သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ျမန္မာစစ္တပ္အေပၚ ဒဏ္ခတ္မယ့္ ဥပေဒၾကမ္း ကန္ေအာက္လႊတ္ေတာ္ေကာ္မတီ အတည္ျပဳ


ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရးေကာ္မတီ ဥကၠ႒ Eliot Engel (မတ္၊ ၂၇၊ ၂၀၁၉)

ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဴးလြန္ေနတဲ့ လူမ်ဳိးတုန္း သတ္ျဖတ္မႈ အပါအဝင္ အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြအတြက္ ခုိင္မာတဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြ မလုပ္ေဆာင္ရင္ ျမန္မာစစ္တပ္ကုိ အေမရိကန္က စစ္ေရးအရ အကူအညီေပးတာ ရပ္တန္႔တာအပါအဝင္ ျပည္ဝင္ခြင့္ဗီဇာနဲ႔ တျခား ဘ႑ာေရးဆုိင္ရာ ပိတ္ဆုိ႔ အေရးယူမႈေတြ လုပ္ေဆာင္မယ့္ ဥပေဒမူၾကမ္းကုိ အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရး ေကာ္မတီက မေန႔ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ေန႔မွာ မဲခြဲ အတည္ျပဳလုိက္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီဥပေဒၾကမ္းထဲမွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ လူမ်ဳိးတုန္း သတ္ျဖတ္မႈဆုိတဲ့စကားလုံးကုိ အစုိးရအေနနဲ႔ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက ကန္႔ကြက္လုိက္ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္ဝင္းလႈိင္က စုစည္း တင္ျပေပးထားပါတယ္။

အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္မတီက ၾကာသပေတးေန႔မွာ တခဲနက္ မဲခြဲအတည္ျပဳလုိက္တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းအရ -

ျမန္မာစစ္တပ္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ မလုပ္မခ်င္း အေမရိကန္က စစ္ေရးအကူအညီ တုိး မေပးေရးအပါအဝင္ စစ္ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္မႈေတြ၊ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ လူသားေတြအေပၚ က်ဴးလြန္တဲ့ ျပစ္မႈေတြအားလံုးကို အစီရင္ခံျပဳစုဖုိ႔၊ ျပည္ဝင္ခြင့္ Visa နဲ႔ ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ ကန္႔သတ္မႈေတြလုပ္ဖုိ႔၊ အဲဒီလုိျပစ္မႈက်ဴးလြန္တာေတြနဲ႔ ပါတ္သက္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြကို ပံ့ပိုးဖုိ႔နဲ႔ တြင္းတြက္ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ေရး က႑အပါအဝင္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးမွာ စစ္တပ္ အခိုင္အမာ ထိန္းခ်ဳပ္မႈ မလုပ္ႏိုင္ေအာင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြကို အားေပးဖုိ႔ စတဲ့အခ်က္ေတြ ပါဝင္ပါတယ္။

အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္က သူ႔လုပ္ပုိင္ခြင့္အရ အခုလုိ ဥပေဒၾကမ္း ေရးဆြဲ အတည္ျပဳ လုပ္ေဆာင္တာေတြကုိ ကန္႔ကြက္စရာ မရွိေပမယ့္ ဒီဥပေဒၾကမ္းထဲမွာ “လူမ်ဳိးတုန္း သတ္ျဖတ္မႈ” ဆုိတဲ့ စကားလုံးကုိ ထည့္သြင္း ေဖာ္ျပထားတဲ့ကိစၥကုိ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ျမန္မာ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးဌာနက ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးခ်မ္းေအးက တုံ႔ျပန္ ေျပာဆုိပါတယ္။

ဦးခ်မ္းေအး ။ ။ "Genocide နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဒီဟာကို သူတို႔က စံုစမ္းစစ္ေဆးတဲ့ဟာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကို စြပ္စဲြၿပီးေတာ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးထားတဲ့ဟာေတြက က်ေနာ္တို႔ လက္မခံႏိုင္ဘူးဆိုတာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေတာက္ေလွ်ာက္ေျပာထားတဲ့ဟာေတြ ရွိပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ ျပည္တြင္းမွာလည္း စံုစမ္းစစ္ေဆးေနတဲ့ဟာေလးေတြ ရွိပါေသးတယ္ ထပ္ၿပီးေတာ့ေလ။ ဆိုေတာ့ အဲဒီဟာေလးေတြကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ လက္မခံႏိုင္ပါဘူး။ အဲ့ဒီ Genocide လို႔ သံုးစဲြတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့။"

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ သေဘာထားကုိ မသိေပမယ့္ ျမန္မာအစုိးရအေနနဲ႔ကေတာ့ ႏုိင္ငံတကာက စြပ္စြဲေျပာဆုိေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈဆုိတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြအတြက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ အစဥ္သင့္ရွိေၾကာင္း ဦးခ်မ္းေအးက ဆက္ေျပာပါတယ္။

ဦးခ်မ္းေအး ။ ။ "တပ္မေတာ္ပိုင္းကိစၥေတြေတာ့ က်ေနာ္ေသခ်ာမသိပါဘူး။ အဲ့ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကေတာ့ အစိုးရအပါအဝင္ ဒီဘက္က ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကေတာ့ က်ေနာ္တို႔က သူတို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔က က်ေနာ္တို႔က ဝန္မေလးပါဘူး။ လမ္းေၾကာင္းလည္း ဖြင့္ထားတယ္။ ဒါေပမဲ့ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြက ခုနတုန္းကဟာေတြေၾကာင့္ ပိတ္သြားတာေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းကို မေရြးဘဲနဲ႔ ဖိအားေပးဖို႔ဆိုတဲ့ လမ္းေၾကာင္းကို ေရြးတဲ့ ကိစၥေတြေၾကာင့္ ပိတ္သြားတာေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက သူတို႔ဘက္က ပိတ္သြားတာပါ။ က်ေနာ္တို႔ မၾကာေသးခင္တုန္းကလည္း က်ေနာ္တို႔ EU နဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ Human Rights ေဆြးေႏြးပဲြတခု လုပ္တယ္။ အဲ့ဒါလည္း ဆရာတို႔ ေတြ႔လိုက္မွာပါ။ EU ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံအေပၚမွာ ဒီလူအခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံအေပၚမွာ Resolution ေတြ ခ်ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ကို ဖိအားေပးေနတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းတခုေပါ့ေနာ္။ ဆိုေတာ့ ဒီ ဖိအားေပးေနတဲ့ဟာေတြကိုလည္း က်ေနာ္တို႔က လက္မခံဘူး။

ဒါေပမဲ့လည္း dialogue ေတြေတာ့ လမ္းေၾကာင္းကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဖြင့္ထားတယ္။ ဖြင့္ထားတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ေဆြးေႏြးတယ္။ ေဆြးေႏြးတဲ့အတြက္ တေယာက္နဲ႔ တေယာက္ ပိုမိုသိရွိေအာင္နဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ဒီဘက္မွာ ဘာေတြ ပိုၿပီး ပိုလုပ္ႏိုင္မလဲဆိုတာရယ္၊ က်ေနာ္တို႔ ေဆာင္ရြက္ေနတာ ရွင္းျပတယ္။ က်ေနာ္တို႔ capacity တက္လာေအာင္ က်ေနာ္တို႔ ႀကိဳးစားေနတဲ့ဟာေတြ ရွင္းျပတဲ့ဟာမ်ိဳးေလးေတြ ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ရွိေတာ့ ခုနတုန္းက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဘက္က လိုလိုလားလားနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတယ္။ လမ္းေၾကာင္းလည္း ဖြင့္ေနတယ္။ ခုနတုန္းက ကိုယ့္အေပၚမွာ resolution နဲ႔ ကိုယ့္အေပၚမွာ ဒီလိုမ်ိဳး ဖိအားေပးေနတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းေတြနဲ႔ေတာင္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ ဝန္မေလးဘူးဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ဟာေတြက သက္ေသျပေနၿပီးသားပါပဲ။"

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ တုံ႔ျပန္ခ်က္ကုိ သိႏုိင္ဖုိ႔ တပ္မေတာ္ သတင္းျပန္ၾကားေရးဌာနကုိ ဗီြအုိေအက အႀကိမ္ႀကိမ္ ဆက္သြယ္ခဲ့ေပမယ့္ ဆက္သြယ္လုိ႔ မရခဲ့ပါဘူး။

ဦးေမာင္ေမာင္စုိးဟာ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရး ေလ့လာ သုံးသပ္သူတဦးပါ။ သူက အေမရိကန္ေအာက္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ဒီလုပ္ေဆာင္ခ်က္ဟာ အာဏာရ NLD အစုိးရအေနနဲ႔ လက္ရွိ ျမန္မာစစ္တပ္က က်ဴးလြန္ေနတယ္ဆုိတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ ဆက္ႏြယ္မရွိဘူးဆုိတာကုိ ျပသလုိက္ရာေရာက္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

ဦးေမာင္ေမာင္စုိး ။ ။ "စစ္တပ္အတြက္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ဘယ္ေလာက္ရွိမလဲေတာ့ မသိဘူးဗ်။ အစိုးရေတာ့ လြတ္သြားလိမ့္မယ္ထင္တယ္။ ဆိုလိုတာကေတာ့ NLD အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြမွာ ပါဝင္ပတ္သက္မႈ မရွိဘူးဆိုတဲ့ အေျဖမ်ိဳးထြက္သြားလိမ့္မယ္။ ဘာလို႔လဲဆုိေတာ့ ဗမာျပည္မွာ လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ NLD အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြမွာ ပါဝင္ပတ္သက္မႈ မရွိဘူး။ တပ္ကပဲ ပါဝင္ပတ္သက္ေနတယ္ဆိုတဲ့ ရလဒ္မ်ိဳး ထြက္သြားလိမ့္မယ္ထင္ပါတယ္။ NLD အတြက္ အမွန္မွန္ေတာ့ ေကာင္းသြားတာဗ်။ ဒီလိုမ်ိဳးျဖစ္လာတဲ့ NLD တြက္ ေကာင္းသြားတာလို႔ ျမင္ပါတယ္။"

အခုလုိ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ဖိအားေပးလုပ္ေဆာင္မႈမ်ဳိးက NLD အစုိးရနဲ႔ စစ္တပ္အၾကား ေစ့စပ္ ညွိႏႈိင္းမႈေတြ ပုိျဖစ္လာေအာင္ ဖိအားေပးလုိက္သလုိ ျဖစ္ေစတယ္လုိ႔လဲ သူက ေျပာပါတယ္။

ဦးေမာင္ေမာင္စုိး ။ ။ "ဆိုးက်ိဳးထြက္မႈထက္စာရင္ေတာ့ က်ေနာ္ထင္တာကေတာ့ ေစ့စပ္ညိွႏိႈင္းမႈ ပိုလုပ္လာႏိုင္တဲ့ဘက္က ပိုမ်ားမယ္ ထင္ပါတယ္။"

ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္မတီ လက္ရွိ ဥကၠ႒ ဒီမုိကရက္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ Eliot Engel နဲ႔ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏုိင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာ္မတီ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေရးရာ ဌာနခြဲ ဥကၠ႒ေဟာင္း ရီပတ္ဘလီကန္အမတ္ Steve Chabot တုိ႔ ဇြန္လ ၁၂ ရက္ေန႔က ပူးတြဲ အဆုိျပဳ တင္သြင္းခဲ့တဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းကုိ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ေန႔မွာ အတည္ျပဳေပးလုိက္တာပါ။ ဒါေပမယ့္ ဒီဥပေဒၾကမ္းကုိ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ တခုလုံးက မဲခြဲဆုံးျဖတ္တာ အဲဒီကတဆင့္ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာ တင္သြင္းၿပီး မဲခြဲ အတည္ျပဳတာေတြ လုပ္ေဆာင္ၾကဖုိ႔ လုိပါေသးတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာမွ သမၼတက လက္မွတ္ထိုး အတည္ျပဳေပးလုိက္မွသာ ဥပေဒအျဖစ္ တည္ရွိမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အရင္က အလားတူ ဥပေဒၾကမ္းေတြ ေအာက္လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳေပးခဲ့ဘူးေပမယ့္လည္း အထက္လႊတ္ေတာ္က ပယ္ခ်ခဲ့တဲ့အတြက္ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာတင္ အဆုံးသတ္သြားခဲ့ေလ့ရွိတာေၾကာင့္ ဒီဥပေဒၾကမ္းဟာလည္း ရီပတ္ဘလီကန္အမ်ားစု ႀကီးစုိးထားတဲ့ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာတင္ ရပ္တန္႔သြားမယ့္ အလားအလာ ရွိေနပါတယ္ ခင္ဗ်ား။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG