သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးရာမွာ ကေလးသူငယ္ကာကြယ္ေရး ထည့္သြင္းသင့္


ကေလးငယ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Virginia Gamba (ဇြန္၊ ၂၁၊ ၂၀၁၈)

အၾကမ္းဖက္ အစြန္းေရာက္ ၀ါဒီအဖြဲ႔ေတြက တိုက္ပြဲေတြမွာ ကေလးေတြကို အသံုးျပဳမႈ ႀကီးထြားလာေနၿပီး ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ သက္ဆုိင္တဲ့ အေျခအေန တရပ္ ျဖစ္လာေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာင္စီကို တင္သြင္းလိုက္တဲ႔ ကေလးငယ္ေတြနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာက ေဖာ္ျပပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာဘဲ ျမန္မာ အပါအ၀င္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးေနၾကတဲ႔ ႏုိင္ငံေတြ အေနနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေစ႔စပ္ေဆြးေႏြးမႈေတြမွာ ကေလးငယ္ေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရး ကိစၥကို ထည့္သြင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔လည္း တိုက္တြန္းပါတယ္။ ဗီြအိုေအ သတင္းေထာက္ Lisa Schlein ဂ်ီနီဗာကေန သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။ မသိဂၤ ီထုိက္ ေျပာျပေပးမွာပါ။

ကေလးေတြဟာ စစ္ပြဲေတြရဲ႕ အဓိက သားေကာင္ ျဖစ္လာေနၿပီလို႔ ကေလးငယ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Virginia Gamba က ေျပာဆိုလုိက္ပါတယ္။ အစိုးရေတြနဲ႔ သူပုန္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔ေတြက ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈေတြ ရွိေနခ်ိန္မွာဘဲ အထူးစိုးရိမ္စရာ အေျခအေနသစ္ တခု ျဖစ္ထြန္းလာေနတယ္လို႔လည္း ေထာက္ျပပါတယ္။

အၾကမ္းဖက္ အစြန္းေရာက္ အဖြဲ႔ေတြမွာ ႏုိင္ငံစံု ပါ၀င္ပတ္သက္လာတ့ဲ သေဘာသဘာ၀ အရ ႏုိင္ငံစံုက ကေလးငယ္ေတြကို ႏုိင္ငံျခားသား တိုက္ခုိက္ေရး သမားေတြ အျဖစ္ စုေဆာင္းမႈလည္း ေပၚေပါက္လာတယ္လို႔လည္း အထူးကိုယ္စားလွယ္ Gamba က ေျပာပါတယ္။

"ခန္႔မွန္းေျခ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ကတည္းကစလို႔ ႏုိင္ငံ ၁၂၀ တို႔က တိုက္ခိုက္ေရးသမား ၃ ေသာင္းကေန ၄ ေသာင္း ၂ ေထာင္ေလာက္ဟာ အစၥလာမၼစ္ အစြန္းေရာက္ IS အဖြဲ႔၊ ေနာက္ al-Qaida အဖြဲ႔တို႔နဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းဖို႔ အီရတ္နဲ႔ ဆီးရီးယားကို သြားခဲ႔ၾကပါတယ္။ ဒီထဲမွာ ကေလးငယ္ေတြလည္း သိသိသာသာ ပါ၀င္ခဲ႔ပါတယ္။"

နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ စစ္ဆင္ေရးေတြ အတြင္း အၾကမ္းဖက္ အစြန္းေရာက္ အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ပက္သတ္မႈ စြဲခ်က္နဲ႔ အဖမ္းခံရတဲ႔ ကေလးငယ္ အေရအတြက္ကလည္း မ်ားလာတယ္လို႔လည္း အထူးကိုယ္စားလွယ္ Gamba က ေျပာပါတယ္။

ဒီကေလးေတြကို ဒုကၡေရာက္ၾကရသူေတြ အျဖစ္ ေစာင့္ေရွာက္ၾကရမယ့္ အစား ရာဇ၀တ္မႈ က်ဴးလြန္သူေတြလို ရက္ရက္စက္စက္ ျပဳမႈခံရတယ္လို႔လည္း ေထာက္ျပသြားပါတယ္။ ဒီကေလးေတြကို ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး အတြက္ ေစာင္႔ေရွာက္ကူညီေပးၿပီး လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းမွာ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းႏုိင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔လည္း တိုက္တြန္းပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမႈေတြမွာ ကေလးငယ္ေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရး ထည့္သြင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ ကုလ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးကိုယ္စားလွယ္က တိုက္တြန္းပါတယ္။

"ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္အတြင္း ကေလးငယ္ေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရး ကိစၥကို အထူးဦးစားေပးအျဖစ္ ထည့္သြင္းေဆာင္ရြက္ခဲ႔ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မွာ အစပိုင္းကတည္းက ဒီကိစၥ ပါ၀င္မႈဟာဆိုရင္ ကေလးေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရး အတြက္ အေရးႀကီးရံုတင္ မဟုတ္ပါဘူး သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔ေတြၾကား ယံုၾကည္မႈကိုလည္း တည္ေဆာက္ႏုိင္ပါတယ္။

ဗဟိုအာဖရိက သမၼတႏိုင္ငံ၊ ျမန္မာ၊ ေတာင္ဆူဒန္၊ ဆူဒန္နဲ႔ ယီမင္ႏုိင္ငံတို႔က လက္ရွိ ေဆာင္ရြက္ေနၾကတဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ဒါမွမဟုတ္လည္း အလားတူ ကနဦး ေဆာင္ရြက္မႈေတြဟာ ဒီအတြက္ အေရးႀကီးတဲ႔ အရွိန္တရပ္ ျဖစ္ၿပီး က်မ အေနနဲ႔လည္း ကေလးငယ္ေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရးဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မွာ ခ်န္ထားလို႔ မရတဲ႔ က႑ တခုအျဖစ္ တိုက္တြန္းေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။

ေနာက္ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီရဲ႕ ပန္ၾကားခ်က္ အတိုင္းဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ ၾကား၀င္ ညွိႏိႈင္းသူေတြ အေနနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြကို အကာအကြယ္ေပးေရး ကိစၥကို သူတို႔ရဲ႕ ႀကိဳးပမ္းမႈေတြမွာ ထည့္သြင္းေဆာင္ရြက္လာေရး လမ္းညႊန္ခ်က္ တရပ္ ေပၚလာေရးလည္း ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။"

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ကေလးစစ္သား စုေဆာင္း အသံုးျပဳေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔ေတြ အျဖစ္ ကုလသမဂၢက စာရင္းျပဳစုထားတဲ့ အထဲမွာ ျမန္မာ စစ္တပ္၊ ကခ်င္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔ KIA၊ ကရင္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔ေတြ ျဖစ္တဲ့ DKBA၊ KNLA ၊ KNU-KNLA ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေကာင္စီ၊ Karenni Army ၊ SSA –South နဲ႔ UWSA ၀ လက္နက္ကိုင္တို႔ ပါ၀င္ပါတယ္။

ကမၻာတလႊား ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ပဋိပကၡေတြ အတြင္းမွာေတာ့ စာသင္ေက်ာင္းေတြ တိုက္ခုိက္ခံရမႈနဲ႔ စာသင္ေက်ာင္းေတြကို စစ္ေရးကိစၥ အတြက္ အသံုးျပဳမႈေတြ သိသိသာသာ တိုးလာၿပီး ဒါဟာဆိုရင္ ကေလးေတြရဲ႕ ပညာသင္ၾကားခြင့္ ဆံုးရံႈးေစတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးလို႔လည္း ကေလးငယ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားဆိုင္ရာ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးကိုယ္စားလွယ္က ေျပာဆိုသြားပါတယ္။

ပဋိပကၡ ေဒသေတြမွာဆိုရင္ ျပန္ေပးဆြဲခံရမယ့္အေရး၊ စစ္သား စုေဆာင္းခံရမယ့္ အေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္ခံရမယ့္ အေရးတို႔ေၾကာင့္ ကေလးေတြ ေက်ာင္းတက္ဖို႔ ေၾကာက္ရြံ႕ေနၾကတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ ပဋိပကၡ အေျခအေနတြင္း ကေလးငယ္ေတြ ျပန္ေပးဆြဲခံရမႈကလည္း တိုးလာတယ္လို႔ ကုလသမဂၢ ကြ်မ္းက်င္သူက သတိေပး ေျပာဆိုသြားပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္နယ္အသီးသီးအလိုက္ရလဒ္မ်ား

XS
SM
MD
LG