕ခ်င္ၾကပါတယ္။ ဒုတိယ ရည္မွန္းခ်က္ကေတာ့ တစ္တုိင္းျပည္လံုးဆုိင္ရာ ဥပေဒျပဳေရးကို စိတ္၀င္စားပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားပါတီေတြရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားကေတာ့ အဲလို မဟုတ္ပါဘူး။ အဓိက ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတာ့ ကိုယ့္ပါတီက တစ္ေယာက္ေယာက္ ျပည္နယ္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ တင္ေျမွာက္လိုပါတယ္။ ျပည္နယ္အခြင့္အေရး ပိုရလိုျပီး ျပည္နယ္နဲ႔ ဆုိင္တဲ့ ဥပေဒျပဳေရး လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ခ်င္တာပါ။

ေျပာရရင္ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲ ဆိုတာဟာ အရင္စစ္အစိုးရလက္ထက္က က်င္းပခဲ့တဲ့ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ လံုး၀ မတူပါဘူး။ ၁၉၉၀ တုန္းက ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ တစ္ခုထဲအတြက္ က်င္းပခဲ့တာ ျဖစ္ေလေတာ့ ေနရာ အမ်ားစု ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္၊ အျပတ္အသတ္ အႏုိင္ရထားမွသာ အစိုးရအာဏာ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာေတာ့ NLD ပါတီ သာ ဆုိရင္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္နဲ႔ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ခုေပါင္းအတြက္ ၆၇ ရာခုိင္ႏွဳန္းေက်ာ္ အႏုိင္ရခဲ့ရင္၊ NLD ေျပာခြင့္ရ ဦးဥာဏ္၀င္းေျပာသလို အျပတ္အသတ္ အႏုိင္ရခဲ့ရင္ သမၼတ တင္ေျမွာက္ႏိုင္၊ အစိုးရဖြဲ႕ႏိုင္ရံုတင္မက ျပည္နယ္နဲ႔ တိုင္း ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေတြကိုပါ ခန္႔အပ္ႏုိင္ပါတယ္။ အဓိပၸါယ္ကေတာ့ ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္းလႊတ္ေတာ္ အတြက္ အမတ္ေနရာ နည္းနည္းပဲ ျပိဳင္ျပိဳင္၊ မ်ားမ်ားပဲ ျပိဳင္ျပိဳင္ သိပ္ျပီး မထူးျခားပါဘူး။ နည္းနည္းပဲ အႏုိင္ရရ မ်ားမ်ားပဲ အႏိုင္ရရ ပိုျပီး ထူးမသြားပါဘူး။ အဓိက ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္နဲ႔ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွာ အျပတ္အသတ္ အႏုိင္ရဖို႔ပဲ လိုတာပါ။

တိုင္းရင္းသားပါတီေတြအတြက္ကေတာ့ အဲလို မဟုတ္ပါဘူး။ သက္ဆုိင္ရာ ျပည္နယ္ေတြမွာ အမတ္အမ်ားစု ေရြးခ်ယ္ခံရလိုပါတယ္။ ဖြဲ႕စည္းပံုအရ အမတ္အမ်ားစု ေရြးခ်ယ္မခံရသည့္တုိင္ သမၼတ တင္မယ့္ ပါတီနဲ႔ အေပးအယူလုပ္ျပီး ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေနရာ ေတာင္းယူတာ၊ ျပည္နယ္အတြက္ ဥပေဒ ျပဳတာ၊ ျပည္နယ္အစိုးရ အဖြဲ႕၀င္ေတြအျဖစ္ တာ၀န္ယူတာမ်ိဳး လုပ္ႏိုင္မွာမို႔ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ပါတီၾကီးေတြနဲ႔ တုိင္းရင္းသားပါတီေတြ ျပည္နယ္ေတြမွာ ခုလို အဓိက အက်ိဳးစီးပြားျခင္း မတူတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ မဟာမိတ္ဖြဲ႕ျပီးမွ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္တာ အသင့္ေတာ္ဆံုးပါပဲ။

နမူနာအားျဖင့္ NLD ဟာ ျပည္နယ္ေတြမွာ တိုင္းရင္းသားပါတီေတြနဲ႔ မဟာမိတ္ဖြဲ႕ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ဖုိ႔ ညွိႏွိဳင္းႏုိင္ပါတယ္။ ျပည္နယ္ အမတ္ေနရာ အမ်ားစု တုိင္းရင္းသားပါတီေတြကို ဦးစားေပး ယွဥ္ျပိဳင္ေစျပီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္နဲ႔ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္အတြက္ ေနရာအမ်ားစုကိုေတာ့ အင္န္အယ္လ္ဒီ က အဓိက ၀င္ျပိဳင္ဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ဖြဲ႕က၀င္မယ့္ မဲဆႏၵနယ္ေျမကို တစ္ဖြဲ႕က ေရွာင္ရွားျပီး ျပည္နယ္ တစ္ခုလံုးမွာ ႏွစ္ဖြဲ႕ စုေပါင္း မဲဆြယ္စည္းရံုးတာမ်ိဳး လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီလို လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ အင္န္အယ္လ္ဒီ ေထာက္ခံသူနဲ႔ မဟာမိတ္ တိုင္းရင္းသားပါတီ ေထာက္ခံသူေတြ မဲမကြဲျပားပဲ အႏုိင္ရဖို႔ ေသျခာသေလာက္ အေျခအေန ဖန္တီးႏုိင္ပါတယ္။

ခုဆိုရင္ ဦးခြန္ထြန္းဦး ေခါင္းေဆာင္တဲ့ ရွမ္းတုိင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ SNLD ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ရာမွာ NLD အပါအ၀င္ မိတ္ဖက္ပါတီေတြနဲ႔ ထိပ္တုိက္မေတြ႕ပဲ ေရွာင္ရွားႏုိင္ဖို႔ ညွိႏွိဳင္းၾကမယ္ လို႔ ဆံုးျဖတ္ထားျပီးပါျပီ။ အေမွွ်ာ္အျမင္ရွိတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ပါ။ တကယ္လည္း အဲလို ညွိႏွိဳင္းဖို႔လိုတယ္ဆိုတာ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းက သက္ေသ တစ္ခု ရွိခဲ့ပါျပီ။ အဲဒီ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကာလက ရွမ္းျပည္နယ္ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ မဲဆႏၵနယ္ေျမ (၃) အတြက္ NLD ပါတီက စိုင္းျမင့္ေမာင္၊ ျပည္ခုိင္ျဖိဳးက ေဒါက္တာနန္းကိန္ေဖါင္းတစ္၊ ရွမ္းတုိင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက စိုင္းစံမင္းနဲ႔ ကိုးကန္႔ဒီမုိကေရစီနဲ႔ ညီညြတ္ေရးပါတီက ဦးေလာ္ဆင္ကြမ္း တို႔ ေလးေယာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဦးေလာ္ဆင္ကြမ္းက မဲ မဆိုသေလာက္ပဲ ရျပီး က်န္ ျပည္ခိုင္ျဖိဳး၊ NLD နဲ႔ က်ားျဖဴပါတီ အမတ္ေတြက မဲ ၃၀ ရာခုိင္ႏွဳန္းေက်ာ္စီ မတိမ္းမယိမ္း ရခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီအထဲကမွ မဆိုစေလာက္ မဲအသာနဲ႔ က်ားျဖတ္အမတ္ စိုင္းစံမင္း ႏုိင္သြားတာပါ။ NLD ရွံဳးခဲ့တဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ မဲဆႏၵနယ္ေျမပါ။

တကယ္ေတာ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အခ်င္းခ်င္း မဟာမိတ္ဖြဲ႕ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္တယ္ဆုိတာ ႏုိင္ငံတကာမွာ လုပ္ေနၾကပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလည္း လုပ္ၾကပါတယ္။ လက္ရွိ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအရ လႊတ္ေတာ္သံုးရပ္ ထားရွိပံု၊ တစ္ျပည္လံုး လႊမ္းျခံဳ ပါတီၾကီးေတြနဲ႔ တုိင္းရင္းသားပါတီေတြရဲ႕ အဓိက လိုလားခ်က္ မတူပံုေတြေၾကာင့္ မဟာမိတ္ဖြဲ႕ရတာ ပိုျပီး လြယ္ကူေစပါတယ္။ စနစ္တက် မဟာမိတ္ဖြဲ႕၊ အတူတကြ မဲဆြယ္စည္းရံုး ယွဥ္ျပိဳင္သူေတြကသာ အႏုိင္ရဖို႔ ပုိျပီး အလားအလာ ရွိပါေၾကာင္း သံုးသပ္တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

XS
SM
MD
LG