သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရခုိင္ျပည္နယ္ျပသနာ ျပန္ သံုးသပ္ အေျဖရွာဖို႔ လိုေနျပီလား


အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္ခံရတဲ့ ဦးလွျမင့္ (ခ) ႏူရႈမာေမာက္ႏွင့္ အဖြဲ႔ စစ္ေတြေဆးရံုမွာ အေရးေပၚကုသမႈခံရေနၾကစဥ္ (ဇူလိုင္ ၄ ၂၀၁၇) Arakan Times

ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက ရခိုင္ျပည္နယ္ ျမိဳ႕ေတာ္ စစ္ေတြမွာ ကားတစ္စီးေပၚက မူဆလင္ အုပ္စု တစ္စု လူစုလူေ၀းနဲ႔ ၀ိုင္း၀န္း တိုက္ခိုက္တာ ခံရလို႔ တစ္ေယာက္ ေသဆံုးျပီး ေျခာက္ေယာက္ ဒါဏ္ရာရတဲ့ အၾကမ္းဖက္မွဳ ျဖစ္စဥ္ တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ ဒါဏ္ရာရတဲ့ ေျခာက္ေယာက္ထဲမွာ ႏွစ္ေယာက္က အတြင္းလူနာအျဖစ္ ေဆးကုရပါတယ္။ လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရးဆန္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မွဳေတြ ျငိမ္သက္ေနခဲ့တာ ကာလ အေတာ္ၾကာျပီးေနာက္ အခု ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ျပသနာဟာ ပထမ ဦးဆံုးေသာ လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရးဆန္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မွဳ တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ အလားတူ မူဆလင္ အမ်ားစု ေနထုိင္တဲ့ ေမာင္ေတာေဒသဘက္မွာလည္း အေျခအေန မေကာင္းပါဘူး။ လွ်ိဳ႕၀ွက္ အၾကမ္းဖက္ သင္တန္းေပးတဲ့ ေနရာတစ္ခုကို လံုျခံဳေရး တပ္ဖြဲ႕ေတြက ေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ခဲ့သလို၊ အၾကမ္းဖက္သမားေတြက သတ္ျဖတ္ခဲ့လို႔ အျပစ္မဲ့ျပည္သူ ၄၁ ေယာက္ ေသဆံုးခဲ့ျပီး ၂၃ ေယာက္ ေပ်ာက္ဆံုးေနဆဲလို႔ သိရပါတယ္။ ဒီအေတာအတြင္း ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတ ကေန စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အမိန္႔တစ္ရပ္ ထုတ္ျပန္ေပးဖို႔ ျပည္ခုိင္ျဖိဳး အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ ၁၄ ခုက ေၾကျငာခ်က္ ထုတ္ျပန္ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါေသးတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ ရခုိင္ျပည္နယ္ ျပသနာ ေျဖရွင္းႏုိင္မွာလား ဆုိတာ ခုတစ္ပတ္ ေဆြးေႏြး တင္ျပသြားပါ့မယ္။

ျပသနာရဲ႕ အတိမ္ အနက္ကို သိႏုိင္ဖို႔ စစ္ေတြျမိဳ႕မွာ မူဆလင္ေတြ လူအုပ္နဲ႔ အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္သတ္ျဖတ္ ခံရတဲ့ ျဖစ္စဥ္ကို ျပန္ ေလ့လာၾကည့္ဖုိ႔ လိုပါလိမ့္မယ္။ ျပီးခဲ့တဲ့ ဇူလုိင္လ ၄ ရက္ေန႔က စစ္ေတြ ဒါးပိုင္ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းက ဦးျမင့္ႏုိင္အပါအ၀င္ မူဆလင္ ၁၀ ေယာက္ဟာ သက္ေသ ထြက္ဆုိဖို႔အတြက္ စစ္ေတြျမိဳ႕ တရားရံုးကို ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ အေစာင့္အေရွာက္ေတြပါျပီး ကားတစ္စီးနဲ႔ သြားပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ကားေနာက္ကေန ဦးလွျမင့္ေခၚ ႏူရူမာေမာက္၊ ယာဥ္ေမာင္း အပါအ၀င္ မူဆလင္ (၇) ေယာက္ကလည္း ကားတစ္စီးနဲ႔ လိုက္ပါသြားတယ္လို႔ ႏိုင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံရံုး သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ အရ သိရပါတယ္။ အဲဒီ (၇) ေယာက္ဟာ တရားရံုးကေန စစ္ေတြ အမွတ္(၂) ရဲစခန္းကို သြားျပီး မီးျခစ္စက္လမ္း၊ ေရာင္နီဦး ဆိပ္ကမ္းကို သြားဖို႔ လံုျခံဳေရး ေတာင္းပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ စခန္းက လံုျခံဳေရး တပ္သားတစ္ေယာက္ ထည့္ေပးလိုက္ျပီး ေရာင္နီဦး ဆိပ္ကမ္းကို အေရာက္မွာ အခုလို လူအုပ္နဲ႔ အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္ခံရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူအုပ္ၾကီးက အုတ္ခဲေတြနဲ႔ ၀ိုင္း၀န္း တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾကတဲ့အတြက္ ပါသြားတ့ဲ ကား ပ်က္စီးသြားသလို တစ္ေယာက္ေသ၊ ၆ ေယာက္ ဒါဏ္ရာရ အားလံုး ထိခို္က္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

Muslim men were attacked by a mob of Rakhine Buddhists in Sittwa.
Muslim men were attacked by a mob of Rakhine Buddhists in Sittwa.

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ဘာသာေရး လူမ်ိဳးေရး ဆန္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မွဳေတြ ေပၚေပါက္ျပီးေနာက္ပိုင္း စစ္ေတြဧရိယာက မူဆလင္ အားလံုးနီးပါးေလာက္ဟာ အစိုးရက သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဒုကၡသည္ စခန္း ဧရိယာေတြမွာပဲ ေနထုိင္ၾကရပါတယ္။ စခန္း ၀င္ေပါက္ထြက္ေပါက္ေတြမွာ ရဲကင္းနဲ႔ ရဲစခန္းေတြရွိျပီး စခန္းအျပင္ဘက္ ထြက္ခ်င္ရင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဆီက ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္း၊ တစ္ခ်ိဳ႕ အေျခအေနေတြမွာ ရဲတပ္သားေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရး အေစာင့္အေရွာက္နဲ႔ ထြက္ၾကရပါတယ္။ ခြင့္ျပဳခ်က္ တစ္စံုတစ္ရာ မရပဲ အျပင္ထြက္ခြင့္ မရွိၾကပါဘူး။ အခုကိစၥမွာ ဦးလွျမင့္ေခၚ ႏူရူမာေမာက္ ပါ ၇ ေယာက္ စခန္းျပင္ တရားရံုးကို ထြက္တာ ခြင့္ျပဳခ်က္ ရလို႔ ထြက္တာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ သူတုိ႔အေနနဲ႔ ေရာင္နီဦး ဆိပ္ကမ္းသြားဖို႔ အမွတ္(၂) ရဲစခန္းမွာ ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္း၊ ခြင့္ျပဳခ်က္ရလို႔လဲ ရဲလံုျခံဳေရး တစ္ေယာက္ ထည့္ေပးလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

တကယ့္ျပသနာက ရဲလံုျခံဳေရး တစ္ေယာက္ပါျပီး ေရာင္နီဦး ဆိပ္ကမ္းကို ေရာက္သြားတဲ့ အဲဒီ မူဆလင္အဖြဲ႕ကို လူအုပ္ၾကီးက အုတ္ခဲေတြနဲ႔ ပစ္ေပါက္ ၀ိုင္း၀န္း အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္ၾကတာပါ။ ရဲတပ္သားရဲ႕ အကူအညီကိုလည္း ရခဲ့ၾကပံု မေပၚပါဘူး။ ဒါကိုၾကည့္ရင္ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲက လူမွဳအသိုင္းအ၀ိုင္း ႏွစ္ခုၾကားမွာ အမုန္းတရားေတြ နည္းနည္းေလးမွ ပ်က္ျပယ္ မသြားေသးတဲ့အျပင္ အေျခအေနေပးတာနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ ေျဖရွင္းမယ္ ဆိုတဲ့ စိတ္ထားမ်ိဳး ရွိေနေသးတာကိုၾကည့္ရင္ ပဋိပကၡ ေျဖရွင္းေရး တုိးတက္မွဳ မရတာကို ထင္ထင္ရွားရွား ေတြ႕ႏုိင္ပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာဘက္က အေျခအေနကို ၾကည့္ျပန္ရင္လည္း ေက်းရြာေတြမွာ မူဆလင္ အၾကမ္းဖက္ သမားေတြရဲ႕ လွဳပ္ရွားမွဳ စိပ္လာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ သူတို႔ကို မနာခံတဲ့ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး တာ၀န္ရွိသူေတြ၊ အစိုးရကို သတင္းေပးတယ္လို႔ သူတုိ႔ ယူဆရသူေတြ၊ သူတို႔အတြက္ အႏၱရာယ္ရွိလာႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆသူေတြကို အၾကမ္းဖက္သမားေတြက သတ္ျဖတ္မွဳေတြ မ်ားလာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ က်ဴးလြန္သူေတြကို အစိုးရဘက္က ဖမ္းဆီး အေရးယူႏုိင္မွဳ အားနည္းေနေသးတာကိုလည္း ေတြ႕ျမင္ေနၾကရပါတယ္။

ဒါေတြကိုၾကည့္ရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ အေနနဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ ပဋိပကၡ ျပသနာ ေျဖရွင္းရာမွာ သိပ္ျပီး တိုးတက္မွဳ ရတဲ့ပံု မေတြ႕ၾကရပါဘူး။ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ပထမ အေၾကာင္းကေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ ျပသနာမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရနဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ အစိုးရခ်ည္းပဲ သက္သက္ ေျဖရွင္းလို႔ မရတဲ့ ျပသနာပါ။ အစိုးရသစ္ တက္ျပီး သိပ္မၾကာခင္ ၂၀၁၆ ေအာက္တိုဘာမွာ ေဒသခံ မူဆလင္ေတြက နယ္ျခားေစာင့္ ရဲဌာနခ်ဳပ္နဲ႔ စခန္းေတြကို အၾကမ္းဖက္ တုိက္ခုိက္ခဲ့တာက စျပီး နယ္ေျမ လံုျခံဳေရး ပ်က္ျပား၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ ရဲတပ္ဖြဲ႕က လံုျခံဳေရးကို ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ေနရတဲ့ အေနအထား ေရာက္သြားေစပါတယ္။ ေနာက္ဆက္တြဲအေနနဲ႔ လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြက နယ္ေျမ ရွင္းလင္းေရး ေဆာင္ရြက္တဲ့အခါ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖါက္မွဳေတြ ရွိတယ္ ဆိုျပီး ႏုိင္ငံတကာက စြတ္စြဲလာလို႔ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ ျပည္ထဲေရးက စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ေတြ သီးျခားစီ ဖြဲ႕ျပီး စံုစမ္းရတဲ့ အေနအထား အထိ ေရာက္သြားရသလို၊ ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ ကလည္း အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ေရးမစ္ရွင္(Fact-Finding Mission) ေစလႊတ္ဖို႔ ၾကိဳးစားလာသည္ အထိ ျပသနာကို ပိုဆိုးရြားလာေစပါတယ္။

ေနာက္ျပသနာၾကီးတစ္ခုက အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ လုပ္ကိုင္တာ အမ်ားစုကို ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္နဲ႔ ရခုိင္အမ်ိဳးသားပါတီက ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္ေနတာပါ။ ျပည္မၾကီးမွာဆိုရင္ ျပည္ခုိင္ျဖိဳးနဲ႔ သူ႕မဟာမိတ္ ပါတီ တစ္ဒါဇင္ ေက်ာ္ကလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္အေရး အင္န္အယ္လ္ဒီ ပါတီ အေကာင္အထည္ ေဖာ္သမွ် အျမဲလိုလို ဆန္႔က်င္ေနတာကေန အခုေနာက္ဆံုး ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ျပဌာန္းေပးဖို႔ အထိ ေတာင္းဆိုလာတာ ေတြ႕ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီလို အေျခအေနေအာက္မွာ အင္န္အယ္လ္္ဒီ အစိုးရ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေနတဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ပဋိပကၡ ျဖစ္ေနတဲ့ ႏွစ္ဖက္ အသိုင္းအ၀ိုင္း ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေန တုိးတက္လာေစေရး၊ ႏွစ္ရွည္လမ်ား ဒုကၡသည္စခန္း ေရာက္သြားသူေတြ သူတုိ႔အိမ္၊ သူတုိ႔ေနရာမွာ ျပန္လည္ ေနခြင့္ရေစေရး၊ စီးပြားေရး ဖြံ႕ျဖိဳးတုိးတက္မွဳကေန တဆင့္ လူမွဳပဋိပကၡေတြ ေလ်ာ့ခ်ႏိုင္ေရး စတဲ့ ရည္မွန္းခ်က္ေတြအားလံုး ဘာမွ ထိထိေရာက္ေရာက္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏုိင္တာ မေတြ႕ရေတာ့ပါဘူး။

ဒီအတြက္ အင္န္္အယ္လ္ဒီ ပါတီ အာဏာရလာခ်ိန္ကေနစ ဒီကေန႔ အခ်ိန္ထိ ရခုိင္ျပည္နယ္နယ္မွာ ျဖစ္ပ်က္သမွ်ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး အေကာင္းဘက္ကို တုိးတက္မွဳ ရွိမရွိ၊ အေျခအေနေတြ ဆုိးရြားလာရင္လည္း ဘာေၾကာင့္ ဆိုးရြားလာတယ္ ဆိုတာကို ျပသနာနဲ႔ တကယ္ သက္ဆုိင္ေနတဲ့ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ ရခိုင္အမ်ိဳးသားပါတီ အပါအ၀င္ ဘက္အားလံုးက အေသအျခာ စနစ္တက် ျပန္လည္ ဆန္းစစ္သင့္ပါျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရခုိင္ျပည္နယ္က ႏွစ္ဖက္ အသိုင္းအ၀ိုင္း အက်ိဳးရွိေစမယ့္၊ ျပည္နယ္ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစမယ့္၊ တုိင္းျပည္ ပံုရိပ္ ျပန္ေကာင္းလာေစမယ့္ မူ၀ါဒ အသစ္ေတြကို ရဲရဲ၀န္႔၀န္႔ ခ်မွတ္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္သင့္ျပီ ျဖစ္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

XS
SM
MD
LG