သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရး လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြဟာ အရင္ကထက္ စာရင္ပိုၿပီးခိုင္မာအားေကာင္းလာတယ္လို႔ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ စစ္ေရးပဋိပကၡေတြတင္းမာေနဆဲ တုိင္းရင္းနယ္ေျမေတြမွာေတာ့ ကေလးစစ္သား အတင္းအဓမၼစုေဆာင္းမႈေတြကရွိေနဆဲျဖစ္တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ စစ္တပ္ကေန ျပန္လည္အပ္ႏွံလာတဲ့ကေလးငယ္ေတြ အတြက္ ေရရွည္ဘဝရပ္တည္ေရးနဲ႔ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးကို စနစ္တက်ေဆာင္ရြက္ေပးေနတယ္လုိ႔ လူမႈဝန္ထမ္းဦးစီးဌာန ေခတၱညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ကေျပာပါတယ္။ မဆုမြန္ ဆက္ေျပာျပပါမယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အရြယ္မေရာက္ေသးတဲ့ ကေလးသူငယ္ေလးေတြကို တပ္မေတာ္တြင္းမွာ စစ္မူထမ္းဖို႔ စုေဆာင္းတာ၊ တာဝန္ေပးခုိင္းေစတာမ်ိဳး မရွိေစဖို႔ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရးစီမံခ်က္အေနနဲ႔ ကုလသမဂၢ၊ INGO အစိုးရမဟုတ္တဲ့ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔အတူ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္တို႔က ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။ NLD ဦးေဆာင္တဲ့အရပ္သားအစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ အရြယ္မေရာက္ေသးသူ ကေလးသူငယ္မ်ားအား စစ္မႈထမ္းျခင္းမွ ကာကြယ္တားဆီး ထိန္းသိမ္းေရး ေကာ္မတီကို သမၼတဦးထင္ေက်ာ္အမိန္႔နဲ႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္၂၀၁၆ ေမလက ဖြဲ႔စည္းၿပီး ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရး လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ဒီေကာ္မတီမွာေတာ့ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ စစ္ဥပေဒခ်ဳပ္႐ံုး၊ ျပည္ထဲေရး၊ စစ္ေရးခ်ဳပ္႐ံုး၊ တပ္မေတာ္ေလ့က်င့္ေရးအရာရွိခ်ဳပ္ရံုး စတဲ့ ဝန္ႀကီးဌာနက တာဝန္ရွိသူေတြပါဝင္ပါတယ္။

NLDအစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရး လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြဟာ အရင္ကထက္စာရင္ပိုၿပီးအားေကာင္းလာတယ္လို႔ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရးလႈပ္ရွားသူေတြကေျပာပါတယ္။ အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္ ကေလးစစ္သား အတင္းအဓမၼစုေဆာင္းတာ ရပ္တန္႔သြားေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေနတာေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ကေလးစစ္သားပေပ်ာက္ေရး တစိုက္မတ္မတ္လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ခဲ့သူ Equality Myanmar ညီမွ်ျခင္းျမန္မာရဲ႕ အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းကေျပာပါတယ္။

“တပ္အတြင္းမွာေရာက္ေနတဲ့ကေလးေတြကို ျပန္လည္ေခၚထုတ္တာေတြ၊ ေနာက္တခါ မိသားစုနဲ႔ အသားက်ေအာင္ျပန္လည္ပို႔ေဆာင္တဲ့ Reintegration process ေတြကေတာ့ အရင္ကထက္ အားေကာင္းလာတာရွိပါတယ္။ ကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈ တိုင္ၾကားမႈေတြကေတာ့ အရင္ကထက္ေလ်ာ့လာတယ္။ အထူးသျဖင့္ စစ္တပ္ထဲမွာ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ေရာက္လာတဲ့ အသက္မျပည့္တဲ့ကေလးေတြ က်ေနာ္သက္ဆိုင္ရာတာ၀န္ရွိတဲ့လူကိုေျပာလို႔ရွိရင္ ထုတ္ရတာလြယ္လာတယ္။”

အစိုးရအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢအပါအဝင္ ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြဟာ ပိုၿပီးစနစ္တက် ေဆာင္ရြက္လာတဲ့ အေနအထားရွိေပမဲ့ လို႔ စစ္ေရးတင္းမာေနဆဲ တုိင္းရင္းေဒသေတြနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အခ်ိဳ႕မွာ ကေလးစစ္သားအတင္း အဓမၼစုေဆာင္းတာ၊ တိုက္ပြဲေတြမွာ အသံုးျပဳေနတာေတြကို လုပ္ေဆာင္ေနဆဲ အေနအထားျဖစ္တယ္လို႔လည္း ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းကေျပာပါတယ္။

“သူတို႔ကို ျပန္လည္ၿပီးေတာ့ ေနရာခ်ထားေရးလုပ္ေဆာင္တာကေတာ့ ILO၊ Save the Children နဲ႔ World Vision အဲဒီ INGO အဖြဲ႔ေတြရဲ႕ ပူးေပါင္းမူေတြရွိတဲ့အတြက္ သူတို႔ကို အရင္ကထက္ ပိုမိုၿပီးေတာ့ ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္မႈ ရွိလာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တဖက္မွာ က်ေနာ္တုိ႔ဘာေတြရွိသလဲဆိုရင္ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႔ေတြ ၾကားထဲမွာကေလးစစ္သားအသံုးျပဳမႈက ဆက္လက္ရွိေနတုန္းပဲ အခုလိုမ်ိဳး က်ေနာ္တို႔ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး မရပဲနဲ႔ ဆက္လက္တိုက္ပြဲလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ အဖြဲ႔ေတြမွာဆိုရင္ ကေလးစစ္သားေတြကို ဆင့္ေခၚမႈေတြ ၊ အသံုးျပဳမႈေတြ အရင္ကထက္ပိုၿပီးေတာ့တိုးလာတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းပို႔ခ်က္ေတြက်ေနာ္တို႔ ရရွိေနတယ္။ အပစ္အခတ္ရပ္စဲၿပီးတဲ့ကေလးေတြကို ဘယ္လိုမ်ိဳး ျပန္ၿပီးေတာ့ ေနရာျပန္ခ်ထားမလဲဆိုတဲ့အေၾကာင္းအရာက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါေပမယ့္ တကယ္တမ္းအေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ဖို႔ကေတာ့ အရမ္းအားနည္းေနတုန္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။”

စစ္တပ္ကေန ျပန္လည္အပ္ႏွံလာတဲ့ ကေလးစစ္သားေလးေတြကို မိဘရင္ခြင္ျပန္လည္အပ္ႏွံျခင္းနဲ႔ လူမႈဘဝျပန္လည္ထူေထာင္ေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ေပးေနတာေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ လူမႈဝန္ထမ္းကယ္ဆယ္ေရးနဲ႔ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ႀကီးဌာန လူမႈဝန္ထမ္းဦးစီးဌာနက ေခတၱညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာေဒၚစန္းစန္းေအးက ဗီြအ္ိုေအျမန္မာပိုင္းကိုေျပာပါတယ္။

“တပ္မေတာ္ကေနၿပီးေတာ့လႊဲအပ္လာတဲ့ ကေလးစစ္သားေတြရွိပါတယ္။ အဲဒီမွာ က်မတို႔အဖြဲ႔ဖြဲ႔ထားပါတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႔မွာက်ေတာ့ က်မတို႔က ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးလုပ္ငန္းကို ဥကၠ႒က လူမႈဝန္ထမ္းညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ပ္ပါ။ က်မတို႔ လက္ခံရရွိတဲ့ ကေလးရဲ႕ ေနရပ္လိပ္စာ စသျဖင့္ေပါ့ သူတို႔ ID ေတြ၊ ပညာအရည္အခ်င္းေတြကိုေပါ့ေနာ္ က်မတို႔ယူပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ သူတို႔ ရပ္ရြာျပန္ေရာက္သြားလို႔ရွိရင္ ေဆာင္ရြက္လိုတဲ့လုပ္ငန္း Livelihood ေပါ့ေနာ္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း အတတ္ပညာတခု ကိုသင္ၾကားေပးဖို႔အစီအစဥ္ေတြလုပ္ပါတယ္။ အဲဒီ အစီအစဥ္ေတြကို ကေလးနဲ႔ အေက်အလည္ ေဆြးေႏြးပါတယ္ရွင့္။ ေဆြးေႏြးၿပီးေတာ့ ေနရပ္ကိုျပန္ၿပီးေတာ့ ပို႔ေပးပါတယ္ရွင့္။”

တပ္တြင္းမွာေတာ့ အသက္မျပည့္္ေသးတဲ့ကေလးစစ္သားေတြကို နည္းလမ္းမမွန္ပဲ ေခၚယူစုေဆာင္းခဲ့တဲ့ တပ္မေတာ္သားအခ်ိဳ႕ကို စစ္စည္းကမ္းနဲ႔အညီ အေရးယူေဆာင္ရြက္မႈေတြ လည္းရွိေနတယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းကိုလည္း အစိုးရသစ္လက္ထက္ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ တႏွစ္စာလုပ္ေဆာင္ခ်က္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာလည္း ေျပာဆိုထားတာပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အရြယ္မေရာက္ေသးတဲ့ ကေလးသူငယ္ေတြကို တပ္တြင္းမွာ စုေဆာင္းတာ တာဝန္ေပးတာ လံုးဝမရွိေစေတာ့ဖို႔ ၂၀၁၂တုန္းက ကုလသမဂၢနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအစိုးရတို႔အၾကား သေဘာတူလက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ၾကတာပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ဥပေဒမ်ားအရ ခြင့္ျပဳမထားတဲ့ တပ္တြင္း စုေဆာင္းခံထားရသူ ကေလးစစ္သားေတြကို တပ္မေတာ္ဘက္ကလည္း စိစစ္ၿပီး ျပန္လည္ထြက္ခြာခြင့္ေပးၿပီး မိဘလက္ထံျပန္လည္ အပ္ႏွံေပးေနပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာပဲ တကယ္လို႔ မိမိတို႔ရဲ႕ေဒသ ပတ္ဝန္းက်င္မွာ အရြယ္မေရာက္ေသးတဲ့ ကေလးသူငယ္ေတြကို စုေဆာင္းေနတာကို သိရွိတယ္ဆိုရင္ ဖုန္းနံပတ္ ၀၉ ၄၂၁၁၆၆၇၀၁ ၊ ၀၉၄၂၁၁၆၆၇၀၂နဲ႔ စာတုိက္ေသတၱာနံပတ္ ၆၇၉ ကို ဆက္သြယ္ပါလို႔ ကုလသမဂၢနဲ႔ မိတ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြျဖစ္တဲ့ Save the Children၊ World Version တို႔ကလည္း ျပည္သူေတြကို တိုက္တြန္းႏိုးေဆာ္ထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG