သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္တဲ့ မဲစာရင္းမွာ အမွားအယြင္းေတြ ရွိေနဆဲျဖစ္ေပ မယ့္ မဲေပးခြင့္ မရၾကမွာကို ပူစရာမလုိဘူး လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ က ေျပာဆုိလုိက္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔ မေရာက္ခင္ တပတ္ အလုိမွာ မဲဆႏၵရွင္ သက္ေသခံ လက္မွတ္ေတြကို ႀကဳိတင္ ထုတ္ေပး သြားမွာ ျဖစ္တယ္ လို႔လည္း ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ က ေျပာဆိုလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းကို ကိုဉာဏ္ဝင္းေအာင္က စံုစမ္းတင္ျပထားပါတယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ပထမတႀကိမ္ ထုတ္ျပန္တဲ့ မဲစာရင္းဟာ အိမ္ေထာင္စု ဇယားေပၚ အေျခခံတဲ့ မဲစာရင္းျဖစ္ေပမယ့္ ဒုတိယတႀကိမ္ ထုတ္ျပန္တဲ့ အခါမွာေတာ့ အကၡရာ စဥ္လိုက္ ျဖစ္သြားတာေၾကာင့္ မဲစာရင္းမွာ ကိုယ့္နာမည္ပါမပါ ရွာေဖြစစ္ေဆးဖုိ႔ကိုေတာင္ အခက္အခဲ ျဖစ္သြားေစတယ္လုိ႔ NLD ပါတီေျပာခြင့္ရ ပုဂၢဳိလ္ ဦးထြန္းထြန္းဟိန္က ေျပာပါတယ္။

" က်ေနာ္တို႔က ဘာျဖစ္လဲ ဆိုရင္ ပထမအႀကိမ္ မဲစာရင္း ကပ္တုန္းက အိမ္ေထာင္စု စာရင္းအရ ထြက္တာေပါ့ဗ်ာ။ အခုတခါက်ေတာ့ Alpha Vertical ေပါ့ အကၡရာစဥ္လိုက္ ထြက္တယ္လို႔ ဒီလိုလုပ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ျပန္ Check လုပ္ဖို႔ေတာင္ အေတာ္ခက္တယ္။ မခက္ခဲတဲ့ဥစၥာ ခက္ခဲေအာင္ လုပ္ေနတယ္လို႔ ဒီလိုျမင္တာေပါ့ဗ်ာ။"

ဒီလို အကၡရာစဥ္လိုက္ ျဖစ္သြားရတာဟာ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ အကူအညီေပးေနတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲဆုိင္ရာ ႏိုင္ငံတကာေဖါင္ေဒးရွင္း IFES (International Foundation for Electoral Systems) ရဲ႕ကြန္ပ်ဴတာေဆာ့ဖ္၀ဲ အေျပာင္းအလဲေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္လို႔ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ႕ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးသိန္းဦးက VOA ကုိ ရွင္းျပပါတယ္။

"Software ေျပာင္းလိုက္တဲ့အခါက်ေတာ့ အဲ့လိုေတြျဖစ္သြားတာပါ။ Software ကဗ်ာ က်ေနာ္တို႔ ဒီ မဲစာရင္း လုပ္တဲ့အခါမွာ IFES ကေန ဝိုင္းကူတယ္ေလ။ သူတို႔က Software ကို Update လုပ္လိုက္ေတာ့ အဲ့လို နည္းနည္း အေျပာင္းအလဲေလးေတြ အကၡရာစဥ္ လိုက္ ျဖစ္သြားတဲ့အခါက်ေတာ့ နည္းနည္းေလး ရွာရတာေလး ခက္သြားတာေပါ့။ "

မဲစာရင္း အမွားေတြေၾကာင့္ မဲေပးခြင့္ရွိတဲ့ အသက္ ၁၈ ျပည့္ၿပီးသူတိုင္း မဲ မေပးလုိက္ရတဲ့ ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရးေတြ ဆုံး႐ႈံးသြားမွာကို စိုးရိမ္ ေနၾကတာပါ။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ NLD ေျပာခြင့္ရ ဦးထြန္းထြန္းဟိန္ ေျပာတာက -

"မဲေပးလို႔ရဖို႔က မဲစာရင္းထဲ ပါဖို႔ လိုတာကိုး။ ဒီအခ်က္အလက္မွားေနတာကို သူတို႔က ဘာေျပာေနလဲဆိုေတာ့ ေကာ္လံ ကိုးခုရွိတယ္ဗ်ာ။ ေကာ္လံကိုးခု လံုးမွန္ဖို႔ ဒါ အခက္အခဲ အမ်ားႀကီးရွိတာပဲ။ အဲ့ဒီ့မဲေပးပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ မဲေပးပိုင္ခြင့္ မရွိဘူးဆိုတာ မဲရံုမွဴဳးက ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ရွိတယ္ဗ်ာ။ သေဘာက မဲရံုမွဴး သေဘာတူရင္ ေပးဖို႔ က ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဗ်ာ။ မဲရံုမွဴးက သေဘာမတူဘူးဆိုရင္ ေပးဖို႔က မျဖစ္ႏုိင္ဘူးဗ်ာ။ အဲ့လို မွတ္ပံုတင္ နံပတ္ မွားတာတို႔ ဘာတို႔က မဲရံုမွဴးရဲ႕ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေပၚ မူတည္တယ္ဗ်ာ။ အဲ့ေတာ့ အဲ့တာေတြ ျပန္ၾကည့္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ႏုိင္ငံသားတေယာက္ရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြက အဲ့ဒီ့တခုတည္းအေပၚ သြားၿပီးေတာ့ မူတည္ေနတယ္ဗ်ာ။ "

ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က မဲဆႏၵရွင္ သက္ေသခံကဒ္ျပားေတြကို ႀကဳိတင္ ထုတ္ေပးသြားမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ မဲေပးခြင့္ ဆုံး႐ႈံးမွာကို ပူစရာ မလို ဘူးလို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ ညႊန္မွဴး ဦးသိန္းဦးကေျပာပါတယ္။

" အခု က်ေနာ္တို႔က မဲဆႏၵရွင္ သက္ေသခံလက္မွတ္လည္းပဲ ထုတ္ေပးဦးမယ္။ အကုန္လံုးကို ထုတ္ေပးဦးမယ္ဗ်။ အဲ့ဒီ့အထဲမွာ မဲစာရင္းနံပတ္ ပါမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ လွ်င္ျမန္လြယ္ကူေစဖို႔ရယ္ အဲ့ေနာက္တခ်က္က အခုေရေဘး ဒုကၡေရာက္တဲ့ ေဒသေတြမွာ မွတ္ပံုတင္တို႔ တျခား သက္ေသခံ ကဒ္ေတြ ေပ်ာက္သြားတယ္ဆိုလို႔ရင္ မဲေပးလို႔ရေအာင္ ေနာက္ တတိယ အခ်က္ကေတာ့ အဲ့ဒီ့ မဲဆႏၵရွင္ သက္ေသခံလက္မွတ္မွာ မဲစာရင္းထဲမွာပါတဲ့ အခ်က္အလက္အတုိင္း ထည့္ၿပီးေတာ့ ေပးလိုက္မွာ။

တကယ္လို႔ မွားတယ္ဆိုၿပီး ျပန္ျပင္ၿပီးေတာ့ ေပးရင္ က်ေနာ္တို႔က ေနာင္ေရြးေကာက္ပြဲ အတြက္ကို ရေအာင္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မတုိင္ခင္ တပတ္အလိုေလာက္မွာ က်ေနာ္တို႔က အဲ့ဒီ့သက္ေသခံလက္မွတ္ေတြကို ထုတ္ေပးမွာပါ။ အဲ့လိုေပးမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ မဲေပးခြင့္ ဆံုးရံႈးဖို႔ေတာ့ ပူစရာမလိုဘူးလို႔ထင္ပါတယ္။"

မဲစာရင္းေတြ အခုခ်ိန္ထိမွားေနရတာဟာ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ အားနည္းေနတာေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ညႊန္မွဴး ဦးသိန္းဦး က ေထာက္ျပပါတယ္။

"သူတို႔ အားလံုး ျပည္သူလူထု အားလံုးကသာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဒီဥစၥာ မွန္ကန္တဲ့ မဲစာရင္းတခုကို က်ေနာ္တို႔ ရရွိခဲ့မွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးရံုးကေနၿပီးေတာ့ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္ၿပီးတဲ့သူေတြကို ကူးယူတဲ့အခါမွာ ဒီဟာေတြဟာ Update မျဖစ္ခဲ့ၾကတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ မွားတာေတြလည္းရွိမယ္။ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္းပဲ ေမြးသကၠရာဇ္အပိုင္းမွာဆိုရင္ ရက္စြဲအတိအက် လအတိအက် မသိပဲနဲ႔ ဘယ္ႏွစ္ခုႏွစ္ေလာက္က ေမြးတယ္ဆိုၿပီး စာရင္းျဖည့္ထားတဲ့ဟာေတြလည္းပဲ ရွိတယ္။

အဲ့ေတာ့ ဒီဟာေတြကို က်ေနာ္တို႔က ျပဳစုတဲ့အခါမွာ ကြန္ပ်ဴတာထဲ သြင္းတဲ့အဖြဲ႔ေတြအေနနဲ႔ ေဘးက တေယာက္က ေခၚေပးတဲ့အခါမွာ သူ႔ရဲ႕ အသံထြက္ကို တဖက္က လူက နားၾကားလြဲၿပီး စာလံုးေပါင္းေတြမွားတာ ဥပမာ ေမာင္နဲ႔ ေအာင္နဲ႔ မွားတာတို႔ ဒါမ်ိဳးေလးေတြလည္း မွားတာေလးေတြ ရွိတာေပါ့။

ဒါေပမဲ့ အဲ့ဒီ့ဥစၥာေတြ အားလံုးကို မွားတယ္ မွားတယ္ပဲ ဒါကိုပဲ ေျပာေနတဲ့ အခါက်ေတာ့ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈအပိုင္းမွာ အားနည္းသြားတယ္။ ဒါကို ျပင္ဆင္ဖို႔ လာတင္တာ ၃၀% ေလာက္ပဲတင္ခဲ့တယ္ဗ်။ ၃၀% ေလာက္ပဲ တင္ခဲ့ေတာ့ ၃၀% ေလာက္ပဲ က်ေနာ္တုိ႔က ျပင္ႏုိင္တယ္။ က်န္တဲ့ ၇၀% က လာၾကည့္တယ္ မၾကည့္ဘူး မွန္တယ္ မွားတယ္လို႔ ဘယ္လိုမွ သံုးသပ္လို႔မရဘူး။

အဲ့ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေကာ္မရွင္ အေနနဲ႔ကေတာ့ မဲေပးပိုင္ခြင့္ ရွိတဲ့သူအားလံုးကို မဲေပးခြင့္ရရွိေရးအတြက္ကို ရည္ရြယ္ၿပီး မဲစာရင္းကို မွန္ေအာင္ဆိုၿပီး အေျခခံမဲစာရင္းကို ႀကိဳတင္ျပဳစုခဲ့တာပါ။"

စက္တင္ဘာ ၁၄ ရက္ေန႔က ဒုတိယအႀကိမ္ ထုတ္ျပန္လုိက္တဲ့ မဲစာရင္းမွာ အမွားအယြင္းေတြ ေတြ႔ခဲ့မယ္ဆိုရင္ စက္တင္ဘာ ၂၇ ရက္ ေနာက္ဆုံးထားၿပီး လာေရာက္ျပင္ဆင္ၾကဖို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ေၾကညာထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG