သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျပဳျပင္ေရး ရပ္ဆိုင္းေနလား အေမရိကန္ အေကာင္းျမင္လြန္းသလား


အေမရိကန္သမၼတ အိုဘားမား ႏွင့္ ျမန္မာသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ (ေနျပည္ေတာ္)

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ရပ္တန္႔ေနတယ္။ အေမရိကန္အစိုးရကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ အေကာင္းျမင္လြန္းတယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က ေျပာၾကားလိုက္တာဟာ လက္ရွိ အေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သူ႔အေနနဲ႔ မေက်နပ္စရာ ႀကံဳေတြ႔ေနရလို႔ ျဖစ္မယ္လို႔ ျမန္မာ့အေရး ကၽြမ္းက်င္သူ ပါေမာကၡ David Steinberg က သံုးသပ္လိုက္ပါတယ္။ ပါေမာကၡ David Steinberg ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ တင္ျပထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးဟာ ေရွ ႔ကိုလည္း မတုိးဘူး၊ ေနာက္ကိုလည္း မဆုတ္ဘူး။ ရပ္တန္႔ေနတယ္လို႔ မၾကာေသးခင္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က ေျပာၾကားလုိက္ပါတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ပါေမာကၡ Steinberg ဘာေျပာလိုပါလဲ ခင္မ်ား။

Prof. Steinberg ။ ။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ျဖစ္စဥ္တရပ္ဟာ အတြန္႔အဆုတ္ အတက္အက် မရွိဘဲနဲ႔ ဘက္စံုတၿပိဳင္နက္ထဲ တိုးတက္ေနမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ျခင္းဟာ လက္ေတြ႔မက်ႏုိင္ပါဘူး။ တိုးတက္တဲ့အခါ တုိးတက္တယ္။ ဆုတ္တဲ့အခါ ဆုတ္ၿမဲရွိတတ္စၿမဲပါ။ ျပဳျပင္ေရးကို ဆန္႔က်င္မွ အက်ဳိးရွိမယ္ဆိုတဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြလည္း ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ တခ်ဳိ ႔က႑ေတြမွာ ရပ္ဆိုင္းေနတဲ့အတြက္ တျခားက႑ေတြ ေရွ ႔မတုိးဘူးလို႔ ဆိုလိုရာ မေရာက္ပါဘူး။ ညည္းညဴေနတာထက္ တိုးတက္ေအာင္လုပ္ဖို႔က ပိုအေရးႀကီးပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ တခ်ဳိ ႔က႑ေတြမွာ ရပ္ဆုိင္းေနတယ္ဆိုတာကို လက္ခံတယ္ဆုိရင္ ဘယ္လိုေနရာေတြမွာ ရပ္ဆုိင္းေနသလဲဆုိတာကို နည္းနည္းေျပာျပပါခင္မ်ား။

Prof. Steinberg ။ ။ ဖြဲ႔စည္းပံု ျပင္ဆင္ေရးကိစၥ။ သမၼတ အရည္းအခ်င္းသာမက စစ္တပ္က ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ယူထားတဲ့ကိစၥ။ တျခားလူနည္းစုေတြကို ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပိုေပးရမယ့္ကိစၥ ဒါေတြကို ေျပာတယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပုိၿပီးေတာ့ ေကာင္းမြန္တဲ့ဝန္းက်င္ ဖန္တီးေပးဖုိ႔ကိစၥ။ မီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ျပႆနာ။ ေအာက္ေျခစစ္ဗိုလ္တခ်ဳိ ႔က သူတုိ႔ေဒသမွာ သူတုိ႔ထင္သလို လုပ္လုိ႔ရတယ္လို႔ ထင္ေနေသးတဲ့ကိစၥ ဒါေတြက ရပ္ဆိုင္းေနေသးတဲ့ ကိစၥေတြပါ။ က်ေနာ္လည္း ဒါကို သေဘာတူပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အခုအခါမွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ဥပေဒျပဳအမတ္တခ်ဳိ ႔က အိုဘားမားရဲ ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ မူဝါဒကို ျပန္ျပင္ဖို႔ ေတာင္းဆိုေနၾကပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္ႏွစ္ရပ္လံုးမွာ လူမ်ားစု ျဖစ္လာၾကပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အေမရိကန္ႏုိင္ငံရဲ ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆုိင္ရာ မူဝါဒကို ဘယ္လို ရိုက္ခတ္ေစမယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ ခင္မ်ား။

Prof. Steinberg ။ ။ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ အထက္လႊတ္ေတာ္ လူမ်ားစုေခါင္းေဆာင္ ဆီနိတ္တာ Mitch McConnell က တျခားအမတ္ေတြထက္ ပုိၿပီးေတာ့ စစ္အစိုးရကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဆန္႔က်င္သူ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ အေရးႀကီးပါတယ္။ သမၼတအုိဘားမား က အခုအခါမွာ ဆီနိတ္တာ Mitch McConnell ကို ျမန္မာ့အေရးအတြက္သာမက တျခားအေရးေတြအတြက္လည္း ပိုၿပီးေတာ့ လုိအပ္လာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ျမန္မာျပည္ဆုိင္ရာ မူဝါဒကို ထိခိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ေစာင့္ၾကည့္ရမွာပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သမၼတ ျဖစ္ခြင့္မရွိရင္ စစ္တပ္ကို အရပ္သားလက္ေအာက္ မထားႏုိင္ရင္ ျမန္မာကို အကူအညီရပ္ဆိုင္းဖုိ႔ အဆုိတင္ခဲ့ၾကတာ ရွိပါတယ္။ အခု ဖြဲ႔စည္းပံုက စစ္တပ္အာဏာၿမဲဖို႔ ဆြဲထားတဲ့ ဥပေဒပါ။ စစ္တပ္နဲ႔ အရပ္သား ႏုိင္ငံေရးသမားေတြ ယံုၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ႏုိင္မွ ဒါျဖစ္လာႏုိင္မွာပါ။ အခု ယံုၾကည္မႈ မရွိၾကေသးပါဘူး။ အခ်ိန္ယူရပါလိမ့္မယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္ အမတ္တခ်ဳိ ႔ကဆိုလုိ႔ရွိရင္ အေမရိကန္စစ္တပ္နဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္ ဆက္သြယ္မယ့္ကိစၥကို ဆက္မလုပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုေနၾကတာကို ၾကားရပါတယ္။

Prof. Steinberg ။ ။ က်ေနာ္ ေျပာမယ္ဗ်ာ။ လူတစ္ေယာက္ ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္လို႔ ေထာင္ခ်ထားတယ္ ဆုိပါစို႔။ ဒီလူကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ဖို႔ ေထာင္က လြတ္လာတဲ့အထိ ေစာင့္ေနမလား။ ေထာင္က်ေနဆဲမွာပဲ ျပဳျပင္သြားမလား ဆုိတာပါ။ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္ဆံေရးဆုိတာလဲ အခုအခ်ိန္မွာ စတင္ျပဳလုပ္ျခင္းအားျဖင့္ သူတုိ႔ ႏိုင္ထက္စီးႏွင္းလုပ္မယ့္ လူသတ္လက္နက္ေတြကို မေပးဘဲနဲ႔ တျခားဘက္ေတြမွာ ေလ့က်င့္ေပးႏုိင္တာေတြ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြ။ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးကိစၥ။ ေအးခ်မ္းသာယာေရး ထိန္းသိမ္းေရးကိစၥေတြကို ေလ့က်င့္ကူညီႏုိင္ပါတယ္။ စစ္တပ္ နဲ႔ ရဲတပ္ဖြဲ႔ကိုပါ ဒီကိစၥအတြက္ ေလ့က်င့္ေပးႏုိင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အေမရိကန္မွာသာမက ကမာၻမွာပါ သိပ္ၿပီးေတာ့ လူသူေလးစား အထင္ႀကီးတဲ့ ဟားဗတ္တကၠသိုလ္ႀကီးက ပညာရွင္ေတြက အစီရင္ခံစားတစ္ခု ေရးသားထုတ္ျပန္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ျမန္မာစစ္တပ္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး (၃) ေယာက္။ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ (၃) ေယာက္ဟာ စစ္ရာဇဝတ္မႈေတြ၊ လူသားတို႔အေပၚမွာ က်ဴးလြန္တဲ့ ျပစ္မႈေတြလည္း က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ႏုိင္ငံတကာ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ တရားရံုး ICC ကို တင္ႏိုင္တဲ့ အေထာက္အထားေတာင္ သူတုိ႔မွာ ရွိတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒီေတြ႔ရွိခ်က္ဟာ ဒီအစီရင္ခံစာဟာ အိုဘားမားအစိုးရရဲ ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ ထားရွိတဲ့ သေဘာထားအေပၚ တစံုတရာ ရိုက္ခတ္မႈ ရိွႏိုင္ပါလား။ အိုဘားမား က ဒီကိစၥကို ပံ့ပိုးေပးမလား။ သို႔တည္းမဟုတ္..

Prof. Steinberg ။ ။ ဒီကိစၥအေပၚ အေမရိကန္အစိုးရရဲ ႔ တရားဝင္ရပ္တည္ခ်က္ကိုေတာ့ က်ေနာ္ မသိပါဘူး။ ဒီ စစ္ဗိုလ္ေတြ ျပစ္မွဳက်ဴးလြန္တယ္ဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အေထာက္အထားလည္း က်ေနာ္မွာ မရွိပါဘူး။ ဟားဗတ္ပါေမာကၡေတြရဲ ႔ အစီရင္ခံစာကို က်ေနာ္ ေတြ႔ပါတယ္။ က်ေနာ္အေနနဲ႔ ေျပာရရင္ အေမရိကန္အစိုးရက လူ႔အခြင့္အေရးကို အထူးစိတ္ဝင္စားပါတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥဟာ အေမရိကန္ရဲ ႔ ႏိုင္ငံတကာ ဆက္ဆံေရး ေက်ာရိုးမူဝါဒပါ။ အဲဒီ မူဝါဒကို ျပည္သူလူထုရဲ ႔အက်ဳိး၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအက်ဳိးကို ငဲ့ကြက္ၿပီးေတာ့ တျခားအခ်က္ေတြနဲ႔ ထိန္းညႇိရပါတယ္။ အစိုးရတရပ္ကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေစခ်င္တယ္။ အာဏာလက္ရွိထဲက တခ်ဳိ ႔ကို ရာထူးစြန္႔လႊတ္ေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ ေထာင္ခ်မယ္ဆုိၿပီးေတာ့ ၿခိမ္းေျခာက္သင့္ပါ့မလား။ မွတ္မိပါလိမ့္မယ္ ၁၉၉၀ ျပည့္ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီးမွာ ဗိုလ္မွဴးႀကီးၾကည္ေမာင္ က Nuremberg ခံုရံုးမ်ဳိး မရွိႏိုင္ပါဘူးလုိ႔ ေျပာတာပါ။ ဒါကိုေတာင္မွ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြက ေၾကာက္လန္႔သြားတယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ အဲဒီ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ပစ္ပယ္လိုက္ဖို႔ စဥ္းစားတဲ့ေနရာမွာ ဒါဟာလဲ အခ်က္တခ်က္ျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ ယံုၾကည္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံတကာခံုရံုး တင္ခံရမွာကို သူတုိ႔ ေၾကာက္ပါတယ္။ ေနာက္တခုက စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ ျပည္ပကို ထြက္ၾကမွာလဲ မဟုတ္ပါဘူး။ အာဆီယံႏုိင္ငံေတြကလည္း သူတုိ႔ကို အေရးယူဖို႔လုပ္တာ ျပည္တြင္းေရး ဝင္စြက္တယ္လုိ႔ပဲ ေျပာၾကမွာပါ။ ခ်ီလီကိစၥနဲ႔ မတူပါဘူး။ ဟုတ္ပါတယ္ က်ေနာ္တို႔က လူ႔အခြင့္အေရးကို အေလးထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လက္ေတြ႔အၾကပ္အတည္းနဲ႔ ျပန္ညႇိရပါလိမ့္မယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာတာကို ျပန္ေကာက္ရမယ္ဆုိရင္ သူက ေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္ရဲ ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆုိင္ရာ မူဝါဒဟာ အေကာင္းျမင္လြန္းတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒါ ပထမဦးဆံုးေျပာတာ မဟုတ္ပါဘူး ဒီကိစၥကို။ ဒါေပမဲ့လဲ ဒီတႀကိမ္ေျပာတာဟာ အျပင္းထန္ဆံုး၊ အက်ယ္ေလာင္ဆံုး ေျပာတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ဆရာႀကီး ဘာျပန္ေျပာခ်င္ပါသလဲ။

Prof. Steinberg ။ ။ ဒါမ်ုိး သူေျပာခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။ အေမရိကန္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သူတုန္႔ေႏွးေစခ်င္တာေတြ ရွိပါတယ္။ သမၼတအုိဘားမား ျမန္မာႏိုင္ငံကို ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ သြားတုန္းကလဲ သူက မသြားေစခ်င္ခဲ့ပါဘူး။ ဒီဟာကို အေထာက္အထားေတြနဲ႔တကြ သက္ေသမျပႏုိင္ေပမဲ့ က်ေနာ္က ဒီလုိပဲ ယံုၾကည္ပါတယ္။ ဒီကိစၥဟာ ဝါရွင္တန္အသိုင္းအဝိုင္းမွာ ေကာလဟာလေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီခရီးဟာ သူ႔အတြက္ေရာ၊ ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ပါ အက်ုိးရွိမယ္ဆိုတာ သူ သေဘာေပါက္ခဲ့ပါတယ္။ အခုလဲ သူဟာ တင္းမာလာတယ္။ ျဖစ္ထြန္းလာတဲ့ ရလဒ္ေတြကို သူ စိတ္ပ်က္လာတယ္လို႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ သူ သမၼတ ဒါမွမဟုတ္ ဒုတိယသမၼတ ျဖစ္ေရးကို ေလာ္ေဆာ္တာေတြလည္း လုပ္လာတဲ့အတြက္ ႏုိင္ငံတကာပံုရိပ္ နည္းနည္းက်ဆင္းလာတာေတြလည္း ေတြ႔ေနရပါတယ္။ က်ေနာ္ အရင္က ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္မွာ ၾသဇာရွိတယ္။ Moral authority ရွိတယ္။ စစ္တပ္မွာ အာဏာရွိတယ္။ ပါဝါ ရွိတယ္လို႔ သမၼတျဖစ္ေရး ေလာ္ေဆာ္မႈေၾကာင့္ အခုအခါမွာ ၾသဇာေမွးမိွန္လာတယ္လို႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ သူဟာ ႏုိင္ငံေရးသမားပါ။ ႏုိင္ငံေရးကစားကြက္ ဆင္ႏိုင္ပါတယ္။ မူစလင္ျပႆနာ၊ တျခားျပႆနာေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးကစားေနပါတယ္။ နုိင္ငံေရးသမားဆုိတာ ဒါေတြ လုပ္လုိ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သိကၡာကို ထိခိုက္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆိုေတာ့ သမၼတအိုဘားမား ပထမဦးဆံုး လာမယ့္ခရီးကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က မႀကိဳဆိုခဲ့ဘူး။ မလာေစခ်င္ခဲ့ဘူးဆုိေတာ့ သမၼတအုိဘားမား အခုသြားတဲ့ခရီးကိုၾကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က ႀကိဳဆိုတယ္ထင္ပါသလား။ ဒီခရီးစဥ္က ဘယ္လုိရလဒ္ေတြ ေပၚထြက္လာမယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ။

Prof. Steinberg ။ ။ သမၼတအိုဘားမား ဟာ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥ၊ ေရြးေကာက္ပြဲကိစၥေတြကို သမၼတဦးသိန္းစိန္နဲ႔ ေျပာလိမ့္မယ္ ထင္ပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားျပႆနာေတြကို အျမန္ဆံုးေျဖရွင္းဖို႔လည္း ေျပာလိမ့္မယ္ ထင္ပါတယ္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္ကလည္း ဒါကို ေျဖရွင္းဖုိ႔ လိုလားတယ္ဆိုတာ ေသခ်ာပါတယ္။ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ကိုင္တြယ္ေနတာ အေတာ္ၾကာခဲ့ပါၿပီ။ အေမရိကန္ ဒါေတြအတြက္ ထပ္ၿပီးေတာ့ ဖိအားေပးေနလဲ ျမန္မာျပည္တြင္းေရး အေျခအေနအေပၚမွာ အမ်ားႀကီး မူတည္ေနတာပါ။ ဒီႏွစ္ ေမလတုန္းက West Point စစ္တကၠသိုလ္မွာ သမၼတအိုဘားမား ေျပာသြားတာ မွတ္မိပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီမွာ သူဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံ အေျပာင္းအလဲနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အမွတ္ယူလြန္းတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ တုိးတက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဒါဟာ မွားယြင္းမႈတရပ္ပဲလုိ႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ အေမရိကန္ရဲ ႔ လႊမ္းမုိးမႈကို ပံုႀကီးခ်ဲ ႔သြားပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာျပည္၊ ျမန္မာလူထု ေကာင္းစားေရးအတြက္ အေျပာင္းအလဲ လုပ္ရမယ္ဆိုတာ တိုင္းျပည္ေခါင္းေဆာင္ေတြ ေကာင္းေကာင္းႀကီး သေဘာေပါက္ပါတယ္။ အားထုတ္ေနၾကပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဒါကို တခ်ုိ ႔က ဘယ္လုိေျပာၾကသလဲဆိုေတာ့ အုိဘားမားအစိုးရဟာ ႏုိင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ ေအာင္ျမင္မႈဆုိလုိ႔ ျမန္မာတႏိုင္ငံတည္းရွိတယ္။ ျမန္မာတႏိုင္ငံတည္းပဲ ျပစရာရွိတယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ၊ မဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တကယ္တမ္း ေျပာင္းလဲမႈေတြ ျဖစ္ထြန္းေနသည္ျဖစ္ေစ၊ မျဖစ္ထြန္းသည္ျဖစ္ေစ ဇြတ္မိတ္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာျပည္ကို ပင့္တင္ေပးေနတယ္။ ေျမွာက္ေပးေနတယ္လို႔ ေဝဖန္ၾကပါတယ္။

Prof. Steinberg ။ ။ ဒါက မွန္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအေျခအေနေတြ တုိးတက္ေကာင္းမြန္မႈဟာ တခုတည္းေသာ ေအာင္ျမင္မႈ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ အာဆီယံနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈဟာ ျမန္မာနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအေပၚ မူတည္ၿပီးေတာ့ ျဖစ္ထြန္းလာပါတယ္။ အရင္တုန္းက အေမရိကန္က အာဆီယံနဲ႔ ခ်စ္ၾကည္ေရး စာခ်ဳပ္လက္မွတ္ မထုိးခဲ့တာဟာ ၁၉၉၇ ဇူလုိင္လမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ အာဆီယံကို ဝင္လာလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ ျမန္မာနဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းလာေတာ့မွ အာဆီယံနဲ႔ ခ်စ္ၾကည္ေရးစာခ်ဳပ္ လက္မွတ္ထိုးမယ္လို႔ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ေဟလာရီ ကလင္တန္ က ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ အိုဘားမားအစိုးရအတြက္ အေရွ ႔အာရွမွာ တခုတည္းေသာ ပထမဦးဆံုးေသာ ေအာင္ျမင္မႈလုိ႔ ဆုိႏိုင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ အဲဒီလိုဆုိရင္ ဒီလုိဆိုႏုိင္တဲ့အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးမွာ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြကို ေဘးဖယ္ၿပီးေတာ့ ဇြတ္ေထာက္ခံေနတယ္လို႔ဆိုတာ မွန္တယ္ေပါ့။

Prof. Steinberg ။ ။ မဟုတ္ပါဘူး။ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥကို ဂရုမစိုက္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဂရုစိုက္ပါတယ္။ Balance ျဖစ္ေအာင္ ထိန္းညိႇေပးတယ္လို႔ပဲ ဆုိရမွာပါ။ ခင္မ်ားသိတဲ့အတုိင္းပဲ က်ေနာ္ဟာ အစိုးရအရာရွိ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ္ ေျပာတာကိုလည္း အစိုးရရဲ ႔ တရားဝင္သေဘာထားလုိ႔ မယူဆသင့္ပါဘူး။ က်ေနာ္ ခံစားရတာကေတာ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကို အားေပးဖုိ႔ လုိအပ္ခ်က္နဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနစတာေတြ ေကာင္းမြန္ဖုိ႔ ထိန္းညႇိေပးေနတယ္ဆိုတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေနာက္ဆံုးတခု ေမးပါရေစခင္မ်ား။ ဆိုေတာ့ သမၼတအုိဘားမား က ျမန္မာႏိုင္ငံကို ဒီလုိ ဖိအားေတြေပးေနတယ္။ တုိက္တြန္းေနတယ္ ဆိုတဲ့ေနရာမွာ အခုေနာက္ဆံုး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သမၼတ မျဖစ္ႏိုင္ေအာင္ ကန္႔သတ္ထားတဲ့ကိစၥေတြကို ဖယ္ရွားေပးဖို႔ သမၼတဦးသိန္းစိန္နဲ႔ ဒီတခါေတြ႔ရင္ ဖိအားေပးလိမ့္မယ္၊ ေတာင္းဆိုေျပာၾကားလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါသလား ခင္မ်ား။

Prof. Steinberg ။ ။ ဒါကို သူတုိ႔ ေျပာေနၾကတယ္ ထင္ပါတယ္။ ၿဗိတိန္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ကလည္း ဒါကို လူသိရွင္ၾကား ေျပာထားၿပီးပါၿပီ။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဒီတႀကိမ္မွာ သမၼတအုိဘားမား က ..

Prof. Steinberg ။ ။ သူေျပာပါလိမ့္မယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ က်ေနာ္ အရင္ေျပာခဲ့သလိုပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဒုတိယသမၼတ ခန္႔အပ္တဲ့ လူတေယာက္ကို သူ႔ရဲ ႔ သားသမီး ၾသစေတးလ်ႏုိင္ငံသား ျဖစ္လုိ႔ဆုိၿပီး ျငင္းဆန္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါက နမူနာ ရွိၿပီးသာပါ။ တခါ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးခင္ညႊန္႔လည္း အတြင္းေရးမွဴး (၁) ျဖစ္တုန္းက သူ႔ရဲ ႔သားကို စကၤာပူအမ်ဳိးသမီးနဲ႔ လက္ထပ္လို႔ဆုိၿပီး လူသိရွင္ၾကား အေမြျဖတ္ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ ဒါကို အေမရိကန္အစိုးရ ေမ့ေလ်ာ့ေနပါတယ္။ ဖြဲ႔စည္းပံုဟာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သမၼတမျဖစ္ေအာင္ တမင္ေရးထားတယ္ဆုိတာ မွန္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လဲ အစိုးရက ဒီအခ်က္ကို တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ခဲ့တာလည္း ရွိပါတယ္။

XS
SM
MD
LG