သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Tillerson ျမန္မာခရီးစဥ္အေပၚသံုးသပ္ခ်က္မ်ား


ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Tillerson

ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုေရာ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ကိုပါ ကိုယ္တိုင္ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson ခရီးစဥ္ဟာ ႏိုင္ငံတကာ ဖိအားေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ခ်ဥ္းကပ္မႈအျဖစ္ အေကာင္းျမင္ေမွ်ာ္လင့္ မႈေတြရွိသလို၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြရွိေနတယ္ဆိုတဲ့ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ စိုးရိမ္မႈေတြကို အဆံုးသတ္နုိင္ဖို႔ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့စံုစမ္းမႈေတြကိုလည္း ျမန္မာဘက္က ခြင့္ျပဳသင့္တယ္လို႔ တိုက္တြန္းၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ေန႔ခ်င္းျပန္ခရီးနဲ႔ဆိုက္ေရာက္လာတဲ့ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးရဲ႕ ခရီးစဥ္အေပၚ သံုးသပ္ခ်က္အျမင္ေတြကို မဆုမြန္ စုစည္းတင္ျပေပးထားပါတယ္။

ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ အာဆီယံနဲ႔ အေရွ႕အာရွ ထိပ္သီးညီလာခံေတြကို တက္ေရာက္အၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံကို ေရာက္ရိွလာတဲ့ အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Rex Tillerson ရဲ႕ခရီးစဥ္အတြင္းမွာ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးမင္းေအာင္လိႈင္နဲ႔ေရာ ႏုိင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ပါ သီးျခားစီေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးႏုိင္ခဲ့တဲ့အေပၚ အေကာင္းျမင္ေမွ်ာ္လင့္မႈေတြရွိပါတယ္။

ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးအကဲခတ္ ေဒါက္တာရန္မ်ိဳးသိမ္းရဲ႕ အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးရဲ႕ ခရီးစဥ္အေပၚ သံုးသပ္ခ်က္အျမင္ကေတာ့-

“အေမရိကန္ႏိုင္ငံအပါအ၀င္ အေနာက္အုပ္စု ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရးက အင္မတန္မွ အေရးႀကီးတယ္လို႔ ျမင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီခရီးစဥ္အတြင္းမွာေတာ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး အေနနဲ႔ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္နဲ႔ ေတြ႔ဆံုၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးႏိုင္တာေရာ ေနာက္ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ဒုတိယတႀကိမ္ထပ္ၿပီးေတာ့ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးႏိုင္တာေရာ ဒါကေတာ့ အားရစရာ ေျခလွမ္းေတြလို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ ျမင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တဖက္ကလည္း က်ေနာ္တို႔အစိုးရေရာ တပ္မေတာ္ေရာ ၊ လႊတ္ေတာ္ေရာ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းရဲ႕ ယံုၾကည္မႈရေအာင္၊ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းရဲ႕အသိအမွတ္ျပဳမႈ၊ နားလည္မႈ ရေအာင္ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ ေျမျပင္မွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ျပႏိုင္ဖို႔ေတြ ၊ အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ဘက္က သူတို႔ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြ ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ရရွိထားတဲ့ အေထာက္အထားေတြကိုလည္း ျပည့္ျပည့္စုံစံုတင္ျပႏိုင္ခဲ့မယ္လို႔ က်ေနာ္ ယူဆတယ္။ ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ေျမျပင္မွာ တရားဥပေဒမဲ႔ ေဆာင္ရြက္တာေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္တာေတြ ဒါေတြ ရွိတယ္မရွိဘူးဆိုတာကို ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ေပါ့ေလ ၊ ႏိုင္ငံတကာ သတင္းမီဒီယာေတြကိုလည္း အဲဒီေဒသကို သြားေရာက္သတင္းယူႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္တယ္လိုအပ္တယ္လို႔ ျမင္တယ္။”

သတင္းစာဆရာ ဦးစည္သူေအာင္ျမင့္ကလည္းျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ အေမရိကန္အစိုးရနဲ႔ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ သေဘာထားေတြကို ပိုၿပီးေတာ့မွ သေဘာေပါက္နားလည္ၿပီး ေရွ႕လုပ္ရမယ့္လုပ္ငန္းစဥ္ေတြအေပၚ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မယ္လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္။

“သူကိုယ္တိုင္ေရာက္လာတယ္ ေနာက္ၿပီးေတာ့မွ အဓိက က်တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေပါ့ေနာ္ ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ေရာ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္နဲ႔ေရာ ဆံုတယ္ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ဆိုရင္ ပိုေကာင္းမယ္လို႔ ယူဆတယ္။ သူလာတဲ့ အခါမွာ သူ႔ႏိုင္ငံသေဘာထားေပါ့ေနာ္ ၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသေဘာထားေတြ ၿပီးေတာ့မွ ေနာက္အေမရိိကန္လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြရဲ႕ သေဘာထားေတြကိုလည္း သူယူလာၿပီးေတာ့မွ သူေျပာျပမွာပဲ။ ဒီဘက္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျပန္ရွင္းျပတာေတြ ၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ ျပန္ရွင္းျပတာေတြကိုလည္း သူၾကားမွာပဲ ၿပီးေတာ့ အျပန္အလွန္ၾကားျခင္းအားျဖင့္ နဂိုတုန္းက ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့မွ တပ္မေတာ္အေပၚအေရးယူဖို႔လုပ္မယ္ဆိုတာေတြ ရွိထားတယ္ဆိုရင္လည္း ဒီကအေျခအေနေတြ အမ်ားႀကီးကို သိထားတယ္ဆိုရင္ ဒီထက္ကို ပိုၿပီးေတာ့မွ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းတဲ့အေနအထား ေတြေတာင္ ေပၚေကာင္းေပၚလာႏိုင္တယ္လို႔ေတာ့ ယူဆပါတယ္။”

လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေဟာင္းတဦးလည္းျဖစ္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရး အေရးေလ့လာေနသူ ဦးရဲထြန္း ကလည္း အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးရဲ႕ ခရီးစဥ္ဟာႏုိင္ငံတကာဖိအားေတြနဲ႔ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြက္ သက္ေရာက္မႈမ်ားစြာရွိတယ္လို႔ အခုလိုျမင္ပါတယ္။

“သူလာလိုက္တာကေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ ေကာင္းသြားတာေပ့ါခင္ဗ်ာ။ ပိုၿပီးေတာ့ တင္းတင္းမာမာ ျဖစ္ဖို႔ထက္စာရင္ နည္းနည္းေပ်ာ့ေပ်ာ့ေပ်ာင္းေပ်ာင္းျဖစ္သြားမယ္လို႔ က်ေနာ္ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ သူတုိ႔လည္း အဲဒီလိုျဖစ္ခ်င္လို႔ လာေတြ႔တယ္လို႔ပဲ ထင္ပါတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ တို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔အေနနဲ႔က ကိုယ္စစ္ေဆးခိုင္းလိုက္တျ့အဖြဲ႔ကို ယံုၾကည္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်န္တဲ့လူလည္း ဘယ္သူလာလာ ခြင့္ျပဳႏိုင္ရမွာေပါ့ေနာ္။ ခြင့္ျပဳၿပီးေတာ့ ရဲရဲ၀ံ႔၀ံ႔နဲ႔ လာစစ္ပါ။ ရဲရဲ၀ံ႔၀ံ႔လက္ခံၿပီးေတာ့ လုပ္ႏိုင္ရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးေပါ့။”

သတင္းစာဆရာဦးစည္သူေအာင္ျမင့္ကလည္း ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ယံုၾကည္မႈနဲ႔ အေျခအေနမွန္ကို ပိုမိုသိရွိႏိုင္ေအာင္ အခုလိုေတြ႔ဆံုေျဖရွင္းတာထက္စာရင္ သီးျခားလြတ္လပ္ပြင့္လင္းတဲ့အဖြဲ႔အစည္းေတြကို ဝင္ခြင့္ေပးျခင္းအားျဖင့္ ပိုၿပီး ထိေရာက္မႈရွိမယ္လို႔လည္း ျမင္ပါတယ္။

“ဒါေပမယ့္ တဖက္က အဲဒီလို စြပ္စြဲမႈေတြဆိုရင္လည္း ဒီဘက္က ေျဖရွင္းတဲ့အေပၚမွာေတာ့ မူတည္တာေပါ့ေနာ္။ ႏႈတ္နဲ႔ ဒီလိုေျဖရွင္းတာကေတာ့ မၿပီးဘူးေပါ့ေနာ္။ အထူးသျဖင့္ တပ္မေတာ္ဘက္ကဆိုရင္ ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းလက္ခံေအာင္ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျပည္တြင္းကအသိုင္းအ၀ိုင္း လက္ခံေအာင္ ဒီလိုမ်ိဳးေတြ လုပ္ေပးဖို႔ လိုတာေပါ့။ ဘာပဲေျပာေျပာ သူမလာခင္အခ်ိန္တုန္းကထက္စာရင္ေတာ့ အခုလို အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးကိုယ္တုိင္လာသြားတဲ့အခါဆိုေတာ့ ဒီဘက္ကလည္း အေမရိကန္အစိုးရ၊ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္သေဘာထားေတြကို ပိုၿပီးေတာ့ နားလည္သေဘာေပါက္ လာရင္ ေရွ႕မွာလုပ္တဲ့ ဆီမွာ ပိုၿပီးေတာ့ လုပ္ဖုိ႔ကိုင္ဖို႔အတြက္ကို ပိုနားလည္လာမွာေပ့ါေနာ္ ၊ ဘာေတြလုပ္သင့္သလဲ ဆိုတာ တပ္မေတာ္ဘက္က ေရာ အစိုးရဘက္ကေရာ ပိုနားလည္လာမယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းတုန္းကဆိုရင္လည္း အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးမလာခင္ ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ အမ်ိဳးသမီးက ႀကိဳၿပီးေတာ့ သူေရာက္ေနတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီမွာရွိတဲ့ မီဒီယာအသိုင္းအ၀ိုင္းကလူေတြ တျခားေသာ ႏိုင္ငံေရးပါတီကလူေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုၿပီးေတာ့မွ ေမးျမန္းတာေတြ ရွိတယ္။ အဲဒီမွာေတြလည္း အမ်ားႀကီးရွင္းျပထားတာကို က်ေနာ္ကုိယ္တိုင္လည္း ၾကားတယ္ေလ။ ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့မွ ေကာင္းလာမယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။”

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အခုလို ကိုယ္တုိင္ လာေရာက္ၿပီး ႏုိင္ငံေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးႏုိင္ခဲ့ျခင္းကပိုၿပီးေတာ့ နားလည္သေဘာေပါက္မႈေတြရွိလာႏုိင္တယ္လို႔ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ခရီးစဥ္မတိုင္ခင္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန တာဝန္ရွိသူ (Heather Nauert ) နဲ႔ေတြ႔ဆံုခြင့္ရခဲ့သူ သတင္းစာဆရာ ဦးစည္သူေအာင္ျမင့္က သံုးသပ္ပါတယ္။

အခုလို အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးကိုယ္တုိင္ ျမန္မာအစိုးရေခါင္းေဆာင္ေတြ တုိက္ရိုက္ေတြ႔ဆံခြင့္ရၿပီး အေျခအေနကို အတိုင္းအတာတခုအထိ ရွင္းျပႏုိင္ေပမဲ့လို႔ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္မႈေတြျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရခိုင္အေရး လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြရွိေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢအပါအဝင္ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ စိုးရိမ္မႈေတြအေပၚ ျမန္မာအစိုးရနဲ႔တပ္မေတာ္ဘက္က ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိစြာနဲ႔ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြကို ခြင့္ျပဳေပးသင့္တယ္လို႔လည္း ျမန္မာ့အေရးေလ့လာသူေတြက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG