သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တုိင္းရင္းသား အခြင့္အေရး အစိုးရသစ္ ကာကြယ္ဖို႔ ပ်က္ကြက္

  • Daniel Burmese

တုိင္းရင္းသား အခြင့္အေရး အစိုးရသစ္ ကာကြယ္ဖို႔ ပ်က္ကြက္

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြအေပၚ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာေတြကို အစိုးရသစ္က ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းဖို႔ ပ်က္ကြက္ေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္က ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဗြီအိုေအ သတင္းေထာက္ ဒန္နီယယ္ ရွာ့ဖ္ (Daniel Schearf) ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ကေန သတင္းေပးပို႔ထားတာကို ကိုရန္ႏုိင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရသစ္ဟာ ထုိင္း၊ ျမန္မာ နယ္စပ္တေလွ်ာက္မွာ ေနထုိင္ေနၾကတဲ့ တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြအေပၚ စစ္တပ္က က်ဴးလြန္ေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို အကာအကြယ္ ေပးဖို႔အတြက္ ဘာမွ လုပ္ေဆာင္ေပးေနတာ မရွိဘူးလို႔ ကုလသမဂၢရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္ ေတာမတ္စ္ အိုေဟး ကင္တားနား (Tomas Ojea Quintana) က ေျပာလိုက္ပါတယ္။

ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ လိုခ်င္ေနတဲ့ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖဲြ႕ေတြနဲ႔ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တုိက္ပဲြေတြ ျဖစ္ခဲ့ၿပီး စစ္တပ္က တုိင္းျပည္ရဲ႕အာဏာ အမ်ားအျပားကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားဖို႔ လုိအပ္ေနတာဟာ တုိင္းျပည္တြင္းမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ အဲဒီ ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္ဆိုၿပီး အေၾကာင္းျပေလ့ ရွိပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစိုးရဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏို၀င္ဘာလက ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ အတြင္း ပထမဆုံးအႀကိမ္ ေရြးေကာက္ပဲြကို က်င္းပခဲ့ၿပီး ဒါဟာ စစ္အစိုးရကေန အရပ္သား အစိုးရကို ေျပာင္းဖို႔အတြက္ ေနာက္ဆုံးအဆင့္ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အမ်ားကေတာ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရက က်င္းပခဲ့တဲ့ အဲဒီေရြးေကာက္ပဲြဟာ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြ မဟုတ္ဘဲ စစ္တပ္က အာဏာကို ဆက္ထိန္းထားႏုိင္ဖို႔အတြက္ သက္သက္ ရည္ရြယ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြ ျဖစ္တယ္လို႔ ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အရပ္သား အစိုးရသစ္ ျဖစ္ေပၚလာေပမဲ့လည္း နယ္စပ္ေဒသေတြမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဘာမွ လုပ္ေဆာင္ျခင္း မရွိဘူးလို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။

“စစ္တပ္ႀကီးစုိးေရးကို စနစ္တက် လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာေတြက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ျဖစ္ေအာင္ ပံ့ပုိးေပးခဲ့တာပါ။ အဲဒီ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြထဲမွာ ေျမသိမ္းတာေတြ၊ အတင္းအက်ပ္ လုပ္အားေပး ခုိင္းေစတာေတြ၊ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေအာင္ လုပ္ေဆာင္တာေတြ၊ ဥပေဒျပင္ပ သတ္ျဖတ္မႈေတြနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။ အဲဒါေတြဟာ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ျဖစ္ေနၿပီး အခုခ်ိန္ထိလည္း ျဖစ္ေနတုန္းပါပဲ။ ဒါ့အျပင္ အဲဒီ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို တာ၀န္ရွိသူေတြဘက္က လုံး၀ ကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းတာေတြ မလုပ္ေသးပါဘူး။”

အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခုိင္းေစတာလိုမ်ဳိး တခ်ဳိ႕ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြဟာ အစိုးရကေန လုပ္ေနတယ္ဆုိတာ သိသာတယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာတႏုိင္ငံတည္း ဒါမွမဟုတ္ တကမၻာလုံးမွာ ျမန္မာတႏုိင္ငံတည္းကပဲ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခုိင္းေစမႈေတြကို ပုဂၢလိပိုင္းက မဟုတ္ဘဲ အစုိးရကေန လုပ္ေနတာမ်ဳိး ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။”

ဒါေပမဲ့လည္း လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ တုိင္းရင္းသား အုပ္စုေတြ အေပၚမွာ ဆက္ဆံေနတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက ေမးခြန္းထုတ္လာတာေတြက အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ အခ်က္ေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။

“အဲဒီလို ေမးခြန္းထုတ္တဲ့ အထဲမွာ ကရင္ျပည္နယ္အတြင္း အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ျဖစ္လာႏုိင္ေျခေတြ ပါ၀င္သလို ႐ုိဟင္ဂ်ာေတြဟာ ႏုိင္ငံသား ဟုတ္မဟုတ္ဆုိတဲ့ ျပႆနာနဲ႔ တုိင္းရင္းသား ရွမ္း ႏုိင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြအေပၚ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ေပးမေပး ဆုိတာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။”

မစၥတာ ကင္တားနားဟာ ထုိင္းႏုိင္ငံကို တပတ္ၾကာ သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီေရး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြ၊ ကၽြမ္းက်င္သူေတြနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ တာ၀န္ရွိသူေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆုံခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ သတင္းေထာက္ေတြကို အခုလုိ ေျပာၾကားခဲ့တာပါ။ မစၥတာ ကင္တားနားဟာ ထုိင္းႏုိင္ငံဆုိင္ရာ ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးနဲ႔ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ေတြ႕ဆုံခဲ့ေပမဲ့ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဘက္က ျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာ မေပးခဲ့တာေၾကာင့္ မစၥတာ ကင္တားနားဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ႏုိင္ခဲ့ျခင္း မရွိခဲ့ပါဘူး။ ဒီအေပၚမွာေတာ့ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ မာတင္ နီစားကီး (Martin Nesirky) က အခုလို ေျပာလိုက္ပါတယ္။

“မစၥတာ ကင္တားနားဟာ ကုလသမဂၢရဲ႕ အထူးတာ၀န္ေပးထားျခင္း ခံရတဲ့ ကုိယ္စားလွယ္တဦး ျဖစ္တဲ့အတြက္ သူတာ၀န္က်တဲ့ ႏုိင္ငံကို ၀င္ခြင့္ရသင့္ပါတယ္။ ဒီကိစၥဟာ ေမးခြန္းထုတ္ေနစရာ မလုိတဲ့ ကိစၥပါ။ တဆက္တည္းမွာပဲ မၾကာေသးခင္က ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ခြင့္ ရခဲ့တဲ့ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးအႀကံေပးပုဂၢိဳလ္ မစၥတာ ဗီေဂ်း နမ္ဘီးယား (Mr. Vijay Nambiar) ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံ ခရီးစဥ္အေၾကာင္း က်ေနာ္တုိ႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြထဲက အခ်က္တခုကို က်ေနာ္ ျပန္လည္ ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။

“အဲဒါကေတာ့ ျမန္မာအစိုးရဟာ သူတုိ႔ေပးထားတဲ့ ကတိက၀တ္ေတြကို လုိက္နာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ျမန္မာျပည္သူေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္း တခုလုံးက ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ေတြနဲ႔ အညီ ကိုက္ညီေအာင္ ျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အေလးအနက္ထားၿပီး ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။”

မစၥတာ ကင္တားနားဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ခြင့္ မရခဲ့ေပမဲ့လည္း ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တယ္လီဖုန္းကေနတဆင့္ ဆက္သြယ္ ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကုလသမဂၢက စုံစမ္းေရး ေကာ္မရွင္ဖဲြ႕ စုံစမ္းဖို႔ အေရးကိစၥ အေပၚမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေထာက္ခံတယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး ျဖစ္လာဖို႔အတြက္ဆုိရင္ သက္ဆုိင္တဲ့ အဖဲြ႕ေတြ အားလုံး ပါ၀င္ဖို႔ လိုအပ္ၿပီး ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ခံထားရတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ၂,၀၀၀ ေက်ာ္ကို လႊတ္ေပးတာကေန စတင္ၿပီး လုပ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာလိုက္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG