သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျပဳျပင္ေရးလုပ္ေနတဲ့ ျမန္မာျပည္မွာ ဒီမုိကေရစီသေဘာတရားနဲ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့ဥပေဒေတြကို ဖ်က္သိမ္းဖို႔ ႏုိင္ငံေရးပါတီနဲ႔ အရပ္သားအသင္းအဖြဲ႔ေတြက ေတာင္းဆိုေနၾကပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီကို ဆန္႔က်င္တဲ့ ဥပေဒေတြထဲမွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒဟာ ေရွ ႔ဆံုးကပါဝင္ပါတယ္။ စစ္အုပ္စုက စိတ္ႀကိဳက္လုပ္ႏိုင္ပံုကို အေျခခံဥပေဒက သက္ေသျပေနပါတယ္။ တရားဥပေဒစိုးမုိးေရးကို ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားေရးနဲ႔ အမိန္႔နာခံေရးအျဖစ္ အုပ္ခ်ဳပ္သူဖက္က သေဘာထားၿပီး ျပည္သူလူထုကေတာ့ တရားမွ်တေရးနဲ႔ ျပည္သူ႔အက်ဳိးစီးပြား ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးကို အဓိကထားပံုရပါတယ္။

ျပည္သူကတဆင့္ ျပဌာန္းတဲ့ ဥပေဒေတြျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းၾကဖို႔ (၈၈) မ်ဳိးဆက္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပြင့္လင္းလူ႔အဖြဲ႔အစည္းလို အသင္းအဖြဲ႔ေတြက ေတာင္းဆိုၾကပါတယ္။ ၂၀၁၂ က ျပဌာန္းတဲ့ လယ္ယာေျမဥပေဒဟာ လယ္သမားအက်ဳိးသယ္ပိုးဖို႔ အခက္အခဲရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။ လယ္ယာေျမ ျပႆနာကို စံုစမ္းေရးေကာ္မတီက ေဖာ္ထုတ္ေပမယ့္ သက္ဆိုင္ရာအာဏာပိုင္က ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူတာမ်ဳိး မရွိဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ အစိုးရက အကာအကြယ္ မေပးႏုိင္တဲ့အခါမွာ နစ္နာဆံုးရႈံးသူဟာ မေက်နပ္မႈနဲ႔ နစ္နာမႈေတြကို မိမိဘာသာထုတ္ေဖာ္ၿပီး ဆႏၵျပတဲ့ နည္းလမ္းပဲရွိပါေတာ့တယ္။

ျပည္သူလူထုရဲ ႔ နစ္နာဆံုးရႈံးမႈကို တာဝန္ရွိတဲ့အစိုးရအရာထမ္းက ေျဖရွင္းႏိုင္စြမ္းမရွိတဲ့အတြက္ ဆႏၵျပကန္႔ကြက္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရခြင့္ျပဳမွ ဆႏၵျပႏုိင္တာမုိ႔ ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ ဆႏၵျပသူဟာ အေရးယူခံေနရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လယ္သမားအေရးတင္မကဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပႏိုင္ေရးကိုပါ ေတာင္းဆုိလာၾကပါတယ္။ ဒီကိစၥမွာ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပြင့္လင္းလူ႔အဖြဲ႔အစည္းက ဦးေဆာင္လႈပ္ရွားတာရွိသလို အျခားအဖြဲ႔အစည္းေတြကလည္း လႈပ္ရွားၾကပါတယ္။ ခြင့္ျပဳခ်က္မရတဲ့ ဆႏၵျပပြဲေတြျဖစ္လို႔ အေရးယူခံေနၾကရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရာဇသတ္ႀကီး အခန္း (၈) ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ေရးကို ပ်က္ေစေသာျပစ္မႈမ်ားနဲ႔ အေရးယူတာမ်ုိးကိုလည္း ေတြ႔ရပါတယ္။ ဥပေဒနဲ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့ လူ (၅) ဦး သို႔မဟုတ္ (၅) ဦးထက္ပိုတဲ့ အစုအေဝးကို အေရးယူႏုိင္ေအာင္ ျပဌာန္းထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

တည္ဆဲဥပေဒေတြနဲ႔ မဆန္႔က်င္ဘဲ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာစုေဝးၿပီး စီတန္းလွည့္လည္ႏိုင္ေအာင္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စုေဝးခြင့္နဲ႔ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္ဆုိင္ရာ ဥပေဒကို ၂၀၁၁ ဒီဇင္ဘာလမွာ ျပဌာန္းရတယ္လို႔ အစိုးရက ဆုိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီဥပေဒမွာပဲ သက္ဆိုင္ရာအာဏာပိုင္ရဲ ႔ ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ လူထုဆႏၵျပပြဲလုပ္ရင္ အေရးယူခံရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဥပေဒနဲ႔ မဆန္႔က်င္တဲ့ လူထုဆႏၵျပလွည့္လည္ပြဲကို က်င္းပႏိုင္တယ္လို႔ေျပာၿပီး ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္းခိုင္းတာ လြတ္လပ္မႈကို ခ်ဳပ္ခ်ယ္တာသာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ ဆႏၵျပရင္ ေထာင္ဒဏ္ေငြ ဒဏ္ခ်မွတ္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ ပုဒ္မ (၁၈) ကို ဖ်က္သိမ္းေပးဖုိ႔ အရပ္သားအဖြဲ႔အစည္းေတြက ေတာင္းဆိုေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ခြင့္ျပဳခ်က္ကိစၥကိုသာ အဓိကထားတဲ့ ဥပေဒတခုလံုးကို ရုတ္သိမ္းဖို႔ (သို႔မဟုတ္) ျပင္ဆင္ဖုိ႔ ႀကိဳးပမ္းရပါလိမ့္မယ္။

ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒ အခန္း (၈) မွာ ႏိုင္ငံသားရဲ ႔ မူလအခြင့္အေရးနဲ႔ တာဝန္ကို ေဖာ္ျပပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လံုၿခံဳေရး၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးနဲ႔ အမ်ားျပည္သူ ေအးခ်မ္းသာယာေရးအတြက္ လိုအပ္တယ္လို႔ ယူဆရင္ (သို႔မဟုတ္) တည္ဆဲဥပေဒနဲ႔ ဆန္႔က်င္တယ္လို႔ အစိုးရကယူဆရင္ ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရး လ်စ္လ်ဴရႈႏုိင္ပါတယ္။ တန္းတူညီမွ်ေရး အခြင့္အေရး၊ လြတ္လပ္မႈ အခြင့္အေရးနဲ႔ တရားမွ်တမႈ အခြင့္အေရးကို ႏုိင္ငံသားတုိင္း ခံစားခြင့္ရွိတယ္လို႔ အေျခခံဥပေဒပုဒ္မ (၂၁) က ဆုိေပမယ့္ တည္ဆဲဥပေဒေတြက ျပည္သူအခြင့္အေရးကို ခ်ဳပ္ခ်ယ္ကန္႔သတ္ထားပါတယ္။ ဥပမာ ၁၉၅၀ အေရးေပၚဥပေဒ ပုဒ္မ (၅) ကိုသံုးၿပီး ႏွစ္ရွည္လမ်ား ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းတာဟာ ဗမာအစုိးရေတြရဲ ႔ အက်င့္ဆိုးတခု ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္ဗိုလ္ၾသဇာခံ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ တရားစီရင္ေရးဌာနဟာ သိကၡာသမာဓိရွိၿပီး ျပည္သူယံုၾကည္ေအာင္ ႀကိဳးစားရပါလိမ့္မယ္။

တရားမွ်တမႈရွိမွ တိုင္းျပည္ဖြံ႔ၿဖိုး တိုးတက္ႏိုင္ပါတယ္။ နစ္နာခ်က္ မေက်နပ္ခ်က္ေတြကို တရားနည္းလမ္းအတိုင္း ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္မွသာ လူမႈေရးသဟဇာတ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ အစိုးရဟာ တရားစြဲတာကို ခံႏိုင္ရည္ရွိရပါလိမ့္မယ္။ စစ္အစိုးရ အႏွစ္ (၂၀) ေက်ာ္ ႀကီးစိုးစဥ္က တာဝန္ထမ္းေဆာင္သူကို တရားမစြဲရ၊ အေရးမယူရလို႔ အေျခခံဥပေဒက လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ေပးထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ ရာဇဝတ္မႈကိုေတာ့ ကင္းလြတ္ခြင့္ မေပးသင့္ဘူးလို႔ ႏုိင္ငံျခားဥပေဒပညာရွင္ေတြက ေထာက္ျပပါတယ္။ ဝန္ထမ္းက်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇဝတ္မႈကို ခြင့္လႊတ္တာဟာ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ဥပေဒကို ဆန္႔က်င္ရာေရာက္ပါတယ္။

တရားဥပေဒႀကီးစိုးတဲ့ႏုိင္ငံမွာ အစိုးရဝန္ထမ္းရဲ ႔ လုပ္ရပ္ေၾကာင့္ နစ္နာဆံုးရႈံးေနသူဟာ တရားမွ်တမႈရဖုိ႔အတြက္ အျမင့္ဆံုးတရားရံုးကို ေလွ်ာက္ထားႏိုင္ပါတယ္။ အစိုးရတာဝန္ထမ္းေဆာင္တာ၊ အမိန္႔နာခံတာျဖစ္လို႔ အျပစ္ကင္းလြတ္တယ္လို႔ မယံုၾကည္ဘဲ ဥပေဒေရွ ႔ေမွာက္မွာ အားလံုးအတူတူ ျဖစ္တယ္လို႔ ယံုၾကည္တာမို႔ အျမင့္ဆံုး တရားလႊတ္ေတာ္ခ်ဳပ္ကို ေလ်ွာက္ထားခြင့္ေပးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရဝန္ထမ္း မတရားလုပ္တာကို တရားလႊတ္ေတာ္ခ်ဳပ္က ပယ္ဖ်က္ႏုိင္ပါတယ္။ မတရားလုပ္တာကို တရားရံုးေတြက ဟန္႔တာၿပီး တရားမွ်တမႈကို ျပသႏုိင္မွသာ ျပည္သူ႔ယံုၾကည္မႈကို ရႏုိင္ပါလိမ့္မယ္။
XS
SM
MD
LG