သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား


ထားဝယ္နဲ႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ ႔ေတြက ၾကက္တခ်ဳိ ႔မွာ H5N1 ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး စျဖစ္ေနတာမို႔ လူေတြကို မကူးစက္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္မႈေတြ လုပ္ေပးဖုိ႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ က်န္းမာေရး ပညာရွင္ေတြက သတိေပးေနၾကပါတယ္။

ျဖစ္လာခဲ့လွ်င္ အသက္အႏၱရာယ္ႀကီးလြန္းတဲ့ ဒီၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးက ေရာဂါရွိထားတဲ့ ၾကက္ေတြကို ကိုင္မိလို႔၊ ထိေတြ႔မိလို႔ ဒီ H5N1 ပိုး အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းထဲ ဝင္ေရာက္ၿပီး အဓိက ကူးစက္ရတာပါ။ ေကာင္းေကာင္းက်က္ေအာင္ ခ်က္ျပဳပ္ထားတဲ့ ၾကက္သားကို စားမိလို႔ ကူးတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ ၾကက္ကေန လူကိုကူးႏို္င္ေပမယ့္ လူလူခ်င္း ကူးစက္တာေတာ့ မရွိေသးပါဘူး။ ၾကက္မွာ ဒီေရာဂါစျဖစ္လာရင္ ျပသတဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ ၾကက္ ႏွာရည္က်တာ၊ ေခ်ာင္းဆိုးတာ၊ ဒယိုးဒယိုင္ျဖစ္တာ၊ ယိုင္လဲက်တာ၊ အစာမစားတာ၊ ဝမ္းသြားတာ၊ အေမာက္ နီရာကေန ခရမ္းေရာင္ျဖစ္လာတာ၊ အုတဲ့ ၾကက္ဥေတြ မာေနရာက ေပ်ာ့လာတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ဒီေရာဂါကူးစက္တာ မခံရဖို႔ ေရာဂါရွိၿပီး (သို႔မဟုတ္) ဒီေရာဂါနဲ႔ ေသသြားတဲ့ ၾကက္ေတြကို မကိုင္တြယ္၊ မထိေတြ႔မိေစဖို႔နဲ႔ မျဖစ္မေန ကိုင္တြယ္ရသူေတြအေနနဲ႔လည္း PPE လို႔ အတိုေခါက္ေခၚတဲ့ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ကာကြယ္ေရး ဝတ္စံုေတြ၊ လက္အိတ္ေတြ ႏွာေခါင္းနဲ႔ပါးစပ္ပိတ္ မ်က္ႏွာဖံုးေတြ အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေရာဂါရွိၿပီးသား ၾကက္ေတြကို သုတ္သင္၊ ေျမျမဳပ္၊ မီးရိႈ ႔ပစ္ျခင္းျဖင့္လည္း ေရာဂါ မကူးဆက္ႏိုိုင္ေအာင္ ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ေရာဂါျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ ၾကက္ေတြ ၾကက္ၿခံေတြကိုလည္း အနီးကပ္ ေစာင့့္ၾကည့္သင့္ပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးရွိေပမယ့္ မေသခ်ာေသးဘဲ စမ္းသံုးတဲ့ အဆင့္ဘဲ ရွိပါေသးတယ္။ (လက္ရွိ လူေတြ ျဖစ္ေနရတဲ့ H1N1 ရာသီတုပ္ေကြးအတြက္ေတာ့ ကာကြယ္ေဆးရွိေနပါၿပီ) ဒါေပမဲ့ H5N1 ၾကက္ကေန ကူးစက္ခံရတဲ့ သူေတာ့ ဒီတစ္ေခါက္မွာ ခုခ်ိန္ထိ မေတြ႔ရွိရေသးပါဘူး။ ဒီေရာဂါက H1N1 လိုမဟုတ္ပဲ လူကို ကူးစက္ရခက္ေပမယ့္ လူမွာျဖစ္လာခဲ့ရင္ေတာ့ ေသဆံုးမႈ ၆၀% ရွိတာမို႔ လူကုိမကူးစက္ေအာင္ အထူးသတိျပဳသင့္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၂၀၀၆ ကေန ၂၀၁၆ အထိ (၁၀) ႏွစ္အတြင္း အခုလို ၾကက္ေတြမွာ ဒီေရာဂါျဖစ္တာ ရွစ္ႀကိမ္ရွိခဲ့ေပမယ့္ ကူးစက္ခံရသူက ၂၀၀၆ ခုႏွစ္မွာ တစ္ဦးသာ ေတြ႔ရွိခဲ့ဘူးပါတယ္

တကယ္လို႔ လူမွာဒီေရာဂါ စျဖစ္လာရင္လည္း ႀကိဳတင္ သိႏိုင္တဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ ပံုမွန္ တုပ္ေကြးလို ဖ်ားတာ၊ မအီမသာျဖစ္တာ၊ ေခ်ာင္းဆိုး ႏွာေစးတာ၊ လည္ပင္းနာတာ၊ ၾကြက္သားေတြ ကိုက္ခဲတာအျပင္၊ ဒီေရာဂါရဲ့ ထူးျခားတဲ့ လကၡဏာေတြျဖစ္တဲ့ ဗိုက္နာတာ၊ ရင္ဘတ္ေအာင့္တာ ဝမ္းသြားတာ၊ ေနာက္ ပိုျပင္းထန္လာလွ်င္ ရင္ၾကပ္တာ၊ ေမာတာ၊ အသက္ရွဳမဝပဲ နမိုးနီးယား အဆုပ္ေယာင္တာနဲ႔ ရုတ္တရက္ အသည္းအသန္ အသက္ရႈၾကပ္ေမာပန္းတာေတြကေန ေနာက္ဆံုး စိတ္ေျခာက္ျခားတာ။ အာရံုေၾကာေဝဒနာေတြခံစားရတာ၊ တက္တာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီလို ျပင္းထန္တဲ့ လကၡဏာေတြ ျပလာခဲ့ရင္ေတာ့ အျမန္ဆံုး ေဆးရံုတင္သင့္ပါတယ္။

ဒီေရာဂါက ေသဆံုးမႈႏႈန္း မ်ားလြန္းတာေၾကာင့္ ေဆးရံု အထူးၾကပ္မတ္ကုသေဆာင္မွာ ကုသဖို႔ လိုပါတယ္။ ခႏၶာကုိယ္ရဲ့ အျခားအဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြ မပ်က္စီးေအာင္ ထိန္းေပးထားၿပီး ဒီ ဗိုင္းရပ္စ္ကို သတ္တဲ့ ေဆးကိုေပးရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကေလးေတြ၊ သက္ႀကီးရြယ္အိုေတြနဲ႔ ေရာဂါအခံရွိထားသူေတြကို ပို ဂရုစိုက္ ကုသေပးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္တံုးက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဒီေရာဂါကူးစက္ခံရသူကို အသက္မဆံုးရံႈးေစဘဲ ကုသေပးႏိုင္ခဲ့တဲ့ ရာဇဝင္ေကာင္းရွိပါတယ္။

ဒါ့ေပမဲ့ လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ အမ်ိဳးအစား (A) အုပ္စုပါ ဒီ H5N1 နဲ႔ H1N1 ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေတြ မ်ိဳးရိုးဗီဇ ေျပာင္းၿပီး ေပါင္းစပ္မ်ိဳးသစ္ေပၚလာလွ်င္ ပိုျပင္းထန္မွာကို စိုးရိမ္မူေတြရွိေနတာေၾကာင့္ ဒီ H5N1 ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖို႔ ၾကက္၊ ၾကက္ဆင္၊ ခုိ၊ က်ီးကန္းေတြအပါအဝင္ ၾကက္ငွက္ေတြ နာတာ၊ ေသတာေတြ႔လွ်င္ သက္ဆိုင္ရာကို အျမန္အေၾကာင္းၾကားၿပီး မိမိကိုယ္တိုင္ အကာအကြယ္မပါဘဲ မကိုင္တြယ္မိဖို႔ အေရးႀကီးေနပါတယ္။

ဒီေရာဂါအေၾကာင္း ပိုမိုသိရွိ ကာကြယ္ကုသႏုိင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္း က ျမန္မာႏုိင္ငံ ဆရာဝန္မ်ားအသင္းက ေဒါက္တာျမင့္ဦး ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းတင္ျပထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG