သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြက ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳၿပီး ႏိုင္ငံသားအဆင့္
ေပးဖုိ႔ ျမန္မာအစိုးရအေပၚ ေတာင္းဆိုတာဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ေနာက္ခံ ႏိုင္ငံေရးသမိုင္းကို တိတိက်က် ေလ့လာမႈမရိွဘဲ ေျပာဆုိတာသာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ျမန္မာ အစိုးရရဲ႕ ေျပာခြင့္ရသူက တံု႔ျပန္လုိက္ပါတယ္။

ဒီအေရးကိစၥဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ျပည္တြင္းေရး ကိစၥျဖစ္တာေၾကာင့္ ျပင္ပက ဖိအားေပး ေဆာင္ရြက္တာမ်ိဳးကိုလည္း လက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစံုကိုေတာ့ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပိုင္း) အစီအစဥ္ သတင္းေထာက္ ကိုမိုးေဇာ္ က သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရက ဘဂၤါလီ လုိ႔ ေခၚဆုိသံုးစဲြေနတဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းေဒသက အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္ေတြကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ ခ်က္ခ်င္း အသိအမွတ္ျပဳၿပီး ႏိုင္ငံသားအဆင့္ ေပးဖုိ႔အတြက္ အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဆက္ဆံေရးေကာ္မတီ ၾကားနားပဲြမွာ အဂၤါေန႔က ေဆြးေႏြး ေတာင္းဆုိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေတာင္းဆုိမႈအေပၚမွာေတာ့ ျမန္မာအစုိးရရဲ႕ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရိွသူ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန ဒု၀န္ႀကီး ဦးရဲထြဋ္က အခုလို တံု႔ျပန္ ေျပာဆုိပါတယ္။

“အဲ့ဒီမွာ ျပႆနာက တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုဆုိတဲ့ ကိစၥနဲ႔ ႏုိင္ငံသားျဖစ္မႈဆိုတဲ့ ကိစၥႏွစ္ခုကို လာေပါင္းလို႔ မရဘူး။ ၈၂ ခုႏွစ္ ႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈဥပေဒနဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့ ဘဂၤါလီ မွန္သမွ် ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္အတြက္ ေဆာင္ရြက္ေပးမယ္ဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔က အၿမဲတမ္း ေျပာခဲ့ၿပီးသားပဲ။ တုိင္းရင္းသားျဖစ္ခြင့္ဆုိတာက ၿဗိတိသွ်လက္ထက္မွာ သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ကတည္းကိုက သူတို႔ကို တုိင္းရင္းသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့တာ မဟုတ္ဘူး။ အဲ့ဒီစကားလံုးဆုိတာလည္း ဒါ ၁၉၅၀ ေလာက္ကမွ စၿပီး ေပၚလာတဲ့ စကားလံုးႀကီး။ အဲ့ဒီႏွစ္ခုကို ခြဲခြဲျခားျခား နားမလည္ဘဲနဲ႔ ေပါင္းၿပီးေတာ့ ထည့္တာေတာ့ သူတို႔ဟာသူတို႔ ဒီ ျပည္တြင္းႏုိင္ငံေရးအရ lobby group ေတြရဲ႕ အလိုက် လိုက္လုပ္တာလို႔ပဲ ေျပာရမွာပဲ။ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ဘာမွ အေလးထားၿပီး လိုက္လုပ္ေပးစရာ မလိုပါဘူး။ အေမရိကန္က လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက သူမ်ားႏိုင္ငံရဲ႕အေၾကာင္းကို ေျပာမယ္ဆုိရင္ အဲ့ဒီႏုိင္ငံမွာျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာေတြရဲ႕ ေနာက္ေၾကာင္းတို႔၊ အေၾကာင္းရင္းခံတို႔ကို တိတိက်က် ေလ့လာၿပီးမွ ေျပာသင့္တာေပါ့ဗ်ာ။”

အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြက ႐ိုဟင္ဂ်ာ မူဆလင္ေတြနဲ႔ တျခားလူနည္းစုေတြအေပၚ ျပဳမူဆက္ဆံတာေတြ တုိးတက္ေအာင္မလုပ္ရင္
ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ရည္မွန္းခ်က္ဟာ ျပည့္မီမွာမဟုတ္ေၾကာင္းနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြ တုိးတက္ဖုိ႔ ႏိုင္ငံတကာက လုိအပ္တဲ့ နည္းလမ္းေတြသံုးၿပီး ဖိအားေပး ေဆာင္ရြက္ဖို႔ကိုလည္း ေတာင္းဆုိထားပါတယ္။

ဒီအေပၚမွာေတာ့ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန ဒု၀န္ႀကီး ဦးရဲထြဋ္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“ႏုိင္ငံတကာက ဖိအားေပးလို႔လည္း မရပါဘူး။ ဒါ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ျပည္တြင္းေရး ကိစၥပဲ။ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာပုိင္တဲ့ကိစၥပဲ။ အေမရိကန္ႏုိင္ငံမွာ လုပ္ေနတဲ့ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ျပႆနာကို က်ေနာ္တုိ႔က ဖိအားေပးလို႔ မရသလို၊ က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံက လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ျပႆနာ၊ ႏုိင္ငံသားျဖစ္မႈ ဆုိင္ရာ ျပႆနာကို ဘယ္သူကမွ လာၿပီးေတာ့ ဖိအားေပးလို႔ မရပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔မွာ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ မညီလို႔ အႀကံျပဳခ်င္တယ္ဆုိရင္ေတာ့
ျပဳလို႔ရမယ္။ ဒါေလာက္ပဲ။”

ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီးက ရခုိင္တုိင္းရင္းသားေရးရာ၀န္ႀကီး ဦးေဇာ္ေအးေမာင္ကေတာ့ ပထ၀ီႏိုင္ငံေရးအရ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ တုိင္းရင္းသားအေရးဟာ အေရးႀကီးေၾကာင္း အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံမွာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳး ၈ မ်ိဳးရွိတယ္။ အဲ့ဒီရဲ႕ေအာက္မွာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳး ၁၃၅ မ်ိဳးရွိတယ္။ အဲ့ဒီထဲမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆုိတာလည္း မရွိဘူး။ ႐ုိဟင္ဂ်ာဆိုတာ ပါလည္းမပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ ပထ၀ီ၀င္ အေနအထားအရ အေနာက္ဘက္မွာ ဧရိယာမိုင္အားျဖင့္ မေကြးတုိင္းသာသာေလာက္ပဲရွိတယ္။ လူဦးေရက သန္း ၁၆၀ ေက်ာ္ေနၿပီ။ population က အရမ္းကို ႀကီးထြားေနတယ္။ ၿပီးေတာ့ အဲ့ဒီအထက္မွာ အိႏၵိယရွိတယ္။ သန္း ၁၃,၀၀ ေက်ာ္ေနၿပီ။ အေရွ႕ဘက္မွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရွိတယ္။ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက သန္း ၁၆,၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး လူဦးေရမ်ားျပားလြန္းတဲ့ ႏုိင္ငံႀကီးေတြၾကား ထဲမွာေနတဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ ႏုိင္ငံရဲ႕ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးေတြအေရးဟာ သိပ္ကို အေရးႀကီးတယ္။ တႏုိင္ငံနဲ႔တႏုိင္ငံ ပထ၀ီ ႏုိင္ငံေရးမတူဘဲနဲ႔ သူတို႔က ဒါမ်ိဳး ေသခ်ာ မေလ့လာဘဲနဲ႔ ဒါမ်ိဳး မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ က်ေနာ္ ျမင္ပါတယ္။
ေနာက္တခုက ဒါဟာ တႏုိင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာကို တႏုိင္ငံက ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္တာျဖစ္ေနတယ္။”

ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ မူဆလင္ေဒသခံေတြကို အေျခခံထားတဲ့ ဒီမုိကေရစီနဲ႔ လူအခြင့္အေရးပါတီရဲ႕ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေက်ာ္စိုးေအာင္ကေတာ့ သူတုိ႔ေတြဟာ ျမန္မာျပည္ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ၁၉၄၇ ဥပေဒေရးဆဲြစဥ္ကတည္းက တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ ပါ၀င္ခဲ့တာျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ တုိင္းျပဳျပည္ျပဳ လႊတ္ေတာ္မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းက ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲဖို႔ ေခၚတဲ့ေနရာမွာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးေတြနဲ႔အတူတူ က်ေနာ္တုိ႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာေဒသကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ က်ေနာ့္အေဖရယ္၊ ေနာက္ ေမာင္ေတာက တေယာက္ရယ္၊ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးကိုယ္စားျပဳတဲ့အထဲမွာ ႏွစ္ဦးပါတယ္။ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲတဲ့ေနရာမွာ။ ဦးေန၀င္း အာဏာတက္လာၿပီး တတိုင္းျပည္လံုးမွာ လူေတြအားလံုး အခြင့္အေရး ဆံုး႐ံႈးတဲ့ေနရာမွာ က်ေနာ္တို႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးေတြကလည္း ထိပ္ဆံုးကေန လူ႔အခြင့္အေရး ဆံုး႐ံႈးခံရတယ္။ အဲ့ဒီေနာက္ပိုင္း ၁၉၈၈၊ 88 ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ ၂၀၁၀ ျပည့္က အဆိုးဆံုးေပါ့ဗ်ာ။ ေနာက္ဆုံး အခု ႐ိုဟင္ဂ်ာက တုိင္းရင္းသားမဟုတ္ဘူး။ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆုိတာ သမုိင္းမွာမရွိဘူးဆုိၿပီးေတာ့ တခ်ိဳ႕ေသာ ပုဂၢိဳလ္ေတြက ေျပာေနတယ္။ အဲ့ဒါေတြကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က လက္မခံဘူး။”

ဦးေက်ာ္စိုးေအာင္က သူတို႔ေဒသက လူထုေတြဟာ လက္ထပ္ထိမ္းျမားခြင့္၊ ခရီးသြားလာခြင့္၊ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး၊ စီးပြားေရး စတဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ဆံုး႐ံႈးေနရတယ္လုိ႔ ေျပာဆုိေပမဲ့ ျမန္မာအစိုးရဘက္ကေတာ့ လူမ်ိဳး၊ ဘာသာ ခဲြျခားၿပီး ဆက္ဆံတာ မရိွေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ မၾကာမီ စတင္ေတာ့မယ့္ သန္းေခါင္စာရင္း
ေကာက္ယူရာမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးအမည္ မထည့္သြင္းဖုိ႔အတြက္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စု ၇ စုက ေတာင္းဆုိထားပါတယ္။

ဒီကေန႔ ေန႔ခင္းပိုင္းမွာေတာ့ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ နယ္ေတြမွာ ျပည္သူ႔ဆႏၵ ေကာက္ခံၿပီး ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ႔ ပူးေပါင္းေရး အႀကံျပဳ ေရးသားထားတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံထုတ္ Dhaka Tribune သတင္းစာပါ ေဆာင္းပါးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ လူ ၂၀၀၀ ေလာက္ ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပခဲ့ပါတယ္။

စိတ္၀င္စားဖြယ္ ...

XS
SM
MD
LG