သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု နဲ႔ အျငင္းပြားစရာ ကင္းရွင္းမႈ


ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုတံဆိပ္
ေဟာ္လန္ႏိုင္ငံအေျခစိုက္ OPCW (ေခၚ) အဆိပ္လက္နက္ ပိတ္ပင္ေရးအဖြဲ႔ကို ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု ခ်ီးျမွင့္လိုက္တာဟာ မစၥတာႏိုဘလ္ရဲ ႔ မူလရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့အတြက္ အျငင္းပြားမႈ ကင္းရွင္းတဲ့ဆုျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဆိပ္လက္နက္ ပိတ္ပင္ေရးအဖြဲ႔ကို ဆုေပးဖို႔ ဘယ္သူကမွ အမည္တင္သြင္းပံု မရပါဘူး။ ႏိုဘလ္ဆု ေပးသင့္သူ (သို႔မဟုတ္) အဖြဲ႔အစည္းရဲ ႔ အမည္ကို ေဖေဖၚဝါရီလ (၁) ရက္ေန႔ ေနာက္ဆံုးထား တင္သြင္းရပါတယ္။ ဆီရီယားမွာ ၾသဂုတ္လမွာ အဆိပ္လက္နက္သံုးၿပီး ေအာက္တိုဘာလ (၁) ရက္ေန႔မွာ OPCW အဖြဲ႔က စတင္ဖ်က္သိမ္းတာမို႔ ႏိုဘလ္ဆုေရြးခ်ယ္တဲ့ အခ်ိန္ဇယားနဲ႔ အံဝင္ခြင္က် မျဖစ္ဘူးလို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။ လုပ္ရိုးလုပ္စဥ္အတိုင္းဆိုရင္ ဒီအဖြဲ႔ဟာ ေရွ ႔ႏွစ္မွ ဆုယူရမွာ ျဖစ္ေပမယ့္ အျငင္းပြားမႈ ကင္းရွင္းေအာင္ ဒီႏွစ္ထဲမွာ ဆုခ်ီးျမွင့္လိုက္တာလို႔ ယူဆသူေတြ ရွိပါတယ္။

ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဆုခ်ီးျမွင့္ေနတာ အႏွစ္တရာေက်ာ္ၿပီမုိ႔ ဆုခ်ီးျမွင့္တဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ ေျပာင္းလဲလာသလို အျငင္းပြားမႈနဲ႔ မၾကာခဏ ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ ကမာၻ႔ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ အစဥ္တစိုက္ေဆာင္ရြက္ေနသူနဲ႔ စစ္ဆန္႔က်င္သူကို ဆုေပးဖို႔ မူလရည္ရြယ္ခဲ့ေပမယ့္ လူ႔အခြင့္အေရး တုိက္ပြဲဝင္သူနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြကို ဆုခ်ီးျမွင့္တဲ့အတြက္ အႀကီးအက်ယ္ အျငင္းပြားရတဲ့ သာဓကေတြ ရွိပါတယ္။

Afghanistan မွာ စစ္ဆင္ေရးတိုးျမွင့္ေနတဲ့ သမၼတအိုဘားမားကို ၂၀၀၉ မွာ ႏိုဘလ္ဆိုေပးတာနဲ႔ Libya ကို တိုက္ခိုက္တဲ့ ဥေရာပသမဂၢကို မႏွစ္က ဆုခ်ီးျမႇင့္တာဟာ စစ္ဆင္ေရးကို ေထာက္ခံအားေပးသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ အီးယူ (ေခၚ) ဥေရာပသမဂၢကို မႏွစ္က ဆုခ်ီးျမႇင့္တဲ့ေနမွာ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံသားေတြ ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပၾကပါတယ္။ ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုရွင္ (၃) ဦးကလည္း အတိအလင္း ကန္႔ကြက္ၾကပါတယ္။ စစ္ေရးစြက္ဖက္မႈကို ဦးစားေပးတဲ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Henry Kissinger နဲ႔ ေျမာက္ဗိယက္နမ္ေခါင္းေဆာင္ Le Duc Tho ကို ၁၉၇၃ ခုႏွစ္မွာ ဆုခ်ီးျမွင့္ေတာ့ Kissinger က လက္ခံေပမယ့္ ဗိယက္နမ္ေခါင္းေဆာင္က လက္မခံပါဘူး။ အေမရိကန္ ဦးေဆာင္တဲ့ ေနတိုး (NATO) ကာကြယ္ေရးမဟာမိတ္အဖြဲ႔မွာ ေနာ္ေဝ ပါဝင္ေနတာ ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုကို သံသယ ျဖစ္ေစပါတယ္။

Kissinger ကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဆုခ်ီးျမႇင့္ခံရတာကို ကန္႔ကြက္တဲ့အေနနဲ႔ ေနာ္ေဝ ႏိုဘလ္ေကာ္မတီဝင္ ႏွစ္ဦး ႏုတ္ထြက္သြားပါတယ္။ အေမရိကန္ ဦးေဆာင္တဲ့ ေနတိုးအဖြဲ႔ တည္ေထာင္သူထဲမွာ ေနာ္ေဝ ပါဝင္ေနတာဟာ ေနာ္ေဝ ႏိုဘလ္ေကာ္မတီရဲ ႔ သေဘာထားကို လႊမ္းမိုးေစတယ္လို႔ ျမင္သူလည္း ရွိပါတယ္။ ႏိုဘလ္ဆု ေရြးခ်ယ္ေရးေကာ္မတီဝင္ေတြကို ေနာ္ေဝႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးေတြက ေရြးခ်ယ္ထားတာမို႔ ႏိုဘလ္ဆုဟာ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ေရာေထြးယွက္တင္ ျဖစ္လာတယ္လို႔လည္း ျမင္ၾကပါတယ္။ ဥပမာ ဗမာစစ္အုပ္စုက တင္ေျမႇာက္ထားတဲ့ ဦးသိန္းစိန္လည္း ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု ရသင့္သူအျဖစ္ အမည္တင္သြင္းခံရပါတယ္။ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ ႏိုဘလ္ဆု ရသင့္တယ္လို႔ Finland သမၼတေဟာင္းက လြန္ခဲ့တဲ့ မတ္လအေစာပိုင္းက Helsinki ၿမိဳ ႔မွာ အတိအလင္း ေဆာ္ၾသသြားပါတယ္။

ဦးသိန္းစိန္ဟာ ေနာက္ဆံုးေရြးခ်ယ္တဲ့ ဆန္ခါတင္ (၅) ဦး စာရင္းမွာပါတယ္လို႔ ေအာ္စလို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး သုေတသနဌာနရဲ ႔ အႀကီးအကဲက မၾကာမီက ေျပာပါေသးတယ္။ နာမည္ႀကီးေနတဲ့ (၁၆) ႏွစ္ သမီး Malala Yousefzai ကို ေရြးခ်ယ္တာဟာ ကေလးကို ဆုေပးသလို ျဖစ္ေနလို႔ ဦးသိန္းစိန္ကို ေပးတာကမွ ေကာင္းေသးတယ္လုိ႔ ယူဆသူေတြလည္းရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဦးသိန္းစိန္ဘက္ကို ေထာက္ခံေဆာ္ၾသသူကနည္းၿပီး ဆန္႔က်င္သူက မ်ားေနပံုရပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဆုေပးဖို႔ အမည္တင္သြင္းသူဟာ ခ်က္သမၼတ Vaclav Havel ျဖစ္ၿပီး ဆုရဖုိ႔ အဓိက ေဆာ္ၾသသူ ႏွစ္ဦးက ခင္ပြန္းသည္ Dr. Michael Aris နဲ႔ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံသား တိဘက္ေရးရာပညာရွင္ Hallvard Kuloy တုိ႔ျဖစ္ၾကပါတယ္။ အခုေတာ့ သူုတုိ႔ ႏွစ္ဦးစလံုး ကြယ္လြန္သြားၾကပါၿပီ။

ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဆုေပးသင့္သူကို အမည္တင္သြင္းခြင့္ရွိသူဟာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ အစိုးရအဖြဲ႔ဝင္၊ ပါေမာကၡနဲ႔ သုေတသနဌာနမွဴး၊ ႏိုဘလ္ဆုရဖူးသူနဲ႔ ႏိုဘလ္ဆုေကာ္မတီနဲ႔ ပတ္သက္သူေတြ ျဖစ္ရမယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ လုပ္ရိုးလုပ္စဥ္ကေတာ့ အမည္တင္သြင္းခံရသူကို ဆုေပးေအာင္ ဝိုင္းဝန္းေဆာ္ၾသၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဘးတီးေကာင္းတိုင္း ဆုရတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ အာဏာရွင္ေတြျဖစ္တဲ့ Mussolini (၁၉၃၅)၊ Hitler (၁၉၃၉) နဲ႔ Stalin (၁၉၄၅) တို႔လည္း အမည္တင္သြင္းခံၾကရပါတယ္။ အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္ ဂႏၵီႀကီးရဲ ႔ အမည္ကိုလည္း မၾကခဏ တင္သြင္းၾကပါတယ္။

ဂႏၵီႀကီးကို ဆုခ်ီးျမႇင့္ဖုိ႔ (၅) ႀကိမ္ အမည္တင္သြင္းခဲ့ေပမယ့္ အေရြးမခံရတာဟာ ေနာ္ေဝ ႏိုဘလ္ေကာ္မတီကို နာမည္ပ်က္ေစပါတယ္။ ဂႏၵီကို ဂုဏ္ျပဳတဲ့အေနနဲ႔ ႏိုဘလ္ဆုကို လက္ခံေၾကာင္း ဒလိုင္းလားမား က ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာ ေျပာသြားပါတယ္။ ဂႏၵီ ကြယ္လြန္ၿပီး အႏွစ္ (၅၀) ၾကာေတာ့မွ ဒီလိုပုဂၢိဳလ္ႀကီးကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု ခ်ီးျမႇင့္ဖို႔ ပ်က္ကြက္ခဲ့တာ ဝမ္းနည္းေၾကာင္း ၂၀၀၆ ခုႏွစ္မွာ ေနာ္ေဝ ႏိုဘလ္ေကာ္မတီက ေၾကညာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အျငင္းပြားစရာ ကန္႔ကြက္စရာမရွိေအာင္ ႏိုဘလ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုကို OPCW ေခၚ အဆိပ္လက္နက္ ပိတ္ပင္ေရးအဖြဲ႔ကို မေႏွာင့္မေႏွး အျမန္ေပးလိုက္တာ ျဖစ္ပံုရပါတယ္။
XS
SM
MD
LG