သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ၾကာသပေတးေန႔မွာ မြန္းတည့္ေန သတင္းသမားေတြကို ႐ံုးတင္စစ္ေဆး တရားစြဲဆိုမႈမွာ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ သက္ေသျပ ထြက္ဆိုသြားၾကဖို႔ သတင္းသမားေတြက ျပင္ဆင္ေနၾကပါတယ္။

အဲ့ဒီလို သတင္းမီဒီယာေတြအေပၚ တရားစြဲဆို ႐ံုးတင္စစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ေနတာမ်ိဳးအျပင္ ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရက ခ်င္းတိုင္းရင္းသား သတင္းဂ်ာနယ္တခုကို ျဖန္႔ေဝခြင့္ ပိတ္လိုက္တာေၾကာင့္လည္း လက္ရွိ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ စိုးရိမ္မႈေတြ ရွိလာေနတာပါ။ အစိုးရတာဝန္ရွိသူေတြအေနနဲ႔ သတင္းမီဒီယာသမားေတြအၾကား အျပန္အလွန္ နားလည္မႈရွိဖို႔ လိုမယ္လို႔လည္း သတင္းသမားေတြက သံုးသပ္ေနၾကပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို မဆုမြန္ က တင္ျပထားပါတယ္။

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ အေတာ္အသင့္ ရလာတယ္လို႔ ဆိုေနခ်ိန္မွာပဲ သတင္းသမားေတြနဲ႔ အာဏာပိုင္ေတြၾကား သတင္းေဖာ္ျပမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တင္းမာမႈေတြ ရွိလာၿပီးေတာ့ တရားစြဲဆိုတာ၊ ဂ်ာနယ္ ပိတ္သိမ္းတာေတြ လုပ္ေဆာင္လာေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ-ယူနတီသတင္းသမားေတြကို ဖမ္းဆီးၿပီး ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ရွည္ခ်မွတ္တာမ်ိဳး အပါအဝင္ သတင္းသမားတခ်ိဳ႕ကို တရားစြဲဆိုမႈေတြ ျဖစ္ေနတဲ့အထဲ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင္လက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ တိုင္းရင္းသား ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုေတြကို ၾကားျဖတ္အစိုးရအျဖစ္ တင္ေျမႇာက္လိုက္ေၾကာင္း ဒီမိုကေရစီအေရး စဥ္ဆက္မျပတ္ လႈပ္ရွားမႈ အင္အားစု (MCDF) ရဲ႕ ထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္ကို သတင္းေရးသား ေဖာ္ျပခဲ့လို႔ ဆိုၿပီးေတာ့ အပတ္စဥ္ထုတ္ Bi မြန္းတည့္ေန သတင္းဂ်ာနယ္ရဲ႕ ထုတ္ေ၀သူ၊ အယ္ဒီတာနဲ႔ သတင္းေထာက္ စုစုေပါင္း ၆ ဦး အဖမ္းခံခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေအာက္တိုဘာလ ၂ ရက္ေန႔ ၾကာသပေတးေန႔မွာ သူတို႔ကို ႐ံုးတင္စစ္ေဆးခ်ိန္မွာ သတင္းသမားတခ်ိဳ႕ သြားေရာက္ သက္ေသထြက္ဆိုၾကဖို႔ ရွိေနပါတယ္။ သတင္းမီဒီယာ ပြင့္လင္းကာစ အေနအထားမွာ သက္ဆိုင္ရာ တာဝန္ရွိသူေတြအေနနဲ႔ ျပည္သူအမ်ား သတင္းကို အခ်ိန္နဲ႔ တေျပးညီ သိရွိႏုိင္ေအာင္ ေရးသားေဖာ္ျပေနတဲ့ သတင္းသမားေတြကို ရန္သူလို သေဘာမထားဖို႔ လိုမယ္လို႔ သက္ေသထြက္ဆိုဖို႔ရွိတဲ့ သတင္းေထာက္ ကိုေအာင္သူရက ေျပာပါတယ္။

“မြန္းတည့္ေနကိစၥ သူက အဓိကစြဲတာကေတာ့ ထုတ္ျပန္ခ်က္နဲ႔ တေန႔တည္းထြက္တယ္ဆုိၿပီးေတာ့ ပုဒ္မ ၅ (ည)၊ ၅၀၅ (ခ) အဲ့ဒါနဲ႔စြဲတာပါခင္ဗ်။ ဒါကေတာ့ သိပ္မဆုိင္ဘူးေလ။ တခ်ိဳ႕ဟာေတြဆုိ က်ေနာ္တုိ႔လည္း ႀကိဳသိတာေတြ အမ်ားႀကီးရွိတာပဲ။ ထုတ္ျပန္ခ်က္အၾကမ္းေတြ ရထားတာမ်ိဳးလည္း ရွိတာပဲ။ ဒီဟာကေတာ့ ဒီေဖာ္ျပခ်က္က သတင္းမီဒီယာ က်င့္၀တ္အရ ဆုိရင္ေတာ့ ေဖာက္ျပန္မႈမရွိဘူး။ ဒါက သတင္း source နဲ႔ သတင္းေရးသားတဲ့သူနဲ႔ ယံုၾကည္မႈရွိစြာ တေယာက္နဲ႔တေယာက္ ႀကိဳသိတာလည္း ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီအတြက္ ဒါက အျပစ္မရွိဘူးလို႔ ယူဆတယ္။ ေနာက္တခုကက်ေတာ့ တကယ္လို႔ စြဲခ်င္ရင္လည္းစြဲပါ။ တာ၀န္ခံအယ္ဒီတာနဲ႔ပဲ အမႈရင္ဆုိင္ေပါ့။ အကုန္လံုးကို စြဲတာမ်ိဳးက်ေတာ့ မေကာင္းဘူးေလ။ ႏွစ္ဘက္စလံုးကေတာ့ လုပ္ရမယ့္ကိစၥေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီး ရွိတာေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တို႔ဘက္မွာလည္း capacity ပိုင္း ျဖည့္ရမွာလိုမ်ိဳး၊ အစိုးရပိုင္းကလည္း က်ေနာ္တုိ႔ကို အသိအမွတ္ျပဳဖို႔လိုတယ္၊ ေစတနာရွိဖို႔ လိုတာေပါ့ေနာ္။ သတင္းမီဒီယာဆုိတာ ႏုိင္ငံ့အတြက္ အေရးႀကီးတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔အေပၚ သူက မိတ္ေဆြလို သေဘာထားဖို႔လိုတယ္။ အခုက အဲ့လိုမဟုတ္ဘူး။ ရန္သူလို သေဘာထားတာေပါ့ေနာ္။ သူတို႔က အသံုးခ်ဖို႔ေလာက္ပဲ သူတုိ႔က စဥ္းစားတာေပါ့ေနာ္။”

ခ်င္းျပည္နယ္ဘက္မွာေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္ အစိုးရဘက္က ခ်င္းဘာသာစကားနဲ႔ ထုတ္ေဝတဲ့ ဟားခါးပို႔စ္သတင္းလႊာကို မျဖန္႔ေဝဖို႔ ပိတ္ပင္လိုက္တယ္ဆုိတဲ့ သတင္းထြက္ေပၚလာပါတယ္။ လမ္းပန္းဆက္သြယ္မႈ အားနည္းၿပီး သတင္းျဖန္႔ေဝမႈ အခက္အခဲမ်ားစြာရွိတဲ့ ခ်င္းျပည္နယ္တြင္း ဒီလိုသတင္းဂ်ာနယ္ကို ထုတ္ေဝခြင့္ ပိတ္တာဟာ တုိင္းရင္းသားျပည္သူေတြၾကား သတင္းအျမန္ဆံုးေရာက္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားေနရဆဲ တုိင္းရင္းမီဒီယာေတြအေပၚ ၿခိမ္းေျခာက္မႈျဖစ္တယ္လို႔ ခ်င္းသတင္းကြန္ယက္ ဖြဲ႔စည္းဖို႔ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ သတင္းသမားတဦးလည္းျဖစ္တဲ့ မအိမ့္ခိုင္ဦးက သံုးသပ္ပါတယ္။

“ခ်င္းမီဒီယာ အေနအထားကေတာ့ အံ့ၾသေလာက္ဖို႔ ေကာင္းတာေပါ့ေနာ္။ ဟိုတေခါက္ ခ်င္းကြန္ယက္ဖြဲ႔ဖို႔ဆုိၿပီး သြားတုန္းကက်ေတာ့ မီဒီယာေတြက အရမ္းမ်ားေနတဲ့အတြက္ မီဒီယာကို အဓိကထားၿပီး ဖြဲ႔ဖုိ႔ေတာင္ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္ ဆုိေတာ့ ခ်င္းမီဒီယာက ပိုၿပီးေတာ့ အားေကာင္းတဲ့ အေနအထား ေတြ႔ရတာေပါ့။ ဒီခ်င္းေတာင္ေလး တေတာင္မွာတင္ ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ထုတ္ေ၀ေနတဲ့ စာေစာင္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားတယ္လို႔ ေျပာရမွာေပါ့ အဲ့ဒါက်။ အခုဆုိရင္ တေျဖးေျဖးနဲ႔ ဟားခါးပို႔စ္တို႔ ဘာတို႔ သူတို႔သတင္းကို အမ်ားဆံုး တင္လာၾကၿပီ။ တေျဖးေျဖးနဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးလာတဲ့သေဘာေပါ့။ အဲ့ဒီအခ်ိန္မွာ မွတ္ပံုတင္မထားတဲ့ စာေစာင္မွန္သမွ် ပိတ္တယ္ဆုိတ့ဲ ပံုစံမ်ိဳးျဖစ္သြားေတာ့ ထိခိုက္ႏုိင္ တာေပါ့။ ေနာက္အေစာင္ေတြက်ေတာ့ နည္းနည္းေတာ့ တန္႔သြားႏုိင္တာေပါ့ေနာ္။ လန္႔သြားႏုိင္သြားတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ဘယ္လုိအေျခအေနရွိမလဲဆိုတာ ယတိျပတ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ေတာ့ ေျပာလို႔ေတာ့ မရဘူးေပါ့။”

အခုေနာက္ပုိင္း သတင္းမီဒီယာသမားေတြ ဖမ္းဆီးခံရတာ၊ အျပစ္ေပး အေရးယူခံရတာ၊ ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြ ပုိမုိ မ်ားျပားလာေနတာဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ က်ဆင္းသြားျခင္းမဟုတ္ဘဲနဲ႔ မီဒီယာသမားေတြရဲ႕ က်င့္၀တ္နဲ႔ စာနယ္ဇင္း အတတ္ပညာဆုိင္ရာ ျပႆနာေတြ မ်ားလာတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန ၀န္ႀကီး ဦးရဲထြဋ္က ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သတင္းသမားေတြဘက္ကေတာ့ အစိုးရတာဝန္ရွိသူေတြဘက္က သတင္းျဖန္႔ေဝမႈ အားနည္းတာ၊ ေနာက္ သတင္းသမားေတြဘက္က သက္ဆုိင္ရာ ဝန္ႀကီးဌာနေတြဆီက ျဖစ္စဥ္ သတင္းမွန္ ရယူႏုိင္ဖို႔ ခက္ခဲလြန္းေနေသးတာေတြကိုလည္း ေထာက္ျပ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG