သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဥပေဒျပဌာန္းၿပီး အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး ဖိႏွိပ္မႈမလုပ္ဖို႔ တိုက္တြန္း


ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တဲြေနထိုင္ေရး

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူမ်ိဳး-ဘာသာေပါင္းစံု အတူတကြၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ယွဥ္တြဲေနထိုင္ဖို႔ မတူကြဲျပားမႈအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ မျပဳသင့္သလို အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရးေတြကို ဥပေဒေတြနဲ႔ တရားဝင္ ဖိႏွိပ္ ခြဲျခားဆက္ဆံတာမ်ိဳးေတြ မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြက ေထာက္ျပ ေျပာဆိုလုိက္ ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတြင္း အၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡေတြ မျဖစ္ပြားရေအာင္ ဘာသာမတူ၊ လူမ်ိဳးကြဲေနတဲ့ ႏုိင္ငံသား အခ်င္းခ်င္း ေလးစားမႈနဲ႔ နားလည္ေပးၿပီး ဆက္ဆံသင့္တယ္လို႔ သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး လူ႔အခြင့္အေရးရႈ႕ေထာင့္ကေန လႈပ္ရွားသူေတြရဲ႕ သံုးသပ္တင္ျပခ်က္ အျပည့္အစံု မဆုမြန္ ဆက္ေျပာျပပါမယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း လူမ်ိဳးေရး-ဘာသာေရးဆန္တဲ့ ဆူပူအၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡေတြ ဒီႏွစ္ပိုင္းေတြအတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့အေပၚ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ ႏုိင္ငံေရး၊ လူမႈေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရး ေဆာင္ရြက္ေနၾကတဲ့ အရပ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းက လႈပ္ရွားသူေတြဘက္က ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူမ်ိဳး-ဘာသာေပါင္းစံု အတူတကြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး လမ္းစေတြ အေျဖရွာေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလိုအၾကမ္းဖက္မႈ မျဖစ္ပြားရဖို႔က အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြကိုယ္တုိင္က အမ်ိဳးသမီးေတြအခြင့္အေရးေတြကို တရားဝင္ဥပေဒျပ႒ာန္းၿပီး ဖိႏွိပ္မႈ မလုပ္သင့္ဘူး အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရးကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေပးတဲ့ ဥပေဒေတြကို ျပ႒ာန္းသင့္တယ္ဆိုတာကို Triangle Women အဖြဲ႔က မခင္ေလးက ေထာက္ျပပါတယ္။

“ၿငိမ္းခ်မ္းစြာအတူယွဥ္တဲြေနထိုင္ေရးဆိုရင္ အမ်ဳိးသမီးေတြကို အၾကမ္းဖက္မႈေတြ မရွိသင့္ဘူးေပါ့ေနာ္- ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ၊ စီးပြားေရးပိုင္းဆုိင္ရာ၊ ႐ိုးရာဓေလ့ထံုးတမ္းဆုိင္ရာဆိုၿပီး အရင္တုန္းက ငါးမ်ဳိးရွိခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ အခု ေခတ္သစ္တခု ထပ္တုိးရမလိုျဖစ္တယ္ေပါ့၊ ဥပေဒ ေတြနဲ႔ပါ အမ်ဳိးသမီးေတြကို အၾကမ္းဖက္တာ၊ သို႔မဟုတ္ရင္ ခဲြျခားဆက္ဆံတာ၊ ဖိႏွိပ္တာမ်ဳိး ျဖစ္လာမယ့္အေနအထားမ်ဳိး ျဖစ္ေနတာမ်ဳိးေတြလည္း မျဖစ္သင့္ဘူးေပါ့ေနာ္၊ အမ်ဳိးသမီးေတြကို ႏိုင္ငံေရးအရ အသံုးမခ်ပါနဲ႔၊ တခုခုဆို အမ်ဳိးသမီးေတြေၾကာင့္ျဖစ္တယ္ဆိုၿပီး အမ်ဳိးသမီးေတြကိုပဲ တားဆီး ပိတ္ပင္တဲ့၊ ေရွးကတည္းက လုပ္လာတဲ့ အစဲြေတြကိုလည္း ေဖ်ာက္ပါ။ အဲလိုမ်ဳိးလုပ္ခ်င္တဲ့ အမူအက်င့္ေတြကိုလည္း ေဖ်ာက္ဖို႔ လိုပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြကို တကယ္ေလးစားၿပီးေတာ့ ခဲြျခားဆက္ဆံမႈမရွိတဲ့၊ ေမတၱာတရားရွိတဲ့ႏုိင္ငံျဖစ္ရင္ေတာ့ ဘယ္သူ႔ဘယ္သူမွ မခဲြျခားဘဲနဲ႔ ညီညီမွ်မွ်နဲ႔ ေမတၱာတရားနဲ႔၊ ကိုယ္ခ်င္းစာစိတ္နဲ႔၊ တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြကလည္း ဥပေဒကို တကယ္ ပီပီျပင္ျပင္လုိက္နာၿပီးေတာ့ အၾကမ္းဖက္မႈကို ကာကြယ္ႏုိင္မယ့္ ဥပေဒမ်ဳိးေတြလည္း ေပၚထြက္လာေအာင္ ႀကိဳးစားေပးပါလို႔ပဲ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

ဘာသာ၊ လူမ်ိဳးေပါင္းစံု တိုင္းရင္းသားေတြ စုေပါင္းေနထိုင္တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ႏုိင္ေရးက မတူကြဲျပားမႈကို ခြဲျခားမႈ မျပဳပဲ အျပန္အလွန္ ေလးစားမႈနဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳဖို႔ အေရးတႀကီးလိုအပ္တယ္လို႔ Equality Myanmar က ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းက အၾကံျပဳပါတယ္။

“တေယာက္နဲ႔တေယာက္ အတူယွဥ္တဲြေနထိုင္ဖို႔က ပထမဆံုး အေရးႀကီးဆံုးကေတာ့ မတူကဲြျပားမႈကို အသိအမွတ္ျပဳျခင္းက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔လူေတြမွာ တေယာက္နဲ႔တေယာက္ ဘာသာမတူတာ ရွိႏုိင္တယ္။ လူမ်ဳိး၊ ယံုၾကည္မႈ၊ အသားအေရာင္မတူတာ ရွိႏိုင္တယ္၊ အဲဒါေတြအားလံုးကို တူညီဖို႔အတြက္က ဘယ္လိုမွ မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ မတူကဲြျပားမႈကို အသိအမွတ္ျပဳၿပီးေတာ့ မတူကဲြျပားတဲ့ၾကားထဲကမွ တေယာက္ကိုတေယာက္ ေလးစားမႈနဲ႔ ဘယ္လိုဆက္ဆံမလဲဆိုတဲ့စိတ္ဓာတ္က အေရးႀကီးဆံုးပါ။ လူသားတုိင္းဟာ လူ႔ရဲ႕ဂုဏ္သိကၡာအတုိင္း ေနခ်င္သလို သူတို႔မွာ ခဲြျခားခံရမႈကို မႀကိဳက္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးကို ခံစားမႈလည္းရွိတဲ့အတြက္ အဲဒီအခ်က္က ပထမဦးဆံုး အေရးအႀကီးဆံုးပါ။ ေနာက္တခုကေတာ့ မတူလို႔ရွိရင္ ငါနဲ႔တူေအာင္ လုပ္ေဆာင္မယ္၊ အဲဒီလူေတြကို ငါကေန အႏိုင္ယူခ်င္တဲ့စိတ္ေတြ၊ ဒါေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေရွာင္ရွားဖို႔ လိုအပ္ပါမယ္။ မတူညီမႈက ကဲြျပားမႈသာျဖစ္တယ္။ မတူညီမႈက ခဲြျခားစရာမလိုဘူးဆိုတဲ့အရာမ်ဳိး ျဖစ္ဖို႔အတြက္ရယ္၊ ကိုယ့္ရဲ႕ဆႏၵအတုိင္း ကိုယ့္ဘက္ကကိုယ္ပဲ အင္အားႀကီးေအာင္လုပ္ေဆာင္ပံုကိုလည္း မတူညီတဲ့ၾကားထဲက ယွဥ္တဲြေနထိုင္မယ့္ စိတ္ဓာတ္ေတြက အေရးအႀကီးဆံုးပါ။”

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ျပည္သူလူထုအၾကား မတူညီမႈေတြအေပၚ အေျခခံၿပီး အမုန္းမပြားရေအာင္ စကားေျပာေဆြးေႏြးမႈေတြ၊ အျမင္ခ်င္းဖလွယ္ သံုးသပ္တင္ျပမႈေတြကို သက္ဆုိင္ရာတာဝန္ရွိသူေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံသားေတြၾကား ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္လို႔လည္း မခင္ေလးက အႀကံျပဳပါတယ္။

“ဘာသာ၊ လူမ်ဳိးေပါင္းစံု ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တဲြေနထုိင္ေရးအတြက္ မတူတဲ့အျမင္ေတြကို က်မတို႔က တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ သိသာလာတဲ့အခါမွာ သူ႔ရဲ႕အျမင္၊ ကိုယ့္ရဲ႕အျမင္ေတြနဲ႔ ျပန္ၿပီးေဆြးေႏြးလို႔ရတဲ့ဟာမ်ဳိးကေတာ့ မ်ားမ်ားေပၚလာေလ၊ ပိုေကာင္းေလပါပဲ။ က်မတို႔ျပႆနာက တေယာက္နဲ႔တေယာက္ မတူဘူးဆိုရင္ ရန္သူလို႔ သတ္မွတ္လိုက္တာရယ္၊ က်မတို႔ႏုိင္ငံမွာ အယူအဆ သေဘာထားမတူတာထဲကမွ တူတာေလးေတြ တဲြၿပီး ဘယ္လိုလုပ္မလဲ၊ မတူတဲ့ထဲကမွ အေကာင္းဆံုးေလးကို ရွာၿပီးေတာ့ ဘယ္လို ပူးေပါင္းလုပ္မလဲဆုိတဲ့ အလွတရားကို က်မတို႔တုိင္းျပည္ကလူေတြက မရွာတတ္ဘူးျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ အဲဒီျပႆနာေတြကို က်မတို႔ အခုခ်ိန္အထိ ခံစားေနရတာျဖစ္တဲ့အတြက္ က်မတို႔ေတြ႔ဆံုမယ္၊ စကားေျပာမယ္၊ တေယာက္နဲ႔တေယာက္ ညႇိႏႈိင္းမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒီျပႆနာႀကီး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေျပလည္ႏိုင္မယ္လို႔ေတာ့ က်မယံုၾကည္ပါတယ္။”

အစြမ္းေရာက္မုန္းတီးေရး အမုန္းစကားျဖန္႔ျဖဴးမႈနဲ႔ လူထုအၾကား သတင္းမွားေတြကို ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ လုပ္ေဆာင္လာေနတာေတြ ရွိလာေနတဲ့ အတြက္လည္း အခုလို ႏွစ္ေပါင္းရွည္ၾကာ အတူတကြ ေနထိုင္လာသူ မတူကြဲျပားသူေတြၾကား တင္းမာမႈေတြ ျဖစ္လာရတဲ့အေပၚ အားလံုးက ဝိုင္းဝန္းအေျဖရွာ ပူးေပါင္းေျဖရွင္းၾကဖို႔ အေရးတႀကီးလိုအပ္တယ္လို႔လည္း ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းက ေထာက္ျပပါတယ္။

“အမွန္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ၾကားထဲမွာက တေယာက္နဲ႔တေယာက္ အတူတကြ ယွဥ္တဲြေနထိုင္လာၾကတဲ့အစဥ္အလာ ရွိၿပီးသားပါ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီအေပၚမွာ ဖ်က္လိုဖ်က္ဆီးနဲ႔ မတူကဲြျပားမႈကို အေျခခံၿပီးေတာ့ ပဋိပကၡျဖစ္လာေအာင္ ေသြးထိုးလႈံ႕ေဆာ္မႈေတြက အရမ္းမ်ားလာတဲ့အတြက္ လူေတြရဲ႕ နဂိုရ္ကရွိၿပီးသား ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တဲြေနလိုတဲ့စိတ္ တျဖည္းျဖည္း ေပ်ာက္ကြယ္ကုန္ၿပီး အၾကမ္းဖမ္းမႈ ျဖစ္ေစပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ လူထုအေနနဲ႔ ဒီဟာေတြက ေကာင္းက်ဳိးအတြက္ မျဖစ္ထြန္းဘူး၊ ေသြးထိုးလံႈ႔ေဆာ္မႈျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းအရာကို နားလည္သေဘာေပါက္ၿပီးေတာ့ သတိနဲ႔ယွဥ္တယ္၊ က်ေနာ္တို႔ အသိဉာဏ္နဲ႔စဥ္းစားၿပီးေတာ့ အေကာင္းဆံုးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ဖို႔ဆိုၿပီးေတာ့ အခုနကလို ပညာေပးမႈေတြ၊ သတင္းစကားျဖန္႔ခ်ိမႈေတြ၊ စိတ္ဓာတ္ေတြ၊ အသိတရားေတြယွဥ္ၿပီးေတာ့ ဒီအေပၚမွာ နားမေယာင္ဖို႔ လုပ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္ခင္ဗ်။”

ျမန္မာ့ လူအဖြဲ႔အစည္းအတြင္း ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈေတြ မရွိဖို႔နဲ႔ ဘာသာေပါင္းစံု၊ လူမ်ိဳးေပါင္းစံု ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ­္း အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး ရည္ရြယ­္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြဘက္က လူထုအၾကား ေဆြးေႏြးပညာေပးမႈေတြနဲ႔အတူ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ၊ ဆုေတာင္းပြဲေတြ၊ စကားဝိုင္းေတြကို လုပ္ေဆာင္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG