သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြအၾကား မေန႔ အဂၤါေန႔ကျပဳလုပ္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲမွာ မူလစီစဥ္ထားတဲ့အတိုင္းမဟုတ္ဘဲ ေဆြးေႏြးပြဲ အစီအစဥ္ အေျပာင္းအလဲေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။

"ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈဆိုင္ရာ မူေဘာင္ျပန္လည္သံုးသပ္ျခင္း အစည္းအေဝး" မွာ NCA လက္မွတ္ မထိုးရေသးတဲ့ တိုင္းရင္းသားတပ္ေတြအတြက္ ခုလိုေျပာင္းလိုက္တာလို႔ အစိုးရက ဆိုပါတယ္။ ဒီ NCA (ေခၚ) တႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခပ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္မထိုးရေသးတဲ့ ဘက္ကေရာ ဘယ္လို ျမင္ပါလဲ။ ျမန္မာအစိုးရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ဝင္ ဦးေဇာ္ေဌး ကို ကိုဝင္းမင္းက ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး - ဟုတ္ကဲ့ ဦးေဇာ္ေဌးခင္ဗ်။ ႏို္င္ငံေရးမူေဘာင္ ေဆြးေႏြးပြဲမွာေပါ့ေနာ္ ေဆြးေႏြးမယ့္ အစီအစဥ္တခ်ိဳ႕ကို အေျပာင္းအလဲလုပ္လိုက္တယ္လို႔ ၾကားပါတယ္။ အဲဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ နည္းနည္းေလး ရွင္းျပေပးပါလား။

ေျဖ - “အမွန္က ၁၈၊ ၁၉ က framework review meeting မွာ ဘာကို အဓိကထားမလဲဆုိေတာ့ တႏုိင္ငံလံုးမွာလုပ္မယ့္ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြအတြက္ လုပ္ငန္းလမ္းညႊန္ ျပတ္ေအာင္ေဆြးေႏြးမယ္ေပါ့ေနာ္။ ေဆြးေႏြးၿပီးရင္ က်ေနာ္တုိ႔ ၂၁ ရက္ေန႔ UPDGC မွာ အဲဒါကို အတည္ျပဳၿပီးတာနဲ႔ ႏို၀င္ဘာလထဲမွာ တႏုိင္ငံလံုး ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြ လုပ္ဖုိ႔ဆုိၿပီးေတာ့ ရည္မွန္းၿပီး လုပ္တာေပါ့။ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါလာတာက လက္မွတ္မထုိးရေသးတဲ့ UNFC ရဲ႕ ေဆြးေႏြးဖို႔ ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ DPN ကေန ေတာင္းဆုိထားတာက framework သူတုိ႔က ေဆြးေႏြးခ်င္တယ္ေပါ့ေနာ္။ အရင္တုန္းက ေဆြးေႏြးခဲ့တဲ့ဟာေတြမွာ သူတို႔က digest ျဖစ္ခ်င္တယ္ေပါ့။ ျဖစ္ခ်င္တယ္ဆုိတဲ့အတြက္ သူတုိ႔က ေတာင္းဆုိတယ္။ ေတာင္းဆုိတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ေဆြးေႏြးပြဲကို မနက္ျဖန္၊ သန္ဘက္ခါ ႏွစ္ရက္ေရႊ႕ၿပီးေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြ ေတာင္းဆုိတဲ့ framework review ေပါ့ေနာ္ အဲဒါကို က်ေနာ္တုိ႔ ဒီေန႔ လုပ္လိုက္တယ္။”

ေမး - အခုလို လိုက္ေလ်ာေပးတာက NCA ထိုးဖုိ႔ အလားအလာအတြက္ ပိုေကာင္းသြားေစ ႏုိင္တယ္လို႔ေရာ ေျပာလို႔ရလား။

ေျဖ - “က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ မူလရည္မွန္းခ်က္ကိုက ဒီ framework ကို review ျပဳလုပ္ရျခင္း ရည္မွန္းခ်က္ေပါ့ေနာ္။ ရည္မွန္းခ်က္ကိုက လက္မွတ္မထိုးရေသးတဲ့အဖြဲ႔ေတြ ownership ရလာၿပီးေတာ့ ပါ၀င္လာဖုိ႔ ရည္မွန္းၿပီးေတာ့ review meeting လုပ္တာျဖစ္ပါတယ္။ ျဖစ္ေတာ့ သူတို႔ေတာင္းဆိုတဲ့အတိုင္း က်ေနာ္တုိ႔လုပ္ေပးလိုက္တာက လက္မွတ္မထုိုးတဲ့အဖြဲ႔ေတြ ပါ၀င္ေရးေပါ့ေနာ္။ အဲဒါကို လုပ္တာျဖစ္တယ္။”

ေမး - အဲေတာ့ ၿပီးခဲ့တဲ့တေန႔ကလည္း NCA မထုိးရေသးတဲ့ အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ပဲေပါ့ေနာ္ သူတုိ႔ရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြအေပၚ ေဆြးေႏြးတဲ့အခါမွာလည္း သေဘာတူညီခ်က္တခ်ိဳ႕ ရခဲ့တယ္လို႔ ၾကားပါတယ္။ တိုးတက္မႈ တစံုတရာျဖစ္တာေပါ့ေနာ္။ အဲဒါေလးလည္း နည္းနည္း ရွင္းျပေပးလို႔ရမလား။

ေျဖ - “အဓိကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ DPN နဲ႔ ေဆြးေႏြးတဲ့အပိုင္းေပါ့ေနာ္၊ ေဆြးေႏြးတဲ့အပိုင္းမွာ DPN ေတာင္းဆုိတဲ့ အခ်က္ႀကီး ၈ ခ်က္ေပါ့။ အဲဒါကို ေဆြးေႏြးတယ္။ ေဆြးေႏြးတဲ့အခါမွာ ေယဘုယ်အားျဖင့္ သေဘာတူညီခ်က္ေတြ ရတယ္ေပါ့။ ရတယ္ဆုိေတာ့ ဘယ္လုိသေဘာတူညီခ်က္ ရသလဲဆုိေတာ့ မူအားျဖင့္ေပါ့ေနာ္ သေဘာတူညီတာေတြ မ်ားတယ္။ တခ်ိဳ႕အခ်က္ေတြ ေလးခ်က္ေလာက္ကိုေတာ့ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ ညိႇႏိႈင္းသေဘာတူတယ္။ က်န္တဲ့အခ်က္ေတြမွာ အဓိကအားျဖင့္ မူမွာ ကြဲလြဲျခင္းမရွိဘူး။ သေဘာတူညီတယ္ေပါ့။ ေျပာရရင္ေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ရလဒ္ရတယ္လို႔ အဲလို ေျပာရမွာေပါ့။”

ေမး - အဲေတာ့ က်န္ေနတဲ့အခ်က္ေတြကိုေရာ ဆက္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးႏုိင္ၿပီးေတာ့ NCA လက္မွတ္ထုိးႏုိင္မယ့္ အလားအလာ ဘယ္လိုရိွေနမလဲ။

ေျဖ - “က်န္တဲ့အခ်က္ေတြက က်ေနာ္တုိ႔က အဓိကကေတာ့ ceasefire ထိုးၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ ျဖစ္လာမယ့္ အပစ္ရပ္ခိုင္မာေရးေပါ့ေနာ္။ အဲဒါကို ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲဆုိတာ joint monitoring mechanism ခိုင္မာေရးကို သြားၾကဖို႔ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္က လက္ခံတယ္။ လက္ခံတဲ့အေပၚမွာ ဆက္ၿပီးေတာ့ နည္းလမ္းေတြအေပၚမွာေတာ့ ညိႇၾကရမွာေပါ့။”

XS
SM
MD
LG