သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာ့ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္က႑ အေျခအေန


myanmar energy source

၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ ျပန္ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္က႑ဟာ ေမွးမွိန္သြားတယ္လုိ႔ REAM ျမန္မာ့ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ အသင္းက ဦးေအာင္ျမင့္က ေျပာပါတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္ အခုလို ေမွးမွိန္သြားတယ္ ဆိုတာကို ၾကည့္ရေအာင္ပါ။

အစိုးရ အေျပာင္းအလဲမွာ သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာနကို ပယ္ဖ်က္လိုက္ပါတယ္။ ဒါဟာ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ အတြက္ ဦးစားေပး လုပ္ေဆာင္တဲ့ ဌာန မရွိေတာ့ပဲ ျဖစ္ သြားတာမို႔ သူ႔အခန္းက႑ ေမွးမွိန္သြားတာလို႔ ဦးေအာင္ျမင့္က ေျပာပါတယ္။

အရင္တုန္းက သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာန ဆိုတာ ရွိၿပီး သူ႔ေအာက္မွာ Research and Innovation Department သုေတသနနဲ႔ တီထြင္ ဆန္းသစ္မႈ ဦးစီးဌာန က ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္အတြက္ အဓိက ထားတဲ့ ဌာနပါ။ အခု အစိုးရ အေျပာင္းအလဲမွာ သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာနကို ေဖ်ာက္ လုိက္ၿပီးေတာ့ ပညာေရး ဝန္ႀကီး ဌာန ထဲမွာ ထည့္လိုက္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ အတြက္ အဓိကထား လုပ္ေပးမယ့္ ဌာန ေပ်ာက္သြားတာပါ။ ပညာေရးဌာန အေနနဲ႔ ဆိုရင္ ဒါကို သုေတသန ပညာရပ္ အေနထားေလာက္ပဲ လုပ္ေဆာင္တာမို႔ ဒါကို ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မႈ အေျခေနဟာ သိပ္ကို အားနဲသြားတာ ျဖစ္ ပါတယ္။

ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္အတြက္ ႏုိင္ငံေတာ္က အစီစဥ္ခ်ထားတာ ရွိပါတယ္။ ကမာၻ႔ဘဏ္ က ဆြဲထားတဲ့ ျမန္မာ National Electrification Plan (NEP) နဲ႔ JICA ကဆြဲထားတဲ့ ျမန္မာ Energy Master Plan ေတြ ရွိၿပီး ဒါေတြဟာ အေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ မကိုက္ေတာ့ပဲ ျဖစ္သြားတာပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ျပန္ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္ကို တတိုင္းျပည္လံုး အတိုင္းအတာနဲ႔ ဗ်ဴဟာေျမာက္ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ မျဖစ္ေတာ့တဲ့ အေနထား ေရာက္ေနတာျဖစ္ ၿပီး ဒီ ၂၀၁၆ မွာ ေမွးမွိန္ေန တာ ျဖစ္ ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျပန္ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္နဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး လက္ရွိအေျခအေနနဲ႔ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ တခုလံုးမွာ ဘာမ်ား ထူးထူးျခားျခား လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ခဲ့ပါ သလဲ။

အရင္တုန္းက သိပၸံနဲ႔ နည္းပညာ ဝန္ႀကီးဌာနက တိုင္းျပည္ရဲ့ အဓိက်တဲ့ ဌာန တခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဌာနကို ပညာေရးဝန္ႀကီး ဌာန ေအာက္ ထည့္သြင္း လိုက္တဲ့အခါ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ့ (NEP) ကို ကိုင္ တြယ္ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ သုေတသနနဲ႔ တီထြင္ ဆန္းသစ္မႈ ဦးစီးဌာန မရွိပဲ ျဖစ္သြားတာပါ။

ဒီအခါမွာ ၂၀၁၆ အေနနဲ႔ ေျပာမယ္ ဆိုရင္ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ကို ႏိုင္ငံေတာ္က ဗ်ဴဟာေျမာက္ ေဆာင္ရြက္တဲ့ ဦးစီးဌာနရဲ့ က႑ မရွိပဲနဲ႔ ဒါနဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး တိုက္ရိုက္လုပ္ေဆာင္တဲ့ ဌာနကေတာ့ ေနာက္ေပၚလာတဲ့ ေက်းလက္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး ဦးစီးဌာန ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဌာနက ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ့ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ ဆိုင္ရာ အမ်ိဳးသားေရး အစီအစဥ္ National Electrification Plan (NEP) ထဲမွာ off grid လို႔ေခၚတဲ့ မဟာဓါတ္အားလိုင္း ျပင္ပ ေနရာေတြအတြက္ မီးေပးဖို႔ တာဝန္ယူထား ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဗ်ဴဟာေျမာက္ လုပ္ေဆာင္တာ မဟုတ္တဲ့ အတြက္ ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္ အတြက္ သိပ္အလုပ္မျဖစ္ပါဘူး။

solar home system လို႔ေခၚတဲ့ ေန စြမ္းအင္ နဲ႔ အိမ္ေတြ မီးေပးတဲ့ စံနစ္အတြက္ ကမာၻ႔ဘဏ္ကေနလည္း ေဒၚလာ သန္း ၉၀ ခ်ထားေပးပါတယ္။ ကမာၻ႔ဘဏ္က လုပ္ေနတာဟာ project function ျဖစ္ၿပီး ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ကို အေကာင္ ထည္ေဖၚ ဖို႔ထက္ အစိုးရစီမံကိန္း လုပ္ငန္း အလုပ္ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေနတာပါ။ ဆိုလာနဲ႔ မီးေပးေရးစံနစ္ေတြ ေပၚလာဖုိ႔အတြက္ ဗ်ဴဟာေျမာက္ အားေပးတဲ့ အေနထား ကို ၂၀၁၆ မွာ မေတြ႔ရ ဘူးလို႔ ဦးေအာင္ျမင့္ကေျပာပါတယ္။

အားေပးမႈက အေတာ္နဲသလုိ ဒီ National Electrification Master Plan ထဲမွာ ထည့္သြင္းထားတဲ့ ၂၀၃၀ က်ရင္ တႏိုင္ငံလံုး တရာ ရာခိုင္ႏႈန္း မီးလင္းေရး အစီအစဥ္ထဲမွာ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ အတြက္ ၉% ပဲ လ်ာထားတာမို႔ ၂၀၂၀ မွာ ၂၃% ျဖစ္ေအာင္လုပ္မယ့္ အာဆီယံ ရည္မွန္းခ်က္မွာေတာင္ ျမန္မာက မထည့္ ထားပဲ ျဖစ္ေနတာပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ေတြထဲက ေနစြမ္းအင္၊ ေရစြမ္းအင္၊ ေလစြမ္းအင္နဲ႔ ဇီဝေလာင္စာ စြမ္းအင္ေတြ ရွိတဲ့ထဲက ဘယ္စြမ္းအင္ကို အားအထားရ ဆံုး ျဖစ္မယ္ လုိ႔ ထင္ပါသလဲ။

လက္ေတြ႔ အေျခေနကို ၾကည့္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရဲ့ ျပန္ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္ေတြထဲမွာ ေနစြမ္းအင္၊ ေရစြမ္းအင္နဲ႔ ဇီဝစြမ္းအင္ ေတြ အေတာ္ ႀကီးႀကီးမားမား ရွိေနပါတယ္။ ေရရွည္အတြက္ ဆိုရင္ ေလစြမ္းအင္ ရွိသလို ေျမတြင္း အပူစြမ္းအင္ geothermal လည္း ရွိေနပါတယ္။ ေနစြမ္းအင္၊ ဇီဝစြမ္းအင္နဲ႔ အေသးစား ေရအားလွ်ပ္စစ္ စြမ္းအင္ေတြကလည္း အေတာ္ကို အားေကာင္းတာမို႔ ဘယ္စြမ္းအင္ကို အားအထားရဆံုးလဲ ဆိုတာ ေျပာလို႔ မရပါဘူး။

တႏိုင္ငံလံုးမွာ ဒီစြမ္းအင္ေတြက သူ႔ေနရာနဲ႔ သူ အဆင္ေျပတဲ့ ေနရာ ရွိပါ တယ္။ ေနာက္ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ စံနစ္မွာ တခ်ိဳ႕က တြဲၿပီး သံုးလို႔ ရပါတယ္။ hybrid system ပါ။ renewable energy ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္လုိ႔ ေျပာလိုက္ရင္ နည္းပညာပါသလို စံနစ္လည္း ပါပါတယ္။ ဒီနည္းပညာနဲ႔ စံနစ္က ကမာၻမွာ အရမ္း ေကာင္းေနတာမို႔ energy efficiency စြမ္းအင္ထိေရာက္မႈတို႔ စြမ္းအင္ သိုေလွာင္မႈတို႔လို စံနစ္ေတြနဲ႔ ေပါင္း လုပ္မယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြက္ ေရ အား၊ ေနအား၊ ေလအား၊ ဇီဝလွ်ပ္စစ္အားေတြ အကုန္လံုးက potential ရွိၿပီး အလားအလာ ေကာင္းသလို လက္ေတြ႔က်က်လည္း လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။

လက္ရွိမွာ အဓိကေဆာင္ရြက္ေပးတဲ့ သိပၸံနဲ႔နည္းပညာဌာနကို ဖ်က္လိုက္တာ မို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဒီျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္နဲ႔ လက္ေတြ႔မွာ တကယ္အသံုးခ်ႏုိင္ေအာင္ ဘယ္လို လုပ္ႏုိင္ပါသလဲ။

တကယ္လုပ္သင့္တာက ျပည္သူေတြ ပါဝင္တဲ့ အခန္းက႑ကို ထည့္သြင္းေပး ဖုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိမွာ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္နဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး ျပည္သူက သူ႔နည္းသူ႔ဟန္နဲ႔ လုပ္ကိုင္ေနတာ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ေလာက္ကတည္းက ေရအားတို႔ ဇီဝေလာင္စာ စြမ္းအားတို႔လို႔ စြမ္းအင္ေတြ သံုးေနတာ အမ်ားႀကီး ရွိေနသလို ေနအားျဖစ္တဲ့ ဆိုလာစြမ္းအင္ ကိုလည္း သံုးေနၾကတာပါ။

ဒါေပမယ့္ ပုဂၢလိက က႑က individual power procedure လို႔ေခၚတဲ့ ပုဂၢလိက မီးထြန္းေပးတဲ့ လူေတြ၊ ျပည္ပရင္းႏွီးတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ ျပည္ပနဲ႔ တြဲၿပီးလုပ္တဲ့ လုပ္ငန္းေတြ၊ ေဒသတြင္းလုပ္ငန္းေတြကို အားေပးတဲ့ မူဝါဒ မရွိေသးသလို ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒေတြလည္း မရွိေသးပါဘူး။ အဲဒါေတြ လိုအပ္ေနတယ္ ဆိုတာကို ျပည္ တြင္းေဆြးေႏြးပြဲေတြ အမ်ားအျပား လုပ္ၿပီး သိလာရသလို ဒါကပဲ အဓိက လိုအပ္ခ်က္ပါ။

ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ကို ႏုိင္ငံေတာ္က အားေပးတဲ့ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြ မရွိတာ၊ ခ်မေပးတာ၊ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မရွိတာေတြေၾကာင့္ အဆင္မေျပ ျဖစ္ေနပါတယ္။ တကယ္လို႔သာ ႏိုင္ငံေတာ္က ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္အတြက္ မူဝါဒကို ရွင္းရွင္း လင္းလင္း ခ်ေပးၿပီး အားေပးလိုက္မယ္ ဆိုရင္ အဓိက အေကာင္ထည္ ေဖၚသူက ပုဂၢလိက ျဖစ္လာမွာပါ။

အစိုးရက မူဝါဒ အရ အားေပးမယ္၊ ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႔ အစည္းေတြက နည္းပညာနဲ႔ ပူးတြဲ လုပ္ေပးမယ္၊ ဖြ႔ံၿဖိဳးေရးဆိုင္ရာ ပေရာဂ်က္ေတြ နဲ႔ တြဲဖက္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ အလကားေပးတဲ့ ပေရာဂ်က္ေတြ ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ သိပ္အသံုး မဝင္ပါဘူး။ ျပည္သူကို အေျခခံက်က် အားေပး တဲ့ ပံုစံေတြက ေကာင္း ပါတယ္။ အဲဒီလို ပံ့ပိုးေပးတဲ့ ပံုစံေတြနဲ႔ သာလုပ္ မယ္ ဆိုရင္ ျပန္ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္ဟာ အရွိန္ အဟုန္နဲ႔ တုိးတက္လာ မွာ ျဖစ္ၿပီး တုိင္းျပည္အတြက္ လုိအပ္တဲ့ စြမ္းအင္ကိုေရာ၊ ဆင္းရဲသားေတြ အတြက္ ခ်က္ခ်င္း အဆင္ေျပေစဖုိ႔ေရာ၊ အဆင္သင့္ျဖစ္တဲ့ နည္း ပညာ တခုပါလို႔ ဦးေအာင္ျမင့္ က ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG