သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရုိဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္အေရး ကန္လႊတ္ေတာ္ၾကားနာပဲြမွာ ထည့္သြင္းေဆြးေႏြး


အေမရိကန္ အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရးရာေကာ္မတီ ၾကားနာပဲြ (ေမလ ၁၅၊ ၂၀၁၈)

အိမ္နီးခ်င္းဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံဘက္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ သိန္းနဲ႔ခ်ီထြက္ေျပးခဲ့ရတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာဘက္က လူ႔အခြင့္ေရး ခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြအတြက္ ICC ႏိုင္ငံတကာ ခံုရံုးတင္သင့္ မတင္သင့္ ကုလသမဂၢလံုၿခံဳေရးေကာင္စီက စဥ္းစားေနခ်ိန္မွာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရးဌာနဘက္က ဘာေတြလုပ္ေဆာင္ေနပါသလဲ။

အဂၤါေန႔ အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္တီေရွ႕ေမွာက္ အေရွ႕ေတာ္အာရွမွာ အေမရိကန္ရဲ့ပါဝင္ လုပ္ေဆာင္မႈ ၾကားနာစစ္ေဆးပြဲမွာ ျမန္မာ့အေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

အျပည့္အစံုကို ေဒၚခင္မ်ိဳးသက္က ေျပာျပေပးမွာပါ။

အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္မတီ လက္ေအာက္ရွိ အေရွ႕အာရွဆပ္ေကာ္မတီ ေရွ႕ေမွာက္ ARIA လို႔ အတိုေကာက္ေခၚတဲ့ “အာရွမွာ အေမရိကန္ရဲ့ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္မႈဆိုင္ရာ ဥပေဒ ” အရ အဂၤါေန႔က ျပဳလုပ္တဲ့ ၾကားနာပြဲမွာ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေဒသ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာ လက္ေထာက္ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီး Randall G. Schriver နဲ႔ အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ဆိုင္ရာ ဒု- လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Alex Wong တို႔က ထြက္ဆိုခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အာရွမွာအေမရိကန္ရဲ့ ပါဝင္ပတ္သက္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တရုတ္၊ ေျမာက္ကိုရီးယား၊ ဖိလစ္ပိုင္အစရွိတဲ့ ႏုိင္ငံေတြအေၾကာင္း အေလးေပး ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကရာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔လည္း အထက္လႊတ္ေတာ္ ေကာ္မတီဝင္ တခ်ိဳ႕က ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံလူ႔အခြင့္ေရး နဲ႔ လြတ္လပ္မႈ အက္ဥပေဒ Burma Human Rights and Freedom Act ျပင္ဆင္ခ်က္ကို ေဖေဖၚဝါရီလက ဦးေဆာင္တင္သြင္းခဲ့သူူ မက္ဆာခ်ဴးဆက္ျပည္နယ္က ဒီမိုကရက္ အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Edward J. Markey က ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းကေန ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို ထြက္ေျပးလာတဲ့ သိန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေမးျမန္းခဲ့ပါတယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္စခန္းေတြကို ကုလသမဂၢလံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အဖြဲ႔ဝင္ေတြ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ျမန္မာဘက္က လူ႔အခြင့္ေရး ခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြ၊ အဓမၼျပဳက်င့္မႈကို လက္နက္သဖြယ္သံုးတာ အပါအဝင္ ခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြအတြက္ ICC ႏိုင္ငံတကာ ခံုရံုးတင္သင့္ မတင္သင့္ စဥ္းစားေနတာ ေတြ႔ရၿပီး အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဌနာကေရာ ျမန္မာရဲ့ ဒီလိုခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြ တာဝန္ခံတာဝန္ယူမႈရွိလာေအာင္ ဘာေတြမ်ား လုပ္ေဆာင္ေနသလဲလို႔ အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Markey ရဲ့ ေမးျမန္းခ်က္ကို ႏို္င္ငံျခားေရးဌာန အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေဒသဆိုင္ရာ ဒုလက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Alex Wong က အခုလို ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ရခုိင္ျပည္နယ္က အေျခေနဟာ အေတာ့္ကို ဆိုးဝါးေနတဲ့အတြက္ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက အထူးစိုးရိမ္စိတ္ပူပါတယ္။ ဒီအတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ ဘက္စံုကေန တုန္႔ျပန္ေဆာင္ရြက္ေနတာပါ။ ပထမဆံုးနဲ႔ အရင္ဆံုးလုပ္ေဆာင္တာကေတာ့ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူညီေတြ ေပးတာပါ။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ၊ အိမ္ရွင္အျဖစ္လက္ခံထားတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နဲ႔ တျခား ျပည္တြင္းအိုးအိမ္ေျပာင္းေရႊ႕ၾကရသူေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးခိုလႈံခြင့္ေတာင္းခံသူေတြ ဒုကၡခံစားေနရမႈေတြ ေလ်ာ့ပါးေစဖုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၆ ေအာက္တုိဘာလကစၿပီး က်ေနာ္တို႔ ေပးတဲ့ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အေထာက္အပံ့ဟာ ေဒၚလာေပါင္း တစ္ဘီလ်ံရဲ့ ေလးပံုတပံုေက်ာ္ေနပါၿပီ။ အခုထိလည္း အကူညီေတြ ဆက္ေပးေနတာမို႔ အေတာ္အသင့္ေတာ့ ေျပေလ်ာ့မယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။"

အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဌာန အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေဒသဆိုင္ရာ ဒုလက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Alex Wong က အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရးရာေကာ္မတီ ၾကားနာပဲြေရွ႕ေမွာက္ ထြက္ဆိုေနစဥ္
အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဌာန အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေဒသဆိုင္ရာ ဒုလက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Alex Wong က အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရးရာေကာ္မတီ ၾကားနာပဲြေရွ႕ေမွာက္ ထြက္ဆိုေနစဥ္

ဒုတိယအေနနဲ႔ ရခိုင္ျပည္နယ္က အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အဆံုးသတ္ေစဖုိ႔၊ ဥပေဒစိုးမိုးမႈ ျပန္ရဖုိ႔၊ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူညီေတြ ေပးခြင့္ျပဳဖို႔၊ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း သတင္းမီဒီယာေတြ သတင္းသြားယူႏုိင္ဖုိ႔နဲ႔ ကုိယ့္ဆႏၵအေလွ်ာက္ ဌာေနျပန္ခ်င္သူေတြ ဂုဏ္သိကၡာရွိရွိနဲ႔ လံုၿခံဳမႈ ရွိေအာင္ အာမခံဖုိ႔ေတြအတြက္ ကုလသမဂၢလို မိတ္ေဆြေတြ၊ အေမရိကန္နဲ႔ သေဘာထားတူညီတဲ့ ႏုိင္ငံအမ်ားအျပားနဲ႔ လက္တြဲၿပီး ျမန္မာအာဏာပိုင္ ေတြကို တိုက္တြန္းေနပါတယ္။”

ဒါ့အျပင္ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသတြင္း ရက္စက္တဲ့လုပ္ရပ္ေတြ ရွိေၾကာင္း စြပ္စြဲမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ယံုၾကည္စိတ္ခ်ရတဲ့ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းမႈေတြလုပ္ေပးဖို႔နဲ႔ က်ဴးလြန္သူေတြ အပစ္ဒဏ္ရေစဖုိ႔အတြက္ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဘက္က ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ တိုက္တြန္းေနေၾကာင္း ဒုလက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Alex Wong ကေျပာၾကားခဲ့သလို ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီမိုကေရစီေရးအကူးေျပာင္း ကာလအတြက္ အေမရိကန္က ဆက္လက္ပံ့ပိုးေပးေနေၾကာင္းလည္း ေျပာပါတယ္။

“ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေဆာင္ရြက္ေပးေနတာကေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္ကို အရပ္သားအုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္မွာ တာဝန္ယူ ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ ကၽြမ္းက်င္တဲ့စစ္တပ္ ျဖစ္လာေအာင္ လုပ္ေပးၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီမိုကေရစီေရး အကူးအေျပာင္းကာလကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ဆက္လက္ပံ့ပိုး ေပးေနတာပါ။ ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ ေနတာေတြကေန ျမန္မာစစ္တပ္ကို ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ေတြ႔ေနရတဲ့ ျဖစ္ရပ္မ်ိဳးေတြအတြက္ တာဝန္ခံ တာဝန္ယူမႈရွိၿပီး ႏုိင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္ေရး စံေတြ ျပည့္မွီတဲ့ စစ္တပ္ျဖစ္လာေစမွာပါ။”

အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Marky ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျဖစ္ပြါးတဲ့ တိုက္ပြဲေတြအတြင္း က်ားမကြဲျပားမႈေပၚ အေျခခံတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ေတြနဲ႔ လိင္မႈဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြအတြက္ တာဝန္ခံ တာဝန္ယူမႈ ပိုရွိလာေစဖုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံလူ႔အခြင့္ေရးဆိုင္ရာ ဥပေဒမူၾကမ္း ျပင္ဆင္ခ်က္ကို တင္ျပခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ အခုလို အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို လက္နက္သဖြယ္အသံုးခ်တဲ့ က်ဴးလြန္သူေတြကို အပစ္ေပးဖို႔ လုပ္ေဆာင္ေနတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေမးျမန္းရာမွာေတာ့ မစၥတာ Wong က လႊတ္ေတာ္ကေန သမၼတ Trump အစိုးရအဖြဲ႔ကို တင္ျပထားေၾကာင္း ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ အေျခေနေတြမွာ လိင္မႈဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေဖၚျပၿပီး ျပင္းထန္တဲ့ အေရးယူေဆာင္ရြက္မႈ အမ်ားအျပား လုပ္ေဆာင္ဖို႔ မၾကာေသးခင္ကပဲ လႊတ္ေတာ္ကေန အစိုးရအဖြဲ႔ကို တင္သြင္းခဲ့ၿပီး အဲဒီမွာ ကိုယ္လုိခ်င္တဲ့ ပံုစံျဖစ္လာေအာင္ အေရးယူမႈေတြ ခ်မွတ္ထားပါတယ္။ တကယ္လို႔ ေနာက္ထပ္တင္ျပမယ့္ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြရွိမယ္ ဆိုရင္လည္း အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက ျမန္မာ့အေရးဆိုင္ရာ အဖြဲ႔က ေသခ်ာဆန္းစစ္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ဒုကၡေတြ ေလွ်ာ့ပါးေစဖုိ႔ ခ်မွတ္ထားတဲ့ အျပန္အလွန္အက်ိဳးရိွေစမယ့္ ပန္းတိုင္အတိုင္း ေရွ႕ရႈလုပ္ေဆာင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

Virginia ျပည္နယ္ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီက အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Tim Kaine ကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အဆင့္ျမင့္ စစ္ဘက္အရာရွိေတြနဲ႔ လံုၿခံဳေရး အရာရွိေတြက ရိုဟင္ဂ်ာေတြ အေပၚ လူ႔အခြင့္ေရးခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြ က်ဴးလြန္ရာမွာ တိုက္ရိုက္ ပါဝင္ပတ္သက္တာ၊ က်ဴးလြန္မႈေတြမွာ သိသာတဲ့ အခန္းက႑ကေန သိသိႀကီးနဲ႔ ပါဝင္ခဲ့ၾကသူေတြကို အေမရိကန္နဲ႔ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒအရ အျပည့္အဝ အေရးယူသင့္တယ္လို႔ ယံုၾကည္ ပါသလားလို႔ ေမးျမန္းခဲ့ရာမွာေတာ့-

“ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္ရဲ့ မူဝါဒအရ ျဖစ္ပြါးခဲ့တဲ့ ဘယ္ရက္စက္မႈမ်ိဳး အတြက္မဆို တာဝန္ခံ တာဝန္ယူမႈေတြ ရွိလာေအာင္ တြန္းအားေပးဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ လူ႔အခြင့္ေရးခ်ိဳးေဖါက္မႈမွာ ပါဝင္သူေတြ အေပၚ အေရးယူႏိုင္ဖို႔အတြက္ ေထာက္ခံအားေပးပါတယ္။”

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံကို ထြက္ေျပးခဲ့ၾကတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အေမရိကန္ လႊတ္ေတာ္ ၂ ရပ္က အထူးစိုးရိမ္လ်က္ ရွိၾကၿပီး က်ဴးလြန္သူေတြအေပၚ ဒဏ္ခတ္ အေရးယူႏိုင္ဖုိ႔လည္း အခုလို ၾကားနာစစ္ေဆးပြဲေတြ က်င္းပသလို ့ျမန္မာစစ္တပ္အေပၚ အေရးယူႏိုင္ဖို႔လည္း ဥပေဒၾကမ္းေတြ တင္သြင္းခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္မတီက Burma Human Rights and Freedom Act ကို အထက္လႊတ္ေတာ္ စစ္ဘက္ဝန္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းဆိုင္ရာ ေကာ္မတီ ဥကၠဌ ရီပတ္ဘလစ္ကင္ အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ John McCain နဲ႔ အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရး ေကာ္မတီ အဆင့္ျမင့္အဖြဲ႔ဝင္ Ben Cardin တို႔ ဒီႏွစ္ ေဖေဖၚဝါရီလက တင္သြင္းခဲ့ရာမွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ အေပၚ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္ေရးခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြ အတြက္ တာဝန္ရွိခဲ့တဲ့ ျမန္မာစစ္ဖက္ အဆင့္ျမင့္အရာရွိေတြကို ပစ္မွတ္ထား ဒဏ္ခတ္ အေရးယူဖို႔နဲ႔ ျပည္ဝင္ခြင့္ဗီဇာပိတ္ပင္မႈတို႔ ပါဝင္ပါတယ္။ ဒီဥပေဒၾကမ္းကို အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Markey က ျပင္ဆင္ခ်က္ တင္သြင္းခဲ့ ရာမွာေတာ့ ၂၀၁၆ ေအာက္တုိဘာလ ေနာက္ပိုင္း ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြါးခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြအတြင္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈကို စစ္လက္နက္သဖြယ္ အသံုးျပဳရာမွာ တာဝန္ရွိသူေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ စံုစမ္း အေရးယူႏိုင္ဖို႔ ျဖည့္စြက္မႈကို ထည့္သြင္းခဲ့ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG