သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာပတ္စ္ပုိ႔ကိုင္ေဆာင္ထားတဲ့ အေ၀းေရာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြအေနနဲ႔ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ ေအာက္တုိဘာလ ၁၇ ရက္နဲ႔ ၁၈ ရက္ေန႔ေတြမွာ မိမိေရာက္႐ွိေနတဲ့ ႏိုင္ငံက ျမန္မာသံ႐ုံး ဒါမွမဟုတ္ ျမန္မာေကာင္စစ္၀န္ခ်ဳပ္႐ုံးေတြကို သြားေရာက္ မဲေပးၾကရမွာျဖစ္ေပမဲ့ အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတာေၾကာင့္ မဲမေပးေတာ့ဘူးလို႔ ဆုံးျဖတ္သူေတြ ရွိလာပါတယ္။ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ ၿဗိတိန္နဲ႔ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံေတြက ျမန္မာႏိုင္ငံသား မဲဆႏၵ႐ွင္ေတြကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ ကိုဥာဏ္ဝင္းေအာင္က တင္ျပထားပါတယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကို ေရာက္ရွိေနၾကတဲ့ ျမန္မာပတ္စ္ပုိ႔ ကိုင္ေဆာင္ထားသူ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြဟာ ေအာက္တိုဘာ ၁၇ နဲ႔ ၁၈ စေန၊ တနဂၤေႏြေန႔ေတြမွာ ၀ါရွင္တန္ဒီစီက ျမန္မာသံ႐ုံး ဒါမွမဟုတ္ နယူးေယာက္မွာ႐ွိတဲ့ ျမန္မာအၿမဲတမ္း ကိုယ္စားလွယ္႐ုံးနဲ႔ Los Angeles မွာ႐ွိတဲ့ ျမန္မာေကာင္စစ္၀န္ခ်ဳပ္႐ုံးေတြကို သြားၿပီးမဲေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

တကၠဆက္ျပည္နယ္ Houston ၿမဳိ႕မွာေနထုိင္သူ မေဘေဘးကေတာ့ ျမန္မာသံ႐ုံးက သတ္မွတ္ထားတဲ့ အစီအစဥ္ေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြအတြက္ အခက္အခဲ ႐ွိေနတာေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ မဲေပးခ်င္ေပမဲ့လည္း မဲသြားေပးႏိုင္မွာ မဟုတ္ေတာ့ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။

“က်မတုိ႔ကေတာ့ တကၠဆက္နဲ႔ LA ကလည္း ခရီးကလည္း ေ၀းတယ္။ အလုပ္လုပ္ရတဲ့ ရက္ေတြလည္းရွိတယ္။ သြားျဖစ္ဖို႔က အရမ္းခက္ခဲပါတယ္။ အဆင္သိပ္မေျပပါဘူး။ လူေတြကလည္း စား၀တ္ေနေရးကို လံုးပမ္းေနရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ခရီးကလည္း ေထာက္ေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဘယ္လိုမွ အဆင္မေျပႏုိင္ဘူးထင္တယ္။ ဒီအတြက္ေၾကာင့္ မဲမေပးျဖစ္ဘူးဆုိေတာ့ က်မတို႔ အရမ္းကို စိတ္မေကာင္းဘူး ျဖစ္ေနပါတယ္ရွင့္။ အခု သူတို႔ မဲေပးတဲ့စနစ္ လုပ္ထားတာက အေ၀းေရာက္ေနတဲ့သူေတြ မဲေပးလို႔မရေအာင္လို႔ လုပ္ထားတဲ့ အစီအစဥ္ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ေလးကို ကြာျခားမႈေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနပါတယ္။ သူမ်ားႏုိင္ငံ ဥေရာပတို႔၊ အေမရိကားတုိ႔နဲ႔ ယွဥ္လိုက္လို႔ရွိရင္ အမ်ားႀကီးကို ကြာျခားပါတယ္။”

ဒီလုိ အဆင္မေျပမႈေတြ ရွိေနေပမဲ့လည္း အေမရိကန္ အေနာက္ဘက္ျခမ္း Los Angeles မွာ ေနထိုင္သူ မေအးေဆြေဆြကေတာ့ မဲသြားေပးဖို႔ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနသူပါ။ Los Angeles ျမန္မာေကာင္စစ္၀န္ခ်ဳပ္႐ုံးက ဘယ္ေန႔မွာ မဲလာေပးရမယ္ဆုိတာကို အေၾကာင္းၾကား မလာေသးေပမဲ့ ႏိုင္ငံသားတေယာက္ အခြင့္အေရး မဆုံး႐ႈံးခ်င္တာေၾကာင့္ မဲသြားေပးမယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။

“သူတုိ႔ေျပာတာေတာ့ လွ်ိဳ႕၀ွက္မဲေပးစနစ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီဗမာျပည္က ပံုစံအတုိင္းဆုိေတာ့။ က်မသိသေလာက္ကေတာ့ လူကိုယ္တုိင္လာၿပီး ေပးရမွာပဲ။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ သူတို႔က ဒီလိုမ်ိဳး စာအိတ္နဲ႔ လက္ခံပါတယ္တို႔ ဘာတုိ႔ ညာတုိ႔မွ မေၾကညာထားတာ။ လူကိုယ္တုိင္ လာေပးရမွာပဲေနာ္။ မလာႏုိင္လို႔ရွိရင္ေတာ့ ေပးဖို႔အခြင့္အေရး နည္းမယ္လို႔ က်မထင္တယ္။ ကိုယ္က ဘာတတ္ႏုိင္မွာလဲေနာ္။ သူတို႔ ဒီစည္းမ်ဥ္းထုတ္ထားတယ္ဆုိရင္ ဒီစည္းမ်ဥ္းအတိုင္းပဲ လူကိုယ္တုိင္လာၿပီး ေပးရမွာပဲ။”

ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ Nottingham တကၠသိုလ္မွာ ေက်ာင္းတက္ေနတဲ့ ေက်ာင္းသူ မေဟမန္ကလည္း မဲေပးခ်င္ေပမဲ့ အခက္အခဲတခ်ဳိ႕ ရွိတာေၾကာင့္ မဲေပးျဖစ္ေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။

“ဒီမဲမေပးခင္မွာ ဒီပံုစံ ၁၅ ကို ျဖည့္ဖုိ႔အတြက္ေရာ ကိုယ့္နာမည္ရယ္၊ ကိုယ့္ရဲ႕ ဒီမွတ္ပံုတင္နံပါတ္ေတြ၊ ဒီလိုမ်ိဳးေသခ်ာတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ ရဖို႔အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံကို လွမ္းၿပီးေတာ့လုပ္ရတဲ့ အခက္အခဲေတြလည္း ရွိတာေပါ့ေနာ္။ ၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ မဲေပးခ်င္တယ္ဆုိရင္ ဒီ လန္ဒန္မွာရွိတဲ့ သံ႐ံုးကိုပဲ သြားေပးရမယ္ဆုိေတာ့ လန္ဒန္ၿမိဳ႕မဟုတ္တဲ့ တျခားၿမိဳ႕ေတြမွာ ေနထုိင္တဲ့ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားေတြ၊ တျခား အလုပ္လုပ္ေနတဲ့သူေတြအတြက္က အခ်ိန္ အခက္အခဲရွိတာေပါ့ေနာ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီကိုသြားဖို႔အတြက္ ခရီးစရိတ္ေတြက ရွိေသးတာေပါ့ေနာ္။ အဲ့လိုမွ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ေပါ့ ဒီလို မဲေပးဖုိ႔ စနစ္ကိုေပါ့ေနာ္ စာတုိ္က္ကေနတဆင့္ ခ်ိတ္ပိတ္ၿပီးေတာ့ ပို႔ေပးႏိုင္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ဒီ ၿဗိတိန္မွာရွိတဲ့သူေတြ အကုန္လံုးအတြက္က အားလံုး အဆင္ေျပေျပနဲ႔ မဲေပးႏုိင္မယ္လို႔ ထင္တာေပါ့ေနာ္။ အခုက်ေတာ့ အဲလိုမ်ိဳး အခြင့္အေရးမရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ က်မတို႔က မဲေပးခ်င္ေပမဲ့ လန္ဒန္သံ႐ံုးအထိ သြားဖို႔အတြက္ကက်ေတာ့ အဆင္မေျပတာမ်ိဳးတို႔ အဲ့လိုေတြ ေတြ႔ရပါတယ္ရွင့္။”

ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက တိုက်ဳိသံ႐ုံးမွာလည္း ေအာက္တုိဘာ ၁၇ ရက္ေန႔က်ရင္ မဲလာေပးၾကဖို႔ ျမန္မာပတ္စ္ပုိ႔ကိုင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြကို ႏႈိးေဆာ္ထားပါတယ္။ ကိုဖုန္းျမင့္ထြန္းဟာ မဲေပးခြင့္ ပုံစံ ၁၅ ကို ေလွ်ာက္ထားသူျဖစ္ေပမဲ့ အခုခ်ိန္ထိ သံ႐ုံးက သူ႔ကို အေၾကာင္းျပန္လာျခင္း မရွိေသးပါဘူး။ ဘယ္လို အခက္အခဲေတြ ရွိေနသလဲ ဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သူက ရွင္းျပပါတယ္။

“အခြန္ေဆာင္ၿပီး ေနတဲ့သူေတြက်ေတာ့ ေက်ာင္းသားေတြရယ္၊ ေနာက္ၿပီး work permit နဲ႔ ေနတဲ့သူေတြက်ေတာ့ မဲေပးဖို႔အတြက္ ေဖာင္ေတြဘာေတြ ျပန္ပို႔ေပးတယ္။ ေနာက္ၿပီး အခု ဒီလာမယ့္ ၁၇ ရက္ေန႔က်ရင္ သံ႐ံုးကိုလာၿပီးေတာ့ သူတုိ႔ရဲ႕ အေထာက္အထားေတြနဲ႔ လာၿပီးေတာ့ မဲေပးလို႔ရတယ္ဆုိတဲ့ အေၾကာင္းၾကားစာေတြေရာက္တယ္။ အခု ၾကားေနရတဲ့ အခက္အခဲကေတာ့ဗ် လူေတြက မဲေပးခ်င္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ကိုယ့္နီးစပ္ရာမွာ မဲ႐ံုေတြ မရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ တကူးတကလာၿပီးေတာ့ ေမးေပးရမယ္။ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္ အခ်ိန္ေတြေပးရမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ သူတို႔မဲေတြဟာ တကယ္ တန္ဖိုးရွိစြာနဲ႔ပဲ ဗမာျပည္ကိုေရာက္ပါ့မလားဆုိတဲ့ စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြရွိတယ္။ ေနာက္ သူတို႔ တကယ္ မဲထည့္လိုက္တဲ့သူကို တကယ္ေရာ မဲရမလား၊ သို႔မဟုတ္လည္း ပယ္မဲေတြျဖစ္မလား။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ ႀကံ႕ဖြံ႔ဆီပဲ ဒီမဲေတြ ေရာက္သြားမလားဆိုတဲ့ စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြေတာ့ အမ်ားႀကီး ရွိတယ္ဗ်။”

ၿပီးခဲ့တဲ့လလယ္ေလာက္တုန္းက ၀ါရွင္တန္ဒီစီ ျမန္မာသံ႐ုံးရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္း ႀကိဳတင္မဲေပးခြင့္ ပုံစံ (၁၅) ေလွ်ာက္ထားတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသား စုစုေပါင္း ၄၂၃ ဦးသာ ရွိတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္ခင္ဗ်ာ။

XS
SM
MD
LG