သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

တရားဥပေဒ နဲ႔ တရားမွ်တမႈ


သက္ငယ္မုဒိမ္းမႈ က်ဴးလြန္သူမ်ား ထိေရာက္စြာအေရးယူေရး လႊတ္ေတာ္မွာ ေဆြးေႏြးေနၾကစဥ္ (မရမ္းကုန္းမဲဆႏၵနယ္ မွ ေဒါက္တာေဒၚေမဝင္းျမင့္ (၀ဲ)၊ ျပည္ေထာင္စု တရား လႊတ္ေတာ္ခ်ဳပ္တရားသူႀကီး ဦးသာေဌး (လယ္)၊ ျပည္ထဲေရး ဒုတိယဝန္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္စိုး
တရားဥပေဒ နဲ႔ တရားမွ်တမႈ
please wait

No media source currently available

0:00 0:05:18 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ တရားမွ်တမႈက႑ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးဟာ NLD အစိုးရရဲ ႔ ဦးစားေပးလုပ္ငန္းတခု ျဖစ္တယ္လို႔ လြန္ခဲ့တဲ့ မတ္လ (၇) ရက္ေန႔နဲ႔ (၈) ရက္ေန႔က ေနျပည္ေတာ္မွာ က်င္းပတဲ့ညီလာခံမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာသြားပါတယ္။ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးအတြက္ တရားမွ်တမႈဆုိင္ရာ ေပါင္းစပ္ညိွႏိႈင္းေရး ညီလာခံမွာ ေျပာဆုိသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အျငင္းပြားမႈကို ေျဖရွင္းရာမွာ ျပည္သူအမ်ားစုဟာ ဓေလ့ထံုစံေဟာင္းကိုသာ သံုးေနတာမို႔ တရားစီရင္ေရးစနစ္ကို မီွခုိအားထားမႈ နည္းေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ တရားမွ်တမႈ ရရိွေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္ရာမွာ အခက္အခဲေတြ ႀကံဳေတြ႔ေနရတယ္လို႔ ေရွ ႔ေနခ်ဳပ္ကလည္း ေျပာပါတယ္။ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္မွာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ တရားမွ်တမႈ ရရိွေရးအတြက္ ေကာ္မတီေတြဖြဲ႔ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနေပမယ့္ ထိေရာက္မႈမရိွဘဲ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီိကိစၥမွာ တာဝန္ရိွသူေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ လိုအပ္ေနတာဟာ အဓိက အခက္အခဲျဖစ္တယ္လို႔ ေရွ ႔ေနခ်ဳပ္က ေျပာသြားပါတယ္။ တာဝန္ရိွသူေတြမွာ လုပ္ပိုင္ခြင့္အမ်ဳိးမ်ဳိးရိွေနၿပီး ဌာနစြဲ၊ ပုဂၢိဳလ္စြဲကို မေက်ာ္လႊားႏုိင္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ တရားမွ်တေအာင္ လက္ေတြ႔လုပ္ဖို႔ ခက္ခဲေနတဲ့သေဘာ ျဖစ္ပါတယ္။

British Council ရဲ ႔ MyJustice အဖြဲ႔ကလည္း တရားမွ်တမႈနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာစစ္တမ္းကို မတ္လက ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ ဇြန္လကေန ၾသဂုတ္လအထိ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ေတြမွာ အရြယ္ေရာက္သူေပါင္း (၃၅၆၅) ဦးကို က်ဘမ္းစနစ္နဲ႔ ေရြးခ်ယ္ေမးျမန္းခဲ့တဲ့ ကြင္းဆင္းသုေတသန ျဖစ္ပါတယ္။ တရားဥပေဒကေရာ၊ ဥပေဒဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းေတြကေရာ တရားမွ်တေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္စြမ္း မရိွဘူးလို႔ ျပည္သူလူထုက ယူဆေၾကာင္း စစ္တမ္းမွာ ေဖာ္ျပပါတယ္။ ျပည္သူ႔ယံုၾကည္မႈ နည္းပါးေနတာကို တရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ ဌာနေတြကလည္း သေဘာေပါက္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဥပေဒဆုိင္ရာ အသိပညာေပးလုပ္ငန္းနဲ႔ မလံုေလာက္ဘဲ ဥပေဒကို ဘယ္လိုလက္ေတြ႔ က်င့္သံုးေနတယ္ဆိုတာကို ထင္သာျမင္သာရိွေအာင္ ေဆာင္ရြက္ျပဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ အႀကံေပးထားပါတယ္။

တရားမွ်တမႈရေအာင္ ႀကိဳးပမ္းရာမွာ လာဘ္မထိုးရင္ ခရီးမေရာက္ဘူးလို႔ ျပည္သူက ယံုၾကည္ေနပါတယ္။ တရားမွ်တမႈအတြက္ တာဝန္ရိွသူဟာ ရပ္ကြက္နဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြ ျဖစ္ေပမယ့္ ဒီလူေတြဟာ တရားစီရင္မႈ ျပဳျပင္ေရးမွာ မပါဝင္ေသးဘူးလို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။ အျငင္းပြားမႈကို ေျဖရွင္းရာမွာ ဆယ္အိမ္မွဴး၊ ရာအိမ္မွဴး၊ ရပ္မိရပ္ဖနဲ႔ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးတို႔ကို အကူအညီေတာင္းၾကပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ရပ္ေက်းအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးဟာ အလြန္အေရးပါေနပါတယ္။ ရဲကိုတို္င္ရမယ့္အမႈ ဟုတ္မဟုတ္ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက ဆံုးျဖတ္ေနေပမယ့္ သူတို႔ရဲ ႔ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြကို ရွင္းလင္းျပတ္သားစြာ မသိရဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ အေၾကြးျပႆနာဟာ အျငင္းပြားမႈ အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး၊ ေမြးစာရင္းနဲ႔ မွတ္ပံုတင္ျပႆနာက ဒုတိယအမ်ားဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ လယ္ယာေျမ မွတ္ပံုတင္ျပႆနာကေတာ့ ဆယ္ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရိွပါတယ္။

အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တိုင္ၾကားတာမ်ဳိး ရိွပံုမရတဲ့အတြက္ အမွန္တကယ္ ျဖစ္ပြားမႈ နည္းပါးပံုရပါတယ္။ အေၾကြးျပႆနာကို အျငင္းပြားမႈေတြကို ရပ္ေက်းအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြကတဆင့္ ေျဖရွင္းဖုိ႔ ႀကိဳးစားၾကေပမယ့္ ၿပီးစီးတဲ့အထိ မလုပ္ၾကဘဲ တိုးလိုးတန္းလန္း ျဖစ္ေနတာေတြက မ်ားပါတယ္။ ေျမယာနဲ႔ မွတ္ပံုတင္ျပႆနာကိုသာ ေျဖရွင္းဖို႔ ပိုၿပီးစိတ္ဝင္စားတာ ေတြ႔ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တရားမွ်တမႈကို ျပည္သူလူထုခံစားႏုိင္ဖုိ႔ ႀကိဳးစားအားထုတ္ရာမွာ တရားစီရင္ေရးဘက္ကသာၾကည့္ၿပီး ေျဖရွင္းလို႔ မရႏုိင္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ တရားမွ်တမႈနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ လူမႈေရး၊ စီးပြားေရး လိုအပ္ခ်က္ေတြကို သိရိွသေဘာေပါက္ဖုိ႔လည္း လိုတယ္လို႔ စစ္တမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ တနည္းဆိုရင္ေတာ့ နည္းလမ္းတခုတည္းနဲ႔ ျပႆနာအားလံုးကို ေျဖရွင္းလို႔ မရဘူးလို႔ ဆိုတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္မို႔ အျငင္းပြားမႈနဲ႔ အျခားအမႈအခင္းေတြကို ေျဖရွင္းရာမွာ တရားစီရင္ေရးအျပင္ လူမႈဘဝ တိုးတက္မႈဆိုင္ရာ အျခားလုပ္ငန္းေတြကိုလည္း ခ်ိတ္ဆက္ေဆာင္ရြက္ေပးသင့္တယ္လို႔ MyJustice အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အသိပညာ အလြန္နိမ့္က်တဲ့ ေက်းလက္ျပည္သူေတြကေတာ့ ဥပေဒတို႔၊ လူ႔အခြင့္အေရးတို႔ကို မသိၾကတဲ့အတြက္ မတရားလုပ္တာ ခံေနရတာကိုလည္း သိႏိုင္ဖို႔ ခက္ပါတယ္။ ဒီလိုလူတန္းစားေတြ တရားမွ်တမႈကို ခံစားႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းဖို႔ လုိအပ္ေနပါတယ္။

ဥပေဒဆုိင္ရာ ဗဟုသုတ ျပန္႔ပြားေအာင္ တရားစီရင္ေရးအဖြဲ႔အစည္းက ေဆာင္ရြက္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည္သူလူထုကို ဥပေဒက ဘယ္လို အကာအကြယ္ေပးႏုိင္တယ္ဆိုတာကို ျပသႏုိင္ဖို႔က ပိုအေရးႀကီးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တရားမွ်တမႈဟာ ေဒသႏၱရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးရဲ ႔ အစိတ္အပို္င္းတခု ျဖစ္သင့္ပါတယ္။ ျပည္သူလူထုဟာ အျငင္းပြားမႈနဲ႔ အမႈအခင္းေတြကို ရပ္ေက်းအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေတြကတဆင့္ ေျဖရွင္းဖို႔ ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္းၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘက္လိုက္မႈ ကင္းရွင္းၿပီး ယံုၾကည္ကိုးစားႏိုင္တဲ့စရိတ္၊ သင့္ေလွ်ာ္တဲ့ နည္းလမ္းမ်ား က်င့္သံုးသင့္ေၾကာင္း MyJustice ရဲ ႔ မတ္လ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG