သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကုလနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ ျမန္မာကုိ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ တုိက္တြန္း


၃၇ ႀကိမ္ေျမာက္ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ ႏွစ္ပတ္လည္စည္းေဝးပြဲ (UN Web TV)

ရခိုင္ျပည္နယ္အပါအဝင္ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲက လူနည္းစုတုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ႐ွိတယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္ေတြကို သီးျခားလြတ္လပ္စြာ စံုစမ္းႏိုင္ဖုိ႔ ျမန္မာအစုိးရအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ အခ်က္အလက္႐ွာေဖြေရးအဖဲြ႔တို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ဖုိ႔ ႏိုင္ငံတကာက တိုက္တြန္းေနပါတယ္။ Switzerland ႏိုင္ငံ Geneva ၿမိဳ႕မွာက်င္းပေနတဲ့ ၃၇ ႀကိမ္ေျမာက္ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ ႏွစ္ပတ္လည္စည္းေဝးပြဲအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြအတြင္း ခုလို တိုက္တြန္းေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရကေတာ့ စြပ္စြဲခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အေထာက္အထားခိုင္လံုရင္ အေရးယူေဆာင္႐ြက္ဖို႔ အသင့္ပဲလို႔ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို မစုျမတ္မြန္က ဆက္ၿပီးတင္ျပပါမယ္။

Geneva မွာက်င္းပေနတဲ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီႏွစ္ပတ္လည္ စည္ေဝးပြဲအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံလူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တနလၤာေန႔က တင္ျပေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ႐ွမ္းျပည္နယ္ထဲက တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုေတြအျပင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲက ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ စစ္တပ္ရဲ႕လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ခံေနၾကရတယ္ဆိုတဲ့အေျခအေနက လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္တဲ့ အေျခအေနျဖစ္တယ္လို႔ သူ႔အေနနဲ႔ ပိုလက္ခံလာရေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံလူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢအထူးကုိယ္စားလွယ္ Yanghee Lee ကတင္ျပသြားခဲ့ပါတယ္။ ကုလသမဂၢအခ်က္အလက္႐ွာေဖြေရးအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ Mr. Marzuki Darusman ကလည္း ကခ်င္ျပည္နယ္ ႐ွမ္းျပည္နယ္ဖက္ကသိရတဲ့ စစ္တပ္ရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနေတြေလာက္ အတိုင္းအတာ ပမာဏနဲ႔ သက္ေရာက္မႈေတြ မႀကီးမားလွေပမဲ့ ပံုစံဆင္တူျဖစ္ၿပီး တခ်ဳိ႕လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈ ပံုစံမ်ဳိးေတြက ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔မွာျဖစ္ေနတယ္လို႔ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈစြပ္စြဲခ်က္ေတြ စံုစမ္းဖုိ႔ သူတုိ႔အဖဲြ႔ရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို ျမန္မာအစိုးရက လက္မခံဘူးလို႔ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကို ေျပာၾကားသြားပါတယ္။

" ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္တယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္ေတြအေပၚ ခ်က္ခ်င္း ေသေသခ်ာခ်ာ သီးျခားလြတ္လပ္ၿပီး ဘက္လိုက္မႈကင္းကင္းနဲ႔ စံုစမ္းရမယ့္ တာဝန္႐ွိပါတယ္။ အခု အဲဒီလို စံုစမ္းမႈေတြ ႐ွိမေနပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ စံုစမ္းရ႐ွိထားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ အေထာက္အထားေတြက ခိုင္မာၿပီး မ်ားျပားလွပါတယ္။ အဲဒီအေထာက္အထားေတြအရ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြဟာ အဆိုးဆံုးအေျခအေနျဖစ္ေနတယ္လို႔ ျပသေနပါတယ္။ အားလံုးက ႏိုင္ငံတကာဥပေဒေတြအရ ရာဇဝတ္မႈက်ဳးလြန္ရာေရာက္တယ္ဆိုတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ေရာက္ေကာင္း ေရာက္ေနပါတယ္။"

Geneva ၿမိဳ႕က ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢအၿမဲတမ္းကိုယ္စားလွယ္ဦးထင္လင္းကေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးကို အေလးထားတဲ့ အစုိးရကို လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္တယ္လို႔ ေျပာေနတာ အဓိပၸါယ္မ႐ွိဘူးလို႔ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီမွာ တင္ျပသြားပါတယ္။

"ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းနဲ႔ အစိုးရက ဒီလိုျပစ္မႈေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ သည္းခံမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ႐ွင္းလင္းျပတ္သားတဲ့ အေထာက္အထားရ႐ွိရင္ အေရးယူေဆာင္႐ြက္ဖုိ႔လည္း အသင့္႐ွိပါတယ္။ အင္းဒင္ကိစၥျဖစ္ၿပီးေနာက္မွာ စစ္ဆင္ေရးေတြမွာ လိုက္နာရမယ့္ အေျခခံက်င့္ဝတ္စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြ၊ ျပဌာန္းခ်က္ေတြကို ခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့တဲ့ စစ္တပ္နဲ႔ ရဲအရာ႐ွိေတြ။ အရပ္သားေတြအေပၚ တရားဥပေဒနဲ႔အညီအေရးယူခဲ့ပါတယ္။ ဒီေဆာင္႐ြက္မႈဟာ တာဝန္ယူမႈ တာဝန္ခံမႈအတြက္ အျပဳသေဘာေျခလွမ္းျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ႏိုင္ငံရဲ႕ အေျခအေန လက္ေတ႔ြအေျခအေနေတြအညီ ဘယ္လိုနည္းလမ္းေတြကိုမဆိုလုပ္သြားဖုိ႔ ျပင္ဆင္ထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေဆာင္႐ြက္မႈေတြက ေရ႐ွည္ခံတဲ့ အေျဖအတြက္ျဖစ္ရမွာျဖစ္ၿပီး ျပႆနာေတြကို ပိုဆိုးေစတာမ်ဳိး မျဖစ္ရပါဘူး။"

ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ UNDP, UNHCR စတဲ့ ကုလသမဂၢအဖဲြ႔အစည္းေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ေနတယ္လုိ႔လည္း ျမန္မာအၿမဲတမ္းကိုယ္စားလွယ္ ဦးထင္လင္းက ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာ ေျမထိုးစက္ေနတဲ့ ေျမညွိေနတာဟာ ျပန္လာမယ့္သူေတြအတြက္ ျပင္ဆင္ေနတာျဖစ္တယ္လို႔လည္း ႐ွင္းျပသြားတဲ့အျပင္ ျမန္မာအစိုးရလုပ္သမွ်ကို သံသယနဲ႔ မျမင္သင့္ဘူးလို႔လည္း ေျပာၾကားသြားပါတယ္။

Amnesty International လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ႀကီးက ၿဂိဳလ္တုက႐ိုက္ကူးထားတဲ့ ပံုေတြနဲ႔တကြ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာေတာ့ အရင္က႐ိုဟင္ဂ်ာ႐ြာေတြ႐ွိခဲ့တဲ့ေနရာေတြမွာ ဘူဒိုဇာေတြနဲ႔ ေျမထိုးညွိၿပီး စစ္စခန္းေတြ၊ ရဟတ္ယာဥ္ဆင္းႏိုင္တဲ့ေနရာေတြ လမ္းေတြေဆာက္လုပ္ေနတယ္လို႔ စြပ္စြဲထားပါတယ္္။ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ေရာ ကုလအခ်က္အလက္႐ွာေဖြေရးအဖဲြ႔နဲ႔ပါ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ မ႐ွိတဲ့အေပၚ စိုးရိမ္တယ္လို႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု သံတမန္ Ms. Erin Barklay ကလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကို ခုလို ေျပာပါတယ္။

" ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢအထူးကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈရပ္ဆိုင္းလိုက္တာေရာ အခ်က္အလက္႐ွာေဖြေရးအဖဲ႔ြနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ ခုထိမ႐ွိေသးတဲ့အေပၚမွာပါ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက စိုးရိမ္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ အျမန္ဆံုးျပန္ၿပီးပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္သင့္သလို အခ်က္အလက္႐ွာေဖြေရးအဖဲြ႔ကိုလည္း ခြင့္ျပဳသင့္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးစုလိုက္႐ွင္းလင္းဖယ္႐ွားတဲ့လုပ္ရပ္ေတြ လုပ္ေနတဲ့အေပၚ တုန္လႈပ္ မယံုၾကည္ႏုိင္ေအာင္ ျဖစ္ရပါတယ္။ စစ္တပ္အပါအဝင္ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြအေနန႔ဲ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာအကူအညီနဲ႔ သတင္းမီဒီယာေတြကို အတားအဆီးမ႐ွိ အျမန္ဆံုးသြားခြင့္ေပးရပါမယ္။ အၾကမ္းဖက္မႈ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြမွာ တာဝန္႐ွိသူေတြကို အျမန္ဆံုး ေဖာ္ထုတ္အေရးယူရပါမယ္။ ေနရပ္စြန္႔ခြာထြက္ေျပးသြားသူေတြ သူတုိ႔ေနရပ္ကို အႏၱရာယ္ကင္းစြာန႔ဲ လုိလိုလားလားျပန္လာခ်င္မယ့္ အေျခအေနမ်ဳိး ဖန္တီးေပးရပါမယ္။ စနစ္တက်ခဲြျခားဆက္ဆံမႈေတြျဖစ္ေနရတဲ့ အေျခခံအေၾကာင္းေတြကို ေျဖ႐ွင္းရပါမယ္။"

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဖမ္းဆီးတရားစြဲခံထားရတဲ့ Reuters သတင္းေထာက္ ကိုဝလံုးနဲ႔ ကိုေက်ာ္စုိးဦးတုိ႔အျပင္ ကခ်င္သင္းေထာက္ဆရာ ၂ ေယာက္ကို ျပန္လႊတ္ေပးဖို႔လည္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာ ဆိုးဝါးတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ႐ွိေနဆဲဆိုတဲ့ အေျခအေနကို EU ဥေရာပသမဂၢက စိုးရိမ္ေၾကာင္းကိုလည္း EU သံတမန္ Mr. Carl Hallergard က လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကို တင္ျပသြားခဲ့ပါတယ္။

"ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာ စိုးရိမ္ေၾကာက္လန္႔စိတ္ေတြ မလံုၿခံဳမႈေတြ အျပစ္႐ွိသူေတြ အေရးယူမႈကေန ကင္းလြတ္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈမ႐ွိတဲ့ အေျခအေနအေပၚ EU က အံ့ၾသ တုန္လႈပ္ရပါတယ္။ အဲဒီအေျခအေနေတြေၾကာင့္ ေနာက္ထပ္ထြက္ေျပးေနတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ႐ွိေနတယ္။ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာနဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈဆိုင္ရာ အေထာက္အပံ့ေတြကို အကန္႔အသတ္နဲ႔ပဲေပးႏိုင္တယ္။ သတင္းမီဒီယာေတြ သြားခြင့္မရျဖစ္ေနပါတယ္။ ေနရပ္စြန္႔ထြက္သြားသူအားလံုး သူတုိ႔ေနရပ္ကို လံုၿခံဳ သိကၡာ႐ွိစြာျပန္လာႏိုင္မယ့္ အေျခအေနေတြဖန္တီးေပးဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို EU က တိုက္တြန္းပါတယ္။"

ျမန္မာနဲ႔ EU ၾကား မတ္လ ၅ ရက္ေန႔တုန္းက လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဒီမိုကေရစီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ ျမန္မာအစိုးရက သဓိဌာန္ခိုင္မာတဲ့အေပၚ ႀကိဳဆိုတယ္လို႔လည္း EU ကိုယ္စားလွယ္က ေျပာသြားပါတယ္။ ျမန္မာ့အိမ္နီးခ်င္းတ႐ုတ္ႏိုင္ငံကေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ အေျဖရ႐ွိႏိုင္ေရး ျမန္မာအစိုးရဲ႕ ေဆာင္႐ြက္မႈေတြကို ေထာက္ခံေၾကာင္းအျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းက ေလးစားရမယ္လို႔ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတည္ၿငိမ္ေရးအတြက္ ႏိုင္ငံတကာအေနနဲ႔ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ပံ့ပိုးမႈေတြ ေပးရမွာျဖစ္တယ္လို႔လည္း တ႐ုတ္ကိုယ္စားလွယ္ Ms. Song Danhui က စကားျပန္ကေနတဆင့္ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။

" ႐ိုဟင္ဂ်ာကိစၥဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းေရးကိစၥျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာ သမိုင္းေၾကာင္းအရေရာ၊ ဘာသာေရးအရေရာ တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုအရေရာ ျပႆနာေတြ ႐ွိခ့ဲတာျဖစ္ပါတယ္။ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္တဲ့အေပၚ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ႐ႈတ္ခ်ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတည္ၿငိမ္ေအာင္ ျမန္မာအစိုးရရဲ႕ အားထုတ္ေဆာင္႐ြက္မႈေတြကို တ႐ုတ္ကေထာက္ခံ အားေပးပါတယ္။ ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့႐ွ္ႏိုင္ငံၾကား ေဆြးေႏြးညွိႈႏိႈင္းေဆာင္႐ြက္ေနတဲ့အေပၚ ေထာက္ခံပါတယ္။"

အာဆီယံအဖဲြ႔ကိုယ္စား ဖိလစ္ပိုင္ကိုယ္စားလွယ္ကေျပာၾကားခဲ့တာမွာေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲက လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ အေျခအေနအေပၚ အာဆီယံက စိုးရိမ္ေၾကာင္းနဲ႔ ျမန္မာလံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႔ေတြအေပၚ တိုက္ခိုက္မႈအပါအဝင္ အၾကမ္းဖက္ေဆာင္႐ြက္မႈအားလံုးကို ႐ႈတ္ခ်တယ္လို႔ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္လာႏိုင္ေရး ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အစိုးရတုိ႔ သေဘာတူခဲ့တဲ့အေပၚ အာဆီယံက ႀကိဳဆိုသလို ဒုကၡသည္ေတြ တကယ္ျပန္လာႏိုင္တဲ့ အေျခအေနဖန္တီးေပးဖုိ႔လည္း တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢနဲ႔ ထိထိေရာက္ေရာက္ ဆက္လက္ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္သြားဖုိ႔လည္း အာဆီယံအဖဲြ႔က လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကေန ေတာင္းဆိုသြားခဲ့ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG