သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရိုဟင္ဂ်ာျပႆ နာေၾကာင္႔ ျမန္မာ-ဘဂၤလားေဒ႔ရွ္ ဆက္ဆံေရး ထိခိုက္ဖြယ္မရွိ


ေမာင္ေတာဘက္မွ ထြက္ေျပးလာတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္မ်ား

ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ႔႐ွ္၂ ႏိုင္ငံၾကားမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာအေရးကိစၥေၾကာင့္ ဆက္ဆံေရးကို အႀကီးအက်ယ္ထိခိုက္ႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ပညာ႐ွင္ေတြက သံုးသပ္လိုက္ပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဖက္တရားမဝင္ေရာက္ေနၾကသူေတြကို ျပန္ေခၚဖုိ႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အစိုးရက ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးကို ၾကာသပေတးေန႔ကပဲ ဆင့္ေခၚေျပာၾကားခဲ့တာပါ။ ဒါေပမဲ့ ကုန္သြယ္ေရး၊ လံုၿခံဳေရး အက်ဳိးစီးပြားေတြေၾကာင့္ ၂ ဖက္လံုးက ဆက္ဆံေရးကို အႀကီးအက်ယ္ အထိခိုက္ခံမွာမဟုတ္ဘူးလုိ႔ Washington ၿမိဳ႕ေတာ္အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာင္စီက အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွဆိုင္ရာ အႀကီးတန္းသုေတသီ တဦးက VOA ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို မစုျမတ္မြန္က ဆက္ၿပီးတင္ျပပါမယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာခ႐ိုင္ထဲက နယ္စပ္လံုၿခံဳေရးစခန္းေတြ တိုက္ခိုက္ခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႔ေတြရဲ႕ နယ္ေျမ႐ွင္းလင္းေရး ေဆာင္႐ြက္မႈေတြေၾကာင့္ ဘဂၤဘားေဒ႐ွ္႕ဖက္ကိုအလံုးအရင္းနဲ႔ ႐ုိဟင္ဂ်ာမူဆလင္ေတြ လွိမ့္ဝင္လာေနတာကို စိုးရိမ္တယ္လို႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အစိုးရက ျမန္မာအစိုးရကို ဒုတိယအႀကိမ္ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဆိုင္ရာ ျမန္မာသံအမတ္ႀကီး ဦးမ်ဳိးျမင့္သန္းကို ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ႏိုင္ငံျခားေရး႐ံုး ၂ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ေကာင္စစ္ဝန္ဌာနရဲ႕ အတြင္းဝင္ Kamrul Ahsan က ၾကာသပေတးေန႔က ဒုတိယအႀကိမ္ဆင့္ေခၚေျပာၾကားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ပထမတႀကိမ္ကေတာ့ ႏိုဝင္ဘာလတုန္းက ျဖစ္ပါတယ္။ ေအာက္တုိဘာလ ၉ ရက္ေန႔ထဲကစလို႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ႏိုင္ငံဆီလာေရာက္ ခိုလႈံေနၾကတဲ့ ႐ုိဟင္ဂ်ာေတြ ၅ ေသာင္းေလာက္႐ွိေနၿပီး အဲဒီသူေတြအပါအဝင္ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဖက္မွာ တရားမဝင္ေရာက္ေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဖက္ကသူေတြကို ေစာစီးစြာျပန္ေခၚေရးကိုလည္း ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးကို တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာေရတပ္ရဲ႕ ဒီဇင္ဘာ ၂၇ ရက္ေန႔က ျပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ ငါးဖမ္းေလွေပၚက တံငါသည္ ၄ ေယာက္ အျပင္းအထန္ဒဏ္ရာရခဲ့တယ္လို႔ဆိုတဲ့ ကိစၥကိုလည္း ၾကာသပေတးေန႔က ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးကို ေခၚယူေတြ႔ဆံုမႈအတြင္း ကန္႔ကြက္ခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ၾကား အရင္ကလည္း ႐ုိဟင္ဂ်ာျပႆနာ၊ ေရနယ္နိမိတ္ျပႆနာ၊ နတ္ျမစ္နယ္ျခားလိုင္းသတ္မွတ္မႈ ျပႆနာေတြ႐ွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဦးေဆာင္တဲ့ NLD အစုိးရ တက္လာခဲ့ၿပီးေနာက္ ၂ ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရး တိုးတက္ေစဖုိ႔ အျပန္အလွန္ ေဆာင္႐ြက္မႈေတြ ႐ွိခဲ့ပါတယ္။ အခုတခါ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဖက္ကို ထြက္ေျပးေနတဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြကိစၥေၾကာင့္ ၂ ႏိုင္ငံၾကား ဆက္ဆံေရးျပန္ထိခိုက္မလားလို႔ ေမးခြန္းထုတ္စရာျဖစ္လာပါတယ္။

Washington ၿမိဳ႕ေတာ္အေျခစိုက္ ႏိုင္င္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာင္စီ (Council on Foreign Relations) က အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွဆိုင္ရာ အႀကီးတန္းသုေတသီ Joshua Kurlantzick ကေတာ့ ႀကီးႀကီးမားမားထိခိုက္မွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ခုလို သံုးသပ္ပါတယ္။

“၂ ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရးကို ႀကီးႀကီးမားမားထိခိုက္လိမ့္မယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္မထင္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အစုိးရက နယ္ျခားေစာင့္စခန္းေတြ တိုက္ခို္က္ခံရမႈနဲ႔ပါတ္သက္လို႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အေပၚ အျပစ္မတင္သလို၊ လက္နက္ကိုင္ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြ ႐ွိေနႏိုင္တဲ့ကိစၥအတြက္လည္း ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ကို အျပစ္တင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အစိုးရဖက္ကလည္း ႐ုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ အဲေလာက္ႀကီး စာနာ သနား ဂ႐ုစိုက္ေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီျပႆနာက ထိန္းမႏိုင္သိမ္းမရျဖစ္ေနေပမယ့္ ၂ ႏိုင္ငံလံုးက အျပန္အလွန္ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ဖို႔ကို လိုလားၾကပါတယ္။”

ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕နဲ႔ျမန္မာၾကား အရင္က႐ွိခဲ့တဲ့ ျပႆနာေတြထဲမွာ ေရပိုင္နက္ နယ္နိမိတ္ျပႆနာေတြက ေျဖ႐ွင္းၿပီးသြားေပမယ့္ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဖက္မွာ ေရာက္ေနၾကတဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြ ျမန္မာဖက္ ျပန္ပို႔ေရးကိစၥက ခုထိမေျပလည္ေသးဘူးလို႔ ေတာင္အာ႐ွေရးရာ ကၽြမ္းက်င္သူေတြက ေထာက္ျပေနပါတယ္။

ေမး။ ။ အခုလည္း ရခိုင္ျပည္နယ္ဖက္က မြတ္ဆလင္ေတြ သူတုိ႔ႏိုင္ငံဖက္မလာေအာင္ ျပႆနာအရင္းအျမစ္ကို အျမန္ဆံုး႐ွင္းပါလို႔ ဘဂၤဘားေဒ႐ွ္႕အစိုးရက ျမန္မာအစုိးရကို ထပ္ေျပာေနတဲ့အတြက္ ဒါက ၂ ႏိုင္ငံၾကား ျပႆနာလို႔ ျမင္လို႔မရပါဘူးလား။

ေျဖ။ ။ ဒါကေတာ့ ျပႆနာျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ကိစၥေတြ အမ်ားႀကီးနဲ႔ပါတ္သက္ေနတဲ့ ခက္ခဲတဲ့ျပႆနာတခုျဖစ္လို႔ပါတယ္။ အခြင့္အေရးဆံုး႐ႈံးေနတဲ့ကိစၥ၊ အရပ္သားအုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္မွာ စစ္တပ္က႐ွိမေနတဲ့ကိစၥ၊ နယ္စပ္ကိစၥ၊ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြၾကား အမ်က္ေဒါသထြက္ေနၾကတဲ့ကိစၥ၊ ဒါေတြအားလံုးနဲ႔ ပါတ္သက္ေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၿခံဳၾကည့္ရင္ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အစိုးရက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ေကာင္းမြန္တဲ့ ဆက္ဆံေရးကို ရခ်င္ပါတယ္။ ေနာက္ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ႏိုင္ငံမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြဖက္လိုက္မယ့္ ကိစၥမ်ဳိးမွန္သမွ်ကို လူေတြက သိပ္ေထာက္ခံၾကတာ မဟုတ္ပါဘူး။”

ပထဝီအေနအထားအရ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕အတြက္ တ႐ုတ္နဲ႔ အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွႏိုင္ငံေတြဆီ လမ္းဖြင့္ေပးမယ့္ တံခါးေပါက္လိုျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ေရာ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔လို သယံဇာတေတြ ရ႐ွိႏိုင္မယ့္အလားအလာ႐ွိတာေၾကာင့္ပါ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕က ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္ဖုိ႔ လိုလားပံုရပါတယ္။

အလားတူ ျမန္မာဖက္အတြက္လည္း ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဟာ အေရးႀကီးတယ္လုိ႔ Joshua Kurlantzick ကသံုးသပ္ပါတယ္။

“သိပ္ကို အေရးႀကီးပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအရေရာ၊ ကုန္သြယ္ေရးအရေရာ။ အေရးႀကီးတဲ့ စြမ္းအင္ဆိုင္ရာ ကိစၥေၾကာင့္ေရာ၊ လံုၿခံဳေရးကိစၥေၾကာင့္ေရာ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ဟာ ျမန္မာရဲ႕ အေရးအႀကီးဆံုးႏိုင္ငံေတြထဲက တခုျဖစ္ပါတယ္။”

ေမး။ ။ ဒီေတာ့ ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ႐ွ္႕ၾကား ဆက္ၿပီး ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ေနဖုိ႔အတြက္ ႐ိုဟင္ဂ်ာကိစၥကို ဘယ္လို ကိုင္တြယ္သင့္တယ္လို႔ ထင္ပါလဲ။

“ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာတင္မဟုတ္ဘဲ တျခားေဒသေတြမွာ ျမန္မာစစ္တပ္က တရားဥပေဒမဲ့ေဆာင္႐ြက္ေနတာေတြ ရပ္သင့္ပါတယ္။ အဲဒီမွာလံုၿခံဳေရးေဆာင္႐ြက္ေနသူေတြအေပၚ အရပ္သားအုပ္ခ်ဳပ္မႈက ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေအာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လုပ္သင့္ပါတယ္။ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ေတြအေပၚ တိုက္ခိုက္တာဘယ္သူေတြလဲ၊ ဘယ္ကလာတဲ့ အဖဲြ႔လဲ၊ ဘယ္သူေတြနဲ႔ပါတ္သက္ေနသလဲ ဘယ္ေလာက္ႀကီးက်ယ္တဲ့အဖဲြ႔က တိုက္တာလဲဆိုတာကို ေဖာ္ထုတ္တဲ့ေနရာမွာ ထင္သာျမင္သာ႐ွိေအာင္လုပ္ဖုိ႔လိုပါတယ္။ အဲဒါမွ အားလံုးကို ၿခံဳၿပီး အျပစ္တင္တာမ်ဳိး မလုပ္မွာပါ။”

Washington ၿမိဳ႕ေတာ္အေျခစိုက္ ႏို္င္ငံျခားဆက္ဆံေရးေကာင္စီ (Council on Foreign Relations) က အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွဆိုင္ရာ အႀကီးတန္းသုေတသီ Joshua Kurlantzick က VOA ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာၾကားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG