သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

၂၀၂၀ အာကာသစူးစမ္းေရး ေအာင္ျမင္မႈ (အပိုင္း-၂)


Japan Aerospace Exploration Agency's (JAXA) staff carry a case containing Hayabusa2's capsule with extensive samples of an asteroid as it arrives at JAXA Sagamihara Campus in Sagamihara in this photo taken by Kyodo, Dec. 8, 2020.

၂၀၂၀ မွာ ေနရဲ့ ေလထု အပူခ်ိန္ဘာေၾကာင့္ သိပ္မ်ားေနတယ္ဆိုတာကို ေလ့လာႏုိင္တဲ့အျပင္ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္မွာ သက္ရွိေတြ ရွိႏိုင္ေျခ နဲ႔ ဥကၠာပ်ံစူးစမ္းေရးေတြ လုပ္ႏိုင္ခဲ့တဲ့အေၾကာင္း နာဆာသိပၸံပညာရွင္ ေဒါက္တာပေဒသာတင္က ေျပာျပထားပါတယ္။

၂၀၂၀ အာကာသစူးစမ္းေရး ေအာင္ျမင္မႈ (အပိုင္း-၂)
please wait

No media source currently available

0:00 0:07:05 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


Zawgyi/Unicode

(Zawgyi)

၂၀၂၀ မွာ ကိုရိုနာဗုိင္းရပ္စ္ေၾကာင့္ ထိခိုက္ေႏွာင့္ေႏွးမႈေတြႀကံဳရေပမယ့္ အခ်ိန္နဲ႔ကိုက္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ရတဲ့သုေတသနလုပ္ငန္းေတြကေတာ့ ရပ္ထားလို႔မရပဲ ဆက္လုပ္ခဲ့ရတာ ျဖစ္ၿပီး အဲဒီအထဲမွာ ေအာင္ျမင္မႈအမ်ားအျပား ရခဲ့တာကေတာ့ အာကာသဆိုင္ရာ သုေတသနေတြ ပဲျဖစ္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္မွာ အဂၤါၿဂိဳဟ္ စူးစမ္းေရးအတြက္ ရဟတ္ယာဥ္တစင္းနဲ႔ ၿဂိဳဟ္ေပၚသြားစက္ရုပ္ လႊတ္တင္ႏိုင္တဲ့ ေအာင္ျမင္မႈ နဲ႔ အတူ မိုးေလဝႆနဲ႔ ဆက္သြယ္ေရး ၿဂိဳဟ္တု ဆိုင္ရာနည္းပညာ ေအာင္ျမင္မႈေတြ အေၾကာင္း တင္ျပခဲ့ၿပီးပါၿပီ။ ေနာက္ ေအာင္ျမင္မႈတခု ကေတာ့ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ စူးစမ္းေရးကေန ထူးျခားတဲ့ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြ ရခဲ့တာပါ။ ဒါ့အျပင္ တနာရီကို မိုင္ေပါင္း သိန္းနဲ႔ခ်ီပ်ံသန္းေနတဲ့ ဥကၠာပ်ံေတြေပၚ အေရာက္ သြားေလ့လာႏုိ္င္ခဲ့သလို ေနအနားကို အေရာက္သြားၿပီး

ေနရဲ့ ေလထုအပူခ်ိန္ဘာေၾကာင့္ အရမ္းမ်ားေနရတယ္၊ သံလိုက္မုန္တိုင္း solar flare နဲ႔ သူ႔ရဲ့သက္ေရာက္မႈ ေတြဘယ္လို ဆိုတာကိုပါ ၂၀၂၀ မွာ သုေတသန လုပ္ႏုိင္ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔ နာဆာ သိပၸံပညာရွင္ ေဒါက္တာ ပေဒသာတင္က ေျပာပါတယ္။

ေဒါက္တာပေဒသာတင္။. ။ “ေနရဲ့ မ်က္ႏွာျပင္မွာ အပူခ်ိန္က စင္တီဂရိတ္နဲ႔ဆို ၆၀၀၀ ပဲ ရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေနရဲ့ေလထု အပူခ်ိန္က စင္တီဂရိတ္ ၄ သန္းရွိတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေနရဲ့ မ်က္ႏွာျပင္မွာ မပူပဲနဲ႔ ဘာေၾကာင့္ အေပၚမွာ ပူသလဲ ဆိုတာကို သုေတသနပညာရွင္ေတြက သိခ်င္ၾကတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေနဆီကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံက လႊတ္လိုက္တဲ့ ၿဂိဳဟ္တု တခုက ေနအနားကို မိုင္ ၄ - ၅ သန္း ေလာက္အတြင္း ေရာက္ေအာင္ ကပ္သြားၿပီး ေနရဲ့ corona ကို ဓါတ္ပံုရိုက္ၿပီး ေနမ်က္ႏွာျပင္ရဲ့ အေပၚ ေနရဲ့ေလထု အပူခ်ိန္က ဘာေၾကာင့္ အရမ္းမ်ားေနသလဲ ဆိုတာကို သုေတသန လုပ္ပါတယ္။”

ေမး။. “ဒီသုေတသနအတြက္ ေနကို ဓါတ္ပံုရိုက္ဖို႔ ဘယ္လိုအခက္ခဲေတြကို ေက်ာ္ျဖတ္ရပါသလဲ”

ေဒါက္တာပေဒသာတင္။. ၊“ ဒီေနမ်က္ႏွာျပင္မွာ ထြက္ေနတဲ့ solar storm လို႔ေခၚပါတယ္။ အဲဒီဟာကို ဓါတ္ပံုရိုက္တဲ့ဟာက ဘယ္အခ်ိန္မွာပဲ ရိုက္လို႔ရသလဲ ဆိုေတာ့ ေနၾကပ္မွပဲ ရိုက္လို႔ရတယ္။ ေနၾကပ္တာကလည္း ခဏပဲ ဆိုေတာ့ သုေတသန လုပ္ဖို႔က မိနစ္ေတာင္ မရွိဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေနဆီကို ၿဂိဳဟ္တု ပစ္တင္လိုက္တာပါ။ သူက ေနနဲ႔အနီးဆံုးကို သြားၿပီး ေနကို ၿဂိဳဟ္တုမွာရွိတဲ့ ကင္မရာကေနၿပီးေတာ့မွ ၿဂိဳဟ္တုရဲ့ကင္မရာကေန ေနကို ေရွ႕ကေနဖံုးပစ္လုိက္တယ္။ ဖံုးၿပီးေတာ့မွ ေနရဲ့ ေဘးပတ္ဝန္းက်င္ - ပံုရိပ္ရဲ့ ေဘးဝန္းက်င္ ေနမ်က္ႏွာျပင္ရဲ့ အေပၚက solar storm ေတြကို ရိုက္လိုက္တယ္။ အဲဒီအခါမွာ ေနမွာ မ်က္ႏွာျပင္ အထက္မွာ ဘာလို႔ ပိုပူရတယ္ ဆိုတာကို သိရတယ္။ အဲဒီမ်က္ႏွာျပင္ကေန ထုတ္လိုက္တဲ့ ဓါတ္ေငြ႔ေတြ ေပါ့ေနာ္။ သေဘာက ဟိုက္ဒရိုဂ်င္တို႔၊ ဟီလီယံတို႔။ အဲဒါေတြ ေပါက္ကြဲတဲ့ အခါမွာ သူက ion ျဖစ္သြားတယ္။ ဆိုလိုတာက သူက အႏုျမဴ မဟုတ္ေတာ့ပဲနဲ႔ အႏုျမဴရဲ့ အစိတ္အပိုင္း ျဖစ္သြားတယ္။ ကြဲသြားတယ္ ေပါ့ေနာ္။ plasma ေပါ့ေနာ္။ ကြဲသြားတဲ့ အတြက္၊ ဒီ plasma ႀကီး ျဖစ္သြားတဲ့အတြက္။ ဒီ plasma ရဲ့ အပူခ်ိန္က အရမ္းျမင့္တယ္။ အဲဒီလို ကြဲသြားလို႔ရွိရင္ အႏုျမဴျဖစ္လို႔ရွိရင္ သူက ပရိုတြန္နဲ႔ ႏ်ဴထရြန္ ျဖစ္တဲ့အတြက္သူ႔မွာ လ ွ်ပ္စစ္ဓါတ္ မရွိဘူး။ ကြဲသြားတဲ့ အခါက်ေတာ့ သူက လ ွ်ပ္စ္ဓါတ္ ျဖစ္သြားၿပီ။ သူက အဖိုအမ ကြဲသြားတာကိုး။ အဲဒီအခါမွာ အမ လ ွ်ပ္စစ္ ေတြက ဒီလို လြင့္စင္သြားတဲ့ အခါက်လို႔ရွိရင္ သံလိုက္မုန္တိုင္းေတြ ျဖစ္တာ။ အဲဒါေၾကာင့္ solar flare ျဖစ္လို႔ရွိရင္ သံလိုက္မုန္တိုင္းေတြ ျဖစ္တာ။ အဲဒါေၾကာင့္ solar flare ျဖစ္လို႔ရွိရင္ ကမာၻေပၚမွာ ေရဒီယို္ေတြ စက္တလိုက္ဆက္သြယ္မႈေတြ satellite communication ပ်က္ကုန္တာ ခဏပ်က္ကုန္တာ ဘာေၾကာင့္လည္း ဆိုတာကို သူတုိ႔ ဒီႏွစ္ထဲမွာ ေသေသခ်ာခ်ာ ပိုသိလာပါတယ္။

ေမး။. ။“ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ စူးစမ္းေရးမွာ ေတြ႔ရွိခ်က္ အသစ္ေတြက ဘာေတြပါလဲ”

ေဒါက္တာပေဒသာတင္။. ။“ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ေပၚမွာက ကမာၻေပၚမွာလို အသက္ရႈလို႔ရတဲ့ ေလထုမရွိပါဘူး။ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ရဲ့ ေလထုကို ၾကည့္ရင္ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ရဲ့ အပူခ်ိန္က ဒီဂရီ ၃၀၀ ေလာက္ ရွိတယ္။ စင္တီဂရိတ္ ၃၀၀ ေလာက္ရွိတယ္။ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ကို လႊမ္းထားတဲ့ သူ႔ရဲ့ေလထုထဲမွာက ဆာလ္ဖ်ဴရစ္ အက္စစ္က အမ်ားဆံုးပါ။ ဒါေပမယ့္ သိပၸံပညာရွင္ေတြ ဒီႏွစ္ထဲ တိုင္းတဲ့အခါ ဘာသြားေတြ႔လဲဆိုေတာ့ PH3 လို႔ေခၚတဲ့ ေဖါ့စဖရပ္စ္နဲ႔ ဟိုက္ဒရိုဂ်င္တြဲထားတဲ့ ေမာ္လီက်ဴးတမ်ိဳး ကို ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒါ အမိုးနီးယား လိုဟာပါ။ သူကေန ဘာကို ေျပာႏုိင္လဲဆိုေတာ့၊ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ ဒါကို သြားေတြ႔တဲ့အတြက္ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ေပၚမွာမ်ား သက္ရွိသတၱဝါ ရွိႏိုင္သလား ဆိုတာကို စၿပီး ေလ့လာဖို႔ အစပ်ိဳးတဲ့ အခ်က္ရတာေပါ့ေနာ္။

ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ ဒီ PH3 ဆိုတာမ်ိဳးဟာ ကမာၻေပၚမွာ ရွိပါတယ္။ သူတို႔က ဘက္တီးရီးယားး တမ်ိဳးပါ။ ဒီဘက္တီးရီးယားက က်ေနာ္တို႔ လူသားဆိုေအာက္ဆီဂ်င္ ရွိမွ အသက္ရွင္သလို ဒီ PH3 ကို သံုးၿပီး အသက္ရွင္ေနတဲ့ ဘက္တီးရီးယားက်ေတာ့ သူက ေအာက္ဆီဂ်င္ မလိုပဲနဲ႔ အသက္ရွိတဲ့ပံုစံ တမ်ိဳးနဲ႔ ေနပါတယ္။ အဲဒါမ်ိဳးကို တုိင္းလို႔ရတဲ့အတြက္ ေသာၾကာၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ သက္ရွိသတၱဝါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာဖို႔ အခြင့္အလန္း စေတြ႔ခဲ့ပါတယ္။

ေမး။. ။“သက္ရွိသတၱဝါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီ ေနာက္ေလ့လာမႈ တခုက ဥကၠာပ်ံေတြေပၚ ဆင္းၿပီး နမူနာေတြ ယူႏိုင္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္”

ေဒါက္တာပေဒသာတင္။. ။“ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက လႊတ္လိုက္တဲ့ ဒံုးပ်ံရယ္၊ အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပက လႊတ္တဲ့ ဒံုးပ်ံေတြရယ္၊ သူတို႔က ဥကၠာပ်ံေတြ ေပၚကို ဆင္းၾကပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ေနစၾကၤာဝဌာ အတြင္းမွာ ဥကၠာပ်ံေတြက ေသာင္းနဲ႔ သိန္းနဲ႔ခ်ီရွိပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာမွ အေကာင္းဆံုး ဥကၠာပ်ံကို ေရြးရပါတယ္။ ေရြးရတဲ့ သေဘာက ဘာလဲ ဆိုေတာ့ ဥကၠာပ်ံက သိပ္ေသးေနရင္လည္း ဆင္းလို႔ မရပါဘူး။ သိပ္ႀကီးေနရင္လည္း ဆင္းလို႔မရဘူး။ ကမာၻန႔ဲ သိပ္ေဝးေနရင္လည္း မရဘူး။ အခုဟာကေတာ့ ဒီဒံုးပ်ံနဲ႔ ဥကၠာပ်ံက တနာရီကို မိုင္ သိန္းနဲ႔ခ်ီ ၿပီးသြားေနတဲ႔ ပ်ံေနတဲ့ အေပၚကို ရေအာင္ဆင္း၊ ဆင္းၿပီးေတာ့ ဒီဥကၠာပ်ံမွာ ရွိတဲ့ အစိုင္အခဲ၊ ဓါတ္ေငြ႔ဘာညာကို သိမ္းၿပီးေတာ့မွ ကမာၻကိုျပန္ယူလာတာ။”

ေမး။ ။“ဘာေၾကာင့္ ဥကၠာပ်ံေတြကို ေလ့လာဖို႔ လုပ္တာပါလဲ”

ေဒါက္တာပေဒသာတင္။. ။“ က်ေနာ္တို႔ ကမာၻမွာ ရွိတဲ့ သက္ရွိသတၱဝါေတြ ဘယ္ကေန ေပၚလာတာလဲ။ တခုရွိတာက တခုျဖစ္ႏိုင္တာက ဥကၠာပ်ံေတြ ကမာၻကို ဝင္တိုက္တဲ့ အခါက်ရင္ ဒီဥကၠာပ်ံေတြကမ်ား သက္ရွိေတြကို သယ္လာႏိုင္တဲ့ probability ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ရွိသလား ဆိုၿပီး သိပၸံပညာရွင္ေတြ တြက္ထားတာ တခုရွိပါတယ္။ ဒါဟုတ္မဟုတ္ သိရေအာင္ ဥကၠာပ်ံေတြ ကမာၻကို ဝင္မတိုက္ခင္ အဲဒီ ဥကၠာပ်ံေတြေပၚမွာ သက္ရွိေတြမ်ား ရွိေနသလား။ ဥကၠာပ်ံေတြကို ဘယ္လို ပံုစံမ်ိဳၚနဲ႔ ဘယ္လို ဓါတ္သဘာဝမ်ိဳးနဲ႔ ဖြဲ႔စည္းထားသလဲ ဆိုတာကို သိပ္သိခ်င္ပါတယ္။ ဒါကို ေလ့လာရင္း ဥကၠာပ်ံေတြကေန တဆင့္ သက္ရွိေတြ ကမာၻေပၚကို ေရာက္လာသလား ဆိုတာကို အေျဖေပးႏိုင္ဖုိ႔ သုေတသန လုပ္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ေဒါက္တာပေဒသာတင္ပါ။

(Unicode)

၂၀၂၀ မှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် ထိခိုက်နှောင့်နှေးမှုတွေကြုံရပေမယ့် အချိန်နဲ့ကိုက်ပြီး ဆောင်ရွက်ရတဲ့
သုတေသနလုပ်ငန်းတွေကတော့ ရပ်ထားလို့မရပဲ ဆက်လုပ်ခဲ့ရတာ ဖြစ်ပြီး အဲဒီအထဲမှာ အောင်မြင်မှုအများအပြား ရခဲ့တာကတော့ အာကာသဆိုင်ရာ သုတေသနတွေ ပဲဖြစ်ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့အပတ်မှာ အင်္ဂါဂြိုဟ် စူးစမ်းရေးအတွက် ရဟတ်ယာဉ်တစင်းနဲ့ ဂြိုဟ်ပေါ်သွားစက်ရုပ် လွှတ်တင်နိုင်တဲ့ အောင်မြင်မှု နဲ့ အတူ မိုးလေဝဿနဲ့ ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တု ဆိုင်ရာနည်းပညာ အောင်မြင်မှုတွေ အကြောင်း တင်ပြခဲ့ပြီးပါပြီ။ နောက် အောင်မြင်မှုတခု ကတော့
သောကြာဂြိုဟ် စူးစမ်းရေးကနေ ထူးခြားတဲ့ တွေ့ရှိချက်တွေ ရခဲ့တာပါ။ ဒါ့အပြင် တနာရီကို မိုင်ပေါင်း သိန်းနဲ့ချီပျံသန်းနေတဲ့ ဥက္ကာပျံတွေပေါ် အရောက် သွားလေ့လာနိုင်ခဲ့သလို နေအနားကို အရောက်သွားပြီး
နေရဲ့ လေထုအပူချိန်ဘာကြောင့် အရမ်းများနေရတယ်၊ သံလိုက်မုန်တိုင်း solar flare နဲ့ သူ့ရဲ့သက်ရောက်မှု တွေဘယ်လို ဆိုတာကိုပါ ၂၀၂၀ မှာ သုတေသန လုပ်နိုင်ခဲ့ကြတယ်လို့ နာဆာ သိပ္ပံပညာရှင် ဒေါက်တာ ပဒေသာတင်က ပြောပါတယ်။

ဒေါက်တာပဒေသာတင်။. ။ “နေရဲ့ မျက်နှာပြင်မှာ အပူချိန်က စင်တီဂရိတ်နဲ့ဆို ၆၀၀၀ ပဲ ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် နေရဲ့လေထု အပူချိန်က စင်တီဂရိတ် ၄ သန်းရှိတယ်။ အဲဒီတော့ နေရဲ့ မျက်နှာပြင်မှာ မပူပဲနဲ့ ဘာကြောင့် အပေါ်မှာ ပူသလဲ ဆိုတာကို သုတေသနပညာရှင်တွေက သိချင်ကြတယ်။ အဲဒီတော့ နေဆီကို အမေရိကန်နိုင်ငံက လွှတ်လိုက်တဲ့ ဂြိုဟ်တု တခုက နေအနားကို မိုင် ၄ - ၅ သန်း လောက်အတွင်း ရောက်အောင် ကပ်သွားပြီး နေရဲ့ corona ကို ဓါတ်ပုံရိုက်ပြီး နေမျက်နှာပြင်ရဲ့ အပေါ် နေရဲ့လေထု အပူချိန်က ဘာကြောင့် အရမ်းများနေသလဲ ဆိုတာကို သုတေသန လုပ်ပါတယ်။”

မေး။. “ဒီသုတေသနအတွက် နေကို ဓါတ်ပုံရိုက်ဖို့ ဘယ်လိုအခက်ခဲတွေကို ကျော်ဖြတ်ရပါသလဲ”

ဒေါက်တာပဒေသာတင်။. ၊“ ဒီနေမျက်နှာပြင်မှာ ထွက်နေတဲ့ solar storm လို့ခေါ်ပါတယ်။ အဲဒီဟာကို ဓါတ်ပုံရိုက်တဲ့ဟာက ဘယ်အချိန်မှာပဲ ရိုက်လို့ရသလဲ ဆိုတော့ နေကြပ်မှပဲ ရိုက်လို့ရတယ်။ နေကြပ်တာကလည်း ခဏပဲ ဆိုတော့ သုတေသန လုပ်ဖို့က မိနစ်တောင် မရှိဘူး။ ဒါ့ကြောင့် နေဆီကို ဂြိုဟ်တု ပစ်တင်လိုက်တာပါ။ သူက နေနဲ့အနီးဆုံးကို သွားပြီး နေကို ဂြိုဟ်တုမှာရှိတဲ့ ကင်မရာကနေပြီးတော့မှ ဂြိုဟ်တုရဲ့ကင်မရာကနေ နေကို ရှေ့ကနေဖုံးပစ်လိုက်တယ်။ ဖုံးပြီးတော့မှ နေရဲ့ ဘေးပတ်ဝန်းကျင် - ပုံရိပ်ရဲ့ ဘေးဝန်းကျင် နေမျက်နှာပြင်ရဲ့ အပေါ်က solar storm တွေကို ရိုက်လိုက်တယ်။ အဲဒီအခါမှာ နေမှာ မျက်နှာပြင် အထက်မှာ ဘာလို့ ပိုပူရတယ် ဆိုတာကို သိရတယ်။ အဲဒီမျက်နှာပြင်ကနေ ထုတ်လိုက်တဲ့ ဓါတ်ငွေ့တွေ ပေါ့နော်။ သဘောက ဟိုက်ဒရိုဂျင်တို့၊ ဟီလီယံတို့။ အဲဒါတွေ ပေါက်ကွဲတဲ့ အခါမှာ သူက ion ဖြစ်သွားတယ်။ ဆိုလိုတာက သူက အနုမြူ မဟုတ်တော့ပဲနဲ့ အနုမြူရဲ့ အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်သွားတယ်။ ကွဲသွားတယ် ပေါ့နော်။ plasma ပေါ့နော်။ ကွဲသွားတဲ့ အတွက်၊ ဒီ plasma ကြီး ဖြစ်သွားတဲ့အတွက်။ ဒီ plasma ရဲ့ အပူချိန်က အရမ်းမြင့်တယ်။ အဲဒီလို ကွဲသွားလို့ရှိရင် အနုမြူဖြစ်လို့ရှိရင် သူက ပရိုတွန်နဲ့ နျူထရွန် ဖြစ်တဲ့အတွက်သူ့မှာ လ ျှပ်စစ်ဓါတ် မရှိဘူး။ ကွဲသွားတဲ့ အခါကျတော့ သူက လ ျှပ်စ်ဓါတ် ဖြစ်သွားပြီ။ သူက အဖိုအမ ကွဲသွားတာကိုး။ အဲဒီအခါမှာ အမ လ ျှပ်စစ် တွေက ဒီလို လွင့်စင်သွားတဲ့ အခါကျလို့ရှိရင် သံလိုက်မုန်တိုင်းတွေ ဖြစ်တာ။ အဲဒါကြောင့် solar flare ဖြစ်လို့ရှိရင် သံလိုက်မုန်တိုင်းတွေ ဖြစ်တာ။ အဲဒါကြောင့် solar flare ဖြစ်လို့ရှိရင် ကမ္ဘာပေါ်မှာ ရေဒီယိုတွေ စက်တလိုက်ဆက်သွယ်မှုတွေ satellite communication ပျက်ကုန်တာ ခဏပျက်ကုန်တာ ဘာကြောင့်လည်း ဆိုတာကို သူတို့ ဒီနှစ်ထဲမှာ သေသေချာချာ ပိုသိလာပါတယ်။

မေး။. ။“သောကြာဂြိုဟ် စူးစမ်းရေးမှာ တွေ့ရှိချက် အသစ်တွေက ဘာတွေပါလဲ”

ဒေါက်တာပဒေသာတင်။. ။“သောကြာဂြိုဟ်ပေါ်မှာက ကမ္ဘာပေါ်မှာလို အသက်ရှုလို့ရတဲ့ လေထုမရှိပါဘူး။ သောကြာဂြိုဟ်ရဲ့ လေထုကို ကြည့်ရင် သောကြာဂြိုဟ်ရဲ့ အပူချိန်က ဒီဂရီ ၃၀၀ လောက် ရှိတယ်။ စင်တီဂရိတ် ၃၀၀ လောက်ရှိတယ်။ သောကြာဂြိုဟ်ကို လွှမ်းထားတဲ့ သူ့ရဲ့လေထုထဲမှာက ဆာလ်ဖျူရစ် အက်စစ်က အများဆုံးပါ။ ဒါပေမယ့် သိပ္ပံပညာရှင်တွေ ဒီနှစ်ထဲ တိုင်းတဲ့အခါ ဘာသွားတွေ့လဲဆိုတော့ PH3 လို့ခေါ်တဲ့ ဖေါ့စဖရပ်စ်နဲ့ ဟိုက်ဒရိုဂျင်တွဲထားတဲ့ မော်လီကျူးတမျိုး ကို တွေ့ရပါတယ်။ အဲဒါ အမိုးနီးယား လိုဟာပါ။ သူကနေ ဘာကို ပြောနိုင်လဲဆိုတော့၊ သောကြာဂြိုဟ်ပေါ်မှာ ဒါကို သွားတွေ့တဲ့အတွက် သောကြာဂြိုဟ်ပေါ်မှာများ သက်ရှိသတ္တဝါ ရှိနိုင်သလား ဆိုတာကို စပြီး လေ့လာဖို့ အစပျိုးတဲ့ အချက်ရတာပေါ့နော်။

ဘာကြောင့်လည်းဆိုတော့ ဒီ PH3 ဆိုတာမျိုးဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ ရှိပါတယ်။ သူတို့က ဘက်တီးရီးယားး တမျိုးပါ။ ဒီဘက်တီးရီးယားက ကျနော်တို့ လူသားဆိုအောက်ဆီဂျင် ရှိမှ အသက်ရှင်သလို ဒီ PH3 ကို သုံးပြီး အသက်ရှင်နေတဲ့ ဘက်တီးရီးယားကျတော့ သူက အောက်ဆီဂျင် မလိုပဲနဲ့ အသက်ရှိတဲ့ပုံစံ တမျိုးနဲ့ နေပါတယ်။ အဲဒါမျိုးကို တိုင်းလို့ရတဲ့အတွက် သောကြာဂြိုဟ်ပေါ်မှာ သက်ရှိသတ္တဝါနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လေ့လာဖို့ အခွင့်အလန်း စတွေ့ခဲ့ပါတယ်။

မေး။. ။“သက်ရှိသတ္တဝါတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီ နောက်လေ့လာမှု တခုက ဥက္ကာပျံတွေပေါ် ဆင်းပြီး နမူနာတွေ ယူနိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်”

ဒေါက်တာပဒေသာတင်။. ။“ဂျပန်နိုင်ငံက လွှတ်လိုက်တဲ့ ဒုံးပျံရယ်၊ အမေရိကန်နဲ့ ဥရောပက လွှတ်တဲ့ ဒုံးပျံတွေရယ်၊ သူတို့က ဥက္ကာပျံတွေ ပေါ်ကို ဆင်းကြပါတယ်။ ကျနော်တို့ နေစင်္ကြာဝဌာ အတွင်းမှာ ဥက္ကာပျံတွေက သောင်းနဲ့ သိန်းနဲ့ချီရှိပါတယ်။ အဲဒီထဲမှာမှ အကောင်းဆုံး ဥက္ကာပျံကို ရွေးရပါတယ်။ ရွေးရတဲ့ သဘောက ဘာလဲ ဆိုတော့ ဥက္ကာပျံက သိပ်သေးနေရင်လည်း ဆင်းလို့ မရပါဘူး။ သိပ်ကြီးနေရင်လည်း ဆင်းလို့မရဘူး။ ကမ္ဘာနဲ့ သိပ်ဝေးနေရင်လည်း မရဘူး။ အခုဟာကတော့ ဒီဒုံးပျံနဲ့ ဥက္ကာပျံက တနာရီကို မိုင် သိန်းနဲ့ချီ ပြီးသွားနေတဲ့ ပျံနေတဲ့ အပေါ်ကို ရအောင်ဆင်း၊ ဆင်းပြီးတော့ ဒီဥက္ကာပျံမှာ ရှိတဲ့ အစိုင်အခဲ၊ ဓါတ်ငွေ့ဘာညာကို သိမ်းပြီးတော့မှ ကမ္ဘာကိုပြန်ယူလာတာ။”

မေး။ ။“ဘာကြောင့် ဥက္ကာပျံတွေကို လေ့လာဖို့ လုပ်တာပါလဲ”

ဒေါက်တာပဒေသာတင်။. ။“ ကျနော်တို့ ကမ္ဘာမှာ ရှိတဲ့ သက်ရှိသတ္တဝါတွေ ဘယ်ကနေ ပေါ်လာတာလဲ။ တခုရှိတာက တခုဖြစ်နိုင်တာက ဥက္ကာပျံတွေ ကမ္ဘာကို ဝင်တိုက်တဲ့ အခါကျရင် ဒီဥက္ကာပျံတွေကများ သက်ရှိတွေကို သယ်လာနိုင်တဲ့ probability ဖြစ်နိုင်ခြေ ရှိသလား ဆိုပြီး သိပ္ပံပညာရှင်တွေ တွက်ထားတာ တခုရှိပါတယ်။ ဒါဟုတ်မဟုတ် သိရအောင် ဥက္ကာပျံတွေ ကမ္ဘာကို ဝင်မတိုက်ခင် အဲဒီ ဥက္ကာပျံတွေပေါ်မှာ သက်ရှိတွေများ ရှိနေသလား။ ဥက္ကာပျံတွေကို ဘယ်လို ပုံစံမျိုါ်နဲ့ ဘယ်လို ဓါတ်သဘာဝမျိုးနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားသလဲ ဆိုတာကို သိပ်သိချင်ပါတယ်။ ဒါကို လေ့လာရင်း ဥက္ကာပျံတွေကနေ တဆင့် သက်ရှိတွေ ကမ္ဘာပေါ်ကို ရောက်လာသလား ဆိုတာကို အဖြေပေးနိုင်ဖို့ သုတေသန လုပ်ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။”

ဒေါက်တာပဒေသာတင်ပါ။

XS
SM
MD
LG