သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈ စိုးရိမ္ဖြယ္ရွိ


ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ အကာအကြယ္ေပးႏုိင္မႈ အားနည္းေနတဲ့အတြက္ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံ ေနရမႈေတြဟာ စိုးရိမ္စရာအေနအထားမွာရွိေနလို႔ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြရပ္တန္းကရပ္ပါလို႔ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ႏုိင္ငံတကာအမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔မွာ ေတာင္းဆိုလုိက္ပါတယ္။ ဒီကေန႔ မတ္လ (၈) ရက္ေန႔မွာ က်ေရာက္တဲ့ (၁၀၄) ႀကိမ္ေျမာက္ ႏိုင္ငံတကာအမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔မွာ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းအသီးသီးက အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး ကာကြယ္ေပးဖို႔ လံုျခံဳအာမခံခ်က္ရွိေရး ေၾကညာခ်က္အသီးသီး ထုတ္ျပန္ေတာင္းဆိုလိုက္ၾကပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို မဆုမြန္က စုစည္းတင္ျပေပးပါမယ္။

ဒီကေန႔ မတ္လ (၈) ရက္ေန႔ကို ကုလသမဂၢက International Women’s day ႏိုင္ငံတကာအမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရးနဲ႔ က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရးေတြကို အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြက ကမာၻတဝွမ္းမွာ တိုက္တြန္း ေတာင္းဆိုမႈေတြနဲ႔ က်င္းပေနၾကပါတယ္။ ဒီႏွစ္၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ က်ေရာက္တဲ့ (၁၀၄) ႀကိမ္ေျမာက္ ႏုိင္ငံတကာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔ရဲ႕ ေဆာင္ပုဒ္ကေတာ့ (Empowering Women, Empowering Humanity: Picture it”) လူသားအားလံုး တိုးတက္ဖို႔၊ အမ်ိဳးသမီး စြမ္းရည္ျမႇင့္တင္လို႔ ပံုေဖာ္ၾကပါစို႔” ဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားသူေတြ၊ အလုပ္သမား၊ လယ္သမား၊ ေက်ာင္းသားအေရး လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကို အာဏာပိုင္ေတြဘက္က လံုၿခဳံေရး အေၾကာင္းျပ အတင္းအဓမၼ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ် အႏိုင္က်င့္ေနတာေတြကို ရပ္တန္းကရပ္ေပးဖို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈ (၂၀၁၅) ရဲ႕ တာဝန္ခံျဖစ္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားသူ မသင္းသင္းေအာင္က ေတာင္းဆိုပါတယ္။

“အမ်ဳိးသမီးေတြကို ႏိုင္ငံေရးထဲမွာပါဝင္ဖို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဦးေဆာင္မႈအခန္းက႑ကို ေျပာၿပီဆိုရင္ အမ်ဳိးသမီးေတြအေပၚ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈေတြ ရပ္တန္းကရပ္ဖို႔ လိုလိမ့္မယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္အစိုးရကေနၿပီးေတာ့မွ ဒီလို အေျခအေနေကာင္းေတြကို ဖန္တီးေပးရမယ့္အစား ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ျခယ္ၿပီးေတာ့မွ အၾကမ္းဖက္မႈေတြလုပ္ေနတဲ့ပံုစံ အခုေတြ႔ေနရတယ္။ လုပ္ခလစာတုိးဖို႔အတြက္ အေျခခံလစာတိုးဖို႔ေတာင္းဆို ဆႏၵျပတဲ့အလုပ္သမား အမ်ဳိးသမီးေတြကိုလည္း အၾကမ္းဖက္ၿဖိဳခဲြတယ္၊ ဖမ္းဆီးတယ္၊ ေထာင္ခ်တယ္။ ၿပီးေတာ့ လယ္ယာေျမဆံုး႐ံႈးတဲ့ေတာင္သူအမ်ဳိးသမီးေတြကိုလည္း ေဒၚခင္ဝင္းေပါ့ေနာ္- ရက္ရက္ စက္စက္ အသတ္ခံရတယ္၊ လယ္ေျမေတြျပန္မရဘူး၊ စားဝတ္ေနေရးၾကပ္တည္း ဒုကၡေရာက္ရတယ္။ က်ဴးေက်ာ္ဆိုၿပီးေတာ့မွ ဖမ္းဆီးၿပီးေတာ့မွ အဖြားအိုေတြကိုေတာင္မွ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ခံရတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒီလိုအေျခအေနမ်ဳိးေတြရွိေနတယ္။ အထူးသျဖင့္ Conflict ေပါ့ေနာ္၊ ပဋိပကၡေတြျဖစ္ေနတဲ့၊ စစ္ပဲြေတြျဖစ္ေနတဲ့ ေနရာေတြမွာဆိုရင္ ကခ်င္ဆရာမေလးႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ အေျခအေနကိုၾကည့္၊ အစိုးရအေနနဲ႔က တကယ္ပဲ အမ်ဳိးသမီးေတြကို အၾကမ္းဖက္မႈကေနၿပီးေတာ့မွ ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္မယ့္ ဥပေဒတရပ္ကို အျမန္ဆံုး ျပဌာန္းၿပီးေတာ့မွ လက္ေတြ႔ကိုလည္း ထိထိေရာက္ေရာက္ က်င့္သံုးၿပီးေတာ့မွ က်ဴးလြန္တဲ့သူေတြကို ထိေရာက္စြာ အျပစ္ေပး အေရးယူပါ။ ျပစ္ဒဏ္ေပးပါ။ ဒါမ်ဳိးလုပ္ဖို႔အတြက္ကို က်မတို႔ ေတာင္းဆိုပါတယ္။”

ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး အျပည့္အဝရရွိေရးနဲ႔ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြ မရွိေစေရး လႊတ္ေတာ္တြင္းမွာ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ႏုိင္မႈ တရားဝင္ ဥပေဒေတြျပ႒ာန္းေပးဖို႔ အေရးတႀကီး လိုအပ္တယ္လို႔လည္း အမ်ိဳးသမီးေရးလႈပ္ရွားသူ Triangle Women အဖြဲ႔က ဒါ႐ိုက္တာ မခင္ေလးက အႀကံျပဳပါတယ္။

“အမ်ဳိးသမီးမ်ား အၾကမ္းဖက္ခံရမႈမွ ကာကြယ္ေရးဥပေဒကို အျမန္ဆံုးျပဌာန္းေပးဖို႔ ေပါ့ေနာ္။ လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာရွိေနတဲ့ အမ်ဳိးသမီးလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကိုလည္း က်မတို႔က ေမတၱာရပ္ခံခ်င္တာက - တုိင္းရင္းသား၊ လူမ်ဳိး၊ ဘာသာနဲ႔ အားလံုးကို အကာအကြယ္ေပးႏုိင္တဲ့ ဥပေဒျဖစ္တဲ့အတြက္ အဲဒီဥပေဒကို ေသခ်ာေလး ေလ့လာၿပီးေတာ့ အျမန္ဆံုးျပဌာန္းႏုိင္ေအာင္ အမ်ဳိးသမီးကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ လည္း ေထာက္ခံေဆြးေႏြးေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခ်င္ပါတယ္။”

အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ တိုင္းျပည္ရဲ႕ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ေရး ၊ တရားစီရင္ေရးနဲ႔ ဥပေဒျပဳေရး အခန္းက႑ေတြမွာ ဦးေဆာင္ပါဝင္ႏုိင္မႈ အားနည္းေနတဲ့ အတြက္လည္း အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရးေတြကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ျမႇင့္တင္ေပးႏုိင္မႈအခြင့္အလမ္း မရွိသေလာက္ျဖစ္ေနရတာလို႔လည္း အမ်ိဳးသမီးမ်ား ႏုိင္ငံေရး လႈပ္ရွားမႈ ၂၀၁၅ အဖြဲ႔က ေထာက္ျပပါတယ္။

“အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈသက္သက္ကို ေျပာမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ဒီေန႔အေျခအေနက ဦးေဆာင္မႈအခန္းက႑မွာ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ပါဝင္မႈက အရမ္းနည္းေနပါေသးတယ္။ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာဆိုလို႔ရွိရင္လည္း ၅ % ေလာက္ပဲရွိတယ္။ အစိုးရရဲ႕ဌာနဆိုင္ရာေတြမွာဆိုလုိ႔ရွိရင္လည္း ေျပာမယ္ဆိုလုိ႔ရွိရင္ … ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးေတြအဆင့္ေတာင္မွ တႏုိင္ငံလံုးအတုိင္းအတာနဲ႔ေက်းရြာေပါင္း ၆ ေသာင္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတာေတာင္မွ ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးအဆင့္က အေယာက္ ၂၀ ေလာက္ပဲရွိတယ္။ အမ်ဳိးသမီးကေလ။ ဆိုေတာ့ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြ နည္းေနျခင္းအားျဖင့္ အမ်ဳိးသမီးေတြကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္မယ့္ ဥပေဒေတြ ျပဌာန္းႏုိင္မႈမွာ အလွမ္းေဝးေနအံုးမွာျဖစ္တယ္။ ဒီကိစၥကေတာ့ လာမယ့္ေရြးေကာက္ပဲြမွာ အမ်ဳိးသမီး လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြေပါ့ေနာ္ တကယ္ပဲလံုေလာက္စြာရရွိဖို႔အတြက္ အေရးႀကီးတယ္ဆိုတာ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

အမ်ိဳးသမီးေတြကို နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ ခြဲဲျခားဆက္ဆံမႈပေပ်ာက္ေရး၊ က်ားမ တန္းတူညီမွ်ေရးနဲ႔ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ လူေနမႈဘဝျမႇင့္တင္ေရးဆိုင္ရာ ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္မႈ အားနည္းေနတဲ့အတြက္ လ်စ္လ်ဴ႐ႈခံ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕အခြင့္အေရး အေလးအနက္ထား ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ကို (၁၀၄) ႀကိမ္ေျမာက္ ႏုိင္ငံတကာအမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔မွာ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးသမဂၢ ( Burmese Women’s Union) -ကရင္အမ်ိဳးသမီးအစည္းအ႐ံုး (Karen Women’s Organization KWO) စတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေရးလႈပ္ရွားေနတဲ့အဖြဲ႔ေတြဘက္က ေတာင္းဆိုပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းမွာလည္း မတ္လ ၂ ရက္ေန႔ကေန မတ္လ ဂ ရက္ ႏုိင္ငံတကာအမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔ သီတင္းတပတ္တာ အႏုပညာလႈပ္ရွားမႈအျဖစ္ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္မႈေတြ ရွိသလို ရန္ကုန္ျပည္သူ႔ရင္ျပင္မွာလည္း အမ်ိဳးသမီးအဆိုေတာ္ေတြ ဦးေဆာင္ပါဝင္တဲ့ ေတးဂီတေဖ်ာ္ေျဖပြဲ ႏုိင္ငံတကာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားေန႔ အထိမ္းအမွတ္က်င္းပေနၾကပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG