သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဒီတပါတ္ေတာ့ စိန္ခ်စ္တဲ့ ပရိတ္သတ္အတြက္ အာကာသထဲက စိန္ေတြအေၾကာင္း Illinois က Spoon River ေက်ာင္းက နကၡတၱေဗဒ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ၀င္းသာေထြးက ေျပာျပေပးမွာပါ။

စိန္ကို အဂၤလိပ္လို Diamond လို႔ေခၚၿပီး ဒါဟာ ဂရိဘာသာ adamas က ဆင္းသက္လာတာပါ။ အဓိပၸါယ္ကေတာ့ ခိုင္မာတဲ့သေဘာ unbreakable မကြဲပ်က္ႏိုင္တဲ့အရာျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ကို ရတနာအျဖစ္ အျမတ္တႏိုးလည္း ထားတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီစိန္ဟာ ကမာၻေျမျပင္ေပၚမွာသာေတြ႔ေနရတာမဟုတ္ပဲ အခု မိုးေကာင္းကင္မွာ ျမင္ေနရတဲ့ ၾကယ္ေတြထဲမွာ ရွိေနသလို ကမာၻေပၚကိုက်လာတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြမွာပါ ေတြ႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါတင္မကပါဘူး ေနမိသားစု အျပင္မွာလည္း စိန္အျပည့္နဲ႔ ၿဂိဳဟ္ေတြရွိေနတယ္လို႔ ေဒါက္တာ၀င္းသာေထြးကေျပာပါတယ္။

၁၉၈၁ခုႏွစ္ေလာက္တုန္းက သိပၸံပညာရွင္ေတြက ေတာင္၀င္႐ိုးစြန္းမွာ က်လာတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြကို ေလ့လာဖို႔ ဆိုၿပီးေတာ့ လႊနဲ႔ တိုက္ဖ်က္တဲ့အခါမွာ လႊသြားေတြ စားကုန္တယ္။ X-ray crystallography လို႔ေခၚတဲ့ အိပ္စေရးေရာင္ျခည္နည္းနဲ႔ ၾကည့္တဲ့အခါမွာ အႏုျမဴမႈန္အရြယ္ရွိေနတဲ့ ဒီစိန္ကေလးေတြပါေနတာ ေတြ႔ေနရတယ္။ စိန္က သိပ္သည္းဆက သိပ္မ်ားတယ္။ သိပ္မာတယ္။ ဘာနဲ႔မွ တိုက္ဖ်က္လို႔ မရဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ လႊသြားေတြ စားသြားတာ ေတြ႔ရတာ္။ အဲေနမိသားစုထဲမွာ ဥကၠာပ်ံခါးပတ္ လို႔ေခၚတဲ့ Astride Belt ထဲမွာ တခုနဲ႔ တခု တိုက္ခတ္ရာကေန အဲဒီစိန္ပါတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြ ျဖစ္လာတယ္လို႔ ယူဆၾကတာပါ။
စိန္ပါတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြဟာ ေနမိသားစုထဲမွာပဲ ရွိတာလား ဆရာ
၁၉၈၇ ခုႏွစ္က University of Chicago ကသိပၸံပညာရွင္ေတြ ေလ့လာတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြထဲမွာ စိ္န္တမ်ိဳးက ေစာေစာက ျမဴမႈန္ထက္ေတာင္ ေသးတယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကို ေတြ႔ရွိခဲ့ၾကတယ္။ ဒီစိန္ျမဴမႈန္ေတြဟာ ေနမိသားစု အျပင္ဘက္ကေန ေရာက္လာတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆၾကတယ္။ ဘာလို႔လည္း ဆိုေတာ့ Xenon gas ဆိုတာ ကမာၻတည္ခါစက မရွိပဲနဲ႔ ဒီဟာေတြက ေနမိသားစု အျပင္ကေန ေရာက္လာတယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ အလြန္ျဒဗ္ထုႀကီးတဲ့ ၾကယ္ႀကီးေတြက စြမ္းအားနဲလာမယ္။ ေျမဆြဲအားေတြ နဲလာမယ္။ ေနာက္ သက္တမ္းမကုန္ခင္မွာ ၿပိဳပ်က္ၿပီးေတာ့ Red Giant လို႔ေခၚတဲ့ အနီေရာင္ၾကယ္ႀကီးေတြ supernova ေပါက္ကြဲမွႈေတြ ျဖစ္တဲ့အခါမွာ စိန္အမႈန္ေတြ ပါတဲ့ အစိုင္အခဲေတြဟာ အာကာသ အႏွံ႔ကို က်ဲျပန္႔လြင့္စင္ ကုန္ၿပီးေတာ့ တခ်ိဳ႕အစိုင္အခဲေတြက ကမာၻေပၚကို က်လာႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆၾကတယ္။
XS
SM
MD
LG