သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

တရားမဝင္ကိုဗစ္စစ္ေဆးမႈ အာဏာပိုင္ေတြအေရးယူ


ကိုဗစ္ေရာဂါ စစ္ေဆးတဲ့ test kit တခုကို ကိုင္ထားတဲ့ က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းတဦး။ (ေအာက္တိုဘာ ၁၃၊ ၂၀၂၀)

[Zawgyi/Unicode]

ကုိဗစ္ကပ္ေရာဂါ ကူးစက္မႈေတြ တုိးေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရာဂါပုိးရွိ၊ မရွိ တရား၀င္ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ စစ္ေဆးေပးေနသူေတြကုိ အာဏာပုိင္ေတြ အေရးယူ၊ သတိေပးေနတဲ့အေၾကာင္းကို ဗီြအိုေအျမန္မာပိုင္း သတင္းေထာက္ မအဂၢႏြန္က ေျပာျပပါမယ္။

ေရာဂါကူးစက္မႈေတြ အမ်ားဆုံး ႀကံဳေနရတဲ့ ရန္ကုန္တုိင္း အပါအ၀င္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေနရာတခ်ဳိ႕မွာ တရား၀င္ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ ကုိဗစ္ေရာဂါကူးစက္မႈ ရွိ၊ မရွိ စစ္ေဆးေပးေနတာေတြ၊ ေရာဂါပုိး စစ္ေဆးရာမွာ အသုံးျပဳတဲ့ ပစၥည္းေတြကုိ ေရာင္းခ်ေနတာေတြကုိ အာဏာပုိင္ေတြ စတင္အေရးယူေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္း ဗိုလ္တေထာင္ၿမိဳ႕နယ္မွာလည္း တရား၀င္ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ အခေၾကးေငြယူၿပီး ေရာဂါပုိး ရွိ၊ မရွိ အိမ္တိုင္ယာေရာက္ စစ္ေဆးေပးေနသူ တစ္ဦးကုိ ဖမ္းဆီးအေရးယူထားတယ္လို႔ ၿမိဳ႕နယ္အေထြေထြအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးစိန္ေသာင္းက ေျပာပါတယ္။

“ဒီတရားမဝင္ က်ေနာ္တို႔ ၿမိဳ႕နယ္ထဲမွာ Test Kit နဲ႔ စစ္ေဆးၿပီးေတာ့မွ လုပ္ေနတာရွိတယ္ေပါ့။ ေငြေၾကးယူၿပီးေတာ့မွ လုပ္ေနတာေတြ ရွိတယ္။ တိုင္းက်န္းမာေရးကလည္း ညႊန္ၾကားတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဖမ္းဆီးအေရးယူေပးဖို႔ က်ေနာ္တို႔ လာၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးတာေပါ့၊ ေဆြးေႏြးတဲ့အခါ က်ေနာ္က ဒီျမန္မာႏိုင္ငံရဲတို႔ အျခားဒီလုိအပ္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ ေပါင္းစပ္ၿပီးေတာ့မွ စီမံေပးတဲ့ သေဘာပါဗ်။”

ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ စစ္ေဆးေပးသူကုိေတာ့ ၿမိဳ႕နယ္ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဦးစီးမွဴးက တရားလိုလုပ္ၿပီး သဘာဝေဘးအႏၱရာယ္ စီမံခန္႔ခြဲမႈဥပေဒအရ အမႈဖြင့္ အေရးယူထားတယ္လို႔လည္း ဦးစိန္ေသာင္းက ေျပာပါတယ္။

ဒီရက္ပုိင္းမွာပဲ ကုိဗစ္ေရာဂါကူးစက္မႈေတြ တုိးလာေနၿပီး ထုိင္းႏုိင္ငံသား တခ်ဳိ႕မွာပါ ကူးစက္မႈေတြ ႀကံဳခဲ့ရတဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္း တာခ်ီလိတ္ၿမိဳ႕မွာလည္း က်န္းမာေရးဌာနက တရား၀င္ အသိအမွတ္ျပဳမထားတဲ့ ေရာဂါပုိးစစ္ေဆးတဲ့ ပစၥည္းေတြကုိ ေရာင္းခ်တာေၾကာင့္ အေရးယူတာေတြ ရွိခဲ့တယ္ဆုိတဲ့ သတင္းေတြလည္း ထြက္ေပၚခဲ့ပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံနဲ႔ နယ္စပ္ခ်င္း ထိစပ္ေနၿပီး တရား၀င္ေရာ၊ တရားမ၀င္ပါ ၀င္ထြက္သြားလာမႈေတြ ရွိေနတာေၾကာင့္ ဥပေဒမဲ့ လုပ္ရပ္ေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔လည္း တာခ်ီလိတ္ၿမိဳ႕နယ္က ေဆးအုပ္ႀကီး ေဒါက္တာခင္ေက်ာ္က ေျပာပါတယ္။

“တကယ္တမ္းက် ဒီမွာက နယ္စပ္က ဟိုဘက္၊ ဒီဘက္က ေတာက္ေလွ်ာက္ေအာက္လမ္းဆိုတာကရွိေနေတာ့ ေပါက္ေနတာ၊ ေပါက္ေနတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီတ႐ုတ္နဲ႔ေရာ၊ လာအိုနဲ႔ေရာ၊ ထိုင္းနဲ႔ေရာေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တို႔ ဒီရွမ္းျပည္နယ္တစ္ခြင္ကေပါ့၊ အဲ့ဒီလိုရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲ့ဒီေတြက ရွိႏိုင္တယ္။ ပုံမွန္အတိုင္းက အခုေျပာသလိုေပါ့။ အခု စိတ္မခ်တဲ့ Test ေတြ အဲ့ဒီလို ေရာင္းဝယ္တာေတြ တကယ္ရွိရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔က အေရးယူရမွာပဲ ယူကို ယူရမယ္။”

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကုိဗစ္ေရာဂါ ကူးစက္မႈေတြကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ဖုိ႔ အိမ္ျပင္မထြက္ရ အမိန္႔ထုတ္ထားသလုိ၊ ျပည္တြင္းျပည္ပ ခရီးသြားတာေတြ အပါအ၀င္ သြားလာလႈပ္ရွားမႈေတြကုိ ကန္႔သတ္ထားၿပီး အတည္ျပဳလူနာေတြနဲ႔ ထိေတြ႔ဆက္ဆံသူေတြ၊ သံသယရွိသူေတြကုိ ေရာဂါပုိး ရွိ၊ မရွိ ေစာင့္ၾကည့္ စစ္ေဆးေပးေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ေရာဂါပုိး ရွိ၊ မရွိ ျပင္ပမွာ စစ္ေဆးဖုိ႔ ႀကိဳးပမ္းသူေတြလည္း ရွိေနတာပါ။

အစိုးရ႐ုံးစိုက္ရာ ေနျပည္ေတာ္နယ္ေျမမွာေတာ့ လူထုက်န္းမာေရး ျပႆနာႀကံဳေနရခ်ိန္မွာ ဥပေဒမဲ့ လုပ္ရပ္ေတြ မျဖစ္ေအာင္ သတိေပးထားတယ္လုိ႔လည္း ေနျပည္ေတာ္နယ္ေျမ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဦးစီးဌာန ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာျမတ္ဝဏၰစိုးက ေျပာပါတယ္။ တရား၀င္ ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈေတြေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တဲြ ဆုိးက်ဳိးေတြ ႀကံဳႏုိင္တယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ ေနျပည္ေတာ္မွာလည္း အဲ့ဒီလိုျဖစ္မွာစိုးတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ဒီေဆးဝါးေရာင္းခ်တဲ့ ဆိုင္နဲ႔ Network ေတြမွာ အကုန္လံုးသတိေပးထားပါတယ္။ ဘာျဖစ္လဲဆိုေတာ့ ဒီဥစၥာက က်ေနာ္တုိ႔False Negative ေပါ့ေနာ္။ တကယ္ေရာဂါရွိရဲ႕သားနဲ႔ ေရာဂါမရွိဘူးလို႔ ျပလိုက္မိလို႔ရွိရင္ အဲ့ဒီလူကေနၿပီး တျခားသူနဲ႔ ထိေတြ႕လူေတြ ကူးစက္သြားမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ အဲ့ဒီလိုမ်ဳိး Test Kit ေတြကေတာ့ မသံုးသင့္ပါဘူးဗ်။ က်ေနာ္တို႔မွာ ေဆးခန္းဥပေဒလည္းရွိပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဒီအမ်ဳိးသား ေဆးဝါးဥပေဒေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ေဆးဝါးဥပေဒက ဒီ FDA ခြင့္မရွိလို႔ရွိရင္ ဒီပစၥည္းက ေရာင္းခ်ပိုင္းခြင့္ မရွိပါဘူး။ အဲ့ဒါက်ေနာ္တို႔ ဥပေဒအရ အေရးယူရပါလိမ့္မယ္ခင္ဗ်။”

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကိုဗစ္ေရာဂါပုိး ရွာေဖြစစ္ေဆးရာမွာ အသံုးျပဳတဲ့ ပစၥည္းေတြကုိေတာ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ အားကစားဝန္ႀကီးဌာနကသာ တင္သြင္းေနတာျဖစ္ၿပီး ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းေတြကုိ ခြင့္ျပဳမထားပါဘူး။ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကုိဗစ္ေရာဂါကူးစက္မႈေၾကာင့္ ေသဆုံးသူ ၂,၀၀၀ ေက်ာ္နဲ႔ ကူးစက္သူ ၁၀၀,၀၀၀ ေက်ာ္ ရွိေနပါတယ္။

တရားမဝင်ကိုဗစ်စစ်ဆေးမှု အာဏာပိုင်တွေအရေးယူ
please wait

No media source currently available

0:00 0:03:59 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

[Unicode Version]

တရားမဝင်ကိုဗစ်စစ်ဆေးမှု အာဏာပိုင်တွေအရေးယူ

ကိုဗစ်ကပ်ရောဂါ ကူးစက်မှုတွေ တိုးနေတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ရောဂါပိုးရှိ၊ မရှိ တရားဝင်ခွင့်ပြုချက်မရဘဲ စစ်ဆေးပေးနေသူတွေကို အာဏာပိုင်တွေ အရေးယူ၊ သတိပေးနေတဲ့အကြောင်းကို ဗွီအိုအေမြန်မာပိုင်း သတင်းထောက် မအဂ္ဂနွန်က ပြောပြပါမယ်။

ရောဂါကူးစက်မှုတွေ အများဆုံး ကြုံနေရတဲ့ ရန်ကုန်တိုင်း အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံ နေရာတချို့မှာ တရားဝင်ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ကိုဗစ်ရောဂါကူးစက်မှု ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးပေးနေတာတွေ၊ ရောဂါပိုး စစ်ဆေးရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ရောင်းချနေတာတွေကို အာဏာပိုင်တွေ စတင်အရေးယူနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ရန်ကုန်တိုင်း ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ်မှာလည်း တရားဝင်ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ အခကြေးငွေယူပြီး ရောဂါပိုး ရှိ၊ မရှိ အိမ်တိုင်ယာရောက် စစ်ဆေးပေးနေသူ တစ်ဦးကို ဖမ်းဆီးအရေးယူထားတယ်လို့ မြို့နယ်အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဦးစိန်သောင်းက ပြောပါတယ်။

“ဒီတရားမဝင် ကျနော်တို့ မြို့နယ်ထဲမှာ Test Kit နဲ့ စစ်ဆေးပြီးတော့မှ လုပ်နေတာရှိတယ်ပေါ့။ ငွေကြေးယူပြီးတော့မှ လုပ်နေတာတွေ ရှိတယ်။ တိုင်းကျန်းမာရေးကလည်း ညွှန်ကြားတယ်ပေါ့နော်။ ဖမ်းဆီးအရေးယူပေးဖို့ ကျနော်တို့ လာပြီးတော့ ဆွေးနွေးတာပေါ့၊ ဆွေးနွေးတဲ့အခါ ကျနော်က ဒီမြန်မာနိုင်ငံရဲတို့ အခြားဒီလိုအပ်တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေနဲ့ ပေါင်းစပ်ပြီးတော့မှ စီမံပေးတဲ့ သဘောပါဗျ။”

ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ စစ်ဆေးပေးသူကိုတော့ မြို့နယ်ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဦးစီးမှူးက တရားလိုလုပ်ပြီး သဘာဝဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုဥပဒေအရ အမှုဖွင့် အရေးယူထားတယ်လို့လည်း ဦးစိန်သောင်းက ပြောပါတယ်။

ဒီရက်ပိုင်းမှာပဲ ကိုဗစ်ရောဂါကူးစက်မှုတွေ တိုးလာနေပြီး ထိုင်းနိုင်ငံသား တချို့မှာပါ ကူးစက်မှုတွေ ကြုံခဲ့ရတဲ့ ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်း တာချီလိတ်မြို့မှာလည်း ကျန်းမာရေးဌာနက တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုမထားတဲ့ ရောဂါပိုးစစ်ဆေးတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ရောင်းချတာကြောင့် အရေးယူတာတွေ ရှိခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေလည်း ထွက်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံနဲ့ နယ်စပ်ချင်း ထိစပ်နေပြီး တရားဝင်ရော၊ တရားမဝင်ပါ ဝင်ထွက်သွားလာမှုတွေ ရှိနေတာကြောင့် ဥပဒေမဲ့ လုပ်ရပ်တွေ ရှိနေတယ်လို့လည်း တာချီလိတ်မြို့နယ်က ဆေးအုပ်ကြီး ဒေါက်တာခင်ကျော်က ပြောပါတယ်။

“တကယ်တမ်းကျ ဒီမှာက နယ်စပ်က ဟိုဘက်၊ ဒီဘက်က တောက်လျှောက်အောက်လမ်းဆိုတာကရှိနေတော့ ပေါက်နေတာ၊ ပေါက်နေတဲ့အခါကျတော့ ဒီတရုတ်နဲ့ရော၊ လာအိုနဲ့ရော၊ ထိုင်းနဲ့ရောပေါ့နော်။ ကျနော်တို့ ဒီရှမ်းပြည်နယ်တစ်ခွင်ကပေါ့၊ အဲ့ဒီလိုရှိတဲ့အခါကျတော့ အဲ့ဒီတွေက ရှိနိုင်တယ်။ ပုံမှန်အတိုင်းက အခုပြောသလိုပေါ့။ အခု စိတ်မချတဲ့ Test တွေ အဲ့ဒီလို ရောင်းဝယ်တာတွေ တကယ်ရှိရင်တော့ ကျနော်တို့က အရေးယူရမှာပဲ ယူကို ယူရမယ်။”

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကိုဗစ်ရောဂါ ကူးစက်မှုတွေကို ထိန်းချုပ်ဖို့ အိမ်ပြင်မထွက်ရ အမိန့်ထုတ်ထားသလို၊ ပြည်တွင်းပြည်ပ ခရီးသွားတာတွေ အပါအဝင် သွားလာလှုပ်ရှားမှုတွေကို ကန့်သတ်ထားပြီး အတည်ပြုလူနာတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံသူတွေ၊ သံသယရှိသူတွေကို ရောဂါပိုး ရှိ၊ မရှိ စောင့်ကြည့် စစ်ဆေးပေးနေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့လည်း ရောဂါပိုး ရှိ၊ မရှိ ပြင်ပမှာ စစ်ဆေးဖို့ ကြိုးပမ်းသူတွေလည်း ရှိနေတာပါ။

အစိုးရရုံးစိုက်ရာ နေပြည်တော်နယ်မြေမှာတော့ လူထုကျန်းမာရေး ပြဿနာကြုံနေရချိန်မှာ ဥပဒေမဲ့ လုပ်ရပ်တွေ မဖြစ်အောင် သတိပေးထားတယ်လို့လည်း နေပြည်တော်နယ်မြေ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဦးစီးဌာန ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဒေါက်တာမြတ်ဝဏ္ဏစိုးက ပြောပါတယ်။ တရားဝင် ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုတွေကြောင့် နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးတွေ ကြုံနိုင်တယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။

“ကျနော်တို့ နေပြည်တော်မှာလည်း အဲ့ဒီလိုဖြစ်မှာစိုးတဲ့အတွက် ကျနော်တို့ ဒီဆေးဝါးရောင်းချတဲ့ ဆိုင်နဲ့ Network တွေမှာ အကုန်လုံးသတိပေးထားပါတယ်။ ဘာဖြစ်လဲဆိုတော့ ဒီဥစ္စာက ကျနော်တို့False Negative ပေါ့နော်။ တကယ်ရောဂါရှိရဲ့သားနဲ့ ရောဂါမရှိဘူးလို့ ပြလိုက်မိလို့ရှိရင် အဲ့ဒီလူကနေပြီး တခြားသူနဲ့ ထိတွေ့လူတွေ ကူးစက်သွားမှာဖြစ်တဲ့အတွက် အဲ့ဒီလိုမျိုး Test Kit တွေကတော့ မသုံးသင့်ပါဘူးဗျ။ ကျနော်တို့မှာ ဆေးခန်းဥပဒေလည်းရှိပါတယ်။ နောက်ပြီးတော့ ကျနော်တို့ ဒီအမျိုးသား ဆေးဝါးဥပဒေတွေလည်း ရှိပါတယ်။ ဆေးဝါးဥပဒေက ဒီ FDA ခွင့်မရှိလို့ရှိရင် ဒီပစ္စည်းက ရောင်းချပိုင်းခွင့် မရှိပါဘူး။ အဲ့ဒါကျနော်တို့ ဥပဒေအရ အရေးယူရပါလိမ့်မယ်ခင်ဗျ။”

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကိုဗစ်ရောဂါပိုး ရှာဖွေစစ်ဆေးရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ ပစ္စည်းတွေကိုတော့ ကျန်းမာရေးနဲ့ အားကစားဝန်ကြီးဌာနကသာ တင်သွင်းနေတာဖြစ်ပြီး ပုဂ္ဂလိကလုပ်ငန်းတွေကို ခွင့်ပြုမထားပါဘူး။ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကိုဗစ်ရောဂါကူးစက်မှုကြောင့် သေဆုံးသူ ၂,၀၀၀ ကျော်နဲ့ ကူးစက်သူ ၁၀၀,၀၀၀ ကျော် ရှိနေပါတယ်။

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္နယ္အသီးသီးအလိုက္ရလဒ္မ်ား

XS
SM
MD
LG