သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ဆီးခ်ဳိ ေနာက္ဆက္တြဲ ႏွလံုးေရာဂါ [အပိုင္း ႏွစ္]


DNA Lab
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဆီးခ်ဳိေနာက္ဆက္တြဲျဖစ္တဲ့ ႏွလံုးေရာဂါအျဖစ္မ်ားလာေနေပမယ့္ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ႏိုင္ၿပီး၊ ျဖစ္လာလွ်င္လည္း ကုသလို႔ရတယ္လို႔ ဆီးခ်ဳိအထူးကုေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။

ဆီးခ်ဳိနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ႏိုင္ေရး က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္ေအာင္ စားေသာက္ေနထိုင္ၿပီး၊ က်န္းမာတဲ့ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ကို ထိန္းထားဖို႔ (အဝမလြန္ေအာင္) အစားအေသာက္အပိုင္းမွာ ထမင္းေလွ်ာ့စားတာအျပင္၊ အခ်ဳိေတြ ေလွ်ာ့စား(ေသာက္)တာ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ ပိုစားတာ၊ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီတဲ့ အဆီနဲ႔ အသားေရြးစားတာနဲ႔ အငန္ဓာတ္ေလွ်ာ့စားတာေတြ လုပ္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္။ အခ်ဳိေလွ်ာ့ေသာက္ရာမွာ သၾကားေလွ်ာ့ေသာက္တာနဲ႔ အေအး၊ အခ်ိဳရည္ေတြ ေလွ်ာ့ေသာက္တာအျပင္၊ အခ်ဳိဓာတ္ ေလွ်ာ့ထားတယ္ဆိုတဲ့ Diet Coke/Pepsi လို အခ်ိဳရည္ေတြကိုပါ ေရွာင္ဖို႔၊ ေလွ်ာ့ေသာက္ဖို႔ လိုလာပါတယ္။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ ပိုစားရာမွာလည္း တစ္ေန႔ကို ထမင္းပန္ကန္လံုး တစ္လံုးစာပမာဏစီနဲ႔ မနက္တစ္ႀကိမ္၊ ေန႔လည္တစ္ႀကိမ္၊ ညတစ္ႀကိမ္ (၃) ႀကိမ္ စားသံုးသင့္ၿပီး၊ သစ္သီးဝလံေတြကိုပါ ထမင္းပန္းကန္လံုး တဝက္စာပမာဏကို မနက္ တစ္ႀကိမ္၊ ည တစ္ႀကိမ္ (၂) ႀကိ္မ္ စားေပးသင့္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ညီတဲ့ အဆီ စားသံုးရာမွာ သီးႏွံ အဆီေတြျဖစ္တဲ့ သံလြင္ဆီ၊ ေနၾကာဆီ၊ ႏွမ္းဆီ၊ ပဲဆီ စစ္စစ္ေတြကို စားသံုးသင့္ၿပီး၊ စားအုန္းဆီနဲ႔ တိရစာၦန္အသားဆီေတြျဖစ္တဲ့ ဝက္ဆီ၊ အမဲဆီေတြကို မစားသံုးသင့္ဘဲ၊ ငါးအဆီကိုေတာ့ စားသံုးႏိုင္ပါတယ္။ အသားနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း အနီေရာင္ရွိတဲ့ အသားေတြျဖစ္တဲ့ အမဲသား၊ ဝက္သား၊ ဆိတ္သား၊ သိုးသားနဲ႔ ဆတ္သားေတြကို တစ္ပတ္လွ်င္ တစ္ႀကိမ္ (တစ္ရက္ထက္) ပိုမစားဘဲ၊ အျဖဴေရာင္အသားေတြျဖစ္တဲ့ ၾကက္သားနဲ႔ ငါးေတြကို ပိုစားသံုးသင့္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အငန္ဓာတ္ေလွ်ာ့စားဖို႔ ဆားေပါ့တဲ့ အစားအစာေတြကို ေရြးစားသင့္ပါတယ္။

အခုလို ေရွာင္က်ဥ္စားေသာက္တာအျပင္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ထိန္းႏိုင္ဖို႔ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွား အားကစားလုပ္တာ၊ အထိုင္မမ်ားေအာင္ေနတာနဲ႔ ေဆးလိပ္မေသာက္ဖို႔ လိုပါေသးတယ္။ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားအားကစားကို တစ္ေန႔ အနည္းဆံုး မိနစ္ (၃၀) နဲ႔ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ မိနစ္ (၆၀) လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အထိုင္မမ်ားဖို႔အတြက္ ထိုင္ အလုပ္လုပ္ရသူေတြ (ဥပမာ ကြန္ျပဴတာေရွ ႔မွာ တစ္ေနကုန္ ထိုင္လုပ္ရသူေတြ)၊ TV ရုပ္ျမင္သံၾကား ဇာတ္လမ္းတြဲ (၂) နာရီ (၃) နာရီ ဆက္တိုက္ၾကည့္တတ္သူေတြ၊ Facebook သံုး စာရိုက္၊ စကားေျပာ (Chatting) လုပ္သူေတြအေနနဲ႔ အနည္းဆံုး မိနစ္ (၉၀) တစ္ႀကိမ္၊ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ မိနစ္ (၆၀) တစ္ႀကိမ္ ထၿပီး လမ္းေလွ်ာက္ လႈပ္ရွားေပးသင့္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကိုယ္တိုင္မေသာက္တာအျပင္၊ ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြနား အနံ႔ခံမိတာလည္း မျဖစ္ေအာင္ ေရွာင္ရွားသင့္ပါတယ္။

ဆီးခ်ဳိေၾကာင့္ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ ျဖစ္လာသူေတြမွာ တခ်ဳိ ႔ ရင္ဘတ္ေအာင့္တာ ႏွလံုးခုန္ မမွန္တာ၊ ေမာတာ စတဲ့ လကၡဏာေတြျပတတ္ေပမယ့္ တခ်ဳိ ႔မွာေတာ့ ဆီးခ်ိဳေၾကာင့္ အာရံုေၾကာပါပ်က္စီးၿပီး လကၡဏာေတြမျပဘဲ ႏွလံုးေရာဂါ အဆံုးအထိ ျဖစ္သြားတာေတြလည္း ရွိတာမို႔ ႏွလံုးေသြးေၾကာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေဆးစစ္မႈေတြကို အနည္းဆံုး တစ္ႏွစ္ တစ္ႀကိမ္ လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ ေဆးစစ္ၿပီး ႏွလံုးေရာဂါ ေနာက္ဆက္တြဲျဖစ္လာတာ စေတြ႔လွ်င္လည္း တတ္ကၽြမ္းနားလည္တဲ့ ဆရာဝန္ေတြနဲ႔ (ေဆးမီးတိုနဲ႔မဟုတ္ဘဲ) ဆက္တိုက္ ကုသဖို႔ အထူးအေရးႀကီးပါတယ္။

အခုလို ကုသရာမွာ Aspirin နဲ႔ Clopidogrel လို ေသြးက်ဲေဆးေတြ စ ေသာက္ဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေသြးထဲအဆီမ်ားတာကို ေလွ်ာ့ခ်ေစႏိုင္တဲ့ Atorvastatin၊ Rosuvastatin စတဲ့ ေဆးေတြကို ထိေရာက္ေအာင္ ပမာဏျပည့္ျပည့္ ပံုမွန္ေသာက္စားဖို႔ (ေလွ်ာ့မေသာက္မိဖို႔၊ နားမထားဖို႔၊ ရပ္မထားဖို႔) အေရးႀကီးပါတယ္။

ေသြးတိုးပါတြဲရွိေနသူေတြအေနနဲ႔ ေသြးတိုးကို အေပၚေသြး (၁၄၀)၊ ေအာက္ေသြး (၉၀) ထက္မေက်ာ္ေအာင္ ထိန္းထားဖို႔ လိုပါတယ္။ ေသြးခ်ဳိကို ထိန္းရာမွာလည္း ေသြးခ်ဳိက်ေဆးကို အထူးသတိထားေပးၿပီး ေသြးထဲသၾကားဓာတ္ အလြန္ေလွ်ာ့က်ျခင္း (Hypoglycemia) မျဖစ္ေအာင္ အထူးသတိျပဳဖို႔ လုိပါတယ္။ အေၾကာင္းက ေသြးထဲသၾကားဓာတ္ အလြန္ေလွ်ာ့က်ျခင္းေၾကာင့္ ႏွလံုးေဖာက္တာကို ျဖစ္သြားေစႏိုင္လို႔ပါ။ ဒါ့အျပင္ အခုေနာက္ဆံုးေပၚေဆးေတြျဖစ္ၿပီး ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းတာကို ကာကြယ္ေပးတဲ့ GLP-1 အမ်ိဳးအစား Liraglutide ထိုးေဆးမ်ိဳးနဲ႔ SGLT2 အမ်ိဳးအစားေဆးေတြ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ ေပးသင့္ပါတယ္။

ဆရာဝန္မ်ားအေနနဲ႔လည္း ကုသမႈေပးရာမွာ ဆီးခ်ဳိေသြးခ်ိဳေရာဂါ တစ္ခုထဲသက္သက္ ကုေပးတာမ်ိဳးမဟုတ္ဘဲ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါကို မျဖစ္ေစတဲ့ေဆးမ်ိဳးေရြးေပးဖို႔၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ ျဖစ္လာလွ်င္လည္း ဒီႏွလံုးေရာဂါကို ျပန္ေကာင္းေစတဲ့ ေဆးမ်ိဳးေတြေရြးေပးဖို႔ လိုပါတယ္။

ဒီေရာဂါဆိုင္ရာအေၾကာင္း ပိုမိုသိရိွနားလည္ႏိုင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္း က ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆီးခ်ဳိေသြးခ်ဳိေရာဂါအသင္း ဥကၠဌ၊ ဆီးခ်ဳိအထူးကုဆရာဝန္ႀကီးနဲ႔၊ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ပါေမာကၡ ေဒါက္တာတင့္ေဆြလတ္ ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးတင္ျပထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG